.XXVIII.Liber
gratie. Deſperantē)ſpē venie. Penitētem roborat ex ꝓniſſis glorie. Miſeret̉ et hō homini tribꝰ modis. Miſeret̉ p̄latusdiſcipulo. dum peccātem verbis benigne corrigit. deſꝑantem adſpem ꝑ exempla mīe erigit. ⁊ correctuꝫ poſt commiſſa diligit. Nōnulli cū aliquē familiarē hēant ſi peccat deſpiciūt. fatent̉ ꝙ nō diligant eos ſicut ⁊ pͥus. Peccauit pctrus. ſed xp̄us euꝫ nō deſpexit.ſed reſpexit ⁊ dilexit. Miſeret̉ ⁊ p̄lato diſcipulus dū irato nō reſiſtit magiſtro. aut peccāti nō detrahit vel peru̓ſum patit̉. Iratū eīſaul fugiebat dauid purgātē ī ſpelūca ventrē cū poſſet occide̓ noͣoccidit. pu̓ſumqꝫ paſſus eſt qͣꝫdiū vixit. Miſeret̉ diſcipulus diſcipulo. du peccāti orando ꝯpatit̉. aut qn̄ int̓ ſe ⁊ illum ſolū corripitqn̄ peccanti in ſe benigne dimittit.ruerſis ſit ſeuera..xxvij.Eruerſis ē ſeuera religioSeruat honeſtatē ſeueritas. leuitatē caſtigat. timeturab indoctis. Ip̄a ē decor ſenū. iuuenū virga. Prelatorum ꝑſonas ornat. virtutū ſpēm colorat. Sicut em̄ rubor mixtuscādori. ſic ſeueritas mixta rectitudini. ſi dulcedine ꝯdiat̉ vultū religionis decorat. Dulcēdo p̄lati trahit ad pnīam peccātem diſciulum. ſeueritas corrigit. rectitudo dat legē delinquenti. Sic necleueritas leuitatē patit̉. nec dulcedo diſſolutōem. nec rectitudo lineam iuſticie trāſgredi ꝑmittit. Ira p̄lati cām dat ꝑuerſo. iuſtumꝟo ꝓuocat ad iraꝫ. Due ſpēs ſunt peru̓ſitatis. aperte ſcꝫ ⁊ occulte. Sūt quidam adeo peruſi. vt qd̓ ipſi male oꝑant̉ aꝑte defēdāt̉ꝙ aūt alij bn̄faciunt deteſtant̉ ⁊ impugnāt incorrigibiles ſunt. hͦſolum qd̓ volunt fore bonū credūt. Obediētiaꝫ aut nūqͣꝫ aut negligent implēt humiles frēs ꝓuocant. turbāt ſilentiū. Taliū figuram geſtat philiſteus ille qui egreſſus de caſtris philiſtim ꝓuocabat filios iſrahel. Cuiꝰ magnitudo ⁊ armoꝝ diuerſitas moraliterſtatum ꝑuerſoꝝ qui magni ſunt apud ſemetipſos ⁊ moꝝ qualitates deſignāt. Peruerſi caput caſſide tegūt. dū ꝑuerſe actionis intentionē laudāt. Siniſtꝝ ꝟo latꝰ obumbrāt clipeo. duꝫ ſiniſtrampraue actōis excuſant ꝑtem. ocreas hn̄t in cruribꝰ que eſt qͣſi extremaps corꝑis. qꝛ vſqꝫ ad finē in obſtinatione ꝑſeuerāt. lorica induunt̉ qua totū tegit̉ corpus. qn̄ totā defendūt actōem. He ſpeciesarmoꝝ ex ere facte ꝑhibent̉. qꝛ quidquid agit ꝑuerſus nō humilifeſſione ꝓfitet̉. nec rōne veritatis. ſed clamoſo ſtrepitū ſeculariseloquētie defendit. ⁊ ꝑ exempla reproboꝝ ꝯfirmat. Un̄ ſequit̉ etarmiger eiꝰ an̄cedebat eū. Hic eſt ꝗlibet reprobus. cuiꝰ exemplaan̄cedūt. ⁊ ex his ſumūt̉ defenſionis arma hͨ eſt aꝑta peruerſitas.Un̄ ſequit̉. Stans clamabat adu̓ſus fil. iſ. Sūt alij quoꝝ ꝑuerſitas eſt occulta. qui conſilio ſuo frēs ꝯmouēt ad iram. excitāt rixas.qui ꝯſilio ſuo ꝯſurgere faciūt abſolon ꝯͣ dauid .i. filios ſpūales contra eoꝝ patres vtriſqꝫ ſeuera debet eſſe religio vt aꝑte ꝑuerſis reſiſtat ī faciē ⁊ occultoꝝ ꝯſilia mutꝫ. ſic dauid philiſtei frōtē lapideinuit. ſic cuſi ꝯſiliū achitofel deſtruxit. frōs philiſtei eſt ꝯgnitioꝑuerſitatis. Percutit̉ gͦ philiſtens in frōte qn̄ ꝑuerſia inſipientisagnita reu̓berat̉ a ſapiēte. Cuſi aūt interp̄tat̉ ſilentium. achitofelhoruina fratris. Deſtruxit gͦ cuſi ꝯſiliū achitōfel. qꝛ ꝑ ſilētiū illoꝝqͥ ſunt qͣſi ruina fr̄m adnihilat̉ ꝯſiliū. Hec duo ad ſeueritatē rarꝰſcꝫ ſermo ⁊ rigor ſermonis ꝑtinent. rarus em̄ ẜmo ꝯcordiā ſeruat̉gor ſermonis corrigit emendanda.Ꝙ bonis ſit optima..xxviij.Onis eſt optima religio.Bonos facit reꝝ diſtributō. meliores md̓i renūciatioptimos ꝟo religionis cohabitatio. Mūdꝰ bonis eſtpeſſimꝰ. religio aūt ⁊ malis eſt optima. Facit em̄ qn̄qꝫ de malo bonū. ⁊ de bono meliorē. de meliori optimū. Quatuor ſt̓ in religionenotāda. Suauis eſt eī ⁊ mitꝭ. qͥeta ⁊ ſecura. nec tn̄ ſic ſuauis ē vt n̄ſit diſcreta. nec ſit mitꝭ vt patiat̉ iniuſta. nec ſic mēte qͥeta vt bonūnō cogitet ocioſa. nec ſic ſecura vt dn̄m non timeat. ſꝫ vt ꝓ amorehūano ab oꝑe bono nō deſiſtat. Aſſimilat̉ mulieri caſte qͥ pulcraeſt in ꝯtēplationē. ſapiēs in ſui circūſpectōne. Nobilis eſt. qꝛ libera eſt a pct̄i ẜuitute. diues he̓ditate. Amat luxurioſus ſpecioſam.ſꝫ nō amat caſtā. Sūt em̄ quidā qͥ delicatam ac voluptuoſaꝫ forecredūt religionē exꝑtē laboris. vacātem ocio. ⁊ ideo habitū religionis indiſcrete rapiūt. Cū aūt ordineꝫ ⁊ ꝯſuetudines eiꝰ adu̓ſantescarni nouerint in modū pharaonis vxorē ſuā reddunt abrahe expellētes eā. vt liberi remaneāt in egipto. Abijciūt eī habitū religionis. ⁊ in deſiderijs carnis ſue ꝑſcuerant.De falſis clauſtralibꝰ et ordinatione clauſtii..xxix.Idem in ꝓlogo ſecundi libri.Cio multos eſſe in maioribꝰ eccl̓ijs qͥ licet multa poſſideāt. in alijs tn̄ pauꝑtatēamāt̉. poſſident ea qͣſi nō poſſidētes. vtunt̉ qͣſi nō vtētes. exemplapauꝑtatis diligūt. ⁊ ea q̄ de pauꝑtate ſcpͥta ſunt ſtudioſe legunt.
legētes ſeipſos aſpiciūt. Et ſubone diuitiaꝝ dolentes gemūt. Hiſunt pauꝑes ſpū nō habitu. nos aūt ad oculos parsͣ ſumꝰ locūmutauimꝰ nō aīm. veſtē nō mentē. Sūt etiā ī maioeccl̓ijs aliqui ſublimes oculis inflati ſuꝑbie ſpū. qui paus frēs cū ſuꝑuenerit ex late̓ reſpiciūt. Deridet eos. detrahāt illis vacātes ocnētes ſimbolū qͣſi canes dente liuido oſſa pauꝑles odiētes ſaccū hieronimi. tunicā bn̄dicti. maculā euialij. lacrīasarſenij. nuditatē apl̓i. ollā helizei. ¶ Ex ſecūdo li. De ordinatōneclauſtri materialis ꝯſiderāda nobis. quatuor occurrūt .ſ. qͥ ſūt quiteneāt ordinē. aut quid teneāt. vbi maneāt ⁊ vn̄ viuant. vt pluresſint ⁊ boni ꝓpoſiti. vt qͦ habitādi ſuppetāt edificia ⁊ victui habeātneceſſaria. ſit tn̄ in numero diſcretō. in ꝓpoſito deuotio. in edificijsmediocritas in rebꝰ poſſeſſis frugalitas. Tenēda eſt diſcretio ī numero fratꝝ vt tot ſil̓ cohabitēt qͥ ordinate viue̓ poſſint. ne vl̓ excuſante paucitate irregularit̓ viuāt. vel p̄ multitudine cohabitātiꝰneceſſitati eoꝝ illicita querāt. qui eī multos ꝯgregāt. neceſſe eſt vieoꝝ victui multa querāt. ſed̓ dū querūt plura creſcit exterior curaſpergunt̉ ꝑ diu̓ſas regiones eccl̓ie bn̄ficia ſpergunt̉ ⁊ frēs. fali int̓Ieculares hītant nolētes pati fraudē. ſꝫ iudicio ꝯtende̓ ꝑati. Quivero ꝑ cellulas duo vel tres. vel et̄ qͣtuor vel qͥnqꝫ ſil̓ habitāt. clauſtrali nō coartant̉ lege. loquūt̉ qn̄ ⁊ cur. ⁊ qḋ volūt ⁊ religiōis opꝰpaucitatis negligētia corrūpit̉. ꝓpoſiti nr̄i tenēda eſt inſtitutio. nevel diſſoluti viuamꝰ in delicijs. aut arduitate ꝓpoſiti deſiſtamus acepto. Ait eī ambroſius. Sūt in nobis qͥ hn̄t timorē dn̄i. ſꝫ nō ẜnſcīam. ſtatuētes duriora p̄cepta q̄ nō poſſit hūana ꝯditio ſuſtiniEdificia fratꝝ exͣ cohabitatōeꝫ ſeculariū debēt ꝯſtitui ne ſilentiūclauſtri ſiue dormitorij qͥes tumultuātibꝰ ppl̓i ſtrepitu ꝯturbeturnedū lingua tacet rn̄deat cor vel dum corpus quietem recipit animus fit inquietus.De edificijs ⁊ poſſeſſionibꝰ monaſterij..xxx.Dificia fratruꝫ nō ſuperflua ſint. ſꝫ hūilia. nō voluptuoſa ſꝫ honeſta. vtilis ē lapis ī ſtructura. ſꝫ qͥd ꝓdeſt ī lapide celatura. vtile fuit hͦin ꝯſtructiōe tēpli. erat eī forma ſignificatōis ⁊ exēpli. legat̉ geneẜin libro nō ī pariete. veſtit̉ eua in ꝑiete. pauꝑ aūt iuxͣ ꝑietem nudꝰaccubat. Dat̉ ade tūica pellicea. fratꝝ ꝟo ml̓titudo coartat̉ hyemali moleſtia. liceat hͦ ſi cui licitū fore debeat. illis ꝗ in vrbibꝰ aūt īvicis morant̉. ad qͦs ꝯfluit ppl̓i freq̄ntia. vt ſimplicitas eoꝝ detineat̄ delectatōe picture. qͥ nō delectat̉ ſubtilitate ſcpͥture. Nobis at̄qͥ ſolitudine delectamur vtiliorē equꝰ aūt bos ī agro qͣꝫ in ꝑiete. h̓ſatiāt oculos ī vidēdo. ibi laborāt neceſſitati ſb̓ueniēdo. agros vineas. ortos. pecoꝝ greges. pͣta. lacus nutriēdi piſcibꝰ aptos. fratribus hn̄dos ꝯcedimꝰ. Hec eī victui ncc̄ia p̄bēt. n̄ villas n̄ eaꝝ redditꝰ. n̄ iura fori. nō theolonij nūos. nō trāſeuntiū mercatoꝝ laborioſos (vt ita dicā) recipiāt obolos. Que eī iuſticia ē. vt ſi vēdiderit ouē vidua iure fore nūmū redde̓ cogat̉. Aūt ſi pauꝑ aliqͥs humeris ſuis ꝑegrias merces trāſferat. trāſire nō liceat. niſi ꝓ trāſitup̄ciū reddat. Nō obtineāt iudicis vices. nec more pͥncipū mil̓itibꝰdn̄ent̉. ſed oppreſſis ſubueniāt ⁊ paupeꝝ fratꝝ mīſtrēt obſequijsQuatuor ſūt in rebꝰ poſſeſſis obẜuanda .ſ. ne licita iniuſte acꝗramus. aut iuſte acqͥſitis illicite ꝑfruamur. ne ml̓ta qͣꝫuis licite poſſideamꝰ. aut illicite licita deeſſe damꝰ. Multa eī poſſide̓ ꝓpinquuꝫeſt cupiditati ⁊ ſic qn̄qꝫ qd̓ nimiū diligit̉ male defendi ſolet.xxxcibo clauſtralium.Ria ī cibo ꝯſiderāda ſūtId ē quid ⁊ qn̄ et qͣntum ꝯmedamꝰ. Nemo nr̄i ꝓpoſitilabhorreat abſtinentiaꝫ que de omnibꝰ ciboꝝ generibꝰſolū carnis excludit vſum. Cetera vero comedit ac benigne ſubminiſtrat. In his tria ſunt obſeruāda .i. modus. menſura ⁊ numerusIn mēſura debet eſſe eqͣlitatis. nō quātitas ſed ſufficiētie. Undebt̄us augꝰ. Nō equalit̓ inqͥt omnibꝰ ⁊cͣ. Tūc eī res eqͣlit̓ diuidit̉cū ille qui diuidit. ꝓut cuiqꝫ opus eſt ſingulis partit̉. In hoc ml̓timultotiens decipiunt̉ cū delicatiori alicui vſum lautioris cibi conceſſum viderīt. Nō eſt inqͥunt hͦ equa religio que ꝑſonas recipit.diuites honorat. ⁊ ſic vbiqꝫ quātū poſſunt fiant diuites laborioſifiant pauꝑes delicati. hi menſuram querūt voluptatis nō neceſſitatis. Quatuor dicuntur eſſe menſure. Auaricie menſura eſt nimia parcitas. voluptatis ſuperfluitas. diſpenſationis benignitas neceſſitatis ſufficiens equalitas. Solent mercatores menſuris duabus quandoqꝫ vti. Una qua vendentes ſua diſtribuunt̉que minor eſt. altera vero qua emētes aliena recipiunt. ſed hec maior. Sic quidam p̄lati auaricie ⁊ voluptatis menſura vtentes nimie ꝑcitatis vaſculo ſubiectis mīſtrāt. ipſi autē pleno ſuꝑfluitatisvtunt̉ modio. parcitatem p̄dicant ſubiectis. ſed ipſi voluptatemſequune numero aūt ferculorum certa nobis ꝯſideranda eſtratio. ne ſi multis offeras vnū. alicui ſit ingratū. aut ſiiieroſitotem ferculorum ꝯcedas vicium ſuꝑfluitatis incurras.