Liber

lege qͣdā mandatoꝝ quaſimalienis faciendus ⁊ formādusin oī patīa ⁊ in rota volubilientie ⁊batōis ſue plaſmatoris ſui voluntati ⁊ arbitrio ſubdendus habilitat̉.De exercitijs eoꝝ.CxOrro ſicut viro datū eſtadiutoriū ſibi ſimile ex ipſiꝰ hoīs ſubſtantia. ſic etiā inadiutoriū ſpūalis ſtudij neceſſaria ſūt corꝑis exercitianō tamen in hoc ſꝑ ꝯuenire vident̉ omīa. ſꝫ ea que cuꝫ ſpūalibusꝓpriorem ſil̓itudine habere vident̉. ſicut ad edificatiōeꝫ ſpūalemmeditari qd̓ ſcribat̉ vel ſcribere qd̓ legat̉. Exteriora em̄ exercitia⁊ oꝑa ſicut ſenſus diſtrahunt. ſic etiā ſepe ſpm̄ exhauriūt. niſi cuꝫgrauiori oꝑe rurali fit magna ꝯtritio corꝑis vſqꝫ ad ꝯtritōnem ⁊humiliatōꝫ cordis ⁊ fatigatōis ſue preſſura vehemētioris exprimūt affectu deuotōis. Qd̓ ⁊ in labore ieiunioꝝ ⁊ vigiliaꝝ ⁊ hmōifieri manifeſtū eſt. Serius tamen animꝰ ad oēm laborē ſe cōꝑat.nec in eo diſſoluit̉ ſꝫ ꝑ eum magis in ſeipſum colligit̉. ſꝑ habes p̄oculis nō tam qḋ agit qͣꝫ qd̓ agendo intendit. Cogunt̉ em̄ ī vnūſenſus a diſciplina bōe volūtatis. nec eis laſciuire vacat a pōderelaboris. ⁊ ſubacti ⁊ humiliati in obſequiū ſpūs docēt̉ ei ꝯformari.⁊ in ꝑticipatōne laboris ⁊ expectatōne ꝯſolatōis. Ex inordinataem̄ natura ꝑ peccatū ſi ad deuꝫ fuerit ꝯuerſa. recuꝑat cito ꝓ mōtimoris ⁊ amoris quem hꝫ ad deum quecūqꝫ ꝑdidit auerſa. ⁊ vbicepit ſpūs reformari ad imaginem ꝯditoris ſui mox refloreſcenscaro ex volūtate ſua incipit ꝯformari reformato ſpiritui. nam ⁊ ꝯͣcontra ſenſum ſunm incipit eam delectare quicquid delectat ſpiritum. inſuper ⁊ multiplici defectu ſuo ex pena peccati multipliciter ſitiens ad deum. nonnunqͣꝫ etiam contendit p̄cedere rectoreꝫſuum. Delectatōnes em̄ nō ꝑdimꝰ ſꝫ ipſas mutamus. Facillimuꝫqͥppe ⁊ delectabile eſſet adiūcto amoris dei ꝯdimento. ẜm naturaviuere ſi nos inſania noſtra ꝑmitteret. Qua ſanata ſtatim naturalibꝰ arridet natura. Eodem mō ⁊ de labore. ruſticus duros hꝫneruos. fortes lacertos. exercitatio em̄ hoc fecit ſine eum torperemolleſcit. Uolūtas facit vſum. vſus exercitiū. exercitiū vires in oīlabore ſūminiſtrat. Audiat hoc aīalis homo qͥ iaꝫ cepit corpꝰ ſuūſubdere ſpiritui. ⁊ adaptare ſemetipſuꝫ ad ea que ſunt dei. ad exuendā carnis ſue dominantē ꝯſuetudinē ſe accingat. ꝯſuetudinēꝯtra cōſuetudinē ⁊ affectū ſibi formās ꝯtra affectū donec plenāacciꝑe mereat̉ delectatōꝫ ꝯtra delectatiōꝫ. vt tantū delectet eummēbris ſui corꝑis ſeruire iuſticie quantū prius īmūdicie. hec ē em̄ꝑfectio hoīs aīalis in ſuo ſtatu vel nouicij incipientis.Ie ſtabilitate in cella.Mniū vero bonoꝝ officina cella eſt ⁊ ſtabilis ꝑſeuerātia in ea. In ea eī cuicūqꝫcuꝫ pauꝑtate ſua bn̄ ꝯuenit diues eſt. ⁊ qͥcunqꝫ bonāvoluntatē habuerit ſecū hꝫ qͥcqͥd ei ad bn̄ viuendū opꝰ eſt. qͣꝫuisbone volūtati nō ſꝑ credi expedit ſꝫ frenāda eſt. ⁊ regenda maxīein incipiente. Regat ſcē ob̓ie regula bonā voluntate. illa ꝟo corpus. doceat illud poſſe ꝯſiſtere in loco. cellam pati ſecūqꝫ morari.Qd̓ ī ꝓficiente bone cōpoſitōis initiū eſt ⁊ certū bone ſpei argumentū. impoſſibile eſt eī hoīem fidelit̓ figere in vno aīm ſuū qͥ nōpͥus alicui loco ꝑſeuerant̉ affixerit corpus ſuū. Nā qͥ egritudinēaī migrando de loco ad locū effugere nitit̉. ſic eſt ſicut qͥ fugit vmbram corꝑis ſui. ſeipſum fugit. ſeip̄m circūfert. locum mutat ⁊ nōaīm. eūdē vbiqꝫ ſe inuenit niſi ꝙ deteriorē facit ipſa mobilitas. ſic̄ledere ſolet egrū qͥ circūferendo ꝯcutit̉ ſꝫ remedia crebro mutatanocent. naturā turbāt. egrū diſtermināt. Nam ⁊ qͥ aliquo tēdit ſivnā ⁊ rectā tenuerit viam cito ꝑuenit quo tendit. ⁊ itineris ⁊ laboris facit finē. Si ꝟo ml̓tas aggredit̉ vias errat. nec laboris aliqn̄finem facit qꝛ error nō hꝫ finē. Si gͦ ad ſanitatē feſtinas vide ⁊ nilvel modicū de temetip̄o agere p̄ſumas medico .ſ. inconſulto a qͦ ſioꝑam medicātis expectas. neceſſe ē vlcꝰ tuū ſꝑ ei detegere nō erubeſcas: Erubeſce gͦ ſꝫ tn̄ reuela totū nec abſcōdas. Sunt em̄ quiꝯfitēdo ſic̄ fabulā enarrāt pctōꝝ ſuoꝝ hiſtoriā ⁊ egritudines aīeſue ſine ꝯfuſiōe dinūerāt. ⁊ pene ſine pnīa ⁊ ſine affectu dolorꝭ. ꝗꝟo nō dolet quāto ſanitati ꝓpinquior vr̄. tāto ab ea fit remotior.Ꝙ habitans in cella trina gaudet cuſtodia.cvij.Ec vero tibi horrori ſittua ſolitudo. ⁊ vt tutiꝰ in cella habites tres tibi deputati ſunt cuſtodes. deꝰ .ſ. ꝯſcīa et ſpūalis pr̄. deo debespietatem. cui totū te impēdas. ꝯſcīe tue honorē coram qͣ peccarecrubeſcas patri ſpūali ob̓iam earitatis ad quē de oībus recurras.Inſuꝑ vt gratū me hēas. addā tibi ⁊ qͣrtū ⁊ qͣꝫdiu paruulus es ⁊donec pleniꝰ addiſcas dīnā cogitare pn̄tiā. pedagogū tibi ꝓcurabo. Elige tibi tuipſe ꝯſilio meo hoīem cuiꝰ vite exēplar ſic cordituo inſederit. reuerētia inheſerit. vt quotiens eiꝰ recordatꝰ fuerisad reuerentiaꝫ cogitati aſſurgas. ⁊ teip̄m ordines ⁊ cōponas. qui

XXR.cogitatꝰ ac ſi preſens ſit in affectu caritatis emendet in te oīa emꝭdāda. ⁊ nullū tn̄ patiat̉ dānū ſecreti ſui ſolitudo tua. Hic p̄ſensaſſit qͥncūqꝫ volueris. occurrat ſepe ⁊ cū volueris increpatōes eiꝰdeſcribet tibi cogitata ſcā eius ſeueritas. ꝯſolatōes pietas. ⁊ exemplū ſcē vite ſinceritas. Nam oēs etiā cogitatōnes tuas cuꝫ ab eovideri cogitab̓. ac ſi videat. acſi arguat. emēdare cogeris. Sic ẜmp̄ceptū apl̓i ſollicite temetip̄m cuſtodi ⁊ vt temetip̄m ſꝑ aſpiciasab oībꝰ oculos auerte. Egregiū inſtrumentū corꝑis oculꝰ ſi ſicutcetera ſic etiā videre poſſet ſemetip̄m. Qd̓ cum interiori oculo ſitꝯceſſum. ſi ad exterioris exemplū ſeip̄m negligēs vacat circa aliena. etiā cū multū vult non ſufficit redire ad ſeipſum. Tibi gͦ vacamulta tuipſe tibi ſollicitudīs es materia. Exclude etiaꝫ ab oculisexterioribꝰ qd̓ ꝯſueuiſti videre. ab interioribꝰ qd̓ amare. qꝛ nil taꝫfacile recrudeſcit qͣꝫ amor. maxīe ī tenerioribꝰ ⁊ recētioribꝰ animisDe cella interiori ⁊ exteriori..cviij.Udi etiā nonūqͣꝫ ſapere⁊ emulari cariſmata meliora ⁊ tuipſe tibi eſto edificatiōis ꝑabola. Alia cella tua exterior. alia īterior. Exterior ē domꝰ in qua habitat aīa tua cū corꝑe tuo. Interior ē ꝯſcīatua quam inhabitare debet oīm interioꝝ tuorū deus cū ſpū tuo.Oſtium clauſure exterioris ſignuꝫ eſt oſtij circūſtantie interioris.vt ſicut ſenſus corꝑis ꝑ exteriorē clauſurā foris vagari nō ꝑmittunt̉. ſic interiores ſenſus ad ſuū ſemꝑ interiꝰ cohibeant̉. Diligeergo interiorē cellā tuaꝫ. dilige ⁊ exteriorē. ⁊ vnicuiqꝫ ſuū impēdecultū. Tegat te exterior ⁊ nō abſcōdat. nō vt pecces occultus ſedvt tutiꝰ viuas. Nō em̄ ſcis o rudis incola qͥd celle debeas ſi nō cōgitas quō in ea nō ſolūmō curaris a vicijs tuis: ſꝫ etiā nō habes rixari cū alienis. Neſcis etiā quē ꝯſcīe tue debeas honorē qͥcunqꝫin ea nō exꝑiris gratiā ſpūſſancti ⁊ interne ſuauitatis dulcedineꝫDa ergo vtriqꝫ celle honorē ſuū. ⁊ tu tibi in ea vendica pͥmatumtuū. Diſce in ea tu tibi p̄eſſę. vitam ordinare. mores cōponere. temetipſuꝫ vindicare. ſepe etiā ⁊ cōdēnare nec impunitū dimittereſedeat iudicās iuſticiā. ſtet rea ⁊ ſemetipſaꝫ accuſans ꝯſcīa. Nēote plus diligit. nemo fidelius iudicabit. Mane p̄terite noctis faa temetipſo exactōꝫ ⁊ vēture diei tu tibi indicito canonē. Ueſꝑep̄terite diei exige rōnē. ⁊ ſuꝑuenientis noctis fac indictōneꝫ. ſicqꝫdiſtricto nequaqꝫ aliqn̄ tibi laſciuire vacabit.cirt.e temporibus ⁊ modo orandiIngulis horis ẜm cōisinſtituti canonē ſua diſtribue exercitia. cui ſpūalia. ſpiAritualia. cui corꝑalia. corꝑalia. In qͥbꝰ ſic exoluat omedebitū ſpūs deo. corpus ſpiritui. vt ſi ꝗd fuerit intermiſſum. ſi qͥneglectu. ſi ꝗͥd imꝑfectū ſuo mō. ſuo loco. ſuo tꝑe. nō habeat impunitū vel etiā irrecōpenſatū. In quibꝰ extra illas horas d̓ qͥbusdicit ꝓpheta. Septies in die laudem dixi tibi. Matutinū ac veſꝑtinū ſacrificiū ac medie noctis maxime eſt obſeruandū. Nō eīfruſtra vt ait ꝓpheta. Mane aſtabo tibi ⁊ videbo. ſꝫ qꝛ tūc a curisexterioribꝰ adhuc ſumꝰ ieiuni. ⁊ eleuatio manuū meaꝝ ſa. veſ. qͥatunc ab hmōi impedimētis iam quodāmodo inuenimur digeſti.Qui etiā media nocte ſurgimꝰ ad ꝯfitendū nomini dn̄i. Tūc em̄menti vel ſpiritui aggregandi ſunt fructꝰ ſui. vt exinde vel in abūdantia bn̄bictōnis dei in quietē noctis relaxemur vel ſurgentibꝰnobis ad laudes dei omnis exinde tenor noſtri operis in ipſis laudibus dei formetur ac viuificetur. Idcirco in p̄ueniendis nocturnis vigilijs non expedit multitudine pſalmorum obruere intellectum. ⁊ exhaurire ſpm̄ vel extinguere. ſꝫ qͣꝫdiu ſobriꝰ inuenit̉ pietate afficiendus eſt. ⁊ ſuo itinere dirigendus ad dn̄m. donec dilatato corde incipiat currere. Scit etiā qͥcunqꝫ hꝫ ſenſum xp̄i qͣntūchriſtiane pietati expediat aliqua diei hora paſſiōis ip̄iꝰ ac redēptionis. attentiꝰ colligere bn̄ficia. ad fruendū ſuauit̉ in ꝯſcientia.⁊ recondendū fidelit̓ ī memoria. qd̓ eſt ſpūaliter māducare corpꝰdn̄i ⁊ bibere eius ſanguinē. Siquideꝫ ſancte huius ac reuerendocōmemoratōis myſteriū ſuo mō. ſuo loco. ſuo tꝑe. celebrare licetpaucis hoībꝰ quibꝰ hoc creditū eſt mīſteriū. Rem ꝟo miniſterijin oī tꝑe ⁊ in oī loco dn̄atōnis dei mō quo traditū eſt. hͦ eſt debitepietatis affectu agere ⁊ tractare ⁊ ſumere ſibi in ſalutē. omnibꝰ inꝓmptū eſt quibꝰ dicit̉. Uos aūt genꝰ electū. regale ſacerdotiumgens ſancta. ppl̓s acqͥſitōnis. vt ꝟtutes annūcietis eius qͥ de tenebris vos vocauit in admirabile lumen ſuū..cx.De ſacra lectione ⁊ modo legendi.Einde etiaꝫ certis horiscerte lectōni vacandū eſt. Fortuita em̄ ⁊ varia lectō ⁊quaſi a caſu reꝑta nō edificat ſꝫ reddit aīm inſtabilem.⁊ leuiter admiſſa leuius recedit a memoria. ſed certis ingenijs immorandū eſt. ⁊ aſſuefaciendus animus eſt. Quo eī ſpū ſcripturefacte ſunt. eo ſpiritu legi deſiderāt. ipſo etiam ⁊ intelligende ſunt.