Druckschrift 
Opuscula
(70)
Seite
CXVIIIv
Einzelbild herunterladen
 

pnͥcipiū qd̓ deū dicimꝰ ē maxiē ens. n̄em̄ eſt in īfinitū ꝓcedere in rerum ordine ſꝫ oꝫ ad aliquid ſummū deuenireqꝛ meliꝰ eſt eē vnū qͣꝫ plurā Qd̓ aūt invniu̓ſo meliꝰ eſt neceſſe ē eē quia vniū̓ſum dependet ex een̄tia bonitatis eiꝰHccē ē ergo primū ens eē cām een̄diōibꝫ Hijs vins facile ē ſoluere roēs īductas Qd̓ em̄ antiqui naturales qͣſipͥncipiū ſuppoſuer̄t ex nichilo nl̓ fieriex hͦ ꝓceſſit ꝙ ſolū ad fiendi ꝑticularēmodū ꝑuenire potuerūt qͥ ē per mutationē ⁊ motū. de quo etꝭ fiendi mō 2ªrō ꝓcedebat In hijs em̄ q̄ fiunt ꝑ mutationē vl̓ motū ſubiectū p̄ſupponit̉factioni Sed in ſupͥmo mō fiendi qͥ ēper een̄di īfluxū nullū ſubiectū factioni p̄ſupponitur qꝛ hoc ip̄m ē ſubiectūfieri ẜm hūc factionis modū qd̓ ē ſb̓iectū eē ꝑticipati per influxū ſuꝑiorisentis Sil̓r etiā 3ª rō de hoc mō fiendiꝓcedit qui ē per mutationē l̓ motumCū em̄ ad formā ꝑuentuꝫ fuerit nl̓ demotū reſtabit oꝫ tn̄ intelligere ꝙ ꝑ formas res gn̓ata eē ꝑticipat ab vl̓i principio een̄di nō em̄ cauſe agētes ad det̓minata cauſata ſunt cauſe een̄di niſi īqͣꝫtū agūt in v̓tute primi et vl̓is principij een̄di Quarta etꝭ rō eodē mō ꝓcedit de hijs q̄ fiunt per mutationē l̓ motum in quibꝫ ncc̄e ē vt nō eē ꝓcedat eēeoꝝ q̄ fiunt qꝛ eē eoꝝ ē terminꝰ mutationis l̓ motꝰ in hijs āt q̄ fiūt ſine mutatione l̓ motū per ſimplicē emanationem ſiue fluxū p̄t aliquid eē factū p̄t̓hoc ꝙ qn̄qꝫ non fuerit ſublata em̄ mutatione l̓ motu nō īuenitur in actionēinfluentis principij prioris et poſterioris ſucceſſio vn̄ ncc̄e ē vt ſic ſe habeateffectꝰ per influxū cātꝰ ad cām influētem qͣꝫ diu agit ficꝭ in rebꝫ q̄ per motūfiūt ſe hn̄t ad cām agentē in t̓mino actionis cū motu exn̄tis tūc āt effectusiā eſt Nccē ē ergo vt in hijs que abſqꝫmotu fiunt ſil̓ cū cauſe agētis influxuſit ip̄e effectꝰ ꝓductꝰ Si āt actio influentis ſine motū extiterit nō acceditagenti diſpoſitio vt poſtmodū poſſitagere cū priꝰ nō potuerit qꝛ iā hͦ mutatio q̄dam eēt. p̄t ergo ſꝑ agere influendo vn̄ effectꝰ ꝓductꝰ p̄t intelligi ſꝑ

fuiſſe Et hoc quidē aliqͣliter apparet īcorꝑalibus rebus Ad pn̄tiam em̄ corporis illuminātis ꝓducitur lumen inaere abſqꝫ aliqͣ aeris trāſmutatione p̄cedentē vn̄ ſi ſꝑ corpꝰ illuminās aeripn̄s fuiſſet ſꝑ ab ip̄o aer lumē haberetSed expreſſiꝰ hoc viʳ ī intellectualibꝰrebꝫ q̄ magis ſunt remote a motū Eſtem̄ principioꝝ v̓itas cā v̓itatis in cōclunionibꝫ ſꝑ veris Sūt gͦ q̄dā neceſſaria q̄ ſue neceſſitatis cām pn̄t vt etiamariſto. dicit v. methaphifice ⁊ viij. phificoꝝ Non gͦ eſtimādū ē ꝙ plato ⁊ ariſtotiles ꝓpter hoc ꝙ poſuerūt ſubſtātias īmateriales ſeu etꝭ celeſtia corpora ſemꝑ fuiſſe eis ſubtraxerūt cāmeen̄di Non em̄ in hͦ a ſentēª catholicefidei deuiauerunt ꝙ huiuſmodi poſuerunt in cauſata ſed qꝛ poſuerūt ea ſemper fuiſſe cuiꝰ cōtrariū tenet fides catholica Non em̄ eſt neceſſarium ꝙ qͣꝫuis origo aliquoꝝ ſit ab īmobili principio abſqꝫ motū ꝙ eoꝝ eē ſit ſempit̉nū A quolibet enim agēte ꝓcedit effectus ſcd̓m modū ſui eſſe Ee aūt primi principij ē intelligere ⁊ velle Procedit ergo vniuerſitas rerū a priō pn̄cipio ſicut ab intelligente ⁊ volente. intelligentis ⁊ volentis eſt ꝓducere aliquid nō quidē ex neceſſitate ſicut ip̄meſt ſed ſicut vult ⁊ intelligit In intellectu āt primi intelligentis cōprehēdituromnis modꝰ een̄di et omnis mēſuraqͣꝫtitatis et durationis Sicut ergo nōeūdem modū een̄di rebus īdidit quoip̄m exiſtit corꝑmqꝫ qͣꝫtitatem ſub determiāta menſura ꝯcluſit cū in eiꝰ poteſtate ſit ſicut ⁊ intellectu oēs menſure ꝯtineātur ita dedit rebus talē durarationis menſuram qualē voluit nonqualem habet Sicut ergo corporumqͣꝫtitas ſub tali determinata menſuraꝯcluditur non qꝛ actio primi principijad hanc menſurā qͣꝫtitatis det̓minetꝰſed talis menſura qͣꝫtitatis ſequitur ineffectu qualē intellectus cauſe p̄ſcripſit. ita etiam ex actione primi agentisꝯſeqͥtur determiāta durationis mēſura ex intellectu dūmō eo p̄ſcribēte nōqͣſi ip̄e ſubiaceat ſucceſſiue duratiōi vtvelit aūt agat aliqͥd qd̓ prius noluerit