Druckschrift 
Summa theologiae : P. 2,2
Einzelbild herunterladen
 

ſ. T. Ixv.in hac v̓tute accn̄s qͣſi remouēdi ꝓhibēſEinde conſiderandum ē decurioſitate Et circa hoc queruntur duo. Primo vtrum vicium curioſitatis poſſit eſſe incognitione intellectiua Secundo vtrum ſit in cognitione ſenſitiuaD j. ſic proceditur videtur circacognitione intellectiuam non poſſit eſſe curioſitas quia ẜm ph̓m inij. eth̓. in hijs que ẜm ſe ſunt bona vel mala non poſſunt accipi medium et extremaſed cognitio intellectiua ẜm ſe eſt bona. īhoc enim perfectio hominis videtur perſiſtere vt intellectus eius de potentia reducatur in actum qd̓ fit per cognitioneꝫveritatis. Dyoniſius enim dicit iiij. ca. dediuinis nominibꝰ. bonum aīe humaneeſt ẜm rationē eſſe cuiꝰ perfectio in cognitione veritatis conſiſtit ergo circa cognitionem intellectiuam non poteſt eſſe vicium curioſitatis H illud per qd̓ homoaſſimilatur deo et qd̓ a deo conſequiturpoteſt eſſe malum. ſed quecunqꝫ habūdatia cognitionis a deo ē ẜm illud ecc. j. omnis ſapientia a dn̄odeo ē. et ſapientie vij.dicitur. ipſe dedit mihi hoꝝ que ſunt ſcientiam veram vt ſciā diſpoſitionem orbisterraꝝ et virtutes elementoꝝ etcͣ. per hocetiā homo deo aſſimilatur veritatemcognoſcit quia omnia nūda et aꝑta ſuntoculis eius vt habetur ad hebreos iiij. vijj. regū j. dicitur deus ſcientiaꝝ dn̄s eſtergo ꝙͣtūcunqꝫ habundet cognitio veritatis ē mala ſed bona. appetitus auteꝫboni non eſt vicioſus ergo circa intellectiuam cognitionē veritatis non poteſt eſſevicium curioſitatis ſi circa aliquā intellectiua cognitione poſſit eſſe curioſitatis vicium precipue eſſet circa phiſicas ſcientias. ſed eis intēdere non videtur eſſevicioſum. dicit enim Hiero. ſuꝑ danielēqui de menſa vel vino regis nolueruntmedere ne polluantur. ſi ſapientiam atqꝫdoctrinam babilonioꝝ ſcirent eſſe peccatum nunꝙͣꝫ acquieſcerent diſcere qd̓ licebat. et Augꝰ. dicit ī ij de doctrina xp̄iana. ſiqua vera philoſophi dixerunt abeis ſunt tanquā ab iiuſtis poſſeſſoribusin vſum noſtrum vendicanda. non ergocirca cognitione intellectiuam poteſt eſſecurioſitas vicioſa Sed contra eſt hieronimus dicit. nonne vobis videtur ī vanitate ſenſus et curioſitate mentis ingredi qui diebus ac noctibus in dyaletica arte torquetur. qui phiſicis perſcrutat̉ oculos tranſcendens celum leuat. ſed vanitaſſenſus et curioſitas mentis eſt vicioſacirca intellectiuas ſcientias poteſt eſſerioſitas vicioſa Rn̄º dd̓. ꝙͥ ſicut dictumeſt ſtudioſitas non eſt directe circa ipſaꝫcognitionem ſed circa appetitū et ſtūdiūcognitionis acquirendi. aliter aūt eſt iudicandum de ipſa cognitione veritatisaliter de appetitu in ſtudio veritatis cognoſcende. ipſa enim veritatis cognitio ſe loquendo bona eſt. poteſt aūt accidens eſſe mala rōne ſcꝫ alicuius conſequentis. vel inqͣtū ſcꝫ aliquis de cognicone v̓itatis ſuperbit ẜm illud j. ad corin.viij. ſcientiā inflat. vel inqͣtū homo vtit̉cognitione veritatis ad peccandū ſed ip̄eappetitus vel ſtudiū cognoſcende veritatis poteſt habere rectitudinem vel peruerſitatem. vno quidem modo prout aliquis tendit ſuo ſtudio ī cognitionem veritatis prout per accidens iungitur eilum ſicut illi qui ſtudent ad ſcientiā veritatis vt ex inde ſuperbiant. vn̄ augꝰ. dicit īli. de moribus eccleſie. ſunt qui deſertistutibus neſcientes quid ſit deus et qͣtaſit maieſtas ſemper eodem modo manenti s nature magnum aliquid ſe agere putat ſi vniuerſam illā corporis molem quaꝫmundum nuncupamus curioſiſſime intētiſſimeqꝫ perquirant vnde etiā tanta ſuperbia gignitur vt in ipſo celo de quo ſepe diſputant ſibimet habitare videanturſimiliter etiam illi qui ſtudent addiſcerealiquid ad peccandum vicioſum ſtudiuꝫhabent ẜm illud Lere. ix. docuerūt līguaꝫſuam loqui mendacium. vt inique agerentlaborauerunt. alio aūt modo poteſt eſſevicium ex ipſa inordinatione appetitꝰ ſtudij ad diſcendam veritatem. et hoc quadrupliciter. vno modo inꝙͣtum per ſtudium minus vtile retrahuntur a ſtudioqd̓ eis ex neceſſitate incumbit. vn̄ Hiero.dicit. ſacerdotes dimiſſis euangelijs etphetis videmus comedias legere amatoria bucolicoꝝ verſuū verba cantare. aſiomodo inquantū ſtudet aliquis addiſcereab eo a quo non licet ſicut patet de hijsqui aliqua futura a demonibus inquirūtque eſt ſuperſticioſa curioſitas. vn̄ augꝰ.dicit in li. de ve. re. neſcio an ph̓i impedirentur a fide vicio curioſitatis in percunctadis a demonibus. tercio qn̄ homo appetit cognoſcere veritatem circa creaturas non referendo ad debitum finē ſcꝫad cognitionē dei. vn̄ augꝰ. dicit in li. deve. re. in conſideratione creaturaꝝeſt vana et ꝑitura curioſitas exercenda.ſed gradus ad immortalia et ſemper manentia faciendꝰ. quarto modo inquantūaliquis ſtudet ad cognoſcendam veritatēſupra ꝓprij ingenij facultatem. quiahomines de facili in errores labuntur. vn̄