Ibi ꝟo tanta donaria ab ipſis nūcijs fuerūt ei p̄ſentata. ꝙ quaſividebant̉ infinita. videlꝫ in ſamitis ac purpuris ⁊ baldakinis accingulis ſericis cū auro ꝑꝑatis. pellibꝰ etiam nobilibus ceteriſqꝫmuneribꝰ. Quoddam etiam ſolinū ſiue tentoriolū. qd̓ ſuꝑ caputimꝑatoris portat̉. fuit eidem p̄ſentatū qd̓ totum erat cum gēmīsꝑatum Quidaꝫ ꝟo p̄fectus vnius ꝓuincie adduxit ei camelosnultos cum baldakinis tectos. ſuꝑ quos ſelle poſite cum inſtrumentis quibuſdam erant. in quibꝰ homīes interiꝰ ſedere valebāt.Equos etiam multos ⁊ mulos adducebant. eidem faleratos ſiuearmatos. quoſdam quidam de corio ⁊ quoſdā d̓ ferro. Nos etiārequiſiti fuimus an ei munera dare vellemus. ſꝫ iam facultas nonerat qͥm omnia fere noſtra ꝯſumpſeramꝰ. Ibidem longe a ſtationibꝰ ſuꝑ montem erant poſiti currus pluſqꝫ qͥngenti qui omnesauro ⁊ argento ac ſericis veſtibꝰ erant pleni. Cunctiqꝫ inter imꝑatorem ⁊ duces diuiſi fuerunt. ſinguliqꝫ duces inter homīes ſuospartes ſuas vt eis placuit diuiſerunt.¶ De loco diuiſionis imperatoris ⁊ matris ſue ⁊ morte geroꝫ laiducis ruſcie..xxxvj.Adē recedētes venimꝰad alium locum. vbi tentoriū mirabile totū d̓ purpurarufa. qd̓ kitai dederant erat poſitum. Illic etiā interiꝰintroducti fuimus. ⁊ ſemꝑ cum intrabamus nobis dabat̉ ad bibendū. cereuiſia vel vinum. ⁊ etiam carnes cocte ſi volebamus adedendū. Eratqꝫ ſolariolū vnū de tabulis alte p̄ꝑatū. vbi thronꝰimꝑatoris erat poſitus ex ebore mirabiliter ſcuſptus. in quo etiāerat auꝝ ⁊ lapides p̄cioſi ſi bn̄ memīmꝰ ⁊ illuc aſcēdebat̉ ꝑ gradꝰEratqꝫ rotundū ſuperius. banci ꝟo erant poſiti in circūitū ſedisvbi dn̄e ſedebāt a ꝑte ſiniſtra in ſcamnis. a dextris aūt nemo ſedebat ſuꝑius. Sed duces ſedebant in bancis inferiꝰ. ⁊ hoc ī medio.Alij ꝟo ſebāt poſt eos. ⁊ quolibet die venit dominaꝝ maximamultitudo. Iſta ꝟo tria tentoria de qͥbꝰ ſupra diximꝰ erāt valdomagna. aliaqꝫ habebāt vxores eius de filtro albo ſatis magna etpulcra. Ibidem imꝑator diuiſus eſt a matre ſua. que iuit in vnāte rre partem ⁊ imꝑator in aliā ad iudicia ſacienda. Capta ſiqͥdēerat amica imꝑatoris iſtius que veneno interfecerat patrē eiꝰ. eotꝑe quo exercitus eoꝝ in hungaria fuit. ꝓpter qd̓ etiam exercituseoꝝ q̄ erat in partibꝰ illis receſſit. De qua cum alijs pluribꝰ factūfuit iudicium ⁊ occiſi fuerunt. Eodem tꝑe mortuus fuit ieroz lausdux magnus ſoldal. que eſt quedam ruſcie pars. Uocatus eī admatrē imꝑatoris qͣi ꝓ honorē vt māducaret ac biberet de manuipſius. incōtinēti eſt ad hoſpitiū reuerſus infirmatuſqꝫ mortuꝰ ē.Poſt ſeptem dies totumqꝫ corpus eius miro modo glaucū effectum eſt. Dicebat̉qꝫ ab omnibꝰ ꝙ ibidem vt terraꝫ eius libere acplenarie poſſiderēt. fuiſſet impocionatus.¶ Qualiter tandem fratres ad imperatoreꝫ accedentes lr̄asdederunt ⁊ acceperunt..xxxvij.Eniqꝫ tartari noſtri nosad imꝑatorem duxerunt. Qui cum audiſſet per illosnos ad eum veniſſe iuſſit nos ad matrem redire. volebat em̄ ſecūdo die ſicut ſuꝑius dictū eſt ꝯͣ totam occidentis terrāvexillū erigere. quod nos volebat ignorare. Itaqꝫ reuerſi ſtetimꝰpaucis diebꝰ ⁊ iteꝝ ad ip̄m reuerſi ſumus. cum quo bn̄ ꝑ menſemfuimus in tanta fame ⁊ ſiti ꝙ vix viuere poteramus. nam expenſeque nobis ꝓ diebꝰ quatuor dabant̉ vix vna ſufficiebant. nec inuenire poteramꝰ aliqͥd ad emendū. qꝛ foꝝ erat nimis remotū. Sꝫdn̄s nobis quendā ruthenū. nomīe coſmam aurifabꝝ p̄parauit.qͥ ſatis dilectus imꝑatori nos in aliquo ſuſtentauit. Et hic nobisoſtendit thronū imꝑatoris queꝫ ipſe fecerat anteqͣꝫ poneretur inſede. ⁊ ſigillum eiuſdem. qd̓ etiam fabricauerat ipſe. Poſt hec imꝑator ꝓ nobis miſit. nobiſqꝫ ꝑ chingay ꝓthonotariū ſuum dicifecit vt verba noſtra ⁊ negocia ſcriberemꝰ eiqꝫ porrigeremꝰ. Qd̓⁊ fecimus. poſt plures dies iteꝝ nos vocari fecit ⁊ vtꝝ eſſent apd̓dn̄m papam qͥ ruthenoꝝ vel ſaracenoꝝ aut etiam tartaroꝝ lr̄amintelligerent. interrogauit. Cui reſpondimꝰ. ꝙ nullam iſtaꝝ lr̄arūhabebamꝰ. ſaraceni tn̄ erant in terra. ſꝫ remoti erant a dn̄o papadiximus tn̄ ꝙ nobis expedire videbat̉ ꝙ in tartarico ſcriberēt. etnobis interpretarent̉. nos aūt in lr̄a noſtra diligent̓ ſcriberemꝰ. ettam lr̄am qͣꝫ interp̄tationem ad dn̄m papam deferremꝰ. Tunc anobis receſſerūt. ⁊ ad imꝑatorē iuerūt. porro in die beati martinifuimus vocati. Tunc kadac totius imperij ꝓcurator. ⁊ chingay⁊ bala. plureſqꝫ ſcriptores ad nos venerunt. nobiſqꝫ lr̄am de ꝟboad verbum interp̄tati fuerunt. Et cum in latina lr̄a ſcripſiſſemusfaciebant ſibi ꝑ ſingulas oratiōes interp̄tari. volentes ſcire ſi nosin aliquo verbo erraremꝰ. Cum igit̉ ambe lr̄e fuiſſent ſcripte. fecerunt nos ſemel ac ſecundo legere ne forte minus aliqͥd haberemꝰ
dixerunt nobis videte ꝙ omīa bn̄ intelligatis. qꝛ nō expediret ꝙnon oīa bn̄ intelligeretis. Lr̄as etiam in ſaracenico ſcripſerunt vtaliqͥs in ꝑtibꝰ noſtris inueniri poſſet. qͥ eas ſi opus eſſet legeret.Qualiter licētiati fuerūt..xxxviij.T aūt nobis tartari noſtri dixerūt. ꝓpoſuit imꝑator nūcios ſuos nobiſcū mitSed cum vnus de tartaris noſtris qͥ ſenior erat nos ad hoc petere. Uolebat tn̄ vt credimꝰ ꝙ nos id ab eo peteremꝰtendū hortaret̉. nobis qͥdem vt venirent nequaqͣꝫ bonū videbat̉Ideo reſpōdimꝰ ei ꝙ nō erat noſtꝝ petere. ſꝫ ſi ſponte ipſe imꝑator mitteret eos. libenter eos ſecure ꝯduceremꝰ domīo adiuuāte.Nobis aūt ob plures cauſas vt venirent. non videbat̉ expedire.Prima qͥdem fuit. qꝛ timuimꝰ ne viſis diſſentionibꝰ aut guerrisque fiunt inter nos magis aīmarent̉ ad veniendū cōtra nos. Secunda fuit. qꝛ timebamꝰ illos exploratores terre fieri. Tercia ꝟoquia timebamus eos interfici. Gentes enim noſtre arrogantes ſt̓⁊ ſuperbe. Unde quando ſeruientes qͥ ſtant nobiſcum ex rogatucardinalis legati ſcꝫ alemānie in habitu tartarico ibant ad ipſumin via fere lapidati ſunt a theutonicis ⁊ coacti ſunt deponere habitum illum. Conſuetudo aūt eſt tartaroꝝ vt cum illis qͥ nuncioseoꝝ occiderint nūqͣꝫ faciant pacem. niſi ſumant de ipſis vltionemQuarta etiam cauſa fuit. qͥa timebamus ne auferrent̉ nobis vi.Quinta ꝟo cauſa erat. qꝛ de aduentu eoꝝ nulla foret vtilitas cūnullum aliud haberent mandatū vel poteſtatē niſi ꝙ lr̄as imperatoris ad dn̄m papam ⁊ ad pͥncipes deferrēt. Quas videlꝫ lr̄asipſinos habebamꝰ. ⁊ malum ex eoꝝ aduentu poſſe ꝯtingere credebamus. Itaqꝫ tercia die poſt hoc .ſ. in feſto beati briccij nobisdederunt lnīam ⁊ lr̄am imꝑatoris ſigillo munitam mittentes nosad ipſius imꝑatoris matre. Que vnicuiqꝫ noſtꝝ dedit pelliceuꝫvnū de pellibus vulpinis. qd̓ habebat pilos deforis. ⁊ purpuramvnā. de quibꝰ tartari noſtri furati ſunt. ex vnaquaqꝫ vnū paſſum.De illa quoqꝫ que dabat̉ ſeruienti meliorem medietatē ſt̓ furatiQd̓ nos qͥdē nō ignorauimꝰ. ſꝫ inde ꝟba mouere noluimꝰ.xxxijQualiter ab illo itinere redierūt.Unc iter ad reuertendūarripuimꝰ ac ꝑ totam hyemeꝫ venimꝰ. iacentes in deſertis ſepius ī niue. niſi qͣntū poteramꝰ nobis cuꝫ pedelocum facere. Ibi quippe nō erant arbores ſꝫ planus campus. Etſepe mane nos inueniebamꝰ totos niue quā ventꝰ pellebat cooꝑtos. Sic veniētes vſqꝫ ad aſcenſionē dn̄i ꝑuenimꝰ ad bati. a quocum inqͥreremꝰ qͥd reſpōderet dn̄o pape. dixit ſe nolle aliud. niſiqd̓ imꝑator diligent̓ ſcripſerat demādare. Datiſqꝫ nobis de coductu lr̄is ab eo receſſimꝰ ⁊ ſabbato infra octauas penthec̄. vſoꝫad montij ꝑuenimꝰ vbi erant ſocij noſtri ac ſeruientes qui fuerātretenti. quos ad nos fecimꝰ reduci. hinc vſqꝫ corenzā ꝑuenimus.cui iteꝝ a nobis donaria petenti non dedimus qꝛ non habebamꝰ.Deditqꝫ nobis duos comanos qͥ erāt ex tartaroꝝ plebe vſqꝫ adkioniam ruſcie. Tartarꝰ tn̄ noſter non dimiſit nos donec exiremꝰvltimā tartaroꝝ cuſtodiam. Iſti ꝟo alij qui nobis a corenza datiſunt in ſex diebꝰ ab vltima cuſtodia vſqꝫ ad kioniā nos duxerūt.Uenimus aūt illuc ante feſtum beati iohānis baptiſte. xv. diebꝰPorro kionienſes aduentū noſtꝝ ꝑcipientes occurrerunt nobisoēs letant̓. Congratulabant̉ eniꝫ nobis tanqͣꝫ a morte ſuſcitatis.ſic fecerūt nobis ꝑ totam ruſciā. poloniā. ⁊ boemiā. daniel ⁊ ppaſilico frater eius feſtum nobis magnū fecerūt. ⁊ nos ꝯtra volūtateꝫnoſtrā bn̄ ꝑ octo dies tenuerūt. Medioqꝫ tꝑe inter ſe ⁊ cum ep̄isceteriſqꝫ ꝓbis viris. ſuꝑ his que locuti fueramꝰ eiſdem. in ꝓceſſunoſtro ad tartaros ꝯſilium habētes. Rn̄derūt nobis cōiter dicētes. ꝙ dn̄m papam habere vellent in ſpecialem dn̄m ⁊ in patremſanctā quoqꝫ romanā eccleſiā in dn̄am ⁊ magiſtram. ꝯfirmantesetiam oīa que prius de hac materia ꝑ abbatem ſuū trāſmiſerant.⁊ ſuper hoc etiam nobiſcum ad dn̄m papaꝫ nuncios ſuos ⁊ lr̄astrāſmiſerūt.¶ Qualiter fratres predicatores apud bayothnoy tartaroꝝpͥncipem admiſſi fuerunt.Ex libello fratris ſymonis.Nno dn̄i. M.ccxlvii. ī dietrāſlatiōis beati dominici pͥmi patris ordīs p̄dicatoꝝfrater aſcelinus a domino papa ſicut iam ſupra dictūeſt. miſſus cum ſocijs ſuis ꝑuenit in exercitum tartaroꝝ. Et hoc īꝑſide vbi erat exercitus ille ſub baiothno y pͥncipe. Qd̓ audiensidem pͥnceps. in tentorio ſuo ſedens in veſtimento deaurato. ſuisquo qͣꝫ baronibꝰ in ſericis veſtibꝰ p̄cioſis ac deauratis circūſtantibus. miſit ad dictos fratres quoſdam ex eiſdem baronibꝰ cuꝫ ſūcegyp. i. pͥncipali ꝯſiliario ⁊ interp̄tibus. Qui premiſſo ſalutatiōis