Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

runt viriliter in nomine domini verſus terrā. de dei quoqꝫ miſcd̓iaet virtute ſancte crucis modicā habētes fiduciā. inſultus plurimos tam ſagittaꝝ emiſſionibꝰ. qͣꝫ alijs faciētes ꝯtra hoſtiuꝫ ferociam. Cunqꝫ vaſella ip̄a in quibꝰ erant ꝓpt̓ nimiā maris planicieꝫvſqꝫ ad ſiccū attingere poſſent xp̄ianus exercitus in noīe domini relictis vaſellis in mare ſaliendo ſe miſit. vſqꝫ ad ſiccam terraꝫcum armis ſuis pedes venit. Saraceni vero litus occupauerantnitentes defendere terraꝫ noſtris appropinquātibꝰ exeuntibꝰ devaſellis ſagittas tela fortit̉ iaciebāt. gladijs feriebāt. Sꝫ noſtri p̄ualentes intrauerunt occupauerunt terrā hoſtibꝰ repulſis.paucis quaſi nullis noſtroꝝ vulneratis aut leſis. Multis ꝟo ſaracenoꝝ equis eoꝝ pluribꝰ letaliter vulneratis interfectis. Inter quos etiam de maioribꝰ ipſoꝝ ceciderunt aliqui. videlicꝫ vnusqui erat ville capitaneus alij duo admirati. Soldanus auteꝫ ibipſens erat. ſed de nouo ē damaſci ꝑtibꝰ venerat/ tunc erat inloco. qui vnā dietā a ciuitate p̄dicta diſtat. vbi quadā infirmitate languebat. In ipſa vero die occupauerūt os fluuij galee nr̄e fuer̄t galee ſaracenoꝝ aſcēderūt fluuiū. Fixis at̄ rex ac ꝑegrinitētorijs ſuis ſuꝑ litꝰ ꝑnoctauerūt ibidē. in craſtino videlicet diedominico. inibi cōmorari ordinauerant vt gentes ipſorum equiqui ſcꝫ in nauibꝰ adhuc erant illa die deſcendere. ac venire in exercitum poſſent. Qualiter ipſe rex vrbem intrauit et occupauit hoſtibꝰ fugatiset expulſis..xcviij.Uic aūt felici principio.feliciora quoqꝫ adiecit dominꝰ noſter hieſus xp̄us populo ſuo catholico. Naꝫ ſaracenis qui erāt in ciuitate.diuina virtute perterritis. ſubito illa nocte populus et in craſtinodie dominica magnates. alij omnes ex vrbe dicta exierūt. in fugam conuerſi eam circumquaqꝫ poſito igne penitus reliquerunt.Quo ꝑcepto ſtatim exercitu cōmoto. multi de noſtris currētes intrauerunt vrbem quendam pontem nauium. quē dimiſerant ſaraceni ſatis integrum. niſi qd̓ in ipſo erat interruptio vna. que ſtatim fuit a noſtris gentibꝰ reparata. Rex inſuꝑ habita certitudinede ꝓmiſſis. aliquos de ſuis quos ad hoc duxit eligendos intromiſit. ac totam ciuitatem guarniſionem ſuam poſuit. Poſtea recedens a litore in quo erat. eadeꝫ die verſus pontē ciuitatis ſe traxit.ibiqꝫ ante pontem ipſuꝫ tentoria ſua poſuit. vt ſi neceſſe eſſet illisqui erant in vrbe tempeſtiue ſuccurrere poſſet De victualibꝰ aūtgͣuarniſionis. licet multa per igneꝫ deperierunt multaqꝫ amota. fuerint ſubtracta. multa tamen adhuc remanſerunt ex eis. quoniāad longuꝫ tempus abundanter ciuitas a ſaracenis fuerat munitaErat quoqꝫ ciuitas ipſa tam ob fluminis interpoſitōnem qͣꝫ murorum turrium fortium circūitum fortiſſima. multūqꝫ poſtqͣꝫ al̓scapta fuerat infortiata. Unde dicebāt multi per vim expugnari non poſſet vel capi. niſi deus miraculoſe per virtuteꝫ ſuam id faceret. qͣꝫdiu ſcꝫ intus aliqui eſſent. qui victualia ſufficienter habentes ibi morari vellent. Poſtea vero mūdata ciuitate a quorūdammortuoꝝ. ſcꝫ ac beſtiarum cadaueribꝰ extincto igne legatus vnacum patriarcha hieroſolimitano. necnō archiepiſcopis. epiſcopis qui p̄ſentes erant. magna etiam parte conuentuum. Rex ludopicus pluribꝰ alijs ꝓceſſionaliter nudis pedibꝰ p̄ſente et̄ rege cypri. pluribuſqꝫ baronibꝰ alijs ciuitatem intrauerunt. Et inpͥmis locū in quo erat machomētia. reconciliauit legatus qui dudum in altera eiuſdeꝫ vrbis captione beate virginis eccleſie deputatus fuerat appropriatꝰ. Deinde redditis inibi de impenſis beneficijs gratiaruꝫ actionibꝰ altiſſimo celebrata eſt miſſa ſolenniterin honore beatiſſime maria virginis a legato. ꝓpoſuit etiam ibideꝫrex annuēte domino. conſtituere p̄latos canonicos debitum aſſidue famulatum domino reddituros. Capta eſt autem ciuitas damiata anno domini. M.ccxlix. poſt feſtuꝫ ſancte trinitatis die octaua. Illic ergo ſtetit rex per totam eſtatē cum exercitu xp̄iano.ęnim volebant inde recedere vſqꝫ ad decreſcentiam fluminis. qd̓tunc ſicut dicebatur. terrā occupare debebat quoniam al̓s in partibꝰ illis per eius creſcentiam exercitus chriſtianas damnū incurrerat. Eodeꝫ anno circa feſtum iohānis baptiſte. alfunſus comespictauēſis. frat̓ dicti ludoppici regis iter tranſmarinū arripuit. regina blancha mater eorum ad cuſtodiam regni ſola remanſit. Itaqꝫ dictus comes cum exercitu magno in craſtino ſancti bartholomei mare apud aquas mortuas intrauit. die dominico an̄ feſtuꝫapl̓oꝝ ſymonis iude apud damiatam applicuit.Qualiter apd̓ maſſoram aduerſus ſaracenos ꝓceſſit. .xcix.Ex aūt ludorvicus exeritus chriſtianꝰ deliberato cōmuni conſilio tam naualiqͣꝫ terreſtri exercitu preparato. xx. die nouēbris de damiata receſſerunt. aduerſus exercituꝫ ſaracenorum congregatūet caſtrametatū in loco qui maſſora dicitur ꝓceſſerunt. Et in ipſo

quidem itinere ſaracenorum inſultus aliquos ſuſtinuerunt in quibus ijdem ſaraceni aſſidue ſuorum detrimentum modicum receperunt. Intellexerunt etiam in ipſo itinere ſoldanum babilonisde nouo miſeram vitam finiſſe. Qui ad filium ſuum tunc in orientis partibꝰ morantem vt in egiptum veniret miſerat. a cunctimaioribꝰ exercitus ſui. iuramenta fidelitatis eidem fieri fecerat. relicta totius exercitus ac terre ſue cuſtodia. cuidam admirato noīefarcadino. Accedentes igit̉ ad locum p̄dictuꝫ die martis ante natale domini. Primo quidem acceſſum habere nequinimus ad ſaracenos eoſdem ꝓpter quendam fluuiuꝫ inter vtrumqꝫ exercituꝫdefluentem. qui ſcꝫ fluuius chaneos dicitur. in loco illo a magnoflumine deriuatur. Inde inter vtrunqꝫ fluuium poſuerunt caſtranoſtra. a maiori flumine ad minorem ꝓtendentia. Ubi aliquādoconflictu habito cum ſaracenis. multi ex eis ceciderunt int̓fecti noſtrorum gladijs. maxima quoqꝫ illorum multitudine ſubmerſa. inaqͥs nili validis et ꝓfūdis. At ꝟo qꝛ fluuiꝰ chaneos vadabiliserat. ꝓpter aquarum ꝓfunditatem. riparū altitudinem. ceperūtnoſtri face̓ ſuꝑ calciatā vt exercitui xp̄ianos pate̓t trāſitus peream. Dum igitur ad hoc multis diebus. cuꝫ immenſis laboribuset periculis ac ſumptibus inſtiterunt. ſaraceni ecōtra totis conatibus reſiſtentes machinis noſtroꝝ quas ibidem erexerant. machinas qͣꝫplures oppoſuerunt quibꝰ caſtella lignea. que ſuꝑ pſaſuꝫeundem collocari fecerant. conquaſſata lapidibꝰ confracta ignegreco totaliter combuſſerunt. Quo facto fere omni ſpe fruſtrataper calciatam illam taliter tranſeundi. tandem quendam ſaracenum ab egiptiorum exercitu venienteꝫ. datum fuit nobis intelliglocum aliquātulum inferius vadabilem eſſe. quo poterat exercitꝰchriſtianus fluuiū tranſmeare. Inde cōmunicato conſilio. die carniſpriuij mane ordinatis aciebus venientes ad locum tranſieruntfluuiuꝫ. tamen ſine graui periculo quia ꝓfundior ac ꝑiculoſiorerat locus qͣꝫ eis fuerat intimatuꝫ. Nam equos illorum ibi natare oportebat. ꝓpter altas lutoſas ripas exitus p̄dicti fluminpericuloſus erat. Itaqꝫ tranſacto fluuio ventum eſt ad locum. vbiiuxta p̄dictam calciatam erant machine ſaracenorum. Habitoqꝫcum ſaracenis congreſſu. noſtri qui p̄cedebant non ꝑcentes ſexuivel etati. multos ex ipſis trucidarūt. Inter quos capitaneuꝫ illorum. quoſdam alios admiratos ibidē interfecerunt. Deinde ꝟodiſperſis aciebus noſtris quidam noſtrorum. hoſtium caſtra diſcurrentes venerūt vſqꝫ ad villam que maſſora dicitur. quotquothoſtium occurrebāt gladijs occidentes. Sed tandem ſaracenicepto eorum inconſulto ꝓceſſu. reſumptis viribꝰ irruerunt in eoset vndiqꝫ circūuallantes oppreſſerunt ipſos. Ubi noſtrorum ſtrages modica baronum ac militum tam religioſorum qͣꝫ alioꝝ facta eſt. Ibiqꝫ et robertus comes attrebacenſis frater ludoppici regis in manus hoſtiuꝫ incidēs. temporaliter amiſſus eſt. Itaqꝫ dieillo. ſaracenis ſuꝑ noſtros vndiqꝫ irruentibꝰ ymbrem ſagittaremittentibꝰ vſqꝫ ad horam circiter nonam. graues illoruꝫ ſuſtinerunt inſultus. Tandem deficiente noſtris omnino baliſtariorumſubſidio: multiſqꝫ illorum vulneratis. equis eorum maiori ꝑteſauciatis vel occiſis. tamen auxiliante domino campum obtinuerunt ſuorum viribꝰ recollectis. Ibiqꝫ iuxta ſaracenorū machinasquas acquiſierant illa die caſtra ſua poſuerūt vbi et die illo paucinumero cum regemoram fecerūt. facto prius de lignis ponte. perquem poſſent ad ipſos illi qui erant vltra fluuiuꝫ tranſmeare. Incraſtino vero plures ex illis de mandato regis tranſeuntes fluuiuꝫcaſtrametati ſunt iuxta ipſum. Et tunc deſtructis ſaracenoꝝ machinis licias pontes nauales fecere. per quos noſtri de vno exercitu ad alium libere tranſire poterant ſecure. Sequenti vero dieveneris ſaraceni congregatis ex omni ꝑte viribꝰ ſuis cum infinitamultitudine ad noſtrorum licias cōuenerunt. tantos tāqꝫ terribiles inſultus quantos vt a pluribꝰ dicebatur nunqͣꝫ viderant facere ſaracenos. ex omni ꝓte chriſtiani exercitus fecerunt. Quibustamen noſtri reſtiterunt. ordinat copia bellatoꝝ ex omni exercitꝰꝑte ipſorum impetus repulerunt maxīa eorum multitudine. noſtrorum gladijs occūbente.Qualiter in regreſſu cum exercitu ſuo captus fuit.Oſt modum elapſis aliquot diebus. aduentauit apud malſoram ſoldani filiꝰde orientis veniens partibus. In cuius aduētu timpammzantes ac letantes egiptij. receperūt illum in dominum. ex hocaugmentata eſt modicum fortitudo eorum. Noſtris autē poſtmodum occulto dei iudicio omnia in ꝯtrarium ſucceſſerunt ip̄oꝝdeſiderijs inolente peſte diuerſarum egritudinum. etiam mortalitatis generalis. tam in hominibꝰ qͣꝫ in equis. ita vt in exercitu vijaliqui eſſent qui mortuos ſuos vel egrotantes ad morteꝫ plangerent. Vnde magna parte diminutus erat chriſtianus exerctus atqꝫ conſumptus. Tantus etiā erat defectus victualium apd̓illos eo tempore qͣꝫplures inedia deficiebant ac fame. eniꝫ