Liber

XL.

ter hoc vnicuiqꝫ vtile atqꝫuappreſſis impendit̉ exeqͣqd̓ elegit ſiatiā quā accepit. ſumꝯueniens eſt. vt ẜm ꝓuenire feſtinet. etētia aꝫ arrepmo ſtudio ac d̓uaqͣꝫ a ſua quam ſel̓alioꝝ quidem laiquidē eſſe corpꝰē diſelegit ꝓfieccleſie. multa aūt membra. Nec enī vllra alioꝝ ſibi mēbroꝝmīſteria vendicare..lxxxv.ꝫꝓprio dono vel officio ꝯtentus ſit.Olent aūt hi qui necdumſunt ī illa quā arripuerūt ꝓfeſſione fundati. cū audierintoſdā in diuerſis ſtudijs ac ꝟtutibꝰ p̄dicari. ita eoruꝫludeſindi. vt imitari eoꝝ ꝓtinus geſtiant diſciplinā. in quo irritos neceſſario impēdit conatus humana fragilitas. Impoſſibilenanqꝫ eſt vnū eundēqꝫ hominē ſimul vniuerſis quas ſuꝑius comprehendi fulgere ꝟtutibꝰ. quas ſi quis voluerit pariter affectare īid incidere eū neceſſe eſt. vt dum oēs ſequit̉ nullam integre conſeuat̉. magiſqꝫ ex hac immutatōe ac varietate diſpendiū capiat qͣꝫꝓfectū. multꝭ enī vijs ad deū tendit̉. ⁊ ideo vnuſquiſqꝫ illā quā ſeiel arripuit inreuocabili curſus ſue intentōe ꝯficiat. vt fit ī qualibꝫſſione ꝓfectus. Abſqꝫ illo nanqꝫ diſpēdio quo feriri monachuui mobilitate mētis ad ſtudia cupit trāſire diuerſa. etiaꝫhinc periculū mortis incurrit̉ ꝙ nōnunqͣꝫ recte quedā ab alijs geſta malo ab alijs p̄ſumunt̉ exemplo. et ea que nōnullis bn̄ ceſſerantꝑnicioſa ab alijs ſentiunt̉. Nā vt quidā exempli gratia ꝓferamusvelut ſi quis illā viri illius imitari virtutē velit. quā ſolet abbas iohannes non ad imitationis formulā. ſed tm̄ modo ꝓ admiratōe ꝓferre. Quidā veniēs ad p̄dictū ſenem habitu ſeculari. cū ei quaſdāfruin ſuaꝝ primicias detuliſſet. ferociſſimo quendā demonio arreptum ibidē repperit. qui cū abbatis iohānis obteſtatiōes ac precepta deſpiciens teſtaret̉ ſe nunqͣꝫ ad illius imperiū de corꝑe quodobſederat migratuꝝ. huiꝰ aduētu p̨̄territus cū reuerentiſſima noīstiōe diſceſſit. Cuius tā euidentē gratiā ſenex nō mediocriter admiratus. eoqꝫ amplius obſtupeſcens ꝙ eū habitu cerneret ſeculari. cepit ab eo vite ac ꝓfeſſiōis eius ordinē inꝗrere. Cūqꝫ ille ſecularē ſe atqꝫ uxorio vinculo ligatū eē dixiſſet beatꝰ iohannes excellentiā virtutis eius ⁊ gratie mēte ꝑtractans. que nā illi eētꝯuerlatio attētius explorabat. Ille ſe ruſticū ac qͦtidiano manuuꝫopere victū querere. nec vllius boni eē ſe ꝯſciū teſtabat̉. niſi ꝙ nūqͣꝫan ad ruris oꝑa mane exercenda ꝓcederet. neqꝫ veſꝑe domū reuerteret̉ niſi in eccl̓ia ꝓ qͦ tidiane vite cōmeatū largitori eius deo gr̄asretuliſſet. neqꝫ ſe vnqꝫ de fructibꝰ ſuis aliqͥd vſurpaſſe niſi pͥus deoprimicias eoꝝ ac decimas obtuliſſet ⁊ nunqͣꝫ ſe boues ſuos ꝑ alienemeſſis tranſduxiſſe ꝯfiniū. niſi eoꝝ prius ora clauſiſſet. ne vel paruꝫdamni ꝑ incuriā eiꝰ ꝓximus ſuſtineret. Et cū hec quoqꝫ necdū abbati iohanni ad comꝑationē tāte gratie qua eū ſibi p̄latū eē cernebat ydonea eē viderent̉. atqꝫ ab eo quid nam eēt illud qd̓ tāte gratie meritis ꝯferri poſſet ſciſcitans ſcrutaret̉. ille reuerētia tam ſolliciuiſitōis aſtrictus. vxorē ſe parentum vi imperioqꝫ cōpulſumcū ꝓfiteri monachū vellet ante duodecim annos accepiſſe ꝯfeſſusē. quā nemine etiā nūc ꝯſcio ſororis loco a ſe virginē cuſtodiri teſtabat̉. Qd̓ factum cū audiſſet ſenex. tanta eſt admiratiōe ꝑmotꝰ. vtcoram ipſo publice ꝓclamaret. nō immerito demonē qui ſe deſpexerat.s nō toleraſſe p̄ſentiam cuius ipſe virtutē non ſolū in iuuentutis ardore. ſed ne nūc quidē ſine diſcrimīe caſtitatis auderetappetere. Qd̓ factum abbas iohānes licet admiratione ſumma p̄tulerit. tamē neminē monachoꝝ vt experiret̉ hortatus ē. ſciēs multa recte ab alijs geſta magnam alijs imitantibꝰ intuliſſe perniciem.De vita thetorica. id eſt ſpeculatiua..lxxxvj.Heorica vero ī duas partes diilit̉. id eſt in hiſtoricā interp̄tationē. et intelligēiritualē. Spūalis autē ſcientie genera ſunt tria.d̓ quibꝰ in ꝓuerbijs ita dicit̉. Tuoria anagaūt deea tibi triplicit̓ ⁊cͣ. Quapropter ſi vobis cura ē ad ſpitie lumē. non inanis iactātie vicio. ſed emendatōis grarimū beatitudinis cupiditate flamamini de quadictū eſt. beati mudo corde qm̄ ipſi deum videbunt. Et idcirco abom̄i vos vicioꝝ ꝯtagiōe ꝑ̄atē. et curꝭ ſcl̓i pn̄tis ex vite. Obẜuat deſiderij tui labor. vana elatiōetaſſet̉.uo ſilenthic enī primus eſt actuaninis in ore ipſius. ⁊ vtꝫ ſententias intento corde ⁊ quaſi mutotore tuo ꝯdens ad perficiēda ea poil in collatiōe ſenioꝝ ꝓferre audetio nocitura aut ratio neceſſalorie amore diſtenti prone ea que optime norūt interrogare ſe ſimulāt

Impoſſibile eſt enim eum qui ꝓpoſito acquirende laudis humaneſtudio lectioni inſiſtit. donū vere ſcientie ꝓmereri. Nec queqꝫ veſbis docere p̄ſumas. qd̓ opere ante non feceris. Si enī ille qui vnuꝫmandatum minimū ſoluens docuerit ſic homīes. minimus vocabitur in regno celoꝝ. qui multa ⁊ maiora negligens docere p̄ſumpſerit. ꝯſequens ꝓfecto eſt vt non iam minimus in regno celoꝝ. ſed ingehenne ſupplicio maximus habeat̉. Et ideo cauendū eſt tibi ne ſiloꝝ ad docendū inceteris exemplis. qui peritiā diſputandi ac ẜmonis affluentiam ꝯſecuti. qꝛ poſſunt ea que voluerint ornate cōploſeqꝫ diſſerere. ſcientiā ſpiritualē poſſidere credunt̉. ab his qui vimeius ⁊ qualitatē diſcernere non nouerūt. AAliud nanqꝫ eſt facilitareoris ⁊ nitorem habere ſermonis. ⁊ aliud venas ac medullas celeſtiūintrare dictoꝝ. ac ꝓfunda ⁊ abſcondita ſacramenta puriſſimo cordis oculo ꝯtemplari. Qd̓ nullatenus humana doctrina. nec eruditio ſecularis. ſed ſola puritas mentis ꝑ illuminationē ſpirituſſanctiobtinebit. Inceſſabiliter eſt recenſenda ſeries ſcripturaꝝ. hec etenīmeditationis iugitas duplicē nobis ꝯfert fructum. Primū ꝙ duꝫin legendis ac parandis lectionibꝰ occupat̉ mens. neceſſe vt nullisnoxiaꝝ cogitationū laqueis captiuet̉. Deīde ꝙ ea que creberrimarepetitione ꝑſcita duꝫ memorie tradere laboramꝰ. intelligere ad idtemꝑis obligata mente nō quimus. poſtea ab omniū actionū ac viſionū illecebris abſoluti. p̄cipueqꝫ nocturna meditatiōe taciti reuoluentes clarius intuemur.De gr̄a curationū corꝑis cui p̄fert̉ curatio mētis. .lxxxvij.Ex libro quinto.Rima curationum cauſaſt cū ꝓ merito ſanctitatꝭ electos qͦſqꝫ ac iuſtos viros ſignoꝝ gratia comitat̉. ſicut apl̓us. Scd̓a cū ob edificationem eccleſie. vel eoꝝ qui infirmos ſuos ingerunt. vel eoꝝ qui curandi ſunt fidem. ſanitatū virtus etiā a peccatoribꝰ indigniſqꝫ ꝓcedit. Tercius modus etiā colluſione demonū ac factiōe ſimulat̉. vtdum homo manifeſtis criminibꝰ obligatus ꝓpter admirationem ſignoꝝ ſanctus ac dei famulus credit̉. etiā vicioꝝ eius emulatio ſuadeat̉. ⁊ ꝑ hoc obtrectationis additu reſerato etiā religionis ſanctitas infamet̉. vel certe vt his qui curationū dona habere ſe credit ꝑſuperbiā cordis elatus grauiꝰ elidat̉. Ideoqꝫ a patribꝰ noſtrꝭ opera iſta ſignoꝝ nequaqͣꝫ vidimꝰ affectata. quinīmo cum ea ſpirituſſancti gratia poſſiderent nūqͣꝫ exercere voluerūt. niſi forte extremaillos ⁊ ineuitabilis neceſſitas coartaſſet. Ideo ſiquis corā nob̓ hoꝝaliquid fecerit nō de admiratione ſignoꝝ ſed de ornatu moꝝ debeteſſe apud nos laudabilis. Et reuera maius miraculū ē de ꝓpria carne fomitē eradicare luxurie qͣꝫ expellere immūdos ſpūs de corꝑibꝰalienis. Et p̄clarior ꝟtus ſublimiorqꝫ ꝓfectus eſt aīe ꝓprios curare languores qͣꝫ corꝑis alieni. Et vt hocipſum qḋ diximus vel teſtimonijs veteꝝ. vel diuinis oraculis approbemus. quid beatus pafuncius. vel de admiratione ſignoꝝ. vel de gratia ſenſerit puritatis.īmo quid angeli reuelatione cognouerit ꝓferamus. Hic nanqꝫ itamultis viuens annis diſtrictione p̄cipua. vt crederet ſe etiam carnalis ꝯcupiſcentie laqueis penitus abſolutū. eo ꝙ cūctis infeſtatiōibꝰdemonū cum quibꝰ diu aperteqꝫ ꝯflixerat. ſuperiorē ſe factum eſſeſentiret. dū adueniētibꝰ viris ſanctis pulmētū lēticule qd̓ illi atherau noīant p̄ꝑaret manꝰ eiꝰ in clibano vt aſſolet flamā ſuꝑuolitātecōbuſta ē. Quo facto triſtificatꝰ magnū immodū cepit ſecuꝫ tacitꝰvoluere. cur ignis inquiēs mecū nō habet pacē cū diriora mihi demonū ceſſerint p̄lia. aut quēadmodū me in illo metuendi examinisdie ꝑ ſe trāſituꝝ ille ignis inextinguibilis ⁊ inqͥſitor meritoꝝ oīm n̄tenebit. cui nūc extrinſecꝰ hic tꝑalis ac paruꝰ nō peꝑcit. cūqꝫ eſtuanti huiuſcemodi cogitatiōibꝰ atqꝫ triſticia ſopor ſb̓ito ſurrepſiſſetadueniēs angelꝰ dn̄i. Cur inqͥt pafunci triſtis es ꝙ necdū tibi pacatus ignis ſit iſte terrenꝰ. cū adhuc reſideat in mēbris tuis carnaliuꝫmotuū necdū ad puꝝ excocta cōmotio. Uade ⁊ apprehēde nudaꝫ⁊ pulcerrimā ꝟginē. ⁊ ſi illā tenēs trāquillitatē tui cordis immobilēeſtuſqꝫ carnales pacificos ī te ſenſerꝭ ꝑduruiꝰ qͦꝫ viſibilis flame mitis atqꝫ innoxiꝰ ignis in modū illoꝝ triū in babilonia pueroꝝte allambet attactus.Collatio ioſeph de diuerſis generibꝰ amicicie. .lxxxviij.Ex libro ſexto.Eatꝰ vero ioſeph cū inſtitutionē ſuā nos deſiderare ſenſiſſꝫ. ꝑcūctatꝰ primū vtꝝnā eēmꝰ germāi frēs audiēſqꝫ a nob̓ ꝙ n̄ carnali ſꝫ ſpūali eēmꝰ fraternitate deuīcti. tl̓i vſus ē ẜmōis exordio. Amiciciaꝝ acſodalitatꝭ ml̓ta ſt̓ genera. Quoſdam enī p̄cedens cōmendatio primū noticie. poſt etiam amicicie fecit inire cōmertia. Quoſdam ꝟoꝯtractus quidaꝫ ſeu dati acceptiue depactio. Quoſdā negotiationis ſeu militie vel artis ac ſtudij ſimilitudo atqꝫ cōmunio ꝑ quamita effera ſibinuicē corda māſueſcūt. vt etiā hi qui in ſiluis ac montibus latrocinijs gaudēt. et effni ſa-uinis delectantur.