Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

ne deleas obſecro nomen eius. cui dn̄s. Meus inqͥt ꝑegrinꝰ ſedciuis eſſe debuerat. Nōne maiꝰ eſt ciuē eſſe meū qͦꝫ tuū ꝑegrinum.Apl̓us aūt iacobꝰ ꝑſiſtēs in ſupplicatiōe. Ne deleas inqͥt dn̄e pijſſime ne deleas obſecro. Ego tibi eo fideiubeo faciet qd̓ ꝓpoſuerat. Et dn̄s ad. qn̄ faciet. Apl̓us aūt. Infra. xv. dies. Excitatus ad hec verba iohānes ſolo ꝓſternit̉. fideiuſſori ſuo vberrima lachrimaꝝ effuſſiōe gratias egit dicēs. Faciā prorſus apoſtoleſancte faciā qd̓ tāmiſericordit̉ me pollicitus es. multo poſtfletū magnū iterū obdormiuit. Iterūqꝫ dn̄s duobꝰ apl̓is p̄dictꝭaffuit. iuſſitqꝫ iterū librū aꝑiri. in audiuit idē iohānes beatū petꝝlegentē. murenulas aureas faciemꝰ tibi ꝟmiculatas argēto. Moxiohānes ſurgēs p̄fixū diem p̄ueniēs adimpleuit votuꝫ. Hic fuitpͥmus abbas cenobij boneuallis. poſt eccleſie valētini antiſtes. cuius vita mors ml̓tis meritis miraculis claruit. plane merito iſrahelitis īproperat̉ in egiptū corde redierint. qn̄ iſte iohānes quia ciſtercio corde reſiliebat. iuſſus eſt deleri de libro vite. Simulqꝫꝯſiderandū nobis quāta deuotione ſanctoꝝ nobis implorāda ſintſuffragia amicabilit̓ ſpōdēt nobis. tamefficacit̓ int̓cedūt.Qualiter northbertꝰ p̄monſtratēſis factꝰ ē archiep̄us. .xliij.Cronographus.Alixto papa defuncto ſucceſſit lambertus honoriꝰ oſtienſis ep̄us ad quēficiſcēs pater northbertꝰ ab eo honorifice ſuſceptus flagitabat digne ꝯſecutꝰ. ꝑthenopolis ſe futurū ep̄m diuinitꝰagnouit. rediens indie paſche apud herbipolim in ppl̓i frequētia miſſam celebraret. ceca mulier ip̄o poſt ſumpta myſteria in oculis eius ſuſflante viſum recepit. Unde quidaꝫ diuites cōpuncti ſe ſua deo reddiderūt. eccleſiā ibidē edificātes. diuino cultui ma p̄dicti patris mācipauerūt. Inde p̄mōſtratū rediēs in eccl̓iabeati martini ſita eſt ī ſuburbio lauduni quēdā ſuis dn̄m videlicꝫ galterū abbatē primū ꝯſecrari fecit. cuiꝰ induſtria deo cooꝑāteeadem eccleſia in tꝑalibꝰ qͣꝫ in ſpūalibꝰ intātū eſt in breui multiplicata vt famā bone opinionis ꝓpagines ſancte plantatiōis ī exteras ac longinqͣs extēderit regiones. videlicet in neruiā in flandriā. in angliā. in ppaſconiā. in gothiā. in hiſpaniā. in burgundiam.Defuncto aūt ꝑthenopolis ciuitatis archiep̄o. Northbertꝰ eligit̉ regali ꝓſequēte cōniuentia ad p̄fate vrbis ꝓuehit̉ ſacerdotiumIn p̄monſtratēſi aūt eccl̓ia ſucceſſorē ſibi hngonē ab initio pauptatis ſue ſocius fuerat ordinari fecit abbatē. Deniqꝫ northbertꝰarchiep̄us vir potēs in oꝑe ſermone multoꝝ monaſterioꝝ fundator ſancte religiōis eximius ꝓpagator. Innocētij pape catholiciequiſſimꝰ fautor petri ꝟo ſciſmatici iuſtiſſimꝰ execrator. imꝑatore linthero ab expeditiōe ytalica regreſſus in ciuitatē ſuā. ml̓topoſt infirmitate corripit̉. in ea ſpaciū. iiij. menſiū laborās ep̄atuſapiēter ac fideliter āminiſtrato annoſ. viij. aſtātibꝰ fratribꝰ databn̄dictiōe morit̉. aūt de ſepultura int̓ clericos maioris eccleſie fratres ſancte marie ꝯtentio fieret. res ad imꝑatorem delata eſt.ex eius p̄cepto in eccleſia ſancte marie filijs ac fratribꝰ qͦs in xp̄ogenuerat. chriſto educauerat ſepultus eſt cuius extitit in chriſtodormitio. viij. idus iulij.De miraculoſa victoria chriſtianoꝝ ex ſaracenis.Reterea āno domini. M.c. xxiiij. Balduinꝰ rex hieroſolimoꝝ a ſaracenis p̄uentus capit̉. Qua de re mēte excedētes vndiqꝫ uerſū euocati ad. lx. M. cōglomerant̉ vt chriſtianos a finibꝰ ſuis exterminēt apud aſcalon īpedimēta ſua cōmendāt. Chriſtiani ꝟo ī arto poſiti nihil ſpei niſi deū habētes. exemplo niniuitaꝝ vtriqꝫ ſexui ieiuniū indicūt. pueris etiā lactētibꝰ infantibꝰ. vniuerſo quoqꝫ pecoripabula negant̉. Dies pugne indicit̉. Procedūt chriſtiani cuꝫ militibꝰ peditibꝰ vix ad tria milia eſtimati pͥncipes gradiunt̉ in frōteſcꝫ patriarcha vexillo ferēs crucē chriſti. Abbas olim cluniacēẜpontiꝰ ꝓferēs lanceā trāſfixā in latere chriſti. Ep̄us bethleemitesferēs in pixide lac beate marie ꝟginis. Saraceni ꝟo quaqͣꝫ uerſumeffuſi ex omni latere in orbē circūcingūt. chriſtianos ne quis poſſiteuadere. ita in ꝓmptu haberēt xp̄iani vident deo auſpice ſibiſplendorē ſciſſo aere ſuꝑ paganos ſubito cecidiſſe. ſed ꝓſperuꝫſed ſatis nociuū. qͣꝫuis hūc ip̄i ſaraceni viderīt. Ilico em̄ omniūviriū robore eneruati. paſſim fugiētes cedunt̉ ſolū a viris ſꝫ etiāa pueris feminis. Perierunt in bello ſeptēmilia. ſubmerſi ſunt inaquis qͥnqꝫ milia. Omnes ꝟo xp̄iani incolumes reuerſi. ſummū etdulce epinichion reboāt deo in excelſis.De ceteris millius temporis..xlv.Nno dn̄i. M. c. xxv. hiemſſolito acerbior aggeſtu niuis ſepius decidentis nimihorrida īportuna fuit. Multi em̄ pauꝑes infantes etmulieres nimietate frigoris defecerūt. In multꝭ viuarijs piſces ab-

ſorpti ſb̓ glacie ꝑierūt. Glacies em̄ adeo ſpiſſa erat valida. vt vehicula onuſta ſuꝑ ducerent̉ qͣſi ſuꝑ ſolū equitaret̉. In brachbāto anguille īnumerabiles ꝓpter glacie a paludibꝰ exeūtes qd̓ dictu mirū eſt ī fenilibꝰ fugiētes latuerūt. Sed ibi etiā nimietate frigoris deficiētes putruerūt. Mortalitas qͦꝫ aīaliū maxīa fuit. hiemiſucceſſit intemꝑies aeris. nūc niue. nūc pluuia. nūc gelu alternatimſatis noxia vſqꝫ in medio marcio. Poſtea diutino frigore pluuiaaeriſqꝫ incōſtātia. vix tandē arbores floruerūt. Maio mēſe vixdeꝫ gratia herbaꝝ graminū reuiguit virore. Imber ꝟo ſingulismēſibꝰ aſſidue deciduꝰ ſata agroꝝ pene abſorpſit. ſiligo auene ꝓuentū ſuū ſatis ſunt emētite. multi quoqꝫ ſacro igne adurunt̉Tyrus hebrea lingua ſor dicta vrbs fenicis maxīa antiqua ī corde maris ſita. ſidonioꝝ colonia negociatio maris emptoriū totiꝰ orbis vaticinio ꝓphetaꝝ celebrata. carmībꝰ poetaꝝ inclita. olimdem inſula. ſed a nabuchodonoſor vel ab alexandro ꝓpt̓ expugnationē multis in breui freto aggeribꝰ cōportatis terre ꝯtinens factapridem a nabuchodonoſor expugnata ꝑtim captiuata. poſteaab alexādro penitꝰ deſtructa vſqꝫ ad ſolum dirupta. Sed iuxtaꝓphetas poſt. lxx. annos reedificata in antiquū ſtatū reſtitutaſtris modo tꝑibꝰ in fine mūdi a chriſtianis terra mariqꝫ obſeſſa capitur. chriſti imperio ſubiugatur.Adhuc de eodem et de morte henrici imꝑatoris. .xlvj.ANno ſequenti hiems fuitaſꝑrima. vj. hebdomadis cōtinua valde noxia. famesvalida. vbiqꝫ magna vtriuſqꝫ ſexus multitudine ꝑeunte. In albania ignobilis muliercula monſtrū bis gemini corꝑis eſenixa auerſis vultibꝰ corporibꝰ ſibi coherens. ante quidē effigieshomīs integro corꝑiſqꝫ mēbroꝝ homīe diſtincta. retro ꝟo faciēscanis ſil̓r corꝑis mēbroꝝ ꝓprietate integra. In brachbāto villaveriſca alia ml̓ier enixa ē. iiij. maſculos vno ꝑtū. In geblacēſi parochia pater familias dn̄ica die mixturā ſegetū penuria famimoleret in vſus familie. ſubito iuſta dei indignatiōe arſit farina cuꝫputoris nigredine ad exemplū poſterꝭ ne qͥs p̄ſumat ſil̓e. Henricꝰimꝑator matildē henrici regis angloꝝ filiā accepit vxorē quā tamēpoſtea dimiſit. Ip̄e aūt (vt fert̉) a quibuſdā nuſqͣꝫ ꝯparuit. Poſthoc ip̄a matildis gaufrido comiti andegauēſi nupſit. Ex henri pͥmo ducē northmānie poſt regē anglie ꝓcreauit. Alibi ꝟo legit̉ hic henricꝰ leodij paſcha dn̄i celebrauit. Inde aquis cōtendens morbo dracūculi ſibi erat natiuꝰ moleſtari cepit. ꝓpter qd̓ ibi aliquot dies remoratꝰ eſt. Deinde quaſi penthecoſtē celebraturus voltraiectū venit. Et tandē feria. v. in penthecoſte vitā regno amiſit. Corpꝰ eius eiectis inteſtinis ſale reſꝑſum ſpire relatū ēDe hoc aūt imꝑatore quedā dicunt̉ fabuloſa eſſe didicimꝰ. Fertur nāqꝫ ſe qͣſi mortuū finxerit occulte ſuoꝝ p̄ſentiā fugiēs ꝑegrinationē aggreſſus fuerit. ad vltimū monachꝰ cluniaci factꝰ fuerit. Reuera aūt vt dicit̉ quidā erat valde ſil̓is eidē īꝑatori viribꝰcorꝑis plurimū valēs. monachatū cluanici ſuſcipiēs. henricū imꝑatorē ſe eſſe firmiſſime aſſerebat. Rex hieruſalem balduinꝰ dataredemptiōe a ſaracenis dimittit̉.De magiſtro hugone pariſienſi ſcriptis eius. .xlvij.Ex cronicis.Lorebat tūc tēporis venerabilis hugo ꝑiſiēſis ſct̄i victoris canonicꝰ religiōe ſciIlIentia lr̄aꝝ clarus. in. vij. liberaliū artiū peritia nulli ſuitꝑe ſecūdus int̓ ml̓ta vtilit̓ ſcripſit etiā librū de ſacramētꝭ vald̓neceſſariū duobꝰ volumībꝰ ꝯp̄henſū edidit. In cuiꝰ libri volumīeſecūdo qͥddā mirabile intexuit de quodā ꝑegrino. de quo .ſ. ſuꝑiusdictū eſt. quē dyabolꝰ ī ſpecie ſancti iacobi apparēs ad ſe duxit.vt ꝓpria manu ſe int̓ficerat. Cūqꝫ dyabolꝰ ſecū trahe̓t ſanctusiacobꝰ ſuꝑueniēs eripuit de manu illiꝰ multa ei on̄dens an iudiciū dei ſtatuit. atqꝫ vt denuo vite redderet̉ obtinuit. Petēte aūtrege ludouico explanauit. gerarchiā ſancti dyoniſij martirꝭ mulobſcuritatibꝰ plenā. Actor. Scripſit etiā idē hugo alia plurima opuſcula .ſ. dydaſcolon libros. v. Suꝑ eccleſiaſtē. omelias. xv.Suꝑ lamētatiōes hieremie librū vnū. Suꝑ gerarchiam dyoniſijangelicā li. j. De arra aīe. li. j. De ꝟtutē orādi. li. j. De inſtitutōeuitioꝝ. li. j. De archa noe. li. v. De aīa xp̄i. li. j. De ꝑpetua ꝟginitate bt̄e marie. li. j. Expoſitiōꝫ ſuꝑ magnificat. li. j. Suꝑ tota pulcr̄es. li. j. De ſacramētis. li. duos. Itē notulas ſuꝑam ꝟſusmorū alia plura opuſcula de qͥbꝰ hec pauca que ſecunt̉ excerp̄ſiin hunc modum.cumentū eius de oratōne..xlviij.Iugo in libro de virtute orandiUo ſtudio quo effectua nobis orādus ſit deꝰ ex nr̄a miſeria ſil̓ eiꝰ miſericdia ꝯſiderare poſſumꝰ. In ꝯſideratōe miſerioie nr̄e