Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

ſicut poteſt nos etiā cum his qui oderūt pacē pacificos cōſeruare. ita ſi parta vel nacta fuerit. et ab his qui ꝑfecti ac melioresnobis ſunt facit iugiter diſſidere. Occaſiones em̄ cōmotionū obquas eos quibꝰ iūgimur deſerere feſtinamus ī cōuerſatōne hūana deeſſe non poterūt. et idcirco triſticie cauſas ob qͣs a prioribꝰſeparamur euadimꝰ ſꝫ mutamꝰ. Procurandū itaqꝫ nobis eſtvt noſtra potius emendare vicia feſtinemꝰ. que ꝓculdubio ſi fuerint emendata et tunc dicam homībus. ſꝫ etiā feris beluis facillime nobis cōuenit. ẜm illud. Beſtie terre verebimur.Extrinſecus em̄ venientia pacata erūt tibi offēdicula. ſi in nobisintus radices eoꝝ recepte. inſertaqꝫ fuerint. pax em̄ multa diligētibus nomē tuū. et eſt illis ſcādalum. Eſt em̄ aliud deteſtabilius triſticie genus. quod deſperatōeꝫ aīme inijcit delinquēti. Qd̓nec chaim fecit poſt fratricidiū penitere. nec iudā poſt traditōeꝫSed illa triſticia que penitētiam ad ſalutē ſtabiliri operatur. obediens eſt. affabilis. māſueta. humilis. ac patiens. vtpote ex dei caritate deſcendēs. ad oēm dolorem corꝑis ac ſpūs cōtritōem infatigabiliter ſemetip̄am deſiderio ꝑfectōis extendens et quodāmōleta ac ſpe ꝓfectus ſui vegetata. habēs om̄es in ſe fructꝰ ſpiritꝰ.quos enumerat apl̓s. Hec ꝟo ſeculi triſticia eſt aſperrima impatiens. dura. plena rancore. et merore fructuoſo. Quapropt̉ abſqꝫ illa que vel ſalutari penitētia vel pro ſtudio ꝑfectōis ſeudeſiderio ſuſcipitur futuroꝝ. om̄is triſticia tanqͣꝫ ſeculi morteꝫinferat equaliter repellēda eſt. ſic̄ fornicatōnis ſpūs. ſeu filargirievel ire. Hoc em̄ vniuerſa triſticiarū genera valebimꝰ ſuꝑarecum eternarū rerū ac futurarū intuitu ſemꝑ leti. nec caſibus deiecti p̄ſentibus. nec ꝓſperis fuerimus elati. vtraqꝫ velut caduca etmox tranſeūtia cōtemplanterDe tedio vel accidia. Idem ex libro decimo. .xxxv.TExtum nobis certameneſt cōtra accidiā ſiue tediū ſiue anxietatē cordis. Affimiſerabilem obſederit mentē. horrorē loci. faſtidium celle. fratrūnis hec triſticie. ac ſolitarijs magis experta. Que cuꝫquoqꝫ qui eo vel eminus cōmorant̉. tāqͣꝫ negligētiū ac minusſpūalium aſpernationem gignit. ad om̄e qͦꝫ opus qd̓ intra ſeptaſui cubilis eſt facit deſidem inertem. ab om̄ī ſe dolet ſpūali queſtu inanē in loco vacuūqꝫ cōſiſtere. vtpote qui poſſet etiā aliosregere. ac ꝓdeſſe plurimis. nullū edificauerit nec quēqͣꝫ inſtitutione ſue doctrine lucratus ſit. Abſentia longeqꝫ poſita magnificatmonaſteria. cōſortia qͦꝫ ibidē ſuauia. et plena ſpūali cōuerſatōnedepingit. Ecōtra vniuerſa que habēt̉ in manibus aſpera. vt nulla re alia tāte oppugnatōis remediū. qͣꝫ viſitatōne fratris cuiuſpiam. ſeu ſōni ſolatio poſſe eſtimet inueniri. Deinde ſuggerit ſalutationes exhibēdas fratribus. viſitatōneſqꝫ infirmoꝝ. parētes inqͥri ſalutādos. illā religioſam deuotāqꝫ deo feminā om̄ī p̄ſidio deſtitutam frequētiꝰ inuiſere. magiſqꝫ oportere in his operā pietatis impendi qͣꝫ ſine vllo ꝓfectu in cellula reſidere. Agit̉ itaqꝫ infelix aīma talibus inimicoꝝ machinis accidie ſpū velut ariete validiſſimo fatigata. hoc quo vtit̉ ad pn̄s remedio. paulopoſt acriꝰinfirmanda. frequentius em̄ ac durius aduerſarius attemptabit.quem cōſerto p̄lio prebitutū cōminus ſibi terga cognoſcit. ſalutēqꝫ ſibi de victoria. de flictū. ſꝫ de fuga ſperare preuidet. donec paulatim protractus a cella. actū ſue ꝓfeſſioīs incipiat obliuiſci. qui eſt aliꝰ qͣꝫ cōtemplatio dīne puritatis. que alibi poteſt niſi in ſilētio iugi celle ꝑſeuerātia ac moderatōe ꝑquiri. atꝫita militie ſue fugitiuus effectus implicet ſe negocijs ſecularibusei cui ſe probauit minime placiturꝰ. Itaqꝫ inſtabilē eum deceteroreddet ac vagum et ad omne opus deſidē. nihilqꝫ aliud ꝓcurareqͣꝫ vbi quove colore occaſionē refectioni future valeat preparae̓.mens em̄ ocioſi nihil aliud cogitare nouit qͣꝫ de eſcis ac vētre. Etneceſſe eſt eum inhoneſtū eſſe. dum neceſſaria victꝰ requirit. adulationi qͦꝫ operā dare. nouitates etiā rumoꝝ ſectari. cauſarū fabularumqꝫ occaſiones cōquirere. quas ſibimetip̄i aditum paret acfacultatē qua diuerſorū domos valeat penetrare.De huius vicij remedio qd̓ eſt laboris exercitium. xxxvj.Grum ſi ille qui euangeliū predicabat. ſignis illd̓ ꝟtutibuſqꝫ cōmēdās. ne granaret quēpiā. gratis panē māducare audebat. qūoilli eſtiment ſe grauare. quotidie ocioſi vacāteſqꝫ p̄ſumūtIn actibꝰ etiā apl̓oꝝ graue nobis ſue cōuerſioīs reliquit exēplū ſe ſolū id oꝑatū teſtat̉ qd̓ neceſſitatē ſui corꝑis expediretſed etiā qd̓ vſibꝰ eoꝝ ſecū erāt poſſet ſufficere. Et hocip̄m dīceſſe mādatū dn̄i qm̄ ip̄e inquit dixit. Beatiꝰ ē magis dare qͣꝫ accipere. Hec ē aūt imꝑtiētis beatior largitas. qͣꝫ accipiētis penuria. que de pecuīa in fidelitatē vel diffidētiā reſeruata. nec derecōditis auaricie theſauris impedit̉. ſed que fructu oꝑis ꝓprij

et pio ſudore ꝓfertur. Et duplici gr̄a decorat̉. et ꝑfectā nuditatem chriſti vniuerſarū rerū ſuarum abiectione poſſideat. et munificentiā diuitis labore ſuo exhibeat et effectu. Hic quidē honorat deum de ſuis iuſtis laboribꝰ. et delibat ei de fructibꝰ iuſticie ſueille ꝟo ocij torpore reſolutus et inertia. indignū ſe eſſe etiam cibopanis apl̓i probat ſentētia. dum cōtra eius ſcꝫ int̓ dictū ocioſꝰ ſine reatu peccati cōtumacieqꝫ p̄ſumit. Nec merebit̉ incorruptionis veſtimēto ornari. quiſqͥs ſomno ocij vel accidie ſoporatꝰ induſtrie ſue labore ſꝫ inertie panis in copiā oꝑiri maluerit.abſcidēs de plenitudīe ſcripturarū. veſtimētū decoris ſꝫ ignominioſum excuſatōis velamē ſue coaptauit ignauie. Solent em̄hac ſegnicie diſſoluti. nolētes oꝑe manuū ſuaꝝ ſuſtētari. qd̓ apoſtolꝰ indeſinēter exercuit. vel nobis exercere p̄cepit. qͥbuſdā vti teſtimonijs ſcripturarū. quibꝰ inertie ſue velamē imponāt dicētesſcriptū eſſe. Uꝑamī cibū qui perit. Et meus cibꝰ eſt. vt faciaꝫvoluntatē pr̄is. In deſiderijs ē om̄is ocioſꝰ. et ad extremū multamala docuit ocioſitas. Nec ē apud egiptum ab antiꝗs pr̄ibꝰ ſancta ſentētia. oꝑantē monachū demōe vno pulſari. ocioſū ꝟo īnumeris ſpiritibꝰ deuaſtari. Deniqꝫ abbas paulus ꝓbatiſſimꝰ patꝫcum in heremo vaſtiore cōſiſtēs. que porphirion nuncupat̉. palmarū fructibꝰ et orto modico ſecurus haberet ſufficientē alimonie ſubſtantiā. nec poſſet aliqͥd aliud vnde ſuſtētaret̉ oꝑis exercere. eo ab oppidis vel habitabili terra ſeptē māſionibꝰ ſepararetur. vel eo amplius deſerti illiꝰ habitatio. pluſqͣꝫ expeteret̉ promercede vecture qͣꝫ valere poſſet p̄ciū oꝑis deſudari. collectis palmarū folijs quotidianū penſum velut exinde ſuſtētandꝰ a ſemetip̄o iugiter exigebat. Cūqꝫ oꝑe totius aīmi antrū eius fuiſſet impletū. ſuppoſito igne cōcremabat. intantū probās ſine oꝑe manuum nec in loco poſſe monachū ꝑdurare. nec ad ꝑfectōnis culmeialiqn̄ cōſcendere. vt cum hoc fieri nequaqͣꝫ neceſſitas victus exigeret. ſola purgatōne cordis et cogitationū ſoliditate. ac perſeuerātia celle. vel accidie ip̄ius victoria et expurgatōne ꝑfice̓t.incipiens in heremo cōmorari abbati moyſi oīm ſanctoꝝ ſummodixiſſem me egritudīe accidie cōfectum ad abbateꝫ paulum protinus cucurriſſe. ille te ait ab ea liberaſti. ſed magis ei deditiunac ſubditum p̄buiſti. Grauius em̄ te vt deſertorē ac fugitiuū deinceps aduerſarius impugnabit quē de cōflictu ſuꝑatū protinꝰaufugiſſe cōſpexit.De inani gloria ſpūali occulta. Ex libro. xj. xxxvij.Eptimum nobis certanen ē cōtra ſpm̄ cenodoxie multiformē atꝫ ſubtilemuendū. Qui pro elatōne carnali pulſauerit mentē. et fuerit rn̄Tātoqꝫ ē ꝑnitioſior ad cōflictū qͣnto obſcurior ad caſionis ſcuto repulſꝰ priore hītu ꝑſonaqꝫ mutata. ſub ꝟtutū ſpēvictorē iugulare ꝑtemptat. Ex om̄i ꝑte bellatori occurrēs. ī habitu et in forma ī inceſſu. in voce. in oꝑe. ī vigilijs. ī ieiunijs. in or̄oin deuotōe. ī lectōne. in ſciētia. in taciturnitate. in obediētia. in humilitatē vulnerare militē xp̄i conat̉. Nam cui ſub ſpecie ſuccinctiveſtis ac nitide cenodoxiā poterit generare. ī ſqualida et incuta conat̉ inſerere. Quē potuit honorē deijcere. huīlitate ſupplantāt. Quē ſciētie et locutōis ornatu nequiuit extollere. grauitate taciturnitatis elidit. Si ieiunet ī palā. gl̓ia vaītatis pulſaturſꝫ ſi illud cōtemnende gl̓ie cōtexerit. eodē vicio elatōis obtūditur. Ne vane glorie cōtagio maculet̉. or̄oes ꝓlixius ſub fratrū vitat celebrare ꝯſpectu. eas latēter exerceat. effugit aculeosvanitatis. Pulcre ſeniores naturā morbi huiꝰ ī modū cepe bullorūqꝫ deſcribūt vno decoriata tegmīe alio rurſū inueniūt̉ induttotiēſqꝫ reperiūtur obtecta quotiēs fuerit expoliata. In ſolitudi qͦꝫ cunctorū mortaliū cōſortia gl̓ie fugiētē ꝑſeqͥ deſiſtit.quātoqꝫ ampliꝰ qͥs vitauerit mūdū tāto acriꝰ inſeqͥtur. Omīvicia ſuꝑata marceſcūt. vel ī loco vel tꝑe minuūtur atꝫ deferuetſeu certe a cōtrarijs virtutibꝰ diſſidētia vl̓ cauētur faciliꝰ vel vitātur. hoc ꝟo deiectū acrius reſurgit ad luctā et putat̉ extinctuſua morte viua eius cōualeſcit. Nec loco nouit excludi nec extrinſecꝰ materie ſubtracta marceſcere. Peſtis hec virtutibꝰ inſertaaciei ꝑmixta. velut ī nocte ceca dimicās attrociꝰ inopinatos decipit et incautos. Ita nāqꝫ ezechias vir in oībꝰ cōſūmāte iuſticie.internetōem centūoctogītaquīqꝫ miliū de exercitu aſſiriorū angelo ſub nocte teſtāte vna p̄ce valuit impetrare. poſt mortis dieꝫdn̄i ſentētia p̄finitū. quīdecim ānis vite mētas excedere vna oroeꝓmeruit. ſole decē gradꝰ reuertēte. duplicatū diē vniuerſo oibi cōtra fixas nature leges p̄buit. poſt tāta incredibilia ſigna. poſttam īmania documēta ꝟtutū ſucceſſibꝰ ſuis eliſus ē. ita vt vniuerſis ꝟtutibꝰ ſuis ac ſi fuiſſent obliuioni traditis. irā cōfeſtim dn̄iſuſcepiſſet. niſi eam reſumpta humilitate placaſſet.De vana gl̓ia carnali et huius vicij remedio. xxxviij.