ParsIIII¶ De 5Ioribus rheto.
52
ciunt. Et dr̄ ab eū qd̓ eſt bonum: ⁊ baſis qd̓ eſt vado ſiuegradior: inde eubaſis .i. bona digreſſio.q̄ ponit̉ a Greciſmo ſub tropo eſt exEmphaſlS preſſio loquēdi: ⁊ fit cū volētes expmere aliqd̓ accidēs vtimur noīe ſubſtātiuo ꝓ adiectiuoſignificāte illud accidēs ad maiorē exp̄ſſionē: vt ſi ponat̉ſcelus ꝓ ſcelerato: v̓tus ꝓ v̓tuoſo. Thobias. Ilubere virtuti virtꝰ letat̉. ⁊ dr̄ ab en qd̓ eſt in ⁊ phaſis locutio vl̓ expreſſio: qͣſi exp̄ſſa locutio ẜm quoſdā. Hug. v̓o dicit. Emphaſis .i. exp̄ſſio. qͣſi q̄dā figura loquēdi .ſ. cū volumꝰ abūdantiā ⁊ exp̄ſſionē alicuius accidētis in aliquo notare: ſolemus illud appellare noīe accidētis: vt Bauus eſt ipſuꝫſcelus. vn̄ emphaticus ca. cum. ⁊ hinc emphatice aduerbium: vt Emphatice loquit̉ iſte .i. expreſſe .ſ. tali figura. etemphatico cās .i. emphatice loqui. Et nota ꝙ emphaticus quandoqꝫ dicitur audax ⁊ increpator: qꝛ taliuꝫ eſt expreſſe loqui.que ponit̉ a greciſmo ſub ſcemate eſtEndiadis cū duo adiūgunt̉ ſubſtātiua: ⁊ alterūreſoluit̉ in adiectiuū: vt Arma virūqꝫ cano .i. armatū virū. vn̄ Greciſ. Endiadis fiet reſoluto ī mobile fixo. Et ẜꝫdoctrinale fit etiā ecōuerſo: vt Armatū viꝝ .i. arma ⁊ virū. ⁊ ita eſt duplex endiadis .ſ. diſiūcta ⁊ ꝯiucta. Et dr̄ aben qd̓ eſt in ⁊ dia qd̓ eſt duo: ⁊ dis qd̓ eſt inſeꝑabilis p̄poſitio ⁊ nota reſolutiōis: qͣſi duoꝝ in vnū reſolutio. Pap. v̓odic̄. Endiadis eſt figura cū duo diuerſa noīa in vnā cōueniētiā ꝯiūgunt̉: vt īpertē ⁊ p̄dā pro impertē p̄de.que ponit̉ a greciſ. ſub ſcemate fitEpidioceſiS cū ſupradictū in meliorē partemcorrigit̉: vt iſte ē certꝰ amās: īmo certior īmo certiſſimusEt dr̄ ab ep̄i qd̓ eſt ſupra: ⁊ dian̄ qd̓ eſt claꝝ: ⁊ ſcēſis qd̓ eſtceſura. ⁊ dr̄ correctio in rhetorica.ſil̓r ponit̉ a greciſmo ſub ſcemate. ⁊ ēEpilogus ſupradictoꝝ replicatio. ⁊ dr̄ ab ep̄i qd̓eſt ſupra ⁊ logos qd̓ eſt ẜmo ⁊ eſt idem qd̓ reuolutio. ẜmenim Pug. ab ep̄i ⁊ logos dr̄ h̓ epilogꝰ gī. i. ſuꝑlocutio alicuiꝰ rei: vel breuis recapitulatio p̄dictoꝝ: ⁊ ꝓprie in finecauſaꝝ in medio iudicij vel extrema parte libri. Et indehoc epilogiū gij. ideꝫ. Et epilogo gas .i. epilogū facere: breuiter recapitulare. ⁊ eſt adiectiuum.eſt tropus in theologia qn̄ dictio repeEpimont tit̉ ad maiorē certitudinē vel deſiderij depreſſioneꝫ. vt Amen amen dico vobis. ⁊ reducit̉ adepizenſim. ⁊ dr̄ ab ep̄i qd̓ eſt ſupra ⁊ monos vnū: qͣſi vnidictionis ſuprapoſite repetitio. Un̄ Greciſ. Epimōe fit ſivox ſit crebro repetita. Alij dicūt ꝙ epimōe fit qn̄ dictionō tota repetit̉: ſed pͥncipiū ⁊ finis variat̉. Et hoc oſtēditexēplū doctrinalis: vt Expectās expectaui dn̄m: canenscanebat: laudans laudabo. ⁊ dr̄ ab ep̄i qd̓ eſt ſupra: ⁊ monon qd̓ eſt repetere: qͣſi ſuꝑioris repetitio.Eubaſiꝰ inebaſis ibi require.eſt bona digreſſio. De hoc etiā ſupra dixiEuphonia medidies. ⁊ ẜm quoſdā fit dupl̓r. vl̓eſt pulchra locutio: vt meridies proqn̄ lr̄a trāſponit̉: vt nobiſcum pro cum nobis. vel ſcribit̉⁊ nō ꝓfert: vt circūeo circūamicta: ꝓpter malam ꝯſonortatem: ⁊ dr̄ ab eū qd̓ eſt bonuꝫ: ⁊ phonos qd̓ eſt ſonus: qͣſibona ſonoritas vel bonus ſonus. vn̄ euphonicus ca. cum..i. bene ſonās ⁊ excuſat cacephaton ẜm doctrinale. Cū retices que turpe ſonant euphonia habet̉.Euphemiſmos tio: vt Exultabit līgua meaeſt bona v̓bi pro v̓bo mutaiuſtitiam tuam: id eſt exultando pronunciabit. Et diciturab eū quod eſt bonum: ⁊ phemiſmos: quod eſt mutatio:quaſi bona mutatio. De hoc ſic dicit doctri. Euphemiſmos erit pro verbo ponere verbum. Exultat domini vo-
GQ1υμυ 1GLIO.cem mea lingua ſuperni.eſt mutatio qn̄ ꝓ numero plurali ſinguExalalaris ponit̉ ẜm Papi. De hoc etiā dicaꝫinfra qn̄ determinabo de allotheca in ca. de ſyntheſi. in fine. ⁊ dr̄ ab ex qd̓ eſt extra: ⁊ aleon qd̓ eſt alienum: ⁊ logosqd̓ eſt ẜmo: quaſi extraneus ⁊ alienus ſermo.eſt cum frequenter clamat̉: vt OExclamatio quātis: o quibꝰro qͣlibus es viduata? Et ꝯuenit cum ꝓfoneſi: de quo dicam infra.ẜm Greciſ. eſt ſub tropo: ⁊ interpretaīFantaſla ficta locutio: cum qd̓ eſt aīati attribuit̉inaīato: vt Seges loquit̉. ⁊ cōuenit cum ſomotopeia. Uide etiam in ſuo loco.fit cum de precedenti voce ſubſequēsGradatiC format̉ quaſi per gradum vocum: viQuid leuius fumo vel flāma? flamē. Quid flamine: ventus. Quid vento; mulier. Quid muliere? nihil. Et Greciſ.dicit hic. Quācunqꝫ videt cupit: ⁊ quācūqꝫ cupiuit allicit:allectam vitiat: prodit vitiatam. ⁊ cōuenit hic color cumfigura que dicitur climax. Cōuenit etiam cum tropo quidicitur mētalenſis.ꝯtinet̉ ſub ſcemate. vn̄ etiaꝫ de ea dixi īI Pala ca. de ſcemate quaſi in fine.eſt obiectio que pōt fieri ab aduerſario.Ipoſora dicit̉ ab ip̄os qd̓ eſt ſub: ⁊ foros quod ēfero .i. dico. inde ipo fora .i. ſubdictio vel obiectio ab aduerſario facta.interpretat̉ vrbanitas. ⁊ fit qn̄ vniꝰ vel adCePoS ynuꝫ fit locutio pluraliter: vt noſtis bonep̄ſul. Un̄ doctri. Dicit̉ eſſe lepos ſermo directus ad vnuꝫUtens plurali velut hic. noſtis bone preſul.tes. vel litota te. vt ait Greciſ. ſub ſcemate:CllOl īterp̄tat̉ minꝰ dicens ⁊ plus ſignās: vt nonnouus īmo vetꝰ: iſte nō eſt īſipiens ſꝫ ſapiens: genꝰ ⁊ ſpēsnō vident̉ ſimpl̓r dici: īmo multipliciter. Et munera nōſpernas: ſꝫ libēter ſuſcipias: vel ecōuerſo cū plus dic̄ ⁊ minus ſignat: vt dic̄ Pap̄. ⁊ vt ait doctrinale. Fiet ſub ea firmādo negatio bina. ⁊ ſic ẜm eū litote fit cū due negationes vnā faciūt affirmationē: vt Sedeo necnō ⁊ ſcribo. ⁊dr̄ a litos qd̓ eſt diſſolutio: qꝛ due ꝑtes reſoluunt̉ in vnā.⁊ eſt ꝯͣria litote cuidā tropo qui dicitur iperbole.fit qn̄ dicimꝰ nos p̄terire aut neſciSccupatio re aut nolle dicere hec que maxīedicimus hoc modo. Quid referā quātis tua ſit maculata iuuentus flagitijs. Et Greciſ. ait. Occupat hic color cūꝗd tranſire parabat. Nec trāſit pretereo cedes periuriafurta rapinas. Tedia forte darē ſi v̓bis iſta referrem.eſt ſub paucis verbis multoAliopomeno. rum ꝯprehenſio: vt hic. Uricamor paridē: vel hic: Mors mala: mors intꝰ malus actꝰ:mors foris vſus. Tumba puella puer lazarꝰ iſta notant.Et dicit̉ ab olon qd̓ eſt totū vel multū: ⁊ pomenon qd̓ eſtꝯiunctio: qͣſi multoꝝ breuibꝰ verbis adiectio.eſt attributio proprietatis vnius alOmopaſta teri: vt Lingua mea meditabitur iuſtitiam tuam. Lingue enim eſt loqui: ⁊ cordis meditari.vnde qd̓ eſt cordis attribuitur lingue. ⁊ dicitur ab omosquod eſt vnum: ⁊ paſia quod eſt paſſio: quaſi vnitorumpaſſio ⁊ attributio.eſt expoſitio ignoti per eque velOmophoſis magis ignotum: vt quid eſt palmito tas: pretaxo taxas. Uel quando per grecum exponitur latinum: vt quid eſt homo; antropos: quid eſt currere? vectē. Et dr̄ ab omos qd̓ eſt ſimile: ⁊ phoſis qd̓ eſt expoſitio: quaſi per ſimile expoſitio. ⁊ reducit̉ ad omozenſim: que eſt notificās vnam rem per aliam.
e 4