Druckschrift 
Opera
Entstehung
Seite
56r
Einzelbild herunterladen
 

iiij 46pile ⁊ cōpaſſi. Dicte āt ſūt hec quinque generales: q̄qīs generaliter oībꝰ cordis egritudinibꝰ ꝯgruūt: ac vniuſcu. caꝫ generaliter ꝯprehēdūt: ſꝫ primo tres ſūt prīcipales ⁊ en̄tiales ī cura ipſorū ꝯplētes: verū due prime ſuntmateriales ⁊ tertia eſt formalis. Non .n. ſufficit ad verācu. confortare cor debile: eiuſqꝫ virtutē nec cāꝫ paſſionisabſcidere: niſi ſciatur modꝰ qͣliter ⁊ cū quibꝰ quodāmōcauſādi nobis proprie demr̄at̉ vt īfra patebit. At ip̄aruꝫvt materialiū: prima eſt vt ī qͣ ⁊ generalior ī alijs attēdēdēda generalibus ⁊ ſpecialibus et obſeruāda. Oēs .n. debēt eſſe confortatiue vel confortati. admixte. Secundavero eſt cāꝫ ex qͣ egritudo ꝑuenit auferēs. Et abſcindēꝫQuarta res eſt diſponens ⁊ qn̄qꝫ ſola ſufficiēs: vltīa eſtcōplēs: qꝛ rerū p̄ter naturā oīuꝫ caꝫ explēs ē quoqꝫ coadiuuās corrigēdo .n. accn̄tia: q̄ cāꝫ īpediūt coadiuuat ipſāꝯpālis āt itētio ē quā ex diuiſiōe generaliū accipiētes īoꝑatiōeꝫ deducimꝰ vt circa ſingulas eaꝝ ſpāles medicicias pōamꝰ atqꝫ auxilia ꝗbꝰ p̄dicte ꝯpleātur res generalis ītētiōis nec nō qͣlitatē ⁊ aptū mōm vtēdi eis. Medicina .n. a mō dcā ē vt iſido. ait. Et pͥmo circa cordis cōfortationē. Cōplet̉ āt cū hijs q̄ hn̄t ip̄ꝫ tripl̓r ꝯfortare .ſ.ſb̓ſtātial̓r accn̄ta. ⁊ vtroqꝫ mō Sb̓ſtāl̓r cū his q̄ reſtaurāteiꝰ ſb̓aꝫ ⁊ ſpūꝫ eiꝰ q̄ calorē ml̓tiplicāt ꝗbꝰ reſtauratꝭ vt orāis virtutꝭ ⁊ ſb̓is ꝓpriis ac ꝓpīꝗs: virtꝰ r̄ſtaurat̉ ⁊ ꝯfortat̉: ⁊ talia ſt̓ cibi ⁊ potꝰ cordi appropriati. Appropriati cibi ꝗdē: ſt̓ ꝗ ſūt placidi ī odore delectabiles ī ſapor̄: ꝗ ⁊ ſinatural̓r nō ſūt tales artificial̓r cū arōatibꝰ ⁊ ſapidis cōdiātur Et ſint facil̓ digeſtio. paucarū ſuꝑfluitatū ml̓ti ⁊bōi nutrimēti qͣles ſūt carnes faſianorū ꝑdicū pullo. gali. auicl̓arū ꝑuarū: ⁊ mōtanarū ⁊ aqͣ carniū ip̄arū: ſeu ſucꝰ ip̄arū ꝑ decoctiōeꝫ ī duplici vaſe tractꝰ edorū ⁊ bibēt̓arietꝭ ſeu anualis agni ⁊ caſtrati. Epata gallīaꝝ pīguiū ⁊iuuenū vitella ouoꝝ recētiū gallina. ꝑdicū ⁊ faſianoꝝ ſōͣbilia vel ſeroſa. Et ꝑāis mūdꝰ ꝗ bn̄ generat ſāguinē. Inquit .n. Idāniciꝰ bonus ci. ē ꝗ bonū generat ſanguinemoꝑe: ⁊ cōmeſtiōe qͣlis ē panis mūdꝰ caro ānual̓ agni ⁊ piſciū mediocꝝ magis mobiliū ⁊ minus pīguiū ⁊ ſqͣmoſorū ꝓprie maioꝝ ⁊ petrīoꝝ. Potus quoqꝫ vini ſb̓til̓clari ī ſubſtātia ī colore rubei vel ſubrū. aromatici mediocrē hn̄tis ſtipticitatē ⁊ placidi in ſapore. Inꝗt .n. hipo. inf. faciliꝰ eſt repleri potu .ſ. tali ꝙͣ cibo. Accidental̓r verop̄ꝫ cōfortāt odores ⁊ medicīe q̄ cōtēperāt eius cōplexionē ⁊ ſubſtātiā vniūt: ⁊ ſic virtutē eius cōfortāt q̄ repellūtnocētia. ⁊ copus ī vita conſeruāt. Inꝗt .n. hipo. virtutꝭ vite ē cōtraria repellere ⁊ nō reciꝑe. Haꝝ q̄dā ſūt illudagētes a ꝓprietate vt ē terra ſigillata karabe mirobolāi ⁊ſimil. Quedā a cōplexiōe: qͣrū q̄dā ſūt calide q̄dā frigide: q̄dā ſicce q̄dā huide: ⁊ q̄dā tꝑate ⁊ q̄dā vtroqꝫ modovt iſra dicet̉. Et ex illis ē roſa ⁊ oleū eius. Inquit. n. G.oleū ro. cōfortat calefacta .n. infrigidat:: infrigidata calefacit mō vtroqꝫ qꝛ ſb̓ſtātial̓r ⁊ accidētal̓r ip̄ꝫ ꝯfortāt cibimediciales ⁊ medicie cibales ſimplices ⁊ cōpoſite. Simplices ſūt caro ſerpētis: līgua bouina borago. Endiuiaacetoſa ⁊ ſimiles qͣs īfra ſufficiēter enumerabimus. Cōpoſite ſūt q̄ ex p̄dictis cōponūt̉ cū aliꝗbus ex medicinisſimplicibus īfra enumeratiōis decoctis ⁊ ꝑatis acquirētibus eis virtutē ītētiōi hīte cōueniētē. Uirtutē. āt cadēte ſubito vt ī ſīcopi exꝑgefacerent irroratō ⁊ aſperſio cuꝫſorti īpulſione: ⁊ iactu ſubito atqꝫ frigide actu ⁊ proprieroſate ſupra faciē ⁊ mēbra. Et ſi fiet mixtio nuſci cuꝫ ea ⁊atleat5 6qn̄qꝫ cōfert miſcere cāphorā ſādalos ⁊ ſimilia ſecūdū diuerfitatē cāe ⁊ mōi: fricatiōes aſꝑe ligature doloroſe: auriū tractiōes: ⁊ eulſiōes pilorū ſtrepitus ⁊ clamores. Exꝑgefactū āt viuificat offa: ex pane calefacto ī vīo p̄dictoliphato cū aqͣ ro. vel bugloſa diſtillata ꝓut exigit diſpoſitio. Inꝗt. n. G. talis cibus citā facit reditionē ⁊ rediturcito qꝛ actu frigidū ⁊ an̄ ꝙͣ calefiat actu: a ꝓprierate cito īſpirituū ſubſtātiā ꝑmutat̉: mēbra quoqꝫ velociter nutritOīuꝫ .n. velociter ⁊ multū nutrientium ē maxīe vinumCum dixit. G. ſic virtutem viuificat ⁊ confortat. Sedmiſcuit ei panem ca eſactum panem quidem vt eius nutrimentum quod eſt facilis reſolutionis firmū ſit ⁊ ꝑdurans quamdiu auferatur diſpoſitio cāns. Caruꝫ inquitenim. G. quecunqꝫ humidam ⁊ liquidam conſiſtentiaꝫhn̄t nutrimentum dant cito diſſolubile vt in breui tempore alio opus ſit: que autem duram ⁊ ſolidam hn̄t multum tribuunt ⁊ perdurant. Talem autem virtutem exꝑgeſc̄aꝫ ⁊ viuificatā reſtaurant cibi ⁊ potus predicti: vbihoc expediat. Talis autē expedientia a diuerſitate cārū⁊ mōꝝ cāndi d̓pendet vt īfra patebit. Secūdo ꝯſiſtit ſpecialis intentio circa abſciſiōeꝫ cauſaꝝ ſpiritualiū egritudinū ſuperius diſtinctarum: exterior ergo auferatur ⁊ permutetur. Interior que proprie eſt eius egritudo abſcindat̉. Et ſi quidem ſit mala complexio pura alteretuSi cum materia replente oppilāte vel coartante euacuetur: deiude ſi aliquid remanſerit alteretur. Inquit eniꝫG. Manifeſtum ē āt ꝙ faciētiū cāꝝ diſc raſiā ꝑ euacuationē ē ſanatio: ipſaꝝ vero diſcraſiaꝝ alteratō: ſanatio ēSi quidē ītētio p̄mittēda eſſet prime ītētioni vel rei quecirca cordis cōfortationē vertebatur eiuſqꝫ virtutꝭ. Dixit. n. G. oꝫ vniuſcū. egritudinis cāꝫ abſcīdere priꝰ: deinde ad eā q̄ ab ea facta ē egritudine ꝑuēire: ſꝫ cū virtus q̄in curatiōe prīcipalis exiſtit nō ſubſtat īmo deficiat. Etcū deficit nō valeat curatio: nec accn̄s p̄ſtet ſolatiū. Oꝫprimo cor ⁊ virtuteꝫ eius cōfortare tanꝙͣ ī cura priorē: ⁊ſi non totaliter ꝑꝑ pn̄tia cāe quoquo mō poſſibiliori iuuetur ab ea .n. oīs prima intentio ſumitur quoqꝫ nocum̄tū eſt pericl̓oſius ⁊ ad inferendam mortem ꝓmptiꝰ: deinde oportet debilitatis cauſam abſcindere vel ſimul permixtione auxilioruꝫ vtrāqꝫ rem proſequi vel viciſſiꝫ agere. Eſt autem ipſorum aut illiorū permixtio triplex partialis: ⁊ localis. ⁊ tēporalis vt ſupra mr̄auit. M Hac auteꝫrē ſeu ītētionē cōplēt medicīe: ⁊ ꝓprie cordiales cibi quoque medicīales. Medicinaꝝ āt cordialiū q̄dā ſūt ſimplices ⁊ q̄dā ꝯpoſite: ⁊ ſimpliciū q̄dā ſunt ex al̓ibꝰ ſūptequedā ex terra naſcentibus quedam ex mineralibus ⁊ exiſtaruꝫ ꝗbuſlibꝫ quedā ſūt frigide quedā calide quedamſicce quedā humide: ⁊ quedā tꝑate: ⁊ q̄dā ſolutiue. Sciuiſti .n. sͣ cum de ꝯſolatione medicīaꝝ ſoluentiū loq̄bantur ꝙ medicīarū q̄dā ꝯfortāt tm̄ q̄dā cōfortāt altētādo ⁊q̄dam ſoluendo. Frigide ex animalibus ſunt os de corde cerui ⁊ ebur. Calide ex eis ſunt corda ⁊ proprie porciꝑꝑ conuenientiam nimiam: caro ſerpentis muſcus ſeta ⁊proprie cruda: ⁊ terre naſcentibus frigida ſunt roſa mirta acetoſa coriandrū acetoſitas citri granata ⁊ proprie acctoſa nenuſar endiuia ſandalus ſpodium fex non aduſtamaciana ⁊ camphora. Calida ex eis ſunt dorōigi zedoaria ciminum zurūbeth crocꝰ vterqꝫ beē xilo alōēs gariofili enula ⁊ ābo ſt̓ mirabiles meliſſa ⁊ ſem̄ eius macis aſcheſebram ⁊ ſemē eius cubebe acetoſa ⁊ ſemem eiꝰ ⁊ car