Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

cucurrerunt. adhuc in eo ſpm̄ reppererunt. Comp̄henſum igit̉dagouinū ei obtulerūt. ſcire cupiētes qͥd de cōmiſſo tanto ſcelereiudicaret. At ille dn̄i īmemor. deuꝫ inqͥt tibi frater penitentialit̓placabilem fieri ſtudeto. Nam qͣꝫtuꝫ ad me attinet. te liberū inpietate remitto. Ex eiꝰ ſepulcro lōgo tꝑe poſt oleum pullulās viſum eſt defluxiſſe cūctis morbo obſeſſis ſalubre. Sigibertus.Anno cōſtantis. xix. clodoueus rex francoꝝ obijt. lotharius filiꝰeius ſuccedit. quatuor ānis regnanit. Huius maior domꝰ poſterchanoaldū fuit ebroinus. Aphinc francoꝝ regibꝰ a ſolita fortitudine ſcientia degenerantibꝰ. regni potentia diſponebat̉ maiores domus. regibꝰ ſolo noīe regnantibꝰ. Quibꝰ moris erat. pͥncipari qͥdem ẜm genus. nil agere vel diſponere qͣꝫ irratōnabilit̉edere bibere. domiqꝫ morari. kl̓. maij p̄ſidere coram tota gēte. ſalutare ſalutari. obſequia dona acciꝑe repēdere. ſic ſecūvſqꝫ ad aliū maiū ꝑmanere. Batildis regina mr̄ lotharij corbeie kale monaſteria deo ꝯſtruxit.Ex geſtis eius. .cxvj.De ſancta batilda regina.Ec de trāſmarinis partipꝰ dep̄data. redēpta ē a venerabili viro hercanoaldoIlqui tūc maior domus palatiū gubernabat. Fuit auteꝫde claro ſanguine ſaxonum. aſpectu decora. vultū hilaris. inceſſugrauis. pudica. ſobria prudens cauta. hūilis gratioſa. adeoqꝫplacuit p̄dicto pͥncipi. vt loco pincerne eam ꝯſtitueret. In qua dignitate oībꝰ ſenioribꝰ in domo dn̄i ſui ita humilit̓ obſequebat̉. vteis calciamenta detraheret detergeret aquā ad lauandū afferret. veſtimenta eoꝝ feſtināter ꝑaret abſqꝫ murmure adulatione bono pio aīo. Mortua ꝟo vxorē hercanoaldi voluit ideꝫpͥnceps eam ducere. Que cum vocaret̉ ad pͥncipis cubiculuꝫ ſeabſcondit in angulo domatis. ſuper ſe iecit pānos viliſſimos. vtnemo putaret illic aliquē latere potuiſſe. Ea igit̉ non inuenta. pͥnceps duxit alterā. Tunc illa iteꝝ queſita inuenta eſt. ſꝫ a pͥncipeꝯtracta. Poſtea dei gratiā facta eſt vxor clodouei regꝭ filij dagoberti. Et merito. Erat em̄ ipſa de ſanguīe regio. Faciebat ātelemoſynas multas eccleſijs pauꝑibꝰ manum geneſij abbatꝭ.queꝫ rex ei in adiutoriū dedit. tunc erat aſſiduus in palatio. quipoſtea factꝰ eſt lugdunēſis ep̄s. Hec regina peſtem ſymoniacaꝫa francia extirpauit impijſſimas exactōes publicas ceſſare fecit.que adeo grauabāt ppl̓m. vt ml̓ti filios ſuos magis optarēt moriqͣꝫ viuere. Conſtruxit cenobium ſanctimonialiuꝫ in pago ꝑiſiaconomine kalam in ambianēſi monaſteriū corbeie. qd̓ villis p̄dijsmagnifice inſtruxit. Diuerſis quoqꝫ monaſterijs multa donariaꝯtulit eccleſijs p̄cipuis īmunitates ꝯceſſit. Vl̓tos captiuos redemit. multos relaxauit ml̓tos in mōaſteria trāſmiſit. Orta tādeꝫꝯtētiōe int̓ francoꝝ ꝓceres ſuꝑbia ſigebrāni ep̄i. qua ipſeocciſus eſt. deſideratu meruit adimplere ꝓpoſitum. deductaqꝫ aquibuſdā ſenioribꝰ regni ꝓceribꝰ ad aſteriū kalā. religiōis ibihabitū ſuſcepit. In hebdomada ſua mīſtrabat in officō cōquineſicut cetere ſorores mūdicias faciebat etiā pluſqͣꝫ cetere ſorores. inqͥnamenta ſtercoſuꝫ ꝓprijs manibꝰ emūdans. Incidit tādēin yliacam paſſionem. de qua cum auxilio dei medicoꝝ ē ſanataappropinquāte igit̉ obitu ſuo viſio p̄clara ei on̄ſa eſt. Scala ei videbat̉ erecta ſtare ante altare beate dei genitricis marie. cuiꝰ cacumen celos attingebat. eiuſdē gradus ſe comitantibꝰ ſanctꝭ angelis ſecreta celeſtia penetrare. Habebat aūt quandā filiolā quāex fonte ſacro ſuſceꝑat. qua dn̄m exorauit vt ante ſe moreret̉.Qd̓ factū eſt. Cuiꝰ mortē ipſa ſtatim eſt ſecuta. In exitu aūtaīe eius a corꝑe. diuinꝰ ſplēdor in eius corpuſculo clariſſime choruſcauit. viſus eſt a circūſtantibꝰ angeloꝝ chorus ei obuiā adueniſſe. cum eis fideliſſimꝰ amicus eius geneſius ep̄s. Uiſiqꝫ ſuntangeli aīam eius remigio alaꝝ manibꝰ eleuatā in celuꝫ portaſſe.monaſteriū ꝟo kale pͥmo ꝯſtruxit clothildis regina. vxor clodouei magni quē ſanctꝰ remigiꝰ baptiſauit. ꝯſtruxit illud ī honoreſancti gregorij. Sꝫ qꝛ ambitꝰ eccleſiole illiꝰ ſtrictior erat. magnoſanctimonialiū gregi non ſufficiens. eam bathildis regina euertifecit. ampliorem ꝯſtrui..cxvij.De ſancta gertrude virgine niuigellenſi.Sigibertus. Ex geſtis eius.Nno conſtantis. xxi. obiitſancta gertrudis niuigellēſis. Hec ipſa die obitus ſuiapparuit cuidā abbatiſſe treuerēſi noīe modeſte ſibi invita ſua amicicia familiarit̓ ꝯſtricte qͣꝫuis corꝑalit̓ longe remote.Hec etem̄ quadā die an̄ altare beate ꝟginis ꝓſtrata oratōnefinita ſurrexiſſet. ſubito vidit ad dextrā altaris ſanctā gertrudemſtantē dixit ad eaꝫ. Soror modeſta certiſſime ſcias me hodie ineadē hora de hītaculo carnis huiꝰ abſolutā. Quo dicto diſꝑuitPoſt annū ꝟo decimū in monaſteriū niuigella ignē fuiſſe exortūaſſerunt. vbi ſancta gertrudis p̄fuit. Et intantū flama vehemens

erupit. vt nullus illuc ꝯcurrentiū ſpem haberet ad liberanduꝫ deincēdio monaſteriū. Ancille qͦꝫ chriſti ibi ꝯgregate fuerant. advicina loca ꝯfugerūt foras murū. Tunc vir vnus cui cōmendatafuit cura regēdi monaſteriū. repente eleuās oculos vidit ſanctamgertrudē ī ſumitate refectorij ſtātē. velamīe oꝑta erat iactabat de domo flamā. Et miro viderūt ſubito monaſteriū liberatū de incēdio. Oēs aūt ob remediū aīe etiā corꝑis ad ſepulcrū ꝟginis ꝯfluentes. amore dei auxiliū querebāt. ſani incōlumēs redibāt. Plurimi etiā vinculis ꝯſtricti. ī neceſſitate ſuadep̄cabant̉. ſtatim confractis diſſolutis vinculis liberabant̉.Quedam religioſa matrona nomine adella ad monaſterium venit. de ꝟtutibus ſancte gertrudis dubitās. cuꝫ vna dei famulaibi manēte ꝯtentōꝫ habuit. In die aūt feſto ſancte gertrudismedentibꝰ gratiarūactōe ſororibꝰ. p̄dicte matrone filiꝰ ꝑuulusquē delicate diligebat. huc illucqꝫ iocādo diſcurrēs in fontē cecidit. tādiu quouſqꝫ ſorores de mēſa ſurgerēt ibi iacuit. Una aūtde ſororibꝰ ſuꝑuenit matrone filiū in fontē cecidiſſe ac mortuuꝫeſſe retulit Tunc illa tātū ꝟtutibꝰ ſct̄e gertrudis matronacōtēderat exclamauit. hoc tu feciſti ſancta gertrudis. qꝛ mater eiꝰnolebat credere ꝟtutibꝰ tuis. Sed obſecro te dn̄m vt reſuſcitare dignerꝭ. Tulit ergo infantē iuxta lectū ſancte gertrudispoſuit. miro ſubito cūctis aſpiciētibꝰ ſurrexit. SigibertꝰAnno ꝯſtantis. xxij. obijt ſanctꝰ eligius nouiomēſis ep̄ūs. Annxxv. theodorus archiep̄us andrianꝰ abbas a vitaliano papa inangliā dirigunt̉. anno ſequēti ꝯſtans imꝑator ꝯſtantinꝰ oībꝰſuis poſus. ſyracuſis a ſuis in balneo occiſus eſt.De nece ꝯſtantis imꝑio filij eius ꝯſtātini. .cxviij.Hugo vbi ſupra.Ic enī multos orthodoxoꝝ ꝟberibꝰ exilijs ꝯdēnauit. eo hereſi ſue nullaItenꝰ acqͥeſcere vellēt. ꝓpter qd̓ apud bizantiū peneomnibꝰ eſſet exoſus. ad ytaliā nauigauit. volēs illā a ptāte longobardoꝝ eruere ibi manere. Egreſſus igitur de regia vrbe venitathenas. ibiqꝫ mare trāſiens beneuētanoꝝ fines inuaſit. Sꝫ exercitū eiꝰ grimōaldus eiuſdē ꝓuincie dux fortiter attriuit. Igit̉ cernens auguſtꝰ nihil ꝯtra lōgobardos ꝓficerꝫ. romā ꝑrexit. Cuiſexto ab vrbe miliario vitalianꝰ papa reuerent̉ occurrit eum adbeati petri limina magna ppl̓i ꝑduxit frequētia. ꝑueniſſetobtulit ſancto petro palliū optimū auro textū. Et in vrbe iam. xij. dies reſediſſet. magna tactꝰ cupiditate varia ornamentorūgenera ex ere marmore qͥbꝰ vrbs decorabat̉. in tyberim vexit vtea ꝯſtantinopolim ferret. Int̓ que baſilicā ſancte dei genitricismartiꝝ oīm pātheon antiqͥtꝰ vocabat̉. eris tegulis diſcooꝑuitQuibꝰ patratꝭ ſtatuit remeare retrorſuꝫ. Igit̉ a roma digreſſusad ſiciliā nauigauit. Quo quodā die ſecretius in balneo lauaret̉. a ſuis interficit̉. Poſt cuiꝰ deceſſuꝫ milites aſſumētes mezenciū q̄ndā armeniū ſibi creauerūt imꝑatorē. ſꝫ poſt multos diesꝯſtantinus ꝯſtantis auguſti defuncti filiꝰ multo ibideꝫ veniēsnanigio. imꝑialē purpurā ſumpſit. mezenciū interfectoribꝰpatris ſui mortē peſſima ꝯdemnauit. hic fuit vir fide catholicus. modeſtus. Sapienti quoqꝫ vſus conſilio cum arabibus damaſcum inhabitabant. cum bulgaribꝰ pacem firmiſſimam fixit.Reſtaurauit etiam eccleſias que fuerāt dirute a tꝑibus heraclijꝓaui ſui. Inſurrexit p̄terea cōtra monochelitas ſatagens eorumopiniones ſubuertere. vn̄ ſanctā ſextā vniuerſalē ſynodū ꝯſtantinopolim ꝯgregauit. cc. lxxx. ep̄oꝝ. que ī vno dn̄o nr̄o hieſu xp̄oduas naturas ineſſe cōprobat oſtendit. Sigibertꝰ. Cepit ātꝯſtantinus imꝑare āno dn̄i ſcꝫ. dc. lxx. mūdi ꝟo quarti milleſidc̄. xxxiij. imꝑauit ānis. xvij. huiꝰ āno pͥmo grimoaldus rex longobardoꝝ. ix. die poſt fleubothemū accepto arcu colūbā ꝑcutere niſus eſſet. vena brachij eiꝰ dirupta eſt. ſupponētibꝰ ei medicis venenata medicamēta defunctꝰ eſt. ac ꝑtharith filiꝰ ariꝑthregis diuinitꝰ a ꝑegrinatōe reuocat̉. a lōgobardis in regnū relocatꝰ regnat annis. xvij. Hoc tꝑe claruit ſanctꝰ p̄iectꝰ aruernēſisciuis ep̄s. etiā martirizatꝰ eſt ab ipſiꝰ pͥmoribꝰ. in vltōꝫ hectoris maſſilienſiū patricij. ab hilderico rege francoꝝ ꝑempti ꝓpteſiniuſticias aruernenſi eccleſie ab eo illatas.De ſancto p̄iecto aruernēſi ep̄o martire..cxix.SEx geſtis eius.Ic preiectus cuꝫ adhuceſſet ī vt̓o mr̄is. vidit mr̄ eiꝰ ī ſomnis latꝰ eiꝰ egrederet̉ filiꝰ ſanguīe rubricatꝰ. qd̓ cuidā dei ẜuo mr̄ dixiſſet. dixitei puer ille palmā martyrij obtineret. Natꝰ puer ī auernia ciuitate lr̄is ībuit̉. Et qꝛ gͣtioſus erat ī oībꝰ. ar̄dyacono vrb̓ nutriedꝰ ꝯmittit̉. Oībꝰ itaqꝫ ꝟtutibꝰ intētꝰ die q̇dā ad ml̓ti pauꝑes aduēiſſēt. el̓ias poſtularēt faml̓m ſuū nouit plꝰ qͣꝫ duodēarios hr̄et. cūqꝫ iuſſiſſꝫ afferi ſacculū dn̄ꝫ īuocaſſꝫ tāta ꝓtiꝰ