Druckschrift 
Auctoritates Aristotelis et aliorum philosophorum : Propositiones universales
Entstehung
Seite
XXXVIr
Einzelbild herunterladen
 

Lib. i. periherminias.

xxvi

A que ſunt in voce: ſunt earū que ſuntin anima paſſionum note .i. voce s ſuntſigna cōceptionū anime.Ea ſcribuntur ſūt note eorū que ſunt ī voceideſt littere ſcripte: ſunt ſigna vocum.Littere voces ſūt eedē apud omnes: paſſiones anime res ſunt eedem apud omnesCirca compoſitionē diuiſionem eſt veritasvel falſitas igit̉ nomina verba ſimilia ſuntſine compoſitione diuiſione intellectus:vt homo vel albus.Nomen eſt vox ſignificatiua ad placitum: ſinetēpore cuius nulla pars ſignificat ſeparata.Non homo: neqꝫ nomē: neqꝫ oratio: neqꝫ negatio erit ſed infinitum nomen ſiue innomīnabile erit.Catōnis vel catōni. quecunqꝫ talia: non ſuntnomina ſed caſus nominis.Cum dicitur catōnis eſt: vel non eſt: nec eſt vera nec falſa: ex quo conſequnter trahitur:verum ſalſum preſuponūt congruum.Uerbum eſt quod ſignificat tempus: cuiꝰ parsnihil extra ſignificat ſeparata: ē ſemꝑ notaeorum que de altero predicatur.Currit eſt verbū cōſignificat enī nūc eſſe.Non currit non laborat non eſt verbū ſed verbum infinitum.Curret currebat ſunt verba: ſed caſus verbi. quia verbū ſignificat tēpus preſens: iſtavero preteritū futurum.Verba ſecundū ſe nomina ſunt: ſignificantaliquid non tamē vt oratio.Nomen infinitū equaliter de omni ente nonente dicitur.Significare eſt intellectū conſtituere. audirequ. eſcere eſt.Hoc verbū eſt ſignificat quādam cōpoſitionēquā ſine extremis non eſt intelligere.Pratio eſt vox ſignificatiua cuius partium aliquid ſignificatiuū eſt ſeparatū vt dictio vtaffirinatio. ⁊cͣ.Oratio eſt vox ſignificatiua cuius partium aliquid ſignificatiū eſt ſeparatū. vt dictio nonvt affirmatio. hoc dicit qꝛ multotiens accipitdictionē pro affirmatione: affirmatio cōuertitur cum oratione.Pars orationis in duplicibus dictionibus .i.compoſitis ſignificat. ſed non per ſe.Pratio eſt. ſignificatiua non ſicut inſtrumeniū

ſed per placitū. vt dicit̉ de nomine verbo.Non omnis oratio eſt enūciatiua. ſed in qua ēverum vel falſum ideſt indicatiua.Dep̄catio oratio q̄dā ē ſed vera neqꝫ ſalſa ēEſt vna prima oratio enunciatiua: affirmatio.deinde negatio: alie vero coniunctiue.Animal geſſibile bipes ideſt diffinitio non eſtvnū. eo partes propinque dicuntur. ſedtamē hoc tractabit̉ in ſeptimo. metaphyſice.Eſt oratio vna enunciatiua: que vnū de vno ſignificat vel coniuntione vna plures aūt eritquē plura non vnum vel inconiuncte.Nomen eſt verbū dictio ſit ſola.Simplex enūtiatio ē vox ſignificatiua. de eo qd̓eſt aliquid vel non eſt quēadnodū temporadiuerſa ſunt.Affirmatio enūtiatio ē alicuiꝰ de aliqͦ Negatiovero ē enūciatio alicuius ab aliquo.Quoniā ē enūciare quod ē eſſe: quod ē noneſſe: quod non ē eſſe: quod eſt circa eaque ſunt extra preſens tēpus. Similiter contingit qd̓ quis affirmauerit negare quod quis negauerit affirmare. Quāre manifeſtū: qd̓ affirmationi eſt negatiooppoſita: negationi affirmatio.Nece ſe ē omnem orationē enunciatiuā perfectam conſtare ex nomine verbo: ſinebus perfecta dicitur oratio.Affirmatio negatio oppoſite: ē contradictioideſt oppoſitio: dico autē oppoſitionem eiuſdem de eodem: autē equiuoce.Rerū: alie ſunt vniuerſales: alie particulares.Uniuerſale ē quod aptum natum ē predicaride pluribus.Singulare ē quod natū ē eſſe in pluribus:vniuerſale vero ſic: vt homo quidam vniuerſale: plato vero particulare.Enunciare vniuerſaliter ē: vt omnis homo ēnullus homo ē: particulariter vero aliquishomo ē: aliquis vero non.Hoc ſignū omnis ē vniuerſale: ſignificattamen vniuerſaliter .i. ſignificat qd̓ aliquisterminus teneatur vniuerſaliter qd̓ ſic ēNulla affirmatio erit vera in qua predicat̉ vniuerſale vniuerſaliter ſumptum.O p̄poſitio que ē inter vniuerſalē particulare de oppoſuis qualitatibꝰ ē contradictoria.Uniuerſalis affirmatiua vniuerſalis negatiua in eiſdē terminis opponūtur cōtrarie.