Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

Liber.XXVIII.

infinite longitudinis latitudinis. in quo nullus patebat aditus.venientes illuc in momēto vltra ſe raptos inuener̄t. In patria illadeſiderabili apparuit domꝰ rotūda que. xij. portas habebat. ſi cuiſcriptū eſt. Ab oriente porte tres ⁊cͣ. Hanc ingreſſi tamamꝑlā vider̄t vt quotquot ī mūdo ſunt ip̄iꝰ ꝑtē decimā implere poſſentibi multos ī magna gl̓ia videbat. ſꝫ alij alijs glorioſiores tūc viditdecē beatoꝝ cateruas Ueniēs āt ad orientalē portā circa mediūoſtij vidit altare qd̓daꝫ circa qd̓ viri ſplendidi ſedebāt. oēs vnitanqͣꝫ ſtantiſſimo fabulabāt̉. ille coronā aureā habebat ī capitexij. crucibꝰ aureis inſignē pueꝝ ī hac viſione letantē. alloquit̉ ductor ſuus. Hic tibi locus erit ſi bene vixeris ſciaſqꝫ hūc eſſe pueꝝguilleꝝ quē iudei apud norppicū crucifixerūt. Iterū digreſſus abeo ſtatim redijt dixit. Sequere me qꝛ illuc te reducaꝫ vbi te cepiiubēte deo. Uenies aūt ſi bn̄ laborauerꝭ ad hāc gloriā. Mox adcorpꝰ lꝫ renitēs reuerſus eſt. Hic in. ij. feria paulo ante nonā dormire cepit. In tercia feria circa terciā in faciē ſe erigēs ſignauit ſeqn̄ ſcꝫ tartaꝝ vidit aꝑtū. In. v. feria circa meridieꝫ reuixit. Annodomini. M. cxlvij. cōrado rege in purificatōne beate marie apudfranchfort ꝯſtituto abbas clareuallis ſanctꝰ bernhardꝰ regi qͣꝫcūctis fere pͥncipibꝰ crucis affigit ſignū. ſocij ꝑegrinatōis multiplicant̉ numeꝝ. Naualis dei exercitus ex āglia flandria. atqꝫ lotharingia collectus. ij. ydus aprilis de tremundo portu anglie eſt.cc. fere nauibus ꝓfectus. iiij. kl̓. iulij in vigilia apl̓orū petri paulivluſbonā applicuit. eam poſt. iiij. menſiū obſidionē multas cedes. multā maceratōꝫ dei ꝟtute ſua induſtria capiunt. cumde ipſis tm̄ eſſent. xiij. M. hoſtiū. cc. M.. dc. ſuꝑantes. ingreſſicūhymnis eccleſiam dedicātes. ep̄os ibi clericos ordinauerūt. Adcorꝑa ibi occiſoꝝ tres recuꝑauerunt vſum loquendi. Hoc annoguillerꝰ niuernēſis comes relicto ſeculi pͥncipatu honore calcato carthuſiā petit. ibiqꝫ deo digne humilima pauꝑtate cōuerſatus. infra annū ꝯuerſionis ſue felicē terminat curſum vite. Conradus rex menſe maio cum multitudine innūerabili virtute incōꝑabili ꝑegrinatōꝫ aggreſſus. tranſito ꝓſpere boſforo. dum adexpugnandū yconiū incōſulte diuertit. ꝯſumptis terre germini deficientibꝰ victualibꝰ cuꝫ ſuis fame afflictus redit. ꝑſequētibꝰthurcis multa milia ſuoꝝ amittit. De ꝯcilio remenſi gilberto porrete..lxxxvj.Nno domini. M. Cxlviii.Remis ꝯciliū a papa eugenio celebrat̉. in quo cōciliopublice ꝯfutauit beatus bernardus magiſtrū gilbertūcognomēto porretā diſputando cum eo ſingularit̓ tanqͣꝫ ſui tꝑisſingl̓aris athleta. Hic gilbertus erat pictauorū ep̄s in ſacris lr̄isplurimū exercitatꝰ. ſꝫ ſublimiora ſe ſcrutatꝰ ad inſipiētiā ſibi. Siuidem de trinitatis vnitate. diuinitatis ſimplicitate. ſimpl̓rſentiēs nec fideliter ſcribens. diſcipulis ſuis panes ꝓponebat abſconditos. furtiuas ꝓpinabat aqͣs. nec facile ꝗd ſaꝑet. īmo qͣntūdeſiperet ꝑſonis autenticis fatebat̉. Timebat em̄ qḋ apud ſenonas petꝝ abaelardū ei dixiſſe ferūt. Nunc tua res agit̉ pariesꝓximus ardet. Nouiſſime tn̄ cum tam ſuꝑ hoc fideliū inualeſce̓tſcandalū. creſceret etiā murmur. vocatus ad mediū eſt libꝝ tradere iuſſus. in quo blaſphemias euomerat. Graues qͥdē ſꝫ ꝟboꝝquodā inuoluero circūſeptas. Sanctꝰ bernhardus pͥmo quidētotū qd̓ ille ꝟboꝝ cauillatiōibꝰ occultare videbat̉ ſubtilioribꝰ interrogatōnibꝰ eliciens. deinde tam ſuis ratiocinijs qͣꝫ ſanctoꝝ tetimonijs biduana diſputatōne redarguit. Conſiderās āt nōnullos ex his preſidebant. iam ꝗdem animaduertētes blaſphemiāin doctrina adhuc tamen auertentes iniuriā a ꝑſona. accenſus eſtzelo domeſticam ſibi gallicanā ſeorſuꝫ cōuocat eccleſiā. cōmunideinceps ꝯſilio a patribꝰ. x. ꝓuinciaꝝ. alijs aūt ep̄is et abbatibusplurimis dictante viro dei nouis dogmatibꝰ opponit̉ ſymbolumnouū. Cui etiā ſubſcribunt̉ noīa ſinguloꝝ. vt eoꝝ videlꝫ omniuꝫſic irrep̄henſibilis zelus ceteris innoteſcat. Ita demū apl̓ico iudicio auctͣe vniuerſalis eccīe error ille dānat̉. Ep̄us gilbertus aneidem dānatōni ꝯſentiat interrogat̉. Conſentiēs publice refutans que pͥus ſcripſerat affirmauerat. indulgentiā ipſe ꝯſequit̉maxime ab initio captus fuiſſet. ea lege ſe eandē diſputatōnemingredi. vt ꝓmitteret ſine vlla ſeſe obſtinatōe eccleſie ſancte arbitrio correctuꝝ libere opiniōꝫ ſuā. Hoꝝ duoꝝ inagiſtrorū petrividelꝫ abaelardi gilberti porrete ꝗdaꝫ diſcipuli nimiū zelantes ipſis beato bernardo toti ciſtercienſi ordini poſtea detrahereceperūt.De fame peſtilentijs illius tēporis..lxxxvij.Odē anno franci per deſerta ſyrie dolo aſtutia grecoꝝ crebro aſſultu thurcoꝝ. detrimenta maxīa patiunt̉. fame nimia cruciati.qͥdam equoꝝ aſinoꝝ carnibꝰ veſcunt̉. ſic multo labore dam

no multis fame ꝑeuntibꝰ. vix tandeꝫ ſeleuciā venerūt. antiochiā paleſtinā nauibꝰ petierūt. anno p̄cedenti rex eoꝝ ludopicꝰegrinatōꝫ aggreſſus infinitis expeditis ſuoꝝ milibꝰ huntariā ꝓfectus. tranſito boſphoro occurſu cōradi regis exceptus ab imꝑatore grecoꝝ nauibꝰ eiꝰ fuerat hieroſolimā euectꝰ. Hocquoqꝫ anno lauduni. iiij. nonas iulij factis tonitruis ī monaſterioſancti vincentij monachis diurni officij curſuꝫ cōplentibꝰ duo exhis ſubito fulmīs ictu corruētes expirauerūt. Alij qͥdam facti velterriti vix ꝯualuerūt. Fulmine etiam altaris lintheū vrēte ſacrarium penetrāte. de magna cruce ꝑtē. partē quoqꝫ clauſtral̓ oſtijaſportante tota domꝰ replet̉ horrore. In alijs etiā locis hoībusſeu hoīm edificijs vel animalibꝰ fulmīe ꝑeūtibꝰ. malaqꝫ ſolito grauiora chriſtiani ꝯtingere ſunt ſignificata. Dicūt etiam hieroſolymis in templo dn̄i ſiue in monte oliueti ſulminaſſe eius infortunij p̄ſagiū fuiſſe. In territorio gebenenſi lupus qͥdam corꝑis magnitudine animi ferocitate alijs diſſimilis homines deuorauitpluſqͣꝫ. xxx. animas diuerſi ſexus etatis vita pͥuauit. In alijs etiālocis anno lupi ſimiliter noſcunt̉ oꝑati. Obſeſſa per triduū damaſco a francis germanis ac hieroſolymitanis captis iaꝫ murisanterioribꝰ hortos ambiebāt. cum in breui ciuitas capiēda putaret̉. dolo vt aiūt pͥncipū paleſtinorū obſidio remouet̉. Factaqꝫdiſceſſione rex francoꝝ imꝑator iteꝝ ꝯdicto die ad obſidendaꝫaſcalonem cum ſuis iope ꝯueniūt. ſꝫ hieroſolymitis minime iuxtacondictum occurrentibꝰ imꝑator ꝯſtantinopolim nauibꝰ euehit̉.Rogerus rex ſycilie exercitum naualem direxit ad fines africe. captaqꝫ inſigni ciuitate que dicit africaſuilla affax clipea alijſqꝫ caſtris pluribꝰ archiep̄m africe ſub ſeruitute romam venerat ꝯſecrandus ad ſedem remittit libeꝝ. Henricus ludopici regis francoꝝ filius ꝯtempto mūdi ſcemate chriſto in clareualli indutusmonachali ſcemate ꝓuehit̉ ad ep̄atū ciuitatis beluagice. Interīmanuel recepto ī deditōnē curfolio ſiculioꝝ nauēs ſuos inſeqͥt̉ captis nōnullis nauibꝰ ex fuga liberat̉ a rege rogero necnon apapa eugenio honorifice ſuſcipit̉ ac deducitur.De raptu aīe tūdali eiꝰ viſiōe marchꝰ. z. abbatiſſe. lxxxviij.Qno domī. M. Cxlix. quifuit annus ſecundus expeditionis hieroſolymorum.cōradi regis romanoꝝ. annus quartꝰ eugenij pape īquo anno ipſe papa de ꝑtibꝰ galliaꝝ romā reuerſus eſt. in etiaꝫanno ſanctꝰ malachias in clareualle defunctꝰ eſt. viſa ē hec viſio.Due ſunt metropoles in hibernia. ardinacha ſeptētrionaliū hibernienſiū. auſtraliū caſelenſis. qua ortꝰ fuit vir qͥdam tūdalusnoīe. nobilis genere. crudelis actōne. forma corꝑis egregiꝰ fortitudine robuſtus de ſalute aīe ſue nihil ſollicitus grauit̓ ferebat ſi qͥsei vel breuiter ſalutē aīe loqueret̉. Eccleſiā negligebat. pauꝑeschriſti nec videre volebat. ſcurris ioculatoribꝰ vana gloria diſtribuebat quidquid habebat. Hic multos haberet amicosſodales. inter eos habebat vnū qui ꝯmilitonis debito triū equoꝝdebitor erat. Hic ſtatutū t̓minū p̄ſtolaret. trāſacto termio illūꝯuenit. cuꝫ bene receptus ab eo ꝑhēdinaret tribꝰ noctibꝰ cepittractare de ceteris rebꝰ. Cui ille reſpōderet. ſe ad manūhabere qd̓ petebat. iratꝰ recedebat. debitor aūt illū mitigare cupiens. rogauit vt pͥuſqͣꝫ recederet ſecū cibū ſumeret. Reſeditſecuri depoſita quā in manu tenebat. cibum cuꝫ illo ſumere cepitſtatimqꝫ ꝑcuſſus inuiſibiliter manū quā extenderat replicare nonpotuit ad os ſuū. clamare cepit terribiliter. ſuamqꝫ ſecurim quādepoſuerat vxori ſocij cōmendauit dicens. Cuſtodi meā ſecurimqꝛ ego morior. ſtatimqꝫ corruit corpꝰ eius exanime ac ſi nūqͣꝫ aīaꝫhabuiſſet. Aſſunt oīa ſigna mortis. accurrit familia. tollit̉ cibus.exclamant armigeri. plorant hoſpites. corpus extēdit̉. pulſanturſigna. accurrit clerus mirant̉ populi totaqꝫ ciuitas ſubita bōi militis morte turbat̉. Ab hora. x. in. iiij. feria vſqꝫ ī eādē horā ſabb̓omortuꝰ ſic iacuit. Calor tn̄ modicꝰ ī ſiniſtra ꝑte pectoris diligenpalpātibꝰ ſentiebat̉ ſb̓t̓rare noluer̄t Pꝰ reſūpſit ſpm̄ exdebili flatu qͣſi vniꝰ hore ſpaciū reſpirare cepit. Mirātibꝰ oībꝰdebili intuitu circūſpicere cepit. Interrogatus ſi vellet cōicare innuit ſibi afferri corpꝰ dn̄i. qd̓ ſumpſiſſet vinum bibiſſet. cepitin gratiarūactiōe deū laudare dicere. O deus maior eſt miſcd̓iatua qͣꝫ iniqͥtas mea. lꝫ magna ſit nimis. Quantas oſtendiſti mihitribulatōnes multas malas con. v. me. et pe. ab.. i. re. me. Qd̓cum dixiſſet ſtatim ſub teſtamento omnia que habebat diſꝑſitdedit pauperibus ſe ſigno crucis ſignari cepit. priſtinam vitāfunditus ſe relicturuꝫ vouit. cuncta que viderat paſſus fueratnarrauit dicens.De aſpectu demonū angeli qui deduxit euꝫ. .lxxxix.