.XXIII.
nant. iſti qūo etiam comiora ſua conocculti arbitri oculosmiſſis ſibi exempla bene viuendi exterius p̄beant. Scire etenī prelati debent. qꝛ ſi peruerſa noqͣꝫ perpetrant. tot mortibꝰ digniſunt quot ad ſubiectos ſuos ꝑditionis exempla tranſmittūt. vndeneceſſe eſt vt tanto cautius ſe a culpa cuſtodiāt. quanto per prauaq̄ faciunt nō ſoli moriunt̉. ſed et alioꝝ anime quos prauo exemplodeſtruxerunt. Admonēdi ſunt illi vt tanto circa ſe ſollicitius viuāt.quanto eos aliena non implicant. iſti vero vt ſic alioꝝ curas expleant. quatenus et ſua agere non deſiſtāt. et ſic ī ꝓpria ſollicitudīe ferneant. vt a cōmiſſoꝝ cuſtodia miẜicordie torpeſcāt. Sicut ſcriptuꝫeſt. Fili ſi ſpōpōderis ꝓ amico tuo ⁊cͣ. Pro amico ſpōdere. eſt alienam animā in periculo ſue ꝯuerſationis accipere. Verbis oris ſuiilla queat̉. qꝛ dum cōmiſſis ſibi cogit̉ bona dicere. ipſum neceſſe eſtprius que dixerit cuſtodire. Apud diſtrictū enī iudicē cogit̉ in oꝑetanta exoluere. quāta eū ꝯſtat alijs voce p̄cepiſſe. Admonēdi ſuntunt. vt per circūſpexionis ſtudium oculos ꝑuigiles intus ⁊ incircuitu habeant. et celi animalia fieri ꝯtendant. quatenꝰ et internoemeſis placere ſtudeāt. et exempla vite exterius p̄bentes. etiāue in alijs corrigēda ſunt dep̄hendant. Subditi veroint. neoſitoꝝ ſuoꝝ vitam temere iudicent. ſi qͥd eoster vident. ne cum culpas eoꝝ ꝯſiderantes fied ſic ſi qua valde ſunt eoꝝ praua. apd̓icēt. vt tn̄ diuīo timore ꝯſtricti. ferre ſub eis iuguꝫſemetin recuſent. Cum enī erga p̄poſito delinquimꝰ eius orobis eos p̄tulit obumus. dicēte moyſe. Nō cōtraeſtꝝ ſed ꝯtra dn̄m. Aliter admonēdi ſunt ẜui. alilli vt in ſehumilitatem ꝯditionis aſpiciant. et dn̄osiāt. ne deū offendant. ſi eius ordinationi ſuꝑbe ꝯtradicātſti veroure ſue memoriā non amittant. ſed quos ꝑ ꝯditionētenēt. ꝑ nature cōſortiū ſibi eqͣles agnoſcāt. Illi vt ſciāt ſeruos eſſe d2. iſti vt cōnoſcāt ſe ſeruos eē ſeruoꝝ.Ꝙ alit̓ impudētes qͣꝫ verecundi et inuidi qͣꝫ beniuoli. .xxxvij.Liter admonēdi ſunt impudentes. aliter ꝟo verecūdi. Illos nāqꝫ nō niſi increpatio dura compeſcit. iſtos autē plerūqꝫ ad melius exatio modeſta componit. Illos melius corrigit qui inuehendorep̄hendit. iſtis maior ꝓfectus adducit̉. ſi hoc qd̓ in eis rep̄henditquaſi ex latere tangat̉. Alit̓ impatiētes aliter patiētes. Impatientibus nanqꝫ dicendū eſt qꝛ dum frenare ſpiritū negligunt. per multaetiam que non appetunt iniquitatū abrupta rapiunt̉. quia videlicꝫmentē furor impellit. quo deſideriū nō trahit. et agit cōmota velutneſciens vnde poſtmodū doleat ſciens. Audiant gͦ qd̓ ſcriptuꝫ eſtMelior eſt patiens viro forti ⁊cͣ. Animus quippe nō aliquid exterius. ſed ſemetipſum ſibipſi ſubigit. qn̄ eum patientia intra ſe frenaret. Audiant etiam qd̓ electis ſuis veritas dicit. In patiētiaveſti.a. v. Sic enī ꝯditi mirabiliter ſumus vt rō animā et anicorpus. Ius ꝟo anime a corporis poſſeſſiōe repellit̉.ima a ratiōe poſſidet̉. Patientes vero admonendiſunt. ne in eo qḋ exterius portant. interius doleāt. ſed illos etiā ſtudeantgere. quos ſibi neceſſe eſt tolerare. ne ſi patientiā dilectionon ſequit̉ in deteriorē odij culpam ꝟtus oſtenſa ꝯuertat̉. Undecharitas inquit patiēs eſt. benigna eſt. Quia quos ex patiētia tolerat. amare etiā ex benignitate nō ceſſat. Uirtus eſt corā homībꝰ ads tolerare ſed virtus corā deo diligere. qꝛ hoc ſolum deꝰ ſacrificium acpit. qd̓ ante eius oculos flama charitatis accēdit. Adnt beuoli vt ſic alienis bonis ꝯgaudeant. quatenus ⁊ꝓpria habere ꝯcupiſcant. Sic ꝓximoꝝ facta diligenda laudent. vteaindorlicēt ne ſi in hoc p̄ſentis vite ſtadio ad certamenium deuoti fautores. ſed pigri ſpectatores aſſiſtant. pꝰcertnen ſine brauio remaneant. et tūc eorū palmas afflicti reſpiciant. iniquoꝝ laboribꝰ nūc ocioſi ꝑdurant. Ualde quippe peccamꝰſi aliena bene geſte nō diligimus ſed nil mercedis habemus. ſi ea q̄uātū poſſumus nō imitamur. En etiam grauius extreīvlcione feriendi ſunt. quibus placuit quod imitari noluerunt.uidi aūt admonendi ſunt. vt ꝑpendant quāte cecitatis ſunt quialieno ꝓfectu deficiunt. ⁊ aliena exultatōe cōtabeſcunt. qui alioruꝫbona que habere nō poſſunt. ſi diligerent ſua facerent. Noſtra ſūtnimiꝝ. q̄ ⁊ ſi imitari non poſſumꝰ. in alijs amamus. et amantium fiunt quecūqꝫ amātur in nobis. Hinc ergo penſent inuidi. charitasquate ꝟtutis ſit. q̄ alieni laboris oꝑa noſtra ſine labore facit.Ꝙ alit̓ impuri qͣꝫ ſimplices et egri qͣꝫ incolumes. .xxxviij.Liter admonēdi ſunt ſimplices. aliter impuri. Simplices quidē vt ſicut fallaciaꝫemꝑ vtiliter vitant. ita veritatem ſemꝑ vtiliter ꝓferantmplicitatis bono prudentiam adiungant. ẜm illud. Uolo vos
ſapiētes eſſe in bono. ſimplices aūt in malo. Impuri vero vt qͣꝫ grauis ſit quem culpa ſuſtinet duplicitatis laborem ait dūdeprehendi metuūt. ſemꝑ improbas defenſiones querunt ſemperpauidis ſuſpitionibꝰ agitant̉. Nil autē ad defendendū puritate tutius. nil ad dicendū veritate facilius. Nam dū fallaciam ſuam tueri conant̉. duro cor labore fatigat̉. Aliter admonendi ſunt incolumes. aliter egri. Incolumes quidē vt ſalutem corporis exerceāt adſalutem mentis ne ſi eam ad vſum nequitie inclinent dono deteriores fiant. Egri vero. vt eo ſe filios dei eſſe ſentiant quo illos diſcipline flagella caſtigāt. Conſiderentqꝫ quāta ſit ſalus cordis moleſtiatemꝑalis. que ad cognitionem ſui mentē reuocat. et qͣꝫ plerunqꝫ ſalus abijcit. infirmitatis moleſtia reformat. que etiā admiſſa peccata diluit. et ea que admitti poterant compeſcit. que ſumpta ab exterioribꝰ plagis ꝯcuſſe menti penitentie vulnera infligit. Cōſiderētquoqꝫ inceſſanter. quāta redemptor noſter ab his quos creaueratmala ꝑtulit. ꝙ tot abiecta ꝯuicioꝝ ꝓbra ſuſtinuit. inſultātium alapas accepit a ꝑfidoꝝ ſputis faciem non abſcondit. flagella et collaphos ꝑtulit. ſpinis caput ſuppoſuit. fel in ſiti ſua accepit ſb̓ irriſiōeadoratus tacuit. vitā mortuis p̄parās. vſqꝫ ad mortē ip̄a vita peruenit. Cur itaqꝫ aſperuꝫ credit̉. vt a deo homo tollere flagella promalis ſi tanta deus ab hominibꝰ pertulit mala pro bonis. aut quisſana intelligentia de percuſſione ſua ingratus exiſtat. ſi ipſe hinc ſine flagello non exijt. qui hic ſine peccato vixit.Ꝙ aliter taciti qͣꝫ loquaces..xxxix.Liter admonēdi ſunt nimis taciti. aliter ml̓tiloquio vacātes. Inſinuari nāqꝫ nimis facitis debet. qꝛ dum quedam vicia incaute fugiūt.occulte deterioribꝰ implicāt̉. nam ſepe linguā qui immoderatiꝰ frenant. in corde grauius multiloquiū tolerant. vt eo plus cogitatōesin mente ferueāt. quo eas violenta cuſtodia indiſcreti ſilentij anguſtat. Plerūqꝫ nimis taciti cū nō nulla iniuſta patiunt̉. eo in acriorēdolorem ꝓdeunt. quo ea que ſuſtinent non loquūt̉. Nam ſi illatasmoleſtias trāquille lingua diceret. mens a dolore ꝯſciētie aliena maneret. Uulnera enī clauſa plus cruciant. Nam cum putredo q̄ interiꝰ feruet eijcit̉ ad ſalutem dolor aperit̉. Admonēdi ſunt itaqꝫ vtſi ꝓximos ſicut ſe diligunt. minime illis taceant. vn̄ eos iuſte reprehendunt. Uocis enī medicamine vtrorūqꝫ ſaluti ꝯcurrit̉. dū et abillo qui infert actio praua cōpeſcit̉. et ab hoc qui ſuſtinet doloris feruor vulnere aperto temꝑat̉. Qui enī ꝓximoꝝ mala reſpiciūt. et cūin ſilentio linguam premūt quaſi ꝯſpectis vulneribꝰ vſum medicaminis ſubtrahunt. et eo mortis actores fiunt. quo virus cū poterātcurare noluerunt. Lingua itaqꝫ diſcrete frenāda eſt. nō inſolubilit̓liganda. Sicut ſcriptū eſt. Tempus tacendi. et tp̄us loquendi. Atꝯtra admonendi ſunt multiloquio vacantes vt vigilanter aſpiciātꝙ mens eoꝝ quot ſuꝑuacuis verbis a ſilentij ſui cenſura diſſipat̉.quaſi tot riuis extra ſe ducit̉. Un̄ et redire interius ad ſui cognitionem non ſufficit. qꝛ per multiloquiū ſparſa. a ſecreto ſe intime ꝯſiderationis excludit. totamqꝫ ſe inſidiantis hoſtis vulneribꝰ detegit. qͥnulla muītione cuſtodie circūcludit̉. Unde ſcriptū eſt. Sicut vrbspatens et abſqꝫ muroꝝ ambitu. ita vir qui non poteſt in loquendocohibere ſpiritū ſuum ⁊cͣ. Quia enī muꝝ ſilentij non habet. patetinimici iaculis ciuitas mentis. plerunqꝫ dū ocioſa verba cauere negligimus ad noxia ꝑuenimus. Ocioſum aūt verbum eſt. qd̓ aūt ratione iuſte neceſſitatis. aut intentione pie vtilitatis caret. Si gͦ ratōde ocioſo verbo exigitur penſemus que pena multiloquiū maneat.in quo etiam per noxia verba peccatur..xl.Ꝙ aliter māſueti qͣꝫ iracūdi et humiles qͣꝫ elati.Liter admonēdi ſunt māſueti. aliter iracundi. Sepe eniꝫ manſueti diſſolutionistorpeſcunt tedio. ſepe iracundi rectitudinis fallunt̉ zelo. Dum ire ſue ſtimulum iuſticie zelum putant. et cum vicium virtus credit̉ ſine metu culpa cumulat̉. Ideo ſpirituſſanctus ī columba et igne monſtratus eſt. quia ſcꝫ omnes quos implet. et columbeſimplicitate manſuetos. et igne zeli ardentes exhibet. Admonendiſunt ergo manſueti vt habere etiam emulationem iuſticie ſtudeantiracūdi vero vt emulationi quā ſe habere eſtimant māſuetudinemſubiungant. Sepe iracundi etiam ſe declinantes inſequunt̉. rixe occaſionem cōmouent. labore contentionis gaudēt. Quos tamē melius corrigimus ſi in ipſa ire ſue cōmotione declinamus perturbatiquippe quid audeant ignorant. ſed ad ſe reducti. tanto libentius exhortationis verba recipiunt. quanto ſe tranquillius tolleratos erubeſcunt. Menti autem furore ebrie. omne quod dicitur peruerſuꝫvidetur. Cum vero ita iracundi ſic alios impediunt vt declinari omnino non poſſint. non aperta exprobratione. ſed ſub quadam cautela ſunt reuerentie parcendo feriēdi. ſicut legitur ꝙ percuſſit abnerns ēollet deſiſtere.aſael auerſa haſta in inguine. cum inſe