Druckschrift 
Catholicon
Seite
76v
Einzelbild herunterladen
 

DeBanteA

de facili ab omnibus poteſt haberi ſine magno precio. ⁊he. due cauſe ꝯpetūt ſibi ꝓut eſt ſacramētū neceſſitatis. Scire ēt debes ꝙ diuerſitas aquarū que eſt ꝑ loca ⁊ſitus eſt dr̄ia accidētalis: vn̄ nō mutat ſpēm aque. ⁊ iō inqualibꝫ aqͣ huiuſmodi vel maris: vel flumiuis vl̓ ciſterne vel fontis: vel ſtagni pōt fieri baptiſmus: veruꝫ ſi acͣpaludis eēt ītātū īgroſſata ꝙ recederet a v̓itate aque nōeēt baptiſmꝰ: ſic̄ ſi eēt lutuꝫ: alias adhuc eēt baptiſmꝰ. qꝛadhuc ſpēs aque manet. Itē ſi baptizaret̉ aliꝗs in mariſola illa aqͣ maris ꝑtinet ad baptiſmum que pōt haberealiqueꝫ effectū in baptizato: vel in lauādo vel īfrigidādo: ⁊ nō totū mare. Itē baptiſmus pōt fieri in lixiuio: ſic̄⁊ in aꝗs ſulphureis ⁊ ī aꝗs alijs q̄ ex terra ꝑ quā trāſeūtīmutant̉. In aqua aūt artificiali nō pōt baptiſmus fieri.Aqua enī artificialis vt roſacea eſt alterius ſpēi qͣꝫ aquanaͣlis. Pōt ēt queri an ītētio vel volūtas requirat inbaptizādo. Ad hoc dico ꝙ baptizatus duo recipit in baptiſmo .ſ. ſacramētū ⁊ rē ſacramēti: ſꝫ ad hec duo recipiēda nō requirit̉ aliꝗd cauſans ex parte recipiētis: ſꝫ ſoluꝫīpedimētū remouēs: qd̓ quidē īpedimētū nihil eſt aliudqͣꝫ volūtas ꝯtraria alteri p̄dictoꝝ. ⁊ iō in adultis ⁊ in habētibus vſuꝫ rōnis: in ꝗbus pōt eē ꝯtraria volūtas actuvel habitu: reꝗͥrit̉ ⁊ cōtritio vel deuotio ad ꝑcipiēdā reꝫſacramēti. ⁊ ītētio vel volūtas ad recipiēdū ſacramētuꝫIn pueris aūt abſqꝫ vtroqꝫ percipit̉ ⁊ ſacramētum ⁊ resſacramēti. Sil̓r eſt in carentibꝰ vſu rōnis niſi voluntasꝯtraria habitui īſit ⁊ ſi nō actu. Tamē ſciēduꝫ eſt ꝙ nonreꝗͥrit̉ in adulto volūtas abſoluta ſuſcipiēdi qd̓ eccleſiacōfert: ſꝫ ſufficit volūtas cōditionata: ſicut eſt in volūtarijs mixtis: vt dicit̉ in .3. ethycoꝝ. ⁊ iō ſi ſit coactio ſufficiēs. ita ꝙ pͥncipiū ſit ex toto extraneū ꝯferenti vim paſſo: vt cū aliꝗs reclamans īmergitur violēter: tunc talisnec ſacramētū recipit: nec rem ſacramēti. Si aūt ſit coactio īducens ſicut minis vel flagellis: ita ꝙ baptizatuspotius eligat baptiſmum ſuſcipere qͣꝫ talia pati: tūc ſuſcipit ſacramētū ⁊ characterē: ſꝫ nō rem ſacramēti. Iteꝫſcias ꝙ in pueris nō pōt eē ꝯtraria volūtas nec actu: nechabitū ⁊ iō nō requirit̉ ītētio vel volūtas in eis qua ꝓhibēs remoueat̉. In amētibus aūt ⁊ dormiētibꝰ pōt eēvolūtas cōtraria habitualis qͣꝫuis non ſit actualis. ⁊ iō ſiante ſomnuꝫ vel furiā fuerūt ꝯͣrie volūtatis nō recipiūtſacramētū. qꝛ illa voluntas habitual̓r manet adhuc. Sꝫaūt habuerūt ꝓpoſitū accipiēdi baptiſmuꝫ. ⁊ hoc ꝑ aliqͣſigna īnotuit: tūc in articulo neceſſitatis debet eis cōferri baptiſmus: ⁊ ſuſcipiūt ſacramētū: ⁊ rē ſacramēti: etiaꝫſi furioſus tūc cōtradicat. qꝛ illa cōtradictio nō ꝓcedita volūtate rōnis ẜm quā ē capax baptiſmalis gr̄e. Si autem neceſſitas nō ſit: debet in furioſis expectari luciduꝫīteruallū: vel in dormiētibus vigilia. tn̄ ſi baptizareturin ſtatu illo ſacramētuꝫ ſuſcipit: qͣꝫuis peccet baptizans. Iteꝫ ꝯſueuit queri an ītētio baptizantis requirat̉ adbaptiſmū. Et videt̉ ꝙ nō. qꝛ ītētio hoīs nō eſt alicui certa niſi ſibi. Si aūt reꝗͥrit̉ ītentio ad baptiſmū nō erit certum de aliquo ꝙ ſit baptizatus niſi apud eum qui baptizauit. ⁊ hoc eſt īcōueniēs ꝙ homo ſit in tanto dubio ſalutis. Reſpōſio ꝙ vnius rei vna ſit cauſa ſi ex aliquibꝰpluribꝰ cauſis vnus effectus ꝓcedat: oportet ꝙ ille cauſe ſint facte alio modo vnū adinuicē. Ad effectuꝫ aūt ſacramēti videmus multa ꝯcurrere .ſ. miniſtrū: formamverboꝝ ⁊ maͣm. Hec aūt nō poſſunt colligari adinuiceꝫvt ſit vna cauſa: niſi per ītētionē baptizātis: qui .ſ. formāad maͣꝫ applicat: ſuū v̓o miniſteriū ad vtrūqꝫ. ⁊ totū hocꝑtinet ad ſacramēti collationē. ⁊ iō reꝗͥritur ītētio baptizantis. ⁊ ſil̓r etiā in oībus alijs ſacramētis requirit̉ intētio miniſtri cū debita materia ⁊ forma: nō ſoluꝫ ad effectū ſacramēti ꝯſequendū: ſꝫ ad ſacramēti ꝑceptionem.

Ad obiectū aūt ẜm diuerſas opiniones dupl̓r reſpōderi pōt. Quidā .n. dicūt ꝙ ſi d̓ſit mētalis ītētio in baptizante: nō ꝯfert ſacramētū baptiſmi. tn̄ in adulto ſupplefides ⁊ deuotio effectū baptiſmi: vt periculū ex hoc ipſibaptizato qui ignorat ītētiōeꝫ baptizātis nullū ꝓueniatSi aūt ſit puer: tūc creditur pie ꝙ ſummus ſacerdos .ſ.deus defectū ſuppleat: ⁊ ſaluteꝫ ei cōferat. Si aūt nō facit: nō iniuſte facit. ſicut nec in illo qui ſacramento nonobijcit̉. Alij dicūt ꝙ ī baptiſmo ⁊ in alijs que habent informa actū exercitatū nō requirit̉ mētalis ītētio: ſꝫ ſufficit ītētionis expreſſio per v̓ba ab eccleſia īſtituta. ⁊ iōſi forma ſeruat̉: nec aliquid exterius dicit̉ qd̓ ītētionenꝯtrariā exprimat: baptizatus eſt. Nō .n. ſine cauſa in ſacramētis neceſſitatis .ſ. in baptiſmo ⁊ ꝗbuſdaꝫ alijs actꝰbaptizantis tā ſollicite expreſſus eſt ad ītētionis expreſionē. Et attēde ꝙ quando ꝯſuetudo eccleſie patit̉: velquādo īcumbit neceſſitas ꝓpter defectū aque. ſiue propter periculū pueri de cuius morte timeat̉: vel etiaꝫ piībecillitatē ſacerdotis nō potētis ſuſtētare īfantem: pobaptiſmus ſine īmerſiōe celebrari. Itē ſi ſit caput aſpeſuꝫ aqua in totū corpus aſperſio deputat̉: ſicut ēt iuriſtedicūt: ꝙ vbi caput hoīs iacet: reputat̉ ac ſi totus homoiacuiſſet vel ſepultus eēt ibidē. Nō ſic aūt de alijs partibus. Tria aūt ſunt baptiſmata .ſ. fluminis flaminis: ⁊ſanguinis .i. aque penitētie ⁊ martyrij. Nolo etiam teignorare ꝙ baptiſmꝰ īter alia ſacramēta eſt maxime neceſſariū. ⁊ iō ea que ad neceſſitatē ſacramēti baptiſmi requirunt̉ debuerūt eſſe cōmuniſſima: ⁊ ex parte materie.ſ. aque que vbiqꝫ haberi pōt. ⁊ ex parte miniſtri: vt ꝗlibet homo baptizare poſſit. ⁊ ſic ſanctificatio materie. ⁊benedictio p̄cedens baptiſmuꝫ non eſt de neceſſitate ſacramēti: ſꝫ de ſolennitate: quā nō licet p̄termittere propter eccleſie īſtitutionem. ita etiā ordinatio miniſtri nōeſt de neceſſitate ſacramenti: ſed de ſolennitate: ſed percat ſi aliꝗs nō ordinatus baptizet niſi neceſſitate īminēte: tamē ſacramētuꝫ confert. Angeli aūt in figura humana apparentes boni vel mali baptizare nō poſſunt. Daptiſmus iterari nō debet: ſicut nec cōfirmatio vel ordoIn his .n. tribus ſacramentis character indelebilis imprimitur. Uide in character in c. littera. Penitentia attem iterari poteſt: ſicut dicam in penitentia. Quare autem pena corporalis remaneat poſt baptiſmum. dicamin origineus. item vide in clauis.B aptiſta ſte. maſ. gene. qui baptizat: a baptizo zas. ⁊ videt̉eſſe nomen officij.B aptiſteriuꝫ rij .i. ſtatio baptiſmatis. ⁊ cōponit̉ a ſtericorquod eſt ſtatio ⁊ baptiſma. ⁊ dicitur tā ꝓ baptiſmate qͣpro loco. quod ⁊ hoc baptizatorium dicitur.B ar lingua ſyria filius īterpretatur.B arach īterpretatur fulgurans.B arachias īterpretat̉ bn̄dictus dn̄i: vel benedictꝰ dn̄s.B aratronis. vide ſupra in balatro onis.H aratrū tri. nomen nimie altitudinis ⁊ ꝓfunditatis. ⁊ dicit̉ baratrū quaſi voratrū .i. vorago atra ex ꝓfunditateqꝛ oīa deuorat. Et dicit̉ baratrū qn̄qꝫ īfernus: qn̄qꝫ profundiſſimus locus īferni. in quo nulla eſt redēptio. qͥn̄qꝫfoſſa: qn̄qꝫ gurges vertiginoſus: qn̄qꝫ venter. quando qͥetiam profundus puteus in quo excreatores precipitatur. ⁊ cor. penul natural̓r. Unde quidam. Hoc etiam baratrum quoniam vorat omnia dico.arba be. dicit̉ qͣſi virana a viro. qꝛ viroꝝ ſit. ⁊ nō mulſtrū. ⁊ eſt ꝓprie barba hoīum: barbe alioꝝ aīaliuꝫ. vn̄ babatus ta. tuꝫ. quod ⁊ pro ſapiēte dicitur: nam ⁊ olim ph̓in ſignum ſapientie ſolebant paſcere barbam: ⁊ barbathabens barbam longam dicitur.B arbanus ni. i. patruus. penul. ꝓdu. a barba dicitur.