Liber.XXXII.
Alius aūt vniuerſus ppl̓us longe extra tabulatū collocabat̉. ⁊ itafere vſqꝫ ad meridiē morabant̉. Tunc incipiebāt lac iumentinuꝫbibere. ⁊ vſqꝫ ad veſꝑas tm̄ bibebāt. qd̓ erat viſu mirabile. Nosaūt vocauerūt interiꝰ ⁊ dederūt nobis cereuiſiā. qꝛ iumentinū lacnō bibebamꝰ. Et hͦ qͥdē nob̓ ꝓ magno fecer̄t honore. ſꝫ tātū noscōpellebāt ad bibendū. ꝙ nullatenꝰ poteramꝰ ꝓpter ꝯſuetudineꝫſuſtinere. Un̄ oſtendimꝰ eis hͦ eſſe graue nobis. ideoqꝫ nos ceſſauerūt cōpellere. Foris aūt erat dux gerozlaꝰ de ſuſdal ruſcie. plureſqꝫ duces kythaoꝝ ⁊ ſolāgoꝝ. Duo qͦꝫ filij regis georgie. nūcijetiā califi de baldac q̄ erat ſoldanus. ⁊ pluſqͣꝫ. x. alij ſoldani ſaracenoꝝ vt credimus. Et ſicut nobis a ꝓcuratoribꝰ dicebat̉. erant ibinūcioꝝ plus qͣꝫ. iiij. milia int̓ iſtos qͥ tributa portabāt. ⁊ illos qͥ deferebāt mūera. ⁊ ſoldanos ac duces alios qͥ ad tradendū ſe ipſisveniebāt. ⁊ illos ꝓ qͥbꝰ ipſi miſerant. illoſqꝫ qͥ terraꝝ erāt prefecti.Hi oēs ſil̓ extra tabulatū ponebant̉. eiſqꝫ ſimul bibere p̄bebatNobis aūt ⁊ duci gerozlao fere ſꝑ ab eis dabat̉ ſuꝑior locꝰ qn̄cum eis eramus exterius..xxxj.Qualiter in imperium ſublimatus fuit.T quidem ſi bn̄ meminiibidē ꝑ ſeptimanas circit̓. iiij. fuimꝰ Credimuſqꝫ ꝙ ibifuit electio celebrata. nō tn̄ ibidē fuit publicata. Propter hͦ autē id maxīe credebat̉. qꝛ ſꝑ qn̄ cuyne de tentorio exibateidē cantabat̉. ⁊ cum ꝟgis ſpecioſis in ſummitate lanā coccineaꝫhn̄tibꝰ inclinabat̉. qd̓ alteri ducū nulli fiebat. quouſqꝫ exteriꝰ mōrabat̉. Hec āt ſtatio ſiue curia noīat̉ ab eis ſiraorda. hīc exeūtesvnanimit̉ oēs eqͥtauimꝰ ꝑ tres aūt qͣtuor leucas ad aliū locū vbierat in qͣdā pulcra planicie iuxta riuū. int̓ montes aliud tentoriuꝫqd̓ apud ipſos appellat̉ orda aurea p̄ꝑatū. Ibi em̄ cuyne dēbatponi in ſede in die aſſumptiōis dn̄e nr̄e. Sꝫ ꝓpt̓ grandinē nimiāq̄ tūc vt ſupͣdictū eſt cecidit. res dilata fuit. Eratqꝫ tentoriū ī cōluminis poſitū q̄ lamīs aureis erāt tecte. ⁊ clauis aureis cum alijslignis fixe. Porro de baldakino erat tectū ſuꝑius. ſꝫ alij erāt pāniexteriꝰ. fuimꝰ aūt ibi vſqꝫ ad feſtū beati bartholomei. in quo maxima multitudo ꝯuēit. ⁊ ꝯtra meridiē ꝟſis vultibꝰ ſtetit. Et qͥdāad iactū lapidis longe a ceteris erāt ſemꝑqꝫ or̄ones faciēdo ac genua flectēdo ꝯtra meridiē longiꝰ ⁊ longiꝰ ꝓcedebant. Nos autēvtꝝ incantatōes facerēt. aut genua deo vel alteri flecterēt neſcientes. nolebamꝰ facere genuflectōes. Cūqꝫ diu ita feciſſent ad tentoriū reuerſi ſunt. ⁊ cuyne in ſede imꝑali poſuerūt. duceſqꝫ corameo genua flexerūt. Poſt hoc idem fecit vniuerſus populus. exceptis nobis qui eis ſubditi non eramus.¶ De ſolēnitate qua fuit intronizatus Frat̓ ſimon. .xxxij.Gitur anno domī. M. ccxlvicuyne qͥ ⁊ gogchaā .i. imꝑator vel rex ſublimatꝰ eſt in tartarorumregno. Oēs ſiqͥdē illoꝝ barones ꝯgregati quādā ſedē aureā ī lociſupradicti medio poſuerūt. ſupra quā ip̄m gog ſedere fecerunt. ⁊corā eo gladiū poſuer̄t dicētes. Volumꝰ ⁊ rogamꝰ atqꝫ p̄cipimꝰvt domineris oībꝰ nobis. At ille dixit eis. ſi me vultis ſuꝑ vos regnare. nūqͥd ꝑati eſtis vnuſqͥſqꝫ qd̓ vobis p̄ceꝑo facere. quēcūqꝫvocauero venire. quocūqꝫ voluero mittere ꝑgere. quēcūqꝫ occidiſp̄ceꝑo occidere. Rn̄der̄t. Utiqꝫ. Ergo inqͥt oris mei ſermo. decetero gladiꝰ meꝰ erit. Oēſqꝫ cōiter ei ꝯſenſerūt. Poſt hͦ aūt filtruꝫqd̓ da in t̓ra ſtatuerūt. ip̄mqꝫ rurſus deſuꝑ ſedere fecerūt dicētesUide ſurſuꝫ ⁊ agͦſce deū ac reſpice filtrū ī quo ſedes deorſuꝫ. Sibn̄ regnū tuū rexeris. ſi largus fueris. iuſticiāqꝫ ẜuare dilexeris. acpͥncipes tuos vnūquēqꝫ ẜm dignitatē ſuā honoraueris magnificus regnabis. totuſqꝫ mūdꝰ tue ſubſternet̉ dn̄atōni. ⁊ qͥcqͥd deſiderabit cor tuū dabit deꝰ tibi. Si aūt e ꝯͣrio feceris miſer ⁊ abiectꝰeris. adeoqꝫ pauꝑ vt nec tibi ꝑmittat̉ filtꝝ in qͦ nunc ſedes. Hocdicto idē barones vxorē gogͦ cū ipſo ſuꝑ filtꝝ ſedere fecer̄t. ſicqꝫambos ſedētes. a t̓ra ſurſuꝫ ī aera leuauerūt. atqꝫ imꝑatorē ⁊ imꝑatricē oīm tartaroꝝ voce publica ⁊ clamoroſa eoſdē ꝓteſtati ſt̓Poſtea multitudinē infinitā auri ⁊ argenti ⁊ lapides p̄cioſos. acuecūqꝫ remāſerāt a chagadadaꝫ corā imꝑatore nouo apportarifecerūt. eiqꝫ dn̄iuꝫ ſuꝑ oīa illa plenariū ꝯceſſerūt. Ipſe ꝟo proutei placuit vnicuiqꝫ pͥncipū diſtribuit. ſibiqꝫ reſiduū ẜuari p̄cepit.Deinde ꝟo bibere ceperūt ⁊ vt moris eoꝝ eſt vſqꝫ ad veſꝑas cōtinue potationibꝰ intenderūt. Poſt hͦ aūt carnes cocte ī cineribꝰſine ſale venerūt. ⁊ int̓ qͣtuor l̓ qnqꝫ hoīes vnicū mēbꝝ ſiue fruſtūmīſtri dederūt. Infra tentoriū chaā dederūt carnes ac brodiū cūſale ꝓ ſalſa ſicqꝫ faciebāt cūctis diebꝰ qn̄ celebrabant ꝯuiuia.De etate ac moribꝰ ⁊ ſigillo ipſiꝰ..xxxiij.Frater iohannes.Ic autem imperator qn̄ſublimatꝰ eſt in regnū. videbat̉ eſſe circiter. xl. vel. xlv.iannoꝝ. Mediocris erat ſtature. prudens valde. nimis aſtutꝰ. mul
tūqꝫ ſerioſus. ⁊ grauis ī moribꝰ. Nec vnqͣꝫ videbat eū hō defaciliridere. vel aliquā leuitatē facere ſicut dicebant chriſtiani qͥ cū ip̄omorabant̉ ꝯtinue. Dicebāt etiā nobis firmit̉ aſſerendo xp̄iani. qͥerāt de familia eiꝰ ꝙ deberet fieri chriſtianꝰ. Cuius ſignū erat ꝙipſe clericos chriſtianos tenebat. ⁊ expēſas eis dabat. hēbat etiāſꝑ capellā chriſtianoꝝ an̄ maiꝰ tentoriū ſuū vbi cantāt clerici publice ⁊ aꝑte. ac pulſant ad horas vt cet̓i chriſtiani ẜm mores grecoꝝ. qͣntacūqꝫ ſit ibi multitudo tartaroꝝ vl̓ etiā alioꝝ hoīm. hͦ tn̄nō faciūt alij duces ipſoꝝ. Eſt aūt mos imꝑatoris ipſiꝰ vt nunqͣꝫore ꝓprio loꝗͥt̉ cū extraneo qͣntūcūqꝫ magnꝰ ſit. ſꝫ audit ac rn̄detꝑ interpoſitā ꝑſonā. Et qn̄cūqꝫ negociū ꝓponunt vel imꝑatorisrn̄ſionē audiūt. iſti qͥ ſb̓ eo ſūt quātucūqꝫ ſint magni flexis genibꝰvſqꝫ ad finē ꝟboꝝ ꝑſiſtūt. Nec alicui de ꝯſuetudine ſuꝑ aliquonegocio loqͥ licitū eſt poſtqͣꝫ ab imꝑatore diffinitū eſt. hꝫ aūt imꝑator p̄dictus ꝓcuratorē ⁊ ꝓthonotarios atqꝫ ſcriptores oēſqꝫofficiales ī negocijs tā publicis qͣꝫ pͥuatis exceptis aduocatꝭ. Nāſine litiū vel iudicioꝝ ſtrepitu ẜm arbitriū imꝑatoris oīa fiūt. Alijqͦqꝫ pͥncipes tartaroꝝ de his q̄ ad illos ꝑtinēt idē faciūt. hͦ aūt nōuerint vniuerſi. qꝛ nobis tūc exn̄tibꝰ ī ſoleni curia iā ex pl̓ibꝰ ānisindicta. idē cuyne imꝑator de nouo electꝰ cū oībꝰ ſuis pͥncipibuserexit vexillū ꝯͣ eccleſiā dei. ac romanū imꝑiū. ac ꝯͣ oīa regͣ xp̄iāoꝝ⁊ ppl̓os occidētis. niſi fortaſſe qd̓ abſit facerēt ea q̄ mādabat dn̄opape atꝫ potētibꝰ ⁊ oībꝰ xp̄iāoꝝ ppl̓is videlꝫ vt ip̄i ſb̓dāt̉ eis. nāexcepta xp̄ianitate nulla eſt t̓ra in orbe quā timeāt. ⁊ idcirco ꝯtranos ad pugnā ſe p̄parāt. huiꝰ ſiqͥdē imꝑatoris pr̄ .ſ. octoday necatꝰ fuerat veneno ⁊ ob hͦ a bellis qͥeuerant tꝑe pauco. Intentioaūt eoꝝ vt dictū eſt ſupra ē ſibi totū ſubijcere mūdū ſicut a chingiſcā hn̄t mādatū. Un̄ ⁊ ipſe imꝑator in lr̄is ſuis ita ſcribit. Deifortitudo oīm hoīm imꝑator. In ſuꝑſcriptōe qͦꝫ ſigilli eiꝰ hoc eſtDeus in celo ⁊ cuyne chan. ſuꝑ terra dei fortitudo oīm hoīm imꝑatoris ſigillū.De nominibus eius ac pͥncipibꝰ ⁊ exercitibꝰ.Frater ſymon..xxxii.T hoc quidē nomē chanſiue chaam ē appellatiuū. idēqꝫ ſonat ꝙ rex l̓ imꝑatorſiue magnificꝰ vel magnificatꝰ. Sꝫ hͦ tartari ſingularit̓ attribuūtdn̄o ſuo. nomē eiꝰ ꝓpriū reticēdo. Ip̄e qͦꝫ gloriat̉ ſe eſſe filiuꝫ dei.ſeqꝫ ſic ab hoībꝰ appellarij. Ideꝫ autem ſonat cuyne quod ⁊ gogẜm aliam linguam. eſt itaqꝫ nomē imꝑatoris ꝓpriū gog ⁊ fratriseiꝰ magog. ſiꝗdē ꝑ ezechielē dn̄s gog ⁊ magog aduentuꝫ p̄dicit.eorūqꝫ interitu ſe factuꝝ ꝑ eundē ꝓmittit. Ipſi qͦqꝫ tartari ꝓprieloquēdo ſe vocāt mōgli ſiue mōgol. qd̓ verbū fortaſſe ꝯſonat moſoth. h̓ itaqꝫ ſcꝫ cuyne chanſiue gog. chaā feruēs ⁊ eſtuās ī hoīmꝓſtratōꝫ. qͣi clibanꝰ ſuccēſus a coquēte. ſecū hꝫ exercitꝰ qͥnqꝫ ſuodn̄o ſeruiētes. ꝑ qͦs expugnat oēs ſibi ꝯͣrios ac rebelles. In finibꝰaūt ꝑſidis hꝫ pͥncipē noīe baiothnoy qͥ totam t̓rā chriſtianoꝝ ⁊ſaracez ad mare mediterraneū ⁊ ꝓpe anthiochiā. ⁊ vltra ꝑduas dietas eiꝰ dn̄io ſb̓iugauit. ita ꝙ a capite ꝑſidis vſqꝫ ad mare iā ei regna. xiiij. adqͥſiuit. Eſt āt baioth ꝓpriū nomē. noy ꝟo ſonat dignitatē. eſt etiā dux ꝗdā tartaroꝝ noīe corenzā ꝟſus chriſtianos occidētis. qͥ hꝫ ſub ſe armatoꝝ ſexingenta milia. ſtans ibitanqͣꝫ in cuſtodia ne ſuꝑ ipſos ac ſuꝑ ſubſequētes irruant ſubitochriſtiani. Porro bathoth pͥnceps ē tartaroꝝ maxīꝰ. hoībꝰ qͥdēſuis ſatis benignꝰ. lꝫ ab eis ſit valde reueritꝰ. in pugna ꝟo eſt crudeliſſimꝰ. In exercitu qͥdē bathoth ſunt ſexingenta milia pugnatoꝝ. videlꝫ. clx. milia tartaroꝝ. ⁊. ccccl. milia tā xp̄ianoꝝ qͣꝫ alioꝝ .ſ.infideliū. ⁊ dr̄ habere pl̓es bellatores ī ſeptuplo nūero qͣꝫ baiothnoy in exercitu ſuo. porro chaam dr̄ habere exercitꝰ qͥnqꝫ. quorūoīm nemo defacili pōt nūeꝝ cōprehendere. fert̉ aūt baioth. xviijbarones frēs n̄ ex eodē patre. nec ex eadē matre. ſꝫ ex diuerſis habuiſſe quoꝝ vnuſqͥſqꝫ. x. milia bellatoꝝ adminꝰ hēbat ſub ſe. ſꝫ deoībꝰ illis nō intrauerūt niſi duo frēs regnū hūgarie. Debebāt ātannis. xxx. ꝓcedere ī pugnādo. ſꝫ tūc vt dictū eſt interfectꝰ fuit imꝑator eoꝝ veneno. ideoqꝫ qͥeuerūt tꝑe pauco. Vt aūt imꝑatoreꝫhabuerūt. iteꝝ ſe ad pugnandū p̄ꝑauerunt.De admiſſiōe fratꝝ ⁊ nūcioꝝ ad īꝑatorē. Frat̓ ioh̓es. .xxxv.N loco igit̉ illo vbi poſitus eſtimꝑator ī throno vocati fuimꝰ corā ip̄o. Cūqꝫ gingai ꝓthonotariꝰ eiꝰ noīa nr̄a ſcpͥſiſſet. illorūqꝫ a qͥbꝰ miſſi eramus. ⁊ ducis ſolangoꝝ ⁊ alioꝝ. clamauit alta voce. recitans illa corā imꝑatore acducū vniuerſitate. Quo facto flexit vnuſqͥſqꝫ noſtꝝ quat̓ genuſiniſtꝝ. ⁊ monuer̄t ne tāgerēꝰ limē deorſum. Cūqꝫ ꝓ cultellis nosdiligētiſſime ſcrutati fuiſſent ⁊ nullatēꝰ īueniſſent. intrauimꝰ oſtiūab orientali ꝑte. qꝛ nullꝰ ab occidēte niſi ſolꝰ imꝑator audet intͣreſil̓r ⁊ dux ab illa ꝑte ingredit̉ ſolꝰ. ſi ē tentoriū eiꝰ. Mīores āt nōmultū curāt de talibꝰ. Tunc gͦ pͥmū in eius p̄ſentia. ſuā intͣuimūſtationē. videlꝫ poſtqͣꝫ factꝰ eſt imꝑator ibidē. Omnes qͦqꝫ nūcijtunc ab eo recepti ſunt. ſꝫ pauciſſimi tentorium eius intrauerunt.