Druckschrift 
Speculum historiale
Einzelbild herunterladen
 

Liber.XVI.

Accerſito rex filio ait ei. Iſte vltimus mihi iam ad te ſermo fili. Cuiniſi ꝯfeſtim obaudieris. ſaltē in hoc cor meū recreaueris. vltrahn̄ ſcias ꝯcam tibi. Illo aūt ſciſcitāte que ꝟtus eſt verbi. quoniāqͥdem inquit multū laborās inobedientē te ad oīa repperi vt acꝗeſceres ſermonibꝰ meis. veni iam regnū meū diuidēs. in vna partete eſſe regnare faciā eritqꝫ tibi licitū āmodo quācunqꝫ deſiderasogere viā. Cognoſcēs aūt illa diuina veracit̉ aīa. iſtud ad lapſuꝫſue deliberatōis ꝓpone̓ regem. tn̄ obedire ꝯſenſit. vt ipſius manꝰenaderet. deſideratā ſibi viā ambularet. Suſpiciēs aūt ait regi.Ego quidē deſiderabā diuinū illum quere̓ viꝝ. qui oſtendit mihiviam ſalutis. vt omnibꝰ abrenūciando t̓renis ipſo reſiduū vitemee expenderē. Sꝫ qm̄ me pater ꝑmittis vt deſiderata ꝑagaꝫin hoc obediā tibi. in quibꝰ adiacet manifeſta ꝑditio a deoalienatō bonū eſt patri obedire. Rex igit̉ maximo repletꝰ gaudiolidit ſtatim in duas ꝑtes vniu̓ſam ſibi ſubiectā ꝓuinciam. ordinat filium regē. ciuitatē quādā magnā populoram cōſtituit eiin caput regni. et oīa tribuit que erāt congruentia regi.liter ioſaphat ſe geſſit in poteſtate regni que fecit. l.Unc autē ioſaphat regnipoteſtate ꝑcepta ꝑuenit ad ciuitatē ī qua regnaturus erat. Dn̄ice quidē paſſionis ſ guū. id ē crucem xp̄ivenerādaꝫ in vnaquaqꝫ vrbis turriū poſuit. Templa ꝟo ydoloꝝet delua inſtātius inſequēs deſtruxit. vſqꝫ ad fundamenta diruit.fundamēta effodit. nll̓as impietatis reliquias defrlt.iēs. In medio ciuitatis templū magnū ſpacioſuꝫ dn̄o edipit multitudini. vt ibi freq̄nter ꝯueniāt ad exhibendum deo qū ſancte crucis adoratōem. Deceptōem oſtenditydolatrie. p̄dicatōem inſinuat euāgelij. dei verbi diſtentionemdocet miracula. p̄dicat aduentū eius. paſſionē notificat crucisquā ſaluati ſumus. reſurrectōis virtutē. ad celos aſcenſionē. metuendā his denūciat diē terribilis illiꝰ aduētus ſecūdi. repoſitaqꝫ fidelpna ſuſceptura peccatoribꝰ ſupplicia. Et eo ampliꝰtrahebat om̄s ad ſeip̄m quo erat̉ qͥdem oꝑbꝰ mirabilis. māſuetꝰet modeſtus moribꝰ. Itaqꝫ ſic in breui tꝑe cūctus ſubiectꝰ ſibi populꝰ ciues. ſcꝫ ruricule. diuinis edocti ſunt ſermonibꝰ. vt abnegarent qͥdenultoꝝ deoꝝ errorem. recteqꝫ iungerent̉ fidei. eiꝰ cerlis doctrinis xp̄o recōciliarent̉. Omnes qui in montibꝰ ſpeluncis ꝓpt̓ timorē patris incluſi fuerāt ſacerdotes. ſcꝫ et monachiet ep̄oꝝ pauci egreſſi de abditis ſuis. ad eum gaudētes veniebāt.Ipſe aūt eos ꝓpter xp̄m in talibꝰ deciderāt malis tribulatōibꝰobuiā exeundo honorifice ſuſcipiebat. in ſuū introducebat palacium.zlauās. capita abluens oīno eos ꝓcurās. piſcinā aūtꝯfeſtim p̄parās baptizari eos qui ad deū ꝯuerſi fuerāt iubet. baptizant̉ pͥus pͥncipes qͦtquot in dignitate erāt. deinde milites etba. Et baptizati tm̄ aīmaꝝ recipiebāt ſanitatē. ſedetia. languoribꝰ fuerāt grauati corꝑalibꝰ et febribusvexati omnia deponebāt. aīa purificati corꝑe roborati a diuinofonte egrediebant̉. Hinc ꝯfluebant ad regem ioſaphat vndiqꝫultitudines. de templis ꝟo illis ac delubris in quibꝰ ꝯſeruabant̉ſordidi demones ꝑſecutiōe atrociſſima pellebant̉. miſeriam queeis ſuꝑuenerat in multoꝝ audiētia vociferēdo flebant. liberataeſt tota regio illa a teterrima ſeductione eoꝝ. luceqꝫ fulgebat īmaculate fidei xp̄ianoꝝ. Igit̉ rex bonū p̄bebat ſe omnibꝰ exemplū etad ſil̓em multoꝝ inflamabat intentōem accēdebat. Sciebat em̄et an̄ omnia regis opus eſſe vt hoīes doceat deū timere. iuſticiam ſeruare. In hoc aūt maxime deuꝫ imitabat̉ nihil eſtimabatmiſcd̓ia p̄cioſius. Hinc ſcrutabant̉ ab eo carceres. qui in metall̓erant ꝯcluſi. qui a creditoribꝰ erāt ſuffocati. et oīa omnibꝰ largitmiſtrabat. Pater erat orphanoꝝ oīm viduaꝝ egenoꝝ. Tunc llli qui erāt patri eius ſubditi. ei potiꝰ adherebāt. cunctū erroreꝫabijcietes ꝟitatem euāgelizabāt. Et domus qͥdem ioſaphat creat ꝯfortabat̉. Domus auemur minuebat̉ infirmabat̉.ſaliter patrem deus viſitauit.Stis rex auemur ꝯſideratis. vix atꝫ ſero in ſenſuꝫ rediēs. ſuoꝝ recognouit falloꝝ infirmitatē deoꝝ. vanā ſeductōem. iteꝝ pͥmoscilij cōuocas. in lucē ꝓfert a ſe meditata. oībꝰ aūt eadē ꝯfirmantibꝰ. vilitauerat em̄ eos oriēs exalto ſalutaris. exaudita orōne ioſaphat famuli ſui. viſū eſt regi hec manifeſta filio face̓. Scribit ſequeti die epl̓am ioſabat ꝯtinēteꝫ hūc moduui. Rex auemur diletiſſimo filio ioſephat bn̄ valere. Cogitatōes plurime fili kariſſimemea ſubintrātes aīam crudelit̓ ꝯturbāt. noſtra oīa cernēs deſcientia quēadmodū fumus deficit. que ꝟo ſunt ſecte xp̄ianoruꝫſole reſplendētia. ſenſi vera que mihi a te ſemꝑ dicebanturDulta ꝗdem tibi mala on̄dimus. infiliciterqꝫ xp̄ianorum paucos occidimus. qui cooperante ſibi in expugnabili virtute roborafi. aduerſus noſtram cilelitatem dimicauerūt. Nunc aūt craſſaꝫ

illam nebulā de noſtris auferētes oculis. lucē qͣndā licet modicamveritatis cernimꝰ. prioꝝ nobis pnīa ſubintrat maloꝝ. Sꝫ hāclucem nubes alia male deſꝑationis interpolans. obtenebrare temptat. ml̓titudinē opponēs meoꝝ maloꝝ. Et qꝛ abominabilis egoſum xp̄o. ſuſcipiēdus ſic̄ apoſtata hoſtis illius factꝰ. Quidergo ad iſta dilectiſſime fili dicas. Ipſe manifeſtū mihi citius facito. qd̓ oꝑtet me facere tuū pr̄em edoce. ad noticiā rei que expedit me ꝑtrahe. Hanc epl̓am ioſaphat ſuſcipiens. que in ea cōtinebant̉ legēdo ꝑtranſiens. gaudio ſimul admiratōe replebatur.Moxqꝫ ingreſſus in ſuū cubiculū ante dn̄icam ymaginē in facieꝫcorruit. ſacrimis terrā irrigans ait. Gratias ago tibi dn̄e amatorhoīm deus miſericordie qui patient̓ ſuſtinuiſti ſuſtines exceſſusnoſtros hactenꝰ nos impunitos dimiſiſti. Nos em̄ digni eramꝰolim ꝓijci a facie tua. exemplū fieri ī ſeculo iſto. ſicut pentapolimhabitātes. facinoroſi fuerūt. quos igne ſulphure ꝯbuſſiſti. et immenſa patiētia tua miſericordit̓ effuſa eſt ſuꝑ nos. Inde regaliofficio ad domum patris ſui venire ꝓperat.Qualit̓ filius inſtruxit de ſacrofonte ſuſcepit.T aūt patri annūciatꝰ eſtaduētus filij egredit̉ ꝯfeſtim obuiā illi. circumplectit̉:oſculat̉. maximū facit gaudiū. celebrē feſtiuitatē peragit in aduētu eiꝰ. Quid plura poſt ꝑiter vel ſingularit̓ ꝯſidentEt qͥs dicet diſſeruit patri filius. quāta ph̓ia. ſed alia niſique a ſpūſancto fuerint admīſtrata. quē piſcati ſūt xp̄o piſcatores totū mundū. illiterati ſapiētibꝰ ſapiētiores oſtēſi ſunt. Ml̓taquidē ei de deo locutꝰ eſt. fidei pietate on̄dit. Deinde inuectigabile benignitatis dei enarrat pelagus. qūo ꝑatus ſit ſemꝑ ad ſuſcipiendā pnī̄am ad ſe ꝯu̓tentiū. et qꝛ eſt peccatū vincēs eiꝰ pietatis viſcera. ſi tm̄ voluerimus pnīam age̓. Ex multis exempliset ſcpͥturaꝝ ꝯfirmās teſtimonijs. ſermoni finē impoſuit. Cōpunctus itaqꝫ rex in hac a deo docta ſapiētia. voce magna flagrātiſſimo aīo ſaluatorē xp̄m ꝯfitet̉. ab omni demonioꝝ errore diſcēdensSignūqꝫ viuifice crucis adorās. ſub aſpectu oīm in cunctoꝝ audientia. deū p̄dicat eſſe veꝝ dn̄m nr̄m ih̓m xp̄m. pͥoremqꝫ ſuā confitet̉ impietatē. ꝓpriā adu̓ſus xp̄ianos crudelitateꝫ homicidiaarguit. Magna portio ad pietatē efficit̉. vt in eo quod dictū eſt apaulo oꝑe ꝯpletū eſſe videat̉. Ubi abūdauit iniꝗtas. ibi abundauit gr̄a. Multa ſapientiſſimo ioſaphat his qui ꝯuenerāt magiſtratibꝰ ſatrapis omni ppl̓o de deo de pietate eius fidei porante. quaſi ignea lingua nouū canticuꝫ cantāte ſancti ſpūs gr̄aſuꝑuenies. om̄s excitat ad glorificatiōem dei qͣſi ex vna voce turbis clamātibꝰ. Magnꝰ deus xp̄ianoꝝ. eſt alius deus p̄ter dn̄mnr̄m hieſum xp̄m patre ſpūſancto glorificandꝰ. Zelo itaqꝫ diuino ſuccenſus rex auemur. Inſurgit fortit̉ adu̓ſus ydola erantin palacio ſuo ex auro argento facta. in pauimentū ea ꝓijci. deinde ꝑminute diuidēs egenis diſtribuit. ꝓficuū ſibi de inutilibusfaciēs. Poſtea filio ydoloꝝ templa delubra oīa inſtant̓ vſqꝫ ad ipſa ſubruit fundamēta. Sacra aūt deo oratoria in loco ip̄orum edificat. Nec ſolū in ciuitatē ſed etiā in regiōe miro ſtudio eadem ꝑficiunt. Maligni ꝟo ſpūs qui habitabāt in delubris. eiulātes pellebant̉. inexpugnabilē dei noſtri ꝟtutē tremētes cōfitebātur. Oīs aūt in circūitū regio. vicinaꝝ gentium multitudines adpiam fidē xp̄i currebāt. Tūc ep̄o veniēte cathezizat̉ rex auemurdiuino ꝑfruit̉ baptiſmate. In noīe. pa. fi.. ſſ. Ioſaphat de diuino fonte ſuſcepit. carnali genitori ſpūalis regeneratōnis actoreffectus eſt. quo tota ciuitas in circūitu regio vniu̓ſa. diuinum meruit baptiſma acciꝑe. filij lucis effecti ſuūt. qui pͥus eranttenebre. Cūctꝰ aūt languor omnis demoniaca calamitas. ꝓcul acredentibꝰ pulſa eſt. Perfecti aūt ſani oēs animabꝰ corꝑibuserāt. Et plurima alia miracula. ad cōfirmatōnem fidei facta ſunt.Eccleſie reedificabant̉ ep̄i qui abſconditi erāt ꝓpter timorē exibant. ſuas recipiebāt eccl̓ias. Et alij de ſacerdotibꝰ monachisordinabant̉ ad paſcendū regem xp̄i.Qualit̓ ipſe pr̄ poſt conu̓ſionē ſe geſſit de mortē eiꝰ. .liij.Ex quidē auemur. ita delelicta pͥore illa infelici conu̓ſatione pnīam agens dehis fecerat. totū quidē regalem pͥncipatū filio tradidit. Ipſe aūt apud ſeip̄m ſolitariā vitā deducēs. puluerēqꝫ ſemꝑcapiti aſpergens. graues gemitus emittebat. lacrimis ſeip̄m abluendo. ſolus ſoli vbiqꝫ p̄ſenti colloquebat̉. indulgentiā ab eo ſuaꝝpoſtulans culpaꝝ. In tantā vero cōpunctionis hūilitatis abijſſum ſemetipſum depoſuit. vt auderet etiā dei nomen ſuis noīare labijs. vix hoc filij exhortatōne preſumeret. Iſta bona mutatione immutatus. ad ꝟtutum decentē ꝑrexit viam. vt ſuꝑgrederet̉ pietate. pͥorum iniquitatum ignominiā. Per quatuor ꝟo annos ita viuens in pnīa. lacrimis et omni ꝟtute in egritudineꝫ decidit. de qua etiā mortuus eſt. Quando finis eius appropinqͣuit