ꝑ exteriores actiones et ꝑ exteriores resquibus ſibi inūicem homīes ꝯmuicare poſſunt attendit̉ ordinaco vnius homīs adalium. ẜm autē interiores paſſiones cōſiderat̉ rectificatio homīs in ſeip̄o. ⁊ ideocū iuſtitiā ordinet̉ ad alteꝝ nō ē circa totam materia v̓tutis moralis. ſed ſolū circaexteriores actiones et res ẜm quādam racōem obiecti īpēalem. ꝓut ſcꝫ ẜm eas vnꝰhō alteri coordinat̉. Ad. j. gͦ dd̓. ꝙ iuſtiti ꝑtinet qͥdem eſſentialiter ad vna ꝑtem anime in qua eſt ſic̄ in ſubiecto ſcꝫ advoluntatem. que qͥdem inouet ꝑ ſuū imperiū omēs alias anime ꝑtes et ſic iuſtitia n̄directe ſed quaſi ꝑ quādam redundanti āad omēs anime ꝑtes ꝑ̄tinet. Ad. ij. dd̓ꝙ ſicut s dictū eſt. v̓tutes cardinales dupliciter accipiūtur. vno mō ẜm ꝙ ſunt ſpēales v̓tutes habentes determinatas materias. alio mō ẜm ꝙ ſignificat quoſdamgenerales modos v̓tutis. et hoc mcdo loquit̉ ibi augꝰ. dicit enī ꝙ prudētia eſt cōgnico reꝝ appetendaꝝ et fugiendaꝝ tēꝑantia eſt refrenacō cupiditatis ab hijs q̄temꝑaliter delectant. fortitudo eſt firmitas animi aduerſus ea que tꝑaliter moleſta ſunt. iuſticia eſt que ꝑ ceteras diffundit̉ dilectio dei et ꝓximi. que ſcꝫ eſt ꝯmunis radix tocius ordinis ad alteꝝ. Adiij. dd̓. ꝙ paſſiōes interiores q̄ ſunt ꝑtesmaterie moralis ẜm ſe nō ordinant̉ ad alteꝝ quod ꝑtinet ad ſpēalem racōem iuſtitie. ſꝫ eoꝝ effectus ſunt ad altrū ordinabiles ſcꝫ oꝑacones exteriores. vn̄ nō ſequitur ꝙ materia iuſtitie ſit generalis.D. ix. ſic ꝓceditur. vl̓ ꝙ iuſtitia ſitcirca paſſiones. dic enī ph̓us in. ijet h̓. ꝙ circa voſuptates et triſticias eſt moralis v̓tus. voluptas autē id eſtdilectio et triſtitīa ſūt paſſiōes q̄dā vt sͣhabitū eſt cū de paſſionibꝰ ageret̉. gͦ iuſtitia cū ſit v̓tus moralis erit circa paſſiories Pꝯͣ. ꝑ iuſtitiam rectificant̉ oꝑacōesque ſunt ad alteꝝ. ſed oꝑacones hmōi rectificari nō poſſuūt niſi paſſiones ſint rectificate. quia ex mordinacōe paſſionū ꝓuenit mordinaco in p̄dictis oꝑacōibus ꝓp̄ter ꝯcupiſcentia emī venereoꝝ ꝓcedỉ adadulteriū ita et ꝓpter ſuꝑfluū amorē pecunie ꝓcedit̉ ad furtum. gͦ oportet ꝙ inſtitia ſit circa paſſiōes Pꝯͣ. ſicut iuſtitiaꝑticularis eſt ad alteꝝ. ita etiam et iuſtitia legalis. ſꝫ iuſtitiā legalis eſt circa paſſiones. alioqn̄in nō ſe rxtenderet ad omēsv̓tutes. quarū qͥdam ſunt manifeſte circapaſſiones. ergo iuſtitia eſt eirca paſſiones. Sed cōi tra eſt quod ph̓us in. v.etk̓. dicit ꝙ eſt circa oꝑacones Rn̄º dd̓.ꝙ huiꝰ queſtionis veritas ex duobꝰ apparet. primo quidē ex ip̄o ſubiecto iuſtitieqd̓ ē volūtas cuiꝰ motus vel actꝰ ſūt paſſiones vt sͣ habitū eſt. ſed ſolū motus appetitus ſenſitiui paſſiones dicūt̉. et id eoiuſtitia nō eſt circa paſſions ſicut tēꝑantia et forcitudo que ſunt iraſcibilis et cōcupiſcibilis q̄ ſunt circa paſſiones. alio mōex ꝑte materie qꝛ iuſtitiā eſt circa ea q̄ ſūtad alterū. nō autē ꝑ paſſiones interioresimmediate ad alterū ordinamur. et ideoiuſtitia circa paſſiones nō eſt. Ad. j. gͦdd̓. ꝙ nō quelibet v̓tus moralis eſt circavoluptates et triſtitias ſic̄ circa materiamnam fortitudo eſt circa timores et audacias. ſed omīs v̓tus moralis ordinatur addelectacōem et triſtitiam ſic ad quoſdamfinē s ꝯſequētes. qꝛ vt ph̓us dicit in. vij.et h̓. delectatio et triſtitia eſt finis principalis ad quē reſpiciētes vni qd̓qꝫ hͦ qͥdēmalū hͦ qͥdē bonū dicimꝰ. et hocº etiā ꝑtinet ad iuſtitia qꝛ nō eſt iuſtus q̓ nō gaudet iuſtis oꝑacōnibus vt dỉ m. j. eth̓.Ad. ij. dd̓. ꝙ oꝑacones exteriores medieſunt quodāmō inter exteriores res q̄ ſunteaꝝ materiā. et inter paſſiones interioresque ſunt eaꝝ principia. ꝯtingit autē qn̄qꝫeſſe defectū in vno eorū ſine hoc ꝙ ſit defectus in alio ſic̄ ſi aliquis ſurripiat re alterius nō ꝯcupiditate habendi ſed voluntate nocendi vel econuerſo. ſi aliquis alterius rem ꝯcupiſcat quam tn̄ ſubripere nōvelit. rectificacō ergo operaconū ẜm ꝙ exteriora terminant̉ ꝑunet ad iuſtitiā. ſedrectificacō earū ẜm ꝙ a paſſionibꝰ oriūt̉pertinet ad alias v̓ti tes morales que ſūtcirca paſſiones. vn̄ ſarrepcōnem alione reiiuſtitiā impedit inquātum eſt ꝯtra equalitatem in exterioribꝰ ꝯſtituendā. liberalitas vero inqͣtum ꝓcedit ab immoderataꝯcupiſcentia diuīciaꝝ. ſed̓ qꝛ oꝑacōēs exteriores non habent ſpēm ab interioribuspaſſionibus ſed magis a rebus exterioribus ſicut ex obiectis. ideo ꝑ ſe loquendooꝑacones exteriores magis ſunt materiaiuſtitie ꝙͣ aliarū v̓tutum moraliū. Ad.iij. dd̓. ꝙ bonū ꝯmune eſt finis ſingulariūꝑſonaꝝ in ꝯmunitate exiſtentiū. ſic bonūtocius finis eſt cuiuſlibet ꝑciū. bonū autēvniꝰ ꝑſone ſingularis nō eſt finis alteriꝰet ideo iuſtitia legalis que ordinat̉ ad boaum ꝯmune. magis ſe p̄t extendere ad interiores paſſiones quibꝰ homo aliqͣliterdiſponit̉ in ſe ip̄o quam iuſtitia ꝑticularisque ordinat̉ ad bonū alteriꝰ ſingularis ꝑſone ꝙͣuis iuſtitia legalis principalius ſeextendat ad alias virtutes quantū ad exteriores operacones ea̓rū inquantum ſcꝫprecipit lex fortis opera facere et q̄ temperati et que manſueti. vt dicit̉ in. v. eth̓.
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten