Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

ſuoꝝ ſceleꝝ ꝑticipes amplectant̉ ac foueant. Eſt etiam dilectionisaliud genus vel ꝯtribules. vel ꝯiuges. vel parētes. ſeu fratres. autfilij. naturalit̓ ceteris p̄ferunt̉ qḋ etiā om̄ibꝰ altilibꝰ atqꝫ animātibꝰineſſe dep̄hendit̉. vt frequent̓ pro ipſis etiā obijcere ſe ꝑiculis mortiqꝫ metuāt. Sed hec oīa genera charitatꝭ ſicut bonis ac malisferis etiā atqꝫ ſerpētibꝰ videmus cōia. ita etiā vſqꝫ in finē certuꝫē ꝑſeuerare poſſe. Etenī interrūpit ea frequent̓ ac diuidit locoMrum diſcretio obliuio temꝑalis. ꝟbi vel cauſe negociorumqꝫtractus. Unū ē genus inſolubile charitatis qd̓ nec cōmendatōni.gratia. nec officij vel numeꝝ magnitudo ꝯtractuſqꝫ cuiuſqͣꝫ. velnature neceſſitas iūgit. ſed ſola ſimilitudo virtutuꝫ. Hec inquā eſtque nullus vnqͣꝫ caſibꝰ ſcindit̉. quā ſolū diſſociare vel delere locoꝝ vel tempoꝝ interualla p̄ualent. ſed nec mors quidē ipſa diuellit. Cuiꝰ ſemel initū fedus. nec deſiderioꝝ varietas. nec ꝯtētioſadirūpit ꝯtrarietas volūtatis. Ceteꝝ multos nouimus in hoc ꝓpoſito ꝯſtitutos. qui charitate chriſti flagrātiſſima eēt ſoliditate ꝯuincti. ꝑpetuo nec indirupte ſeruare potuerūt. quia nonequalia vtriuſqꝫ ꝟtute ſed vnius patiētia ẜuabat̉. qͣꝫuis ab vnomagnanimit̉ atqꝫ infatigabilit̓ retentet̉. neceſſe ē tn̄ alterius. velpuſillanimitate dirūpi. Infirmitates nanqꝫ illoꝝ tepidiꝰ ꝑfectionis expetūt ſanitatē quātalibet fortiū tolerātia ſuſtentent̉. ab ipſistn̄ infimi ſunt ferunt̉. hn̄t enī inſitas ſibi cōmocionū cauſaseos quietos ſinūt. vt ſolēt hi carnali egritudine detinēt̉. ſtomachi ſui infirmitatiſqꝫ faſtidia coquoꝝ vel mīſtrantiū negligētijsimputare. quātalibet eis obſequentiū ſollicitudo deſeruiat. nihilominus tn̄ ſanis cauſas ſue cōmotionis aſcribere qͣs ſibi vtiqꝫ viciovalitudinis ſue ineſſe ſentiūt. Ꝙͣobrē hec ē amicicie vt diximꝰ fida indiſſolubiliſqꝫ ꝯiunctio. ſola virtutū parilitate federat̉. dedicit̉. Dn̄s inhabitare facit vniꝰ moris in domo. Et idcirco in histm̄ indirupta pōt dilectio ꝑmanere in qͥbꝰ idē ꝓpoſituꝫ ac volūtasvnū velle ac nolle ꝯſiſtit. Quā ſi vos quoqꝫ cupitis inuiolabilē retentare. feſtinandū ē vobis vt expulſis primitus vicijs. mortificetꝭꝓprias volūtates. vt vnico ſtudio atqꝫ ꝓpoſito illud quo ꝓphetaadmodū delectat̉ grauit̓ impleatis. Ecce qͣꝫ bonū qͣꝫ iocundū ⁊cͣ.Qd̓ localit̓ ſed ſpūalit̓ oportet intelligi.De ſex gradibꝰ amicicie vere ꝯſeruāde..lxxxix.Rima igit̉ ſunt vere amicicie in ꝯtemptū ſubſtātie mūdialis oīm qͣs habemusreꝝ deſpectiōe fundamīa. enī iniuſtum atqꝫ impiumeſt. ſi poſt abrenunciatā mūdi. omniū in eo ſunt vanitatū p̄cioſiſſime fratris dilectiōi ſuppellex viliſſima ſuꝑfluit p̄ferat̉. Secū ē ita vt ſuas vnuſqͥſqꝫ reſecet volūtates. ne ſapientē ſe aūt ꝯſultum iudicās ſuis malit qͣꝫ ꝓximi diffinitiōibꝰ obedire. Terciū eſtvt oīa ſciat etiā vtilia neceſſaria eſtimat. poſtponēda bono charitatis ac pacis. Ꝙͣtum ē vt credat nec iuſtis nec iniuſtis de cauẜ penitus iraſcēdū. Quintū vt aduerſum ſe iracūdiā fratrꝭ etiā ſine rōeꝯceptā eodē modo ſuā curare deſideret. ſciēs equalit̓ ſibi ꝑnicioſam alteriꝰ triſticiā. ac ſi aduerſus aliū ipſe moneat̉. niſi qͣꝫtuꝫin ſe ē etiā de fratris mēte depulerit. Poſtremū illud ē qḋ generalevicioꝝ omniū ꝑemptoriū dubiū ē. vt ſe de hoc mūdo credatqͦtidie migraturū. Hec igit̉ quicūqꝫ tenuerit. amaritudinē ire atqꝫdiſcordie nec poterit pati nec inferre. his aūt ceſſantibꝰ primꝰ illeemulꝰ charitatis in cordibꝰ amicoꝝ triſticie ſenſim venena ſuffuderit. neceſſe ē vt frequētibꝰ iurgijs paulatī dilectōe tēpefacta. amantiū corda diu exulcerata qn̄qꝫ diſſociet. Nihil enī ꝓderit ſi te qͥdaꝫaſſeras iraſci. alteriꝰ vero triſticiā quā delinire tua māſuetudinepotuiſti ꝯtumaci corde deſpicias. Sicut nihil p̄ponendū ē charitati. ita furori vel iracūdie nihil ē ecōtrario poſtponēdū. Oīa nāqꝫqͣꝫuis vtilia ac neceſſaria videāt̉ ſpernēda ſunt tn̄ vt ire ꝑturbatiodeuitet̉. oīa etiam putāt̉ aduerſa ſuſcipiēda atqꝫ tolerāda ſuntvt dilectōis paciſqꝫ trāquillitas illibata ſeruet̉. Quapropt̉ adſeruandā ꝑpetuā indiuiduā charitatē. nihil ꝓdeſt prima cauſamamputaſſe diſcidij. naſci ſolet de rebꝰ caducis atqꝫ terrenis. vniuerſa deſpexiſſe carnalia. atqꝫ omniū quibꝰ noſter vſus indiget reꝝindiſcretā cōmunionē fratribꝰ ꝑmiſiſſe. niſi etiā ſecundā ſub ſpecie ſpūalium ſenſuum naſci ſolet. ſimiliter abſcindentes. acquiſierimus in omnibꝰ humilē ſenſum ꝯſonas volūtates. honore alterutꝝpueniētes vt plus vnuſqͥſqꝫ ꝯſorti ſuo ſcīe et ſct̄itatꝭ aſcribēs ſummam diſcretiōis vere in alteriꝰ magis qͣꝫ in ſuo credat ſtare iudicioSe pe nāqꝫ accidit ſine illuſiōe dyaboli ſine interceſſiōe erroris humani qꝛ nullꝰ ē ī hac carne falli velut poſſit. vt ille interdū acrioris ingenij ſciētieqꝫ maioris ē aliqͥd falſum mēte ꝯcipiat. ille tars ingenij ac mīoris ē meriti rectiꝰ aliqͥd veriuſqꝫ ꝑſentiat. Et idcirco nullꝰ ſibi qͣꝫuis ſciētia p̄ditꝰ inani tumore ꝑſuadeat.Rlatiōe alteriꝰ non egere. etiā ſi iudiciū eiꝰ dyabolicaſio. elatiōis tn̄ et ſuꝑbie grauiores laqueos euadet.Dei3 inntū virtus charitaextollit̉ vt eam beatꝰ iohannesCoſtolus ſolū rem dei ſed etiam deū eſſe ꝓnunciet dicēs. Deus

charitas eſt. Hec eſt enim vere charitas ordinata. que odio habēsneminem. quoſdam meritoꝝ iure plus diligit.De impatientia ficta patiētia.☞Quimus quod vtinā neſciremꝰ. nōnullos fratꝝ tāte obſtinatiōis atꝫ duricie.vt vel ſuos aduerſus fratrē vel fratrꝭ aduerſuꝫ ſe ſenſerit aīos excitatos. ad diſſimulādā mētis ſue triſticiā ex indignatione alterutre cōmotiōis exorta ē. ſecedētes ab eis qͦs hūili ſatiſſactione atꝫ colloquio lenire debuerāt. aliqͦs pſalmoꝝ incipiūt decantare verſiculos. Qui ꝯceptā corde amaritudinē delinire ſe putant inſultādo augēt qḋ ſtatim extinguere potuerūt. ſi magis anrijatqꝫ humiles voluiſſent vt opportuna compūctio ipſoꝝ cordibus mederet̉ fratꝝ aīos deliniret. illo vtiqꝫ modo puſillanimitatis īmo ſuperbie ſue viciū palpāt nutriūt potius qͣꝫ extirpāfomitē iurgioꝝ. dominice p̄ceptionis immemores. qua ait. iraſcitfratri ⁊cͣ. Neqꝫ enī ait ſi habet verā querelā aduerſum te frat̓ tuꝰ.ſed ſi recordatus fueris qꝛ frater tuus habet aliquid etiā ſi leue aliquid aūt vile ſit. fratris in te fuerit excitata cōmotio. Illud qͦꝫ deflendū. nōnulli fratꝝ cum fuerint ꝯtumelia cuiuſlibꝫ ſermōis accenſi. ſi alterius cuiuſqͣꝫ qui eos deſiderat lenire p̄cibꝰ fatigent̓.clamant ilico. Si paganus aliqͥs ſi ſecularis hoc feciſſet. aut iſta dixiſſet. recte debuit ſuſtineri. Quis aūt ferat fratrē tamgrauis conſcium culpe. aut taminſolēs de ore ꝯuiciū ꝓferentē quaſi ꝟo patientia infidelibꝰ tm̄ atqꝫ ſacrilegis om̄ibꝰ ſit generalit̓ exhibenda qꝛ non dicit̉ oīs qui iraſcit̉ alienigene. ſed oīs iraſcit̉ fratri ſuoreus erit iudicio. Illud ꝟo quale eſt interdū patiētes nos credimus eſſe. qꝛ reſpōdere ꝯtemnimus laceſſiti. ſed ita cōmotos fratresamara taciturnitate. vl̓ motu geſtūqꝫ irriſorio ſubſannamꝰ. vt eosmagis ad iracundiā vultū tacito ꝓuocemus qͣꝫ tumida potuiſſenincitare ꝯuicia. in eo nos eſtimātes minime quidē apud deum reos.qꝛ nihil ore ꝓtulimus qd̓ nos notare hominū iudicio aūt ꝯdemnre potuiſſet. Non enī ſola cōmotionis illate qualitas ſed etiā ꝓpoſitum irritantis innoxa eſt. Quid enī differt vtꝝ quis gladio ipſe peremerit fratrē. an aliqua ad mortē fraude cōpulerit. Quaſi vero cecum inp̄ceps manu ꝓpria non imꝑegiſſe ſufficiat. cum ſimilit̓ reusſit qui ꝓnū imminentē iam fouee potuerit reuocare ꝯtempſerit. Sepe aūt vica patiētia etiam acrius ad iracundiā qͣꝫ ſermo ſuccendit. atrociſſimas verboꝝ tranſcendit iniurias maligna taciturnitas. leuiuſqꝫ tolerant̉ inimicoꝝ vulnera qͣꝫ irridētiū ſb̓dola blandimenta. De quibꝰ ꝓprie dicit̉ ꝓphetaꝫ. Molliti ſunt ſermoneseius ⁊cͣ. Deniqꝫ magna ad cōprehendendū dn̄m cum gladijsfuſtibꝰ multitudo veniſſet. nemo in auctorē vite noſtre illo cruētioextitit parricida qͣꝫ qui cunctos ficto ſalutatiōis honore p̄ueniensoſculū ſubdole charitatis ingeſſit.xtItem de eodem.Tud quoqꝫ prophanumtriſticie genꝰ ē quod a nōnullis fratribꝰ videmꝰ admittiQui triſtificati fuerint vel irati. ab ipſo etiā ꝑtinacitabſtinēt cibo. ita vt qd̓ differre abſqꝫ pudore poſſumꝰ. illiplacidi ſunt. refectionē cibi vſqꝫ ad horā ſextā vel vt multū nonamnegāt ſe poſſe differre. fuerint triſticia vel furore ſuppleti. ieiuniaetiā biduana ſentiāt. tantāqꝫ inedie defectiōeꝫ iracudie ſatietateſuſtentēt. In plane ſacrilegij crimē euidēt̓ incurr̄t. ieiunia ſcꝫ ſoli deo humiliatōe cordis purgatōe vicioꝝ ſunt ſpēalit̓ offerenda dyabolico tūore tolerātes. Illāqꝫ increpatione meret̉ audireSacrificauerūt demonijs deo. igͦramꝰ etiā aliud demētiegenꝰ qḋ ſub colore fucate patientie in nōnullis fratribꝰ inuenit̉. qͥbꝰpaꝝ eſt iurgia cōmouiſſe. niſi etiam inſtigatorijs ꝟbis vt feriant irritent. Cūqꝫ vel leui fuerint impulſiōe ꝯtacti. aliā quoqꝫ parte corporis ingerūt verberandā. quaſi ꝑfectionē mādati illiꝰ impletri dicit̉. Si qͥs te ꝑcuſſerit in dexterā maxillā p̄be illi alterā. ſcripture vim.poſitū penitꝰ ignorātes. Euangelicā nāqꝫ patiēt iracūdie viciū exercere ſe putāt. Ob qd̓ radicitꝰ excidēdū ſolūviciſſitudo taliōis ꝯcertādi irritatio ꝓhibet̉. ſꝫ etiā furorē. verberantis gemīate iubemur iniurie tolerātia mitigare vt ſi exterior dextera tua impetū feriētis exceꝑit. Interior quoqꝫ homo humiitatis aſſenſum dexterā ſuā p̄beat verberandā. Noli vinci a malo. bvince ī bono malū. Qd̓ ab illis impleri poſſe certiſſimū eſt. illoſpū ac tūore ꝟba lenitatꝭ atꝫ humilitatꝭ emittūt. vt ſolū mitigent ꝯceptū furoris incēdiū. ſꝫ magꝭ illud ī ſuo qͣꝫ in fratrꝭ cōmoti ſenſu faciāt ꝯflagrare. tn̄ etiā ſi poſſint aliqͦ modo ipſimites eplacidi ꝑmane̓. nec ſic qͥdē iuſticie aliqͦs caꝑent fructꝰ. dāno ꝓxipatiētie ſil̓ica charitate aliezl̓iā vēdicātes ab illaqͣꝫ cum alteriꝰ deſiderat nuditat q̄rit ſua ſunt. nec acqͥrere melius ſit tolerare qͣꝫ tolerari nec tamen ſemper tolerands.xcij.