Liber.XXVIII.

De ſene obſtinato.crxvNter abuſiones ſeculi ſola maiore ſt ſenis obſtinatio qui morti ꝓximus mortisaduentum nō abhorret. qui qͣſi ad oſtium huius mūdipoſitus foris ſpectat. Nec tn̄ vite pn̄tis egreſſuꝫ nec īgreſſum future ꝯſiderat. Audit nūcios mortis ⁊ credere non vult eis. Caſusmortem nūciat latentem. infirmitas apparentē ſenectus p̄ſentem.Sꝫ forſitan funiculus triplex difficile rumpit̉ quo ſenex ligatur:Dum em̄ a puericia in mente ſenis ꝑ cogitatiōem ſemitam feceritvoluptas. in ſermone vanitas. in oꝑe ꝑuerſitas. Quid aliud agit̉niſi ꝙ in ꝯſuetudine. quaſi in funē hec tria torquentur. Eſt aūt laquens in fune. dulcēdo tꝑalis in ꝯſuetudine. circūdatio funis īpedimēta ſunt carnis. dulcedine gͦ decipimur. cōſuetudine ligamur.Abſolon crinibꝰ inherēs quercui duriciam deſignat cuiuſlibet obſtinati. Crinibꝰ inherēs ſuſpendet̉. qꝛ ſuꝑfluitatis amore detinet̉Mulus aūt cui inſederat ꝑtrāſijt. qꝛ luxuria ⁊ dolus cui ſemꝑ ſtuduerat perijt. ſꝫ pena pct̄i remāſit. Tribꝰ lāceis .i. auaricia. ſuꝑbia⁊ luxuria cor eius ꝑforat̉. vnde ⁊ vſqꝫ hodie aceruus lapidū magnus ſuꝑ eum ꝓijcit̉. qꝛ peccatoꝝ ſiue ſupplicioꝝ multitudine ineternum grauat̉. qui ꝑ obſtinatōem vſqꝫ in finem cor impenitensgeſſit. Sunt etiā tres ſpecies obſtinatoꝝ. Prima .ſ. eorum qui excorreptione ꝓficiunt. Secunda eoꝝ qui ex cōmonitione deteriores fiunt. Tercia eoꝝ qui emendatōem ꝓmittunt̉. ſed nō faciunt.Manaſſes in carcere poſitus cathenis ⁊ cōpedibꝰ aſtrictus deuꝫcognouit. quem pͥus liber cognoſcere noluit. Tales ſunt quidamclauſtrales qui qͣꝫdiu ſui iuris ſunt ꝑuerſe viuūt. dum vero in clauſtro quaſi in carcere tenent̉ aſtricti cathenis. obedientie .ſ. timoris.ſit qn̄qꝫ vt deū quē pͥus deſpexerant: correcti diligant ⁊ qui fecerant de libertate ſeruitutē. faciant de neceſſitate virtutem.Adhuc de eodem..xxxviIbal vero deſignat quoſam doctores qͥ ex cōmonitione ſubditoꝝ fiūt deterioIlres qui pueris dauid cibū negāt qꝛ pure viuere volentibꝰ verbum dei nō ꝓpināt. Tonſoribꝰ ꝟo ſuis ꝯuiuium ꝑant. qꝛvacantes ocio adulantiū ꝯfabulationēs amāt. Accuſat nabal dauid ⁊ dicit. Hodie increuerūt ⁊cͣ. Peruerſi ſiqͥdeꝫ p̄lati dolent̓ cūvident numeꝝ religioſoꝝ multiplicari. Tiiēt cum vident dauidid eſt bonos ſubditos. vngi in regē. ⁊ ſaul deijci. ne ⁊ ip̄i pͥuent̉ honoribꝰ. ⁊ ne loco eoꝝ reſtituat̉ aliquis melior ⁊ iudicat abigail nabal. Boni ſiqͥdem ſubditi ꝑuerſos magiſtros de negligētia ꝯͥmonent. ſed ex cōmonitōe deteriores fieri qn̄qꝫ ſolent. ⁊ emortuuꝫ fitcor nabal. et factus eſt quaſi lapis cum morte ꝑpetua indurat̉ inpeccatis. Pharao vero qͥ ppl̓m dei moyſi dimittere ꝓmiſit. nec tn̄dimiſit illos deſignat. qui vite melioris emendatōem ꝓmittūt necculpam dimittūt. nec in ſpiritu columbino cōtritiōem ſed in vocecoruina dilatiōeꝫ querunt. quoꝝ terra diuerſis plagis affligit̉ necemollit̉. ſed ex ꝯſuetudine peccādi magis ac magis indurat̉. Tūcenim dn̄s aquas inſanguinē conuertit. cum de rerū cauſis aliquiscarnaliter ſentit. Terra ranas ꝓducit cum in aliquo garriente dominat̉ vana loquacitas. Cynomia ſiqͥdem ⁊ cinifes ſunt importuni mentis impetus ⁊ canini mores. Mors pecorum mortem deſignat cogitationū qn̄ rationabili intellectu carent. Sic eniꝫ homoꝯꝑat̉ iumentis inſipientibꝰ ⁊cͣ. Sexta plaga eſt cū tuient veſice⁊ corrumpunt̉ viſcera. Qd̓ fit dum interiora mētis tument odioet ebulliunt ira. plaga vero grādinis in fructibꝰ. iniquitateꝫ manifeſtam deſignat in operibꝰ. plaga locuſte inſtabilitas eſt aīme queore ledit dum detrahit. dat ſaltus dum ad carnales ſe extendit affectus. Plaga tenebraꝝ cecitatem deſignat animaꝝ que palpabiles eſſe ꝯꝑantur. duꝫ ꝑuerſa que mēs cogitat oꝑe ꝑpetrant̉. Nouiſſima eſt mors pͥmogenitoꝝ. dum em̄ volūtas ⁊ intentio corrumpunt̉. quaſi pͥmogenita egiptioꝝ morte ꝑcutiunt̉. His igit̉ plagis affligit̉ obſtinatio ſenis qui carnalibus delectatur. loquacitate gaudet. importunis ⁊ grauis eſt omnibꝰ more pecoꝝ. ꝓnus advicia. iracudia tumēs. ad iniurias manifeſtus. ad oīa mobilis. luceveritatis carens. ⁊ ideo ſeipſum valpās..xxxixDe īnacho curiali ⁊ cauſidico.Um aūt dicit̉ monachꝰurialis ⁊ ex adiūcto deſignat̉ aliquid leuitatis. Ordoclauſtri ⁊ ordo curie diuerſus eſt. Idi ſedet in inſidijscum di. in oc. hic audis. nō ſedi cum cō. va. ⁊cͣ. Ibi dextera tua repleta eſt muneribꝰ. Hic lauas int̓ innocētes manꝰ tuas. Ibi paubeꝝ res violent̓ auferunt̉. hic a pauꝑibꝰ ſponte offerunt. Ibi lauoat̉ peccator in deſi. a .ſ. hic aūt benedicit̉ iuſto. Cōtinge̓ em̄ qn̄qꝫſolet. vt monachi qui curias frequentāt cauſas audiāt. iudicia perquirant. amāt deeret̓a ꝯcilioꝝ. nō ſecreta myſterioꝝ. Laudari appetunt qꝛ ꝓ multis loquunt̉. ſꝫ monachus multū loquens multis

diſplicet. Cōiugia copulāt illicita. licita qn̄qꝫ diſſoluūt. de incertꝭiudicāt. teſtant̉ ſepiſſime qd̓ ignorant. Si vero res ad effectū peruenire nō valeat. monachus cauſidicus iter ꝑat. vt qd̓ alibi fieri n̄potuit: rome fiat. Pro pͥncipe gͦ ſeculari alpiū frigus colorēqꝫ libenter patit̉ qui ꝓ magiſtro ſpūali multo leuiora forſitan inuituspateret̉. Oneratꝰ cartulis autoritatibꝰ fultus reu̓tit̉. Ponit dieꝫcauſe. ꝑſonas inducit que parate ſunt iurare qd̓ eſt. ⁊ ſi velis iterūiurent qd̓ nō eſt. Quid gͦ dicam. Nōne magis amas monachuscauſidicus eſſe de ſimul diſcūbentibꝰ cum herode. qͣꝫ in vinculis etcarere teneri cum iohāne.De ſuꝑbia veſtium in monacho.It apoſtolus nō in veſtep̄cioſa ⁊cͣ. Qui molliciei mulieꝝ p̄cioſiorem veſteꝫ negat putaſne monacho p̄cioſiorē habituꝫ ꝯcedat. Plꝰamat ſponſus ſponſe caſtitatemqͣꝫ ſpecioſam veſtem. plus ſimplicitatem qͣꝫ tortum crineꝫ. Sic immortalis ſponſus plus amatinteriorem habitum. qͣꝫ h̓abitum extęrioreꝫ. Molles mollia querunt. elati precioſa. delicati ſpecioſa. Exterior enim ſuperfluitasanimi annūciat vanitatem. ſit diuerſitas int̓ indumentum palatijet monaſterij. qui em̄ mollibꝰ induunt̉ in do. re .ſ. Sꝫ quid dici debeat de quibuſdam noſtri ordinis canonicis ⁊ mens ⁊ facies erubeſcūt. Lectuli etem̄ eoꝝ culcitris fulciunt̉ plumeis. lintheis ⁊ lodicibꝰ accurate ꝑant̉. quos ſi forte videres lectulum ſpōſe q̄ ſponſum deſideraret forſitan eſtimares. nō multum differt habitus regularis ⁊ ſecularis. Sed ſi forte regularem videas archid yaconūvel ep̄m te vidiſſe ꝯtendas. Si forſitan dicēs. Delicatis delicataꝯueniunt. Ait em̄ beatus auḡ. Si eis qui venerūt ex moribꝰ delicatoribꝰ ⁊cͣ. ꝯſentimus vt det̉ delicato qd̓ ſufficiat ne deficiat. nonquo ſuꝑbiat. Audi ⁊ tu auguſtinū. Nō ꝯtingat inqͥt deteſtandaꝑuerſitas ⁊cͣ. Mentior ſi nō vidi qͦſdam qui erigentes ceruicē noluerunt ſociari eis ad quos foris accedere nō audebāt. Sꝫ egreſſide pauꝑe eccleſia circūierunt ditiores vt ibidem reciperent̉. Et qͥſemꝑ veteres aūt viles pānos habere ꝯſueuerāt. nūc ſemꝑ nouosaut p̄cioſos habere ꝯtendunt: ⁊ qui an̄ ꝯuerſionem lectulum ꝓprium nuſqͣꝫ habebāt nūc ſi forte voluntas eis fuerit eūdi alicubi ornamenta lectuli ſecum portant: Tlineo aūt ne in hmōi lectulis videant̉ ſomnia vanitatis. ne in eis patiat̉ animus illuſionem carniset aīma ſpoliata virtutibꝰ eneruit̓ delectet̉. In lectulo iacob ad caput ponit̉ lapis nō pluma lenitatis. Inter illos etiam qui tunicisiduūt̉: voluptas pedē poſuit. n̄ ꝙ camiſijs induāt̉ ſꝫ qͦdā delicatopāno qui vulgo ſaya vocat̉. In oſtenſione igit̉ lanee veſtis aſperitatem ꝯuerſationis ꝯſtendunt. ſed in delectatione delicati pannſuauitatis molliciē querunt. Uidi ⁊ ego (niſi fallor) monachij camiſia veſtitum iocātem ⁊ dicenteꝫ. Carior eſt ſtamina qͣꝫ camiſia.eratqꝫ ſanus ⁊ peculans ⁊ pingui reſidens equo. abūdans rebꝰ etcurias frequētans. qui tn̄ ante ꝯuerſionis habitum pedes ire conſuerat. nec ſemꝑ lineis induebat̉:De cibo exquiſito:Um aūt legas deliquiſſeionatham in guſtu mellis. eſau in edulio lentis. ſodortas in ſaturitate panis. putaſne ſine ꝑiculo eſſe tot carniuꝫ ferculis. tot piſciū generibꝰ. tot frixuraꝝ diuerſitatibꝰ delectari. Nōne ſic differt palatiū a refectorio ſicut egiptꝰ a deſerto. Siigit̉ in deſerto ſūmus mirandū nō eſt ſi ollas carniū ſuſpiramꝰ: iſtiaūt quare ſuſpirāt qui ollas carniū ſemꝑ habēt. Adhuc inqͥt eſceeoꝝ erant in ore ipſoꝝ ⁊cͣ. Eſca em̄ ventri ⁊.v. e. ⁊cͣ. Occidit eī pingues eoꝝ quoꝝ deus vent̓ eſt. Deo ſiqͥdē ventri templū eſt coquina. altare menſa. miniſtri coci. Immolatę pecudes ꝑate carnes. fimus incenſoꝝ odor ſapoꝝ. Hec in hierl̓m nō aſtruunt̉ ſed babilonie. qꝛ quoꝝ deus vent̓ eſt ⁊ gloria eoꝝ in ꝯfuſione. Ipſe eſt em̄pͥnceps cōcoꝝ qͥ muros hierl̓m deſtruxit et fecit vaſa templi vaſapalatij. ⁊ vaſa etiā menſe diuine fecit vaſa coꝗne. Qui nutriebantur inquit in croceis ⁊cͣ. Crocus in oriēte naſcit̉ colorat ⁊ ſaporat:In eroceis gͦ nutriunt̉ qui in initio ꝯuerſionis ſue interius ſaporevirtutum reficinnt̉. exterius ꝟo boni operis exemplo colorantur:ſed hi amplexant̉ ſtercora dum poſt ſobrietatis ⁊ ꝯtinentie vitaꝫreuocat eos ventris cura. Et fit qn̄qꝫ vt qui in ſua domo an̄ ꝯuerſionem ſobrie vixerāt. poſtmodū in monaſterio guloſi fiant. Placatur venter deus deoꝝ diuerſoꝝ hoſtijs ferculoꝝ. inclinat auieꝫrimoribꝰ. excitat̉ ſaporum generibꝰ. demulcet̉ confabulatione nōin oratione. ocio gaudet ſomnolentia delectat̉. ꝑ ſimilitudinem gͦdeo venter aſſimilat̉. dum ei tota deuotōne per omnia ſeruit̉. Habetqꝫ monachos. canonicos. conuerſos. qui obnixius ſeruiūt eosſcꝫ qui ſub ocio in eccleſia dei remiſſe viuunt. qui nō querunt ſecretas orōnes. ſed fabuloſas ocioſorum ꝯceſſiones. Inter quos nonaudiunt̉ ſingultus ⁊ ſuſpiria cōpuncte mentis. ſed riſus ⁊ cachinnatiōes ⁊ ructatus ingurgitātis ventris. Miſeralior inter alias