Druckschrift 
Summa theologiae : P. 2,2
Einzelbild herunterladen
 

ſūt prudencia quā aliquis regit ſeipſū.et prudencia qua aliquis regit multitudinem que differunt ſpecie vt dictum eſtet iterū prudencia que eſt multitudinisregitiua diuiditur ī diuerſas ſpecies ẜmdiuerſas ſpecies ml̓titudinis. e aūt q̄damml̓titudo adunata ad aliquid ſpeciale negociū. ſicut exercitus ꝯgregat̉ ad pugnandum cuiꝰ regula eſt prudenciā militaris.qͥdam vero ml̓titudo ē adunata ad totaꝫvitam. ſicut ml̓titudo vniꝰ domꝰ vel familie. cuiꝰ regula eſt prudēcia yconomica.ml̓titudo vniꝰ ciuitatis vel regni cuiꝰ quidem regula directiua eſt in principe regnatiua. in ſubditis autē politica ſimpl̓rdicta. ſi vero prudēcia ſumat̉ large ẜmincludit̉ etiā ſciēciam ſpeculatiua vt dictū eſt. tūc etiā ꝑtes eius ponūt̉. dyaletica. rethorica. et phiſica. ẜm tres modoſꝓcedendi inſciēcijs quoꝝ vnꝰ ē demōſtracōem ad ſciēciam cauſandā ꝑtinetad phiſicam ut ſub phiſica intelligat̉ om̄sſciencie demōſtratiue. alius modus eſt exꝓbabilibꝰ ad opinionē faciendam ꝑtinet ad dyaletica. terciꝰ modus eſt ex quibuſdam ꝯiecturis ad ſuſpicōem inducenda. vel ad aliqualiter ꝑſuadendū. ꝑtinet ad rethorica. poteſt tamē dici hectrīa ꝑtinent ad prudenciā etiā ꝓpͥe dictā. racōcinat̉ īterdū quidē ex neceſſarijs interdum ex ꝓbabilibꝰ. interdū autē ex quibuſdā ꝯiecturis ratiocinat̉. ꝑtes aūt potentionales alicuiꝰ virtutis dicunt̉ virtutes adiūcte ordināt̉ ad aliquos ſecūdarios actus vel materias quaſi habenteſtotam potencia principal̓ virtutis. et ẜmhoc ponunt̓ ꝑtes prudencie eubulia eſtcirca ꝯſiliū. et ſyneſis eſt circa iudiciumeoꝝ in quibꝰ oportꝫ qn̄qꝫ a ꝯmuni lege recedere. prudencia vero eſt circa principa actū qui eſt p̄cipere Ad. j. ergo dd̓.diuerſe aſſignacōes differūt ẜm diuerſa genera ꝑtuūi ponūt̉. vel ẜm ſub vnate vnius aſſignacōis īcludunt̉ ml̓te ꝑtesalteriꝰ aſſignacōis. ſicut tulliꝰ ſub ꝓuidēcia includit caucōeꝫ et circūſpectione. ſubintelligencia autē rationē docilitatē ſolerciam Ad. ij. dd̓. ꝙͣ yconomica et politica accipiunt̉ hic ẜm ſunt ſciēcie. ſꝫẜm prudencie qͥdam. de alijs autē tribus patet reſpōſio ex dictis Ad. iij. dd̓. omnia illa ponunt̉ ꝑtes prudencieẜm ſuam comitate. ſed ẜm ſe habent adea ꝑtinent ad prudenciā Ad. iiij. dd̓. ſollicitudo eſt recte p̄cipere et ratōevti ſemꝑ ſe cōmitant̉. qꝛ ad preceptum rationis ſequit̉ obedienciā inferioꝝ viriumque ꝑtinent ad vſum Ad. v. dicendum ſollicitudo includit̉ in ratōe ꝓuidēcieC 2 9Finde ꝯſiderandū eſt d̓e ſingulis prudentie ꝑtibus. quafiintegralibꝰ circa hoc qrūt̉viij. Primo de memoria.Scd̓o de intellectu vel intelligentia Tercōde docilitate. Quartode ſolertia Quīto racōe. Sexto deuidencia Septimo de circūſpectioneOct auo de caucione.D. j. ſic ꝓcedit̉. vl̓. memoriaſit ꝑs prudencie. memoria enī. vtdic ph̓s ē in ꝑte anime ſenſitiua.prudencia autē ē in ratiocinatiuo vt patet in. vj. eth̓. ergo memoria non eſt parsprudencie. prudencia exerciciū acquirit̉ et ꝑficit̉ ſed memoria ineſt nobis anatura. ergo memoria eſt ꝑs prudencie Pꝯͣ. memoria eſt p̄teritoꝝ. prudētiaautem futuroꝝ oꝑabiliū de quibꝰ eſt ꝯſiliū. vt dỉ in. vj eth̓. ergo memoria non eſtꝑs prudencie Sꝫ ꝯtra eſt tul. in. ij.retho. ponit memoriā inter ꝑtes prudetie Rn̄º dd̓. prudentia eſt circa ꝯtingencia oꝑabilia ſicut dictū eſt. in his aūtnon poteſt homo dirigi ea ſunt ſimpliciter et ex neceſſitate vera. ſed ex hisut ī pluribꝰ accidūt. oꝑtet em̄ principiaꝯcluſioībꝰ eſſe ꝓporcionata et ex talibꝰ talia ꝯcludere. vt di̓ in. vj. eth̓. quod autēut in pluribꝰ ſit veꝝ oꝑtet exꝑimentūꝯſiderare. vnde et m. ij eth̓. ph̓us dicit qꝫvirtus intellectualis habꝫ generacōem etaugmentū ex exꝑimento et tꝑe. exꝑimertum autē eſt ex pluribꝰ memorijs. vt patꝫin. j. meth̓. vnde ꝯueniens eſt ad pridenciā requirit̉ pluriū memoria habere.vnde ꝯueniēter memoria ponit̉ ꝑs prudencie Ad. j. ergodd̓. ꝙquia ſicut dictūeſt prudenciā applicat vniuerſalem ꝯgnicōem ad ꝑticularia quoꝝ eſt ſenſus indeml̓ta ꝑtinent ad ꝑtem ſenſitiuā requirūtur ad prudenciā inter eſt memoria.Ad. ij. dd̓. ſicut prudencia aptitudinēquidem habꝫ ex natura. ſed eius ꝯplemētum eſt exercicō vel gracia ita etiā ut tullius dicit in ſua rethorica memoria ſolūa natura ꝓficiſcit̓. ſed etiā habet plurimūartis induſtrie. et ſunt. iiij homoficit ī bene memorādo. quoꝝ prinū eſt uteoꝝ vult memorari quaſdā ſimīlitudīesaſſumat ꝯuenientes nec tamē omnino incōſuetas quia ea ſūt incōſueta magiſ miramur et ſic ī eis animꝰ magis et vehemēciꝰ detinet̉. ex quo fit eoꝝ in puericiavidemꝰ magis memoremur. ideo autē neceſſariū eſt huiuſmodi ſil̓ tudinū vel ymaginū ad inuencio. qꝛ intencōnes ſimpliceſet ſpirit̉uales faciliꝰ ex animo elabūtur niſi quibuſdā ſil̓itudinibꝰ corꝑalibus quaſi