Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

Liber.XXIIII.

ſunt. nunqͣꝫ ad aliud cogā. Scio nāqꝫ. nullus xp̄ianꝰ timore ſaracenꝰ fieret in ſaracenitate ꝑmanebit. Similiter de alijs ſentio. Quid ergo ampliusim facere. videat deus iudicet hocſolum faciā vt ſemꝑ maledicam eis..xlix.eius ſiEditeruꝫ ſi forte dixeris debuiſſe me rep̄hende̓ ip̄m illū ſi ſe aliqn̄ vindicauit. inueniat̉ feciſſe ioſue ceteri ml̓ti ꝓph̓e. ſcias aliudeſſe qd̓ fit ꝑcipiente deo aliud qd̓ homo p̄ſumit. Deꝰ em̄ hoc illisꝯcipiebat. de cuiꝰ p̄cepto quodcūqꝫ ſit. qn̄cunqꝫ ſit. licet homīiudicare. Ergo inꝗs. nec machomet de hoc hic rep̄hendi. ſiquidē illi deus talia p̄cepit. vn̄ tamē ꝓbas. deus illi p̄cepit. Deꝰ em̄ille ſi deꝰ fuit. in aliquo ſe deū eſſe on̄dere debuit ſcd̓m ea vero queniꝰ oſtēdimꝰ. nec ſignis nec miraculis hoc oſtēdit. Nos igit̉ euꝫdeu fuiſſe credimꝰ. nam ſi deꝰ eſſet. nūqͣꝫ ſine miraculis legeꝫ daret. Qd̓ em̄ de deo credimꝰ. tam in nouo qͣꝫ in veteri teſtamēto ſignis miraculis ꝯmendatū nobis ꝯfirmatū eſt. nec aliū vnqͣꝫdeo habebimꝰ niſi illū vnū verū qui quotiens legē dare voluit ſimis hāc diuinis mirabilibꝰ ꝯfirmauit. Propheta vero tuꝰ quisfuerit vel vnde venerit neſcio dicat̉ mihi a dn̄o meo hieſu xp̄o. in iohāne baptiſta finis ſit oīm ꝓphetarū. Illud quoqꝫ prudētie tue nullo pacto ꝯueīre arbitror inuitare me voluiſti vt ſcꝫ dimittereꝫ ſacroſancta ſpūalia dn̄i noſtri xp̄i p̄cepta. ex quibꝰ ipſemihi non illā ſordidiſſimā quā deſcripſiſti ꝑadiſuꝫ tuā. ſed eternaꝫangeloꝝ vitam in celeſtibꝰ ꝓmittit. accederē ad impuriſſimos etpecuales ritus non a deo qd̓ abſit. īmo a ſpū fornicatōnis caſtrimargie miſerrimis carnalis fetulētie ſeruis infeliciſſimis ꝑſuaſosquoꝝ ſicut de ſil̓ibꝰ paulus apoſtolꝰ dicit deꝰ venter eſt. gloria inꝯfuſione ipſoꝝ. qui niſi terrena. caduca. ventri libidini ꝯgruētia ſapiūt. nec ſaꝑe poſſunt. excecauit eos ſpūs īmūdicie. qui eternam putredinē vermes īmortales hereditabūt. qꝛ porcoꝝ moreſemꝑ in ſtercore fetore libidinis volūtant̉. Ego em̄ mirari ſufnomō ꝑſuaderi potuit. dico alicui ſapiēti. ſed illi qui perficioſomniū aliqͥd humani cordis ſe habere putaret iſtū fuiſſe ꝓphetā eius vita doctrina ita ꝯtraria ſint. ſolū diuine religioni verūetiā humane honeſtati. vt ip̄a quoqꝫ bruta aīalia pene hoc intelligere poſſint. Sed vt iterū aliqͥd mitiꝰ dicamꝰ qͥs vnqͣꝫ ſanctorum diuinoꝝ nūcioꝝ quos a deo eſſe miſſos cognouimꝰ. in terrore gladij ſe miſſuꝫ aſſeruit. Quis ita facinoroſe vixit qͥs deniqꝫ totſpurcicias docuit. aut qͥs ita vētri libidini genꝰ hūanū ꝓſtituit.aliter fallaciā fuit data.Teruꝫ tamē ad preceptaeius diligētius inſpiciēda reuertamur. ego neſcio adquā legē ꝑtinere videant̉. Duas em̄ a deo accepimus.vnā gratie. alterā iuſticie. Lex gratie a xp̄o data eſt. Lex iuſticie amoyſe. Lex gratie talia iubet. Diligite inimicos veſtros. bn̄facitehis qui oderūt vos. cetera hmōi. Ler iuſticie. oculū oculo.tem dēte. vſturā vſtura. ꝑcuſſurā ꝑcuſſura ⁊cͣ. ad talionēꝑtinēt reddi imꝑat. Haꝝ duaꝝ nullā ſocij tui maīfeſtū ē. Multitudo em̄ anteqͣꝫ ip̄e emerge̓t. vna a xp̄o. altera a moyſe data eſt. em̄ iſte due tātūmodo leges homībꝰ date ſint. quaꝝ altera diuina. altera hūana magis videt̉. Iſta tercia lex a ſocio tuo inuēta. qͥd erit niſi dyabolica: Dyabolo inſpirāte maxime hāc ſubito neſcio vn̄ emerſiſſe cognoſcimꝰ. nec hūana nec diuina ꝓbatur. ſed inter vtrūqꝫ ꝓdigioſa facie. nūc hoc nūc illud videri volēs ſe nūc illā nūc iſtā eſſe ꝯfingens nullū aliū niſi dyabolū. ſe interdeū homīes ſemꝑ mediū face̓ niſus ē imitat̉. Sꝫ forſitā dices inde ꝓbari hāc legē eſſe diuinā. qꝛ machomet ydiota ſine litteriseſſet. nullatenꝰ ea ſcribere vel ānūciare homībꝰ. niſi diuina virtutepotuiſſet maxīe ipſe dicat. qꝛ nec homīes nec demones talē ſcripturā face̓ poſſent. Et iteꝝ. Si hāc legē feciſſemꝰ deſcendere ſuꝑmonaret ſe mons ip̄e adoraret timore dei. alia multa friihil ratōis habētia. tu aꝑta manifeſta ſigna ꝓphetie ſeeſſe dicis quibꝰ ꝓbet̉ eſſe vera. O ſigna miracula in iſtisait macͣet. O ſigna comꝑanda mari rubro diuiſo ſoli ad imperiū ioſue ſtāti xp̄i p̄cepto mortibꝰ imperanti. īmo vere magna veritatis qͣꝫ virtutis inia. tibi hec ſola argumenta. īmo delirama omni ratōe virtute vacua dereliquit.ter alchorani liber ꝯnexus ſit.Ergius monachꝰ cum innonaſterio grauit̓ peccaſſet. ꝓpter hoc excoīcatꝰ expulſus fuiſſet. venit ad regionē cubēne inde vſqꝫ admechā deſcēdēs vbi erāt duo populi. vnus cultor ydoloꝝ. alterludaicus inuenit ibi machomet qui colebat ydola. volēſqꝫ aliquidfacere vnde monachis illis qui expulerant placeret. recōciliarimereret̉. erant em̄ heretici neſtoriani qui dicunt mariā non pepe-

riſſe deuꝫ. ſed hoīem tm̄ om̄i ſtudio conamīe ꝑſuadebat ei vt abydol̓ recede̓t. xp̄ianꝰ neſtorianꝰ eēt. Qd̓ effectui mācipaſſetdiſcipulꝰ eiꝰ factꝰ eſt machomet. ille ſe ꝓpter hoc neſtoriuꝫ nūcupauit. Et ita factū eſt vt ab ip̄o monacho aliqua de veteri nouoteſtamēto edoctus. ip̄a in alchorano ſuo fabuloſe ac mendoſe intexeret. Hoc ille ꝑſuaſit. vt ī alchorano ſuo poneret dictū a deo monachi preſbiteri xp̄iani familiariores ei eſſe deberēt. qꝛ nonſuꝑbiunt. Cum vero cognouiſſent iudei multi etiam machomet ip̄e ad qualēcunqꝫ quaſi vmbrā xp̄ianitatis illum monachuꝫſequerent̉. pene illud qd̓ poſtea factū eſt machomet iſtū neſtorium iam ꝯſummatū eſſet proſilierūt tres iudei. timentes ne inveram xp̄ianitatē quādoqꝫ machomet incideret. acceſſerūt ad. malicioſa calliditate ſocios vel diſcipulos eius ſe eſſe in hac ſectadicentes. eiqꝫ omnia que turpiora vel nequiora in alchorano ſuntſcribere ꝑſuadētes vſqꝫ ad finem eius cuꝫ eo ſemꝑ fuerunt. Poſtmortem vero machomet ſicut diximus vnuſquiſqꝫ rediſſet adſectam ſuā ſucceſſiſſet in regno ebubere. hali quoqꝫ filius abitalib. licet nobilior eo ſub ipſo maneret. predicti iudei volentes iterūturbare omnia. ꝑſuadebant hali dicentes. Quare cuꝫ ſis fortisnobilis. non te in ꝓphetam eleuas ſicut fecit ſociꝰ tuus machometqui erat xp̄ianus neſtorianus erimus tecū ſicut fuimus illo adiuuantes te in omnibꝰ. Ille aūt vtpote iuuenis totiꝰ bone doctrine expers. facile acquieuit. Iam em̄ quaſi ad hoc p̄doctꝰ fuerat. ſiquidē aliquādo puer eſſet vagabūdus. vt illiꝰ etatis eſt. quadam die aliqua deuia incederet neſtorij illius p̄ſeudo monachilatibulū vnde ab eo machomet furtim reſponſa dabant̉ offendit.At ille cum ſe dep̄henſum videret puerū tam minis qͣꝫ blandimētis induxit. vt hoc nulli hoīm ꝓderet. Itaqꝫ iam pene ad hoc incipiendū declinauerat hali. Sed rex ebubere hoc ꝯperto ad ſe venire mādauit. quē veniſſet. tantis blandicijs a ꝓmiſſionibꝰ deliniuit. vt ab hmōi incepto oīno deſiſteret. ſeqꝫ illi ſubditū in oībꝰ exhiberet. iudei tn̄ non ceſſauerūt facere qd̓ potuerūt. accepto libroab ipſo hali quē reliquerat ei machomet quicqͥd ſibi viſuꝫ eſt. autaddiderūt. aut detraxerūt. aut mutauerūt. Ex quibꝰ illud eſt vnū.dicūt iudei. xp̄iani nihil ſunt. dicunt xp̄iani ſed iudei ſtulti ſūt. Itēinter alia multa fabuloſa illud capitulū vbi ē fabula de formica.d in quo ē fabula de ape. aliud de aranea narrat̉..lij.ualiter eiuſdē ſcriptura dilacerata ſit.Ualiter autem ſcripturaiſta ſolū a iudeis ſꝫ etiā ab alijs multis varie inceptadiuerſe intellecta multiformiter expoſita. tandē penetota dilacerta ſit ex aliqua ꝑte explicabimus. Poſt. xl. vel ſicut alijvolunt poſt ſex mēſes ex quo regnare ceꝑat ebubere vocauit halifiliū abitalib dixit ei. Quare p̄ſens fuiſti quādo factꝰ ſum rex cum alijs nobis aſtitiſti. ſis magnꝰ princeps nobilis rn̄dithali. qꝛ occupatꝰ fui in colligenda ſcriptura ſicut iniūxit mihi propheta. iam collegerat eleage filius nizef multos codices diminuerat multa in illis ſicqꝫ ceteri multi. Quidaꝫ em̄ legebant ſcd̓mhali ſcꝫ familia domeſtici. et ꝓpinquiores eius. illam ſcripturamque fuerat apud chorais. que prima illius fuiſſe dicebat̉ quā tradiderat ei neſtoriꝰ monachus. quē vocabat aliquādo gabrielē. aliquādo ſpiritū fidelem. Alij vero legebant collectū a diuerſis hominibꝰ Multi vero ſcd̓m arabem quedam venientē nuper de ſolitudine qui multa inde ſcripſerat abſqꝫ ſenſu ratōe. alij ſcd̓m zabefatin arabin. alij ſcd̓m alios. qui omnes in mēbranis rotulis qd̓vnicuiqꝫ videbatur tranſtulerant. Erant itaqꝫ varij inter ſe diſcordes. Dicebantqꝫ cum legerent alter ad alterum. Ego meliusqͣꝫ tu. ſed tu deterius qͣꝫ ego. Et ego totuꝫ habeo. ſed tu nihil. Sꝫtu nihil. ego totum. Hoc igitur modo alijs addentibus. alijs minuentibꝰ. alijs mutantibꝰ. alijs alio quolibet modo corrūpentibꝰ. liber ille omni fide indignꝰ effectus eſt..liij.De iterata collectōe illiꝰ diſſipatōne.Eniqꝫ mortuo ebubere. ſuccedēte ſibi ozimē filio hafen cui īſidiabat̉ hali filiꝰabitalib. q̄rebat int̓fice̓. ꝑlatū fuiſſꝫ ad regē dediuerſitate ſcpͥture aſſiduis ꝯtētionibꝰ rixis ꝓpter fiebantdicerētqꝫ illi ſapientiores timere ſe. ne de hac cauſa ſeditōnes diſcidiū orirent̉ in regno. maximeqꝫ ne ex toto ſcriptura illa periretp̄cepit rex omnes libros cartulas vndecūqꝫ colligi. licet tamē hali abitalib ibenmuꝫ od libros ſuos dare noluerunt. Reliqui verocollecti. dati ſunt in manus zeidi filij zebith aleuzari. abdalla filijalahabet ad redigendū oīa in vnū codicē emendandū. Dictūqꝫeſt illis. Si ꝯtigerit vos in aliquo capitulo poſſe ꝯcordare. ſcribite illud ſcd̓m exemplar auctoritatē chorais. qd̓ ipſi feceruntſicuti verbigr̄a. quādo inuenerūt in quodā loco arcā. aliꝰ dixit arcem. alius arcum. tandeꝫ ẜm id quod habebat chorais dixerūt.Sic de multis alijs. facienteſqꝫ quatuor ſimiles codices. vnum