Liber
.XL.
fortat cor hominis edere abſqꝫ vultus noſtri ſudore poſſimusQualit̓ hoc corpus mortis aggrauat aīam..cxviijOc ergo ineuitabile corpus eſt mortis in qd̓ perfecti quiqꝫ qui guſtauerunt qͣꝫſuauis eſt dn̄s quotidie reuoluti. ſentiunt cum ꝓphetaqͣꝫmalum ſibi ⁊ amaꝝ ſit diſcedere a dn̄o deo ſuo. Hoc eſt corpusmortis qd̓ a celeſti eos intuitu retrahēs ad terrena deducit. qd̓ pſallentes eos atqꝫ orationi ꝓſtratos vel humanas effigies vel ſermones vel negocia vel actus facit ſuꝑfluos retractare. Hoc eſt corpꝰmortis qd̓ volentes deo iugiter inherere ꝑfectionem tamen huiusboni qꝛ mortis corpꝰ obſiſtit inuenire non poſſunt. Sed faciūt malum qd̓ nolunt. id eſt traducunt̉ mente etiam ad illa que ad ꝓfectūtū non pertinent. Idcirco quotidianis ſuſpirijs ſancti oēs ꝓhac ſiantie ſue fragilitate compuncti. dum cogitationū varietates ⁊ ꝯſcientie latebras ꝑſcrutant̉. ſuppliciter clamant. Nō intresin iudiciū cum ſeruo tuo ⁊cͣ. Et illud. Quis gloriabit̉ caſtum ſe hahere cor. Et ita infirmā hominū imperfectamqꝫ iuſticiam. ac miſericordie dei ſemper indigentē indignam eſſe ſentiunt. vt vnꝰ ex hiscuiuslitates ⁊ peccata deus miſſo d̓ altari ignito verbi ſui carbone purgauit. poſt illam mirificam ꝯtemplationē dei. poſt intuitūblimū ſeraphin. ⁊ reuelationem ſacramentoꝝ celeſtiū dicat. Ueutus labijs ego ſum. Orans quoqꝫ nō iniquoꝝ tm̄ebem generali ſupplicatione complectit̉ dicensFactindi oēs nos ⁊cͣ. Quiſquis itaqꝫ anamarthetonid eſt itiā nature aſcribit humane. non inanibꝰ verbis ſedꝯſcientie ſue nobiſcū teſtimonio ac ꝓbatione ꝯfligat. ⁊ ſiquidem vtnon dicam amplius vnam ſinaxim ſine vlla verbi vel facti vel cogitationis interpellatione ſe deprehenderit celebraſſe. abſqꝫ peccatoſe eſſe ꝓnunciet. Proinde quia his omnibꝰ ocioſis ac ſuꝑfluis rebꝰvelocem humane mentis excurſuꝫ fatemur carere non poſſe. ꝑ hocquenter ſine peccato nos nō eſſe veraciter ꝯfitem̄. Quanvtiqꝫ.to enī magis ꝓfecerit mens humana. ⁊ ad ſinceriorem ꝯtemplationis peruenerit puritatem. tanto ſe immūdiorē quaſi per ſpecl̓m ſupurūnſpiciet. quia neceſſe eſt vt dum animus ad ſublimiorē ſetum. ⁊ maiora qͣꝫ agit ꝓſpiciens ꝯcupiſcit. illa in quibꝰ ēvt inferiora ſemper ac viliora deſpiciat. Plura ſiquidē denotat ſincerior obtutus. paritqꝫ maiorem rep̄henſionis dolorem irrep̄henſibilis vita. ⁊ multiplicat gemitꝰ atqꝫ ſuſpiria emendatio moꝝ ⁊ emulatio attenta virtutū. Nemo enī illo in quo ꝓfecerit gradu pōt eſſecontentus. ⁊ quanto quis fuit mente purgatior. tanto ſe ſordidiorem videns magis humilitatis qͣꝫ elationis inueniet cauſas. Quanoqꝫ ꝑtinacius ad ſublimiora ꝯſcenderit. tāto amplius preuidet ſibi ſuꝑeſſe quo tendat. Deniqꝫ qui carnem ſuam crucifixerunt cuꝫꝯcupiſcentijs ⁊ quibꝰ vere crucifixus eſt mundus. cū de cordibꝰ ſuis non ſolum radicitus vicia vniuerſa ꝯuulſerūt. Uerūetiācogitationes ac memoriam peccatoꝝ conent excludere. nihilominus talie fideliter ꝓfitent̉. ne vna quidem hora ſine maſſe eſſe peccatiter venialia nō oportet quenqͣꝫ a ſacra cōmunione ſe ſub.cxix.Ec tamē ex eo debemusza dominica cōiinione ſuſpendere quia nos agnoius peccatores. ſed ad eam magis ac magꝭ eſt ꝓpteram ⁊ purificationem ſpiritus auide feſtinandū. Ueilitate mentis ac fide. vt indignos nos ꝑceptionetant.atie iudicantes. potius noſtris remedia vulneribꝰ expetamus. Alin nec anniuerſaria quidem digne p̄ſumenda eſt comlam faciunt qui in mūaſterijs ꝯſiſtētes ita ſacramengnitatem ⁊ ſanctificationē ac meritum metiunt̉. vtit ea non niſi ſanctos ⁊ immaculatos debere p̄ſumere. ⁊ nonotius vt ſanctos mundoſqꝫ nos ſua participatione ꝑficiāt. Quilorem arrogantie p̄ſumptionem quam ſibi declinare vident. quia vel tunc cum ea percipiūt dignos ſe eoꝝ perione diiudicant. Multo autē iuſtius eſt vt cum hac cordis humiſitate qua credimus om̄i tempore ⁊ fatemur illa ſacroſancta myſteria nunqͣꝫ ꝓ merito nos poſſe ꝯtingere. ſingulis ea dominicis obremn noſtraꝝ egritudinū preſumamus qͣꝫ vt vana perſuaſione cordis elati vel poſt annū dignos eoꝝ participatione nos eē credamus.propter vt hec intelligere ⁊ fructuoſe tenere poſſimꝰaꝫ domini vt nos ad perficienda hec adiuuet attentiusue nequaqͣꝫ ita vt humane cetere artes p̄cedente qͣne verboꝝ ſed actu potius et experiētia p̄eunte diſcuntqueqꝫ rurſum niſi tam collationibꝰ ſpiritalium viroꝝ frequent̓ exinata fuerint ⁊ polita qͣꝫ documentis ⁊ qͦtidiana experientia ſollicite veta aūt abſoleſcunt incuria. aut ocioſa obliuione depe-
Collatio abraham de omnimoda ſolitudine appetenda. .cxxEx libro ſeptimo.Ltima collatio abbatislabraham chriſto fauēte ꝓcudit̉. Ad quem impugnatibonem cogitationuꝫ noſtrarū anxia ꝯfeſſione detulimūsqua ad repetēdā ꝓuinciam noſtrā animi eſtibꝰ vrgebamur. Hincetenī nobis maxima deſiderioꝝ naſcebat̉ occaſio. ꝙ tanta religiōatqꝫ pietate parentes noſtros p̄ditos recordabamur vt eos neq̄qꝫimpedituros noſtꝝ ꝓpoſitum p̄ſumeremus. qd̓qꝫ ꝓfectū magis exilloꝝ eſſemus aſſiduitate capturi nullaqꝫ nos corporaliū reꝝ ſollicitudine occupandos. illis affatim oēm cuꝫ gaudio p̄bitionē noſtreneceſſitatis explentibꝰ. Inſuper etiam ſpe inaniū gaudioꝝ animuꝫpaſcebamus. credentes fructum nos maximū ꝑcepturos de ꝯuerſione multoꝝ qui velut noſtro eſſent ad viā ſalutis exemplo ac monitis dirigendi. Tum p̄terea ipſoꝝ locoꝝ ſitus in quibꝰ erat maioribꝰ noſtris auita poſſeſſio ipſaqꝫ amenitas iocunda regionuꝫ anteoculos pingebat̉. qͣꝫ ꝯgrue ſolitudinis ſpacijs tenderet̉. ita non ſolum delectare monachum poſſent ſecreta ſiluaꝝ. ſed etiam maximavictus cunctis p̄bere compendia. Que oīa ſeni cum ẜm fidem conſcientie nr̄e ſupplicit̓ panderemus. tacitus ille diuqꝫ cūctatus atqꝫad extremū grauiter ingemiſcens ita reſpondit. Necdum nos deſiderijs renunciaſſe mūdanis nec mortificaſſe ꝯcupiſcentias priſtinas cogitationū noſtraꝝ ꝓdidit infirmitas. Nam ſicut deſidiā cordis veſtri deſiderioꝝ veſtroꝝ ꝑuagatio ꝓteſtat̉. hāc ꝑegrinatōemac ꝑentū abſentiā quā mēte potiꝰ ſuſciꝑe debuiſtis carne tm̄modoſuſtinetis. Ideoqꝫ vos illa ocij egritudīe ſentio laborare q̄ in ꝓuerbijs ita notat̉. In deſiderijs ē oīs ocioſus. Nā ⁊ nobis potueranthec q̄ cōmemoraſtis carnaliū cōmodoꝝ nō deeſſe cōpēdia. niſi nobis illa ſentētia ſaluatoris occurreret. qui non reliquerit ſiue oderitpatrē ⁊ ma. ⁊cͣ. Potuimꝰ etiā cellulas ſaltē noſtras ſup̄ nili flumīsalueū collocatas aquā habere ꝓ foribꝰ. ne eā a qͣtuor milibꝰ paſſuūnr̄is cogerem̄ deferre ceruicibꝰ. niſi nos ad tolerātiaꝫ laboris iſtiusindefeſſos beatus apl̓s reddēs hoc iugiter animaret eloquio. vnuſquiſqꝫ ꝓpriam mercedem accipiet ẜm ſuū laborē. Nec ignoramuseſſe nōnulla etiam in regionibꝰ noſtris amena ſecerta ī quibꝰ pomorum copia ⁊ ortoꝝ gr̄a neceſſitati corpoꝝ expedirēt. niſi impingendam nobis illam exprobationem vereremur. qꝛ recepiſti ꝯſolatōeꝫin vita tua. Sed deſpectis illis omnibꝰ his tm̄ ſqualoribꝰ delectam̄vniuerſiſqꝫ delicijs horrendam ſolitudinis iſtius p̄ferimus vaſtitatem. Paꝝ eſt enī renunciaſſe monachum ſemel. id eſt in primordioꝯuerſionis ſue ꝯtempſiſſe p̄ſentia. niſi quotidie eis renūciare perſtiterit. Idcirco ei qui de interioris hominis puritate ſollicitudinē gerit. expetēda ſunt ei loca que mentē eiꝰ nulla ad culture diſtenſionēvbertatis ſue fecunditate ſollicitent. nec de cellule fixa ſtatione perturbent. Non enī cogitationū ſuaꝝ tempeſtatibꝰ obuiare iugi ſollicitudine ac perſeueranti intentione didicerūt. qui ſub diualibꝰ quotidie operibꝰ deſudantes. tota die ſub aereis inanitate non ſolū copore. verūetiam mente ꝑuolitant. ⁊ cogitationes ſuas cum mobilitate corporea paſſim in aperta diffundunt.Ꝙ figendum ſit ⁊ corpus in loco ⁊ mens in deo..cxxj.Ec mirū ſi in cellula quisreſidens quaſi intra artiſſimū clauſtꝝ cogitationibꝰ congregatis. cum foras ꝓgredit̉ anxietatū multitudine ſuffocetur. que de carceribꝰ habitaculi cum homine ꝓrūpentes. continuo velut equi effrenes in diuerſa ꝑuolitant. Cum ꝟo ad cellamꝓpriam remeant. grauiores excitat ſtimulos ipſa inueterate licentieꝯſuetudo. Hi gͦ qui necdū poſſunt vel nouerunt voluntatū ſuarūinſtigationibꝰ reluctari. cū accidia pectus in ſolitum vehementiusimpugnante intra cellam fuerint anxiati. ſi ꝓgrediendi ſepius libertatem ſibi remiſſa diſtrictionis lege cōceſſerint. acriorem aduerſumſe peſtem hoc vt putant remedio ſuſcitabūt. ſicut gelidiſſime aquehauſtu vim internaꝝ febrium quidam reſtringere poſſe ſe creduntcum vtiqꝫ accendi ex hoc eſtum illum conſtet potius qͣꝫ ſedari. Siquidē momentaneā illā reuelationē multo grauior ꝯſeqͥt̉ afflictio.Ꝙͣobrē ita oīs monachi intentio in vnū ſemꝑ ē defigēda. cunctarūqꝫ cogitationū eius ortꝰ atqꝫ circūitus ad ipſum. id eſt memoriā deiſtrennue reuocādi. velut ſiquis abſidis camerā volēs in ſublime cōcludere. ſubtiliſſimi illiꝰ centri lineā iugit̓ circūducat. ac ẜm certiſſimam normā omnē rotūditatis parilitatē ⁊ ſtructure colligat diſciplinam. alit̓ indecorā in corde ſuo atqꝫ indignā ſpūiſancto domumꝯtinuoqꝫ lapſurā imprudent̓ attollit. nō glorificandꝰ beatifico habitatoris hoſpitio. ſed ruina ꝯſtructionis ſue lugubrit̓ opprimēdꝰ¶ Ꝙ quedam facta perfectorum non ſunt infirmis trahenda in exemplum..cxxij.Germanus.