Druckschrift 
Summa theologiae : P. 2,2
Einzelbild herunterladen
 

.V C. XVIij.a prudencia dirigunt̉. et ideo viciū ex hocip̄o q opponit̉ ſoli prudencie leuiꝰ putat̉.Finde ꝯſiderādū ē de epikeyaCirca quā querūt̉ duo. Prisvtꝝ epicheya ſit v̓tus. Scd̓ovtꝝ ſit ꝑs iuſticie.d. j. ſic ꝓcedit̓. videt̉ epicheyaſit virtus. nulla enī v̓tus aufert aliam v̓tutē. ſed epicheya aufert aliaꝫvirtute. qꝛ et tollit id qd̓ iuſtum ē ſcd̓m legem et opponi videt̉ ſeueritati. epicheya eſt virtus.. augꝰ. dic̄ in li. de v̓a religiōe. in iſtis tꝑoribꝰ legis quāꝙͣ de hijshoīes iudicēt. eas īſtituūt tn̄ fueritinſtitute et firmate licebit iudici de ip̄isiudicare. ſꝫ ſcd̓m ip̄as ſed epiches videt̉ iudicare de lege qn̄ eſtimat eſſe ſeruandam in aliquo caſu. ergo epicheya magis eviciū ꝙͣ v̓tus.. ad epicheya videt̉ ꝑtinere vt attendat ad intencōeꝫ legiſlatorisvt ph̓s dic̄ in iiij. eth̓. ſed interp̄tari ītencōꝫlegiſlatoris ad ſolū prīcipe ꝑtinet vn̄ imꝑator dic̄ ī codice de le. et de ꝯſtitu. prīcipuinter equitate ius que īterpoſita interp̄tacōem nobis ſolū et oportet et licet inſpicere. actus epicheye ē illicitꝰ epicheya ē virtus. Sꝫ ꝯtra eſt ph̓s in. v. eth̓.ponit ea v̓tutē. Rn̄º dd̓. ſic̄ ſupra dictūē de legibꝰ āgeret̉. qꝛ hūami actꝰ de quibus leges dant̉ in ſingularibꝰ ꝯtingentibꝰꝯſiſtunt infinitis modis variari poſſunt fuit poſſibile aliꝙͣ regulā legis inſtituique in nullo caſu deficeret ſed legiſlatoresattendūt ad id qd̓ ī pluribꝰ accidit et ẜmhoc legē ferētes quā tn̄ ī aliquibꝰ caſibusſeruare eſt ꝯtra equalitatē iuſticie et cōtrabonū ꝯmune qd̓ lex intendit ſic̄ lex īſtituit depoſita reddant̉. qꝛ hoc ut in pluribusiuſtū eſt ꝯtingit tn̄ aliqn̄ eſſe nociuū puta ſifurioſus depoſuit gladiū et repoſcateſt ī furia vl̓ ſi aliquiſ repoſcat depoſitū adpatrie īpugnacōem. in hijs ergo et ſimilibꝰcaſibus malū eſt ſequi lege poſita. bonū ēaūt p̄termiſſis v̓bis legis id qd̓ poſcit iuſtīcia et ꝯn̄is vtilitas. et ad hoc ordinaturepicheya que apud nos d̓r equitas. vn̄ patꝫ epicheya eſt v̓tus. Ad. j. dd̓. epiches deſerit iuſtū ſimpliciter. ſed iuſtuꝫqd̓ eſt lege determinatū. nec etiā opponit̉ſeueritati. que ſequit̉ veritate legis quibusoportet. ſequi aūt v̓ba legis ī quibꝰ n oportet vicōſum eſt. vn̄ d̓r in co. de le. et inſti.prīcipiū. dubiū eſt ī lege ⁊mittere eumqui v̓ba legis amplexꝰ ꝯtra legis nitit̉ volūtatē. Ad ij. dd̓. ille de lege iudicat quidic̄ eam eſſe bene poſitā. qui vero dic̄ v̓ba legis noſtri eſſe in hoc caſu ſeruāda iudicat de lege ſꝫ aliquo ꝑticulari negocio qd̓occurrit. Ad. iij. dd̓. interp̄tacō locumhabet in dubijs ī quibꝰ licet abſqꝫ determinacōe prīcipis a uerbis legis recedere ſꝫin maīfeſtis ē opꝰ īterp̄tacōe. ſꝫ execucōed ij. ſic ꝓcedit̉. vt̓ epicheya ſitꝑs iuſticie. vt enī ex ſuꝑͣ dictis patꝫduplex ē iuſticia. vna ꝑticularis et alia legalis. ſed epicheya eſt pars iuſticie ꝑticularis. qꝛ ſe extendit ad oēs v̓tutes. ſic etiuſticiā legalis. ſil̓r etiā eſt pars iuſtitielegalis. qꝛ oꝑat̉ p̄ter id qd̓ lege poſitū eſt. videt̉ epicheya ſit pars iuſticie. virtus prīcipalior aſſignat̓ v̓tuti minus prīcipali ut pars. cardinalibus enī virtutibus quaſi prīcipalibꝰ aſſignant̓ ſecundarie v̓tutes vt partes. ſed epicheya videt̉eſſe prīcipalior vtus qua iuſticia ut ip̄mmen ſonat. dicit̉ enī ab ep̄i qd̓ eſt ſupra etdichayon qd̓ eſt iuſtū. epicheya eſtꝑs iuſticie. videt̉ epicheya ſit īdeꝙͣ mōꝯeſtia. apl̓s ad phi. iiij. dic̄ modeſtia veſtra nota ſit oībus hoībꝰ in greco habet̉ epicheya. ſed ſcd̓m tuliū. modeſtia ēpars temꝑancie. ergo epicheya non eſt ꝑsiuſticie. Sꝫ ꝯtra eſt ph̓s dic̄ ī. v. ethi. epicheye eſt quoddā iuſtū. Rn̄º dd̓. ſicut ſupra dictū eſt. vtus aliqua habettriplice ꝑtem ſcꝫ ꝑtem ſubiectiua. ꝑtem itegralem. et ꝑtem potencōalē. pars aūt ſubiectiua eſt de qua eſſencialiter p̄dicat̉ totūet eſt terminꝰ qd̓ quidē ꝯtingit dupliciterqn̄ꝫ enī aliqͥd poicat̉ de pl̓ibꝰ ſi. vna rōeꝫſic animal. de equo et bone qn̄ꝫ aūt p̄dicat̉ſcd̓m prus et poſterius ſic ens p̄dicat̉ deſubſtantia et accn̄te. epicheya eſt parsiuſticie ꝯmuniter dicte. tamꝙ iuſticia quedam exiſtēs. vt phi. dic̄ iy. ethi. vnde patꝫ epicheya eſt pars ſubiectiua iuſticie etde ea iuſticia dr prius ꝙͣ de legali. nalegalis iuſticia dirigit̉ ſcd̓m epicheya. vn̄ ep̄icheya eſt quaſi ſuꝑior regula hūanoꝝ actuum. Ad. j. dd̓. epicheya correſpondet ꝓprie iuſticie legali et qͥdāmodo ꝯtinetur ſub ea q̄damō excedit ea ſi enī iuſtitialegalis cat̓ que obtemꝑet legi ſiue qͣꝫtuꝫad v̓ba legis ſiue qͣꝫtum ad intenſiōeꝫ legiſlatoris quē pocior ē ſic epicheya ē pars pocior legalis iuſticie. ſi vero iuſticia legal̓ dicat̉ ſolum que obtemꝑet legi ẜim v̓ba legisſic epicheya eſt pars legalis iuſtitie. ſꝫeſt pars iuſticie ꝯn̄iter diuiſe ꝯtra iuſtitiaꝫlegalē ſicut excedens ip̄m. Ad ij. dd̓.ſic̄ phi. dic̄ in. v. ethi. epicheya ē melior quadam iuſticia ſcꝫ legali. que obſeruat v̓ba. qꝛtn̄ et ipſi eſt iuſtitia quedā omnino ē melior juſtitiā. Ad iij. dd̓ qd̓ ad epicheyaꝫꝑtinet aliquid moderari ſcꝫ obſeruacia v̓borij legis. ſed modeſtia que ponit̉ ꝑs temperancie moderat̉ exteriorē hoīs vitā. puta īinceſſu uel habitū nel alijs huioī pōt tn̄