Dn̄ica xx. poſt trinita.
adepti ſunt. de quadam pͥncipis electione mirabili narrat Solinꝰ de mirabilibus mūdi diceus. Apud traciam ī regis elatione non nobilitas p̄ualet. ſed ſuffragia vniuerſoꝝ. populusenī eligit principem moribus inueteratū. ⁊ clementia ⁊ annis grauē. Sed hoc in eo cōmuniter vt ei nulli ſint liberi. Nam qui pater fuerit.etiam ſi vita polleat non admittitur ad regendum. Et ſi forte duꝫ regnat genuerit exuitur apoteſtate. Ideoqꝫ maxime cuſtoditur ne hereditarium fiat regnuꝫ. Deinde ſi rex p̄uaricat.maximā equitatem nolunt ei licere totum. ſedquadraginta rectores accipit ne in cauſis capitum ſolus iudicet. Et ſi diſpliceat iudicatumad populum prouocatur. atqꝫ iſta data iudicibus. lxx. fertur ſentētia cui neceſſario acquieſcit. Ulterius nota d̓ domini executione dicitſapiens Prouer. xx. Rex qui ſedet in ſolio diſſipat omne malū intuitu ſuo. vbi quattuor cōditiones ponūtur neceſſario reqͥſite ad hoc ꝙregia poteſtas aut alias quodlibet dn̄iuꝫ executionē debitam ſortiatur. Primū eſt tranquillitas in preſidendo. ibi. Rex qui ſedet. Secundum eſt equalitas in diſcernendo ibi. In ſolioiudicij. Tertium perſpicacitas in inquirendo.cum dicit. in intuitu. Quartum poteſtas in puniendo. ibi. diſſipat omne malum. ſcꝫ culpe qd̓debet diſſipare. alias ſi nō facit videtur approbare. Quia dicit Innocentius diſ. lxxxiij. ca.Error cui nō reſiſtitur approbatur. ⁊ veritascuꝫ minime defenſatur opprimitur. Negligerequippe eſt cuꝫ poſſis perturbare peruerſos nihil aliud eſt ꝙͣ fouere. nec caret ſcrupuloſocietatis occulte qͥ manifeſto facinori deſinit obuiare. hec ille. Et notandū ꝙͣuis dominatio hisquattuor modis predictis poſſit eſſe licita tn̄tria ſunt que retrahunt ab ea. Primū eſt tēporalis breuitas ẜm illud cc̄i. x. Oīs poteſtasbreuis vita. Quia dicit Nicolaus d̓ lyra ꝙ potentes inordinate viuunt cōmuniter ſuas concupiſcētias ſequētes .j. ethicoꝝ. Et quia multi machinantur in mortem eoruꝫ. aliqui ex ambitione vt habeant ſtatum eoꝝ. Aliqͥ ex odioeo ꝙ ab eis ſe reputant grauatos. Sicut cōtigit Alexamdro imꝑatori. qui ſoluꝫ duodecimannis regnauit. ⁊ a quodaꝫ pincerna ſuo intoxicatus fuit. vt patet ſer. xciij. E. Secundumeſt periculi quantitas. Quia quanto maior potentia tanto maior miſeria ⁊ moleſtia. Iarratenī Ualerius maximus ꝙ cū qͥdaꝫ rex coronari deberet accepit coronā in manu ſua dicens.O nobilis corona ꝙͣ multa habes incōmoda⁊ pericula. Naꝫ ſi qͥs aſpiceret te a terra nō leuaret. Tertium eſt caſus immanitas. qꝛ quan-
to ſtatus altior tāto caſus profundior. Iuxͣ illud psͣ. Uidi impium exaltatum ⁊ eleuatuꝫ ſicut cedrus lybani. ⁊ tranſiui. ⁊ ecce non erat.Quarti ad negociationē tranſierunt. ⁊ hoc tāgitur cum dicitur. Alius ad negociationeꝫ ſuam. Tales ſunt qui auare pro talibus laborāt⁊ ꝓpter temporalia ꝓdunt eterna. Unde Grego. in omel̓. Auari qͥ eterna intueri negligunt⁊ appetitu temporaliuꝫ rerū negociatione ſuccūbunt tanto ab eterno cadunt altius quantobona temporalia q̄ ſola bona eſſe credūt. Circa hoc tamen eſt notādum ꝙ negociatio ē duplex. alia licita. alia illicita. Ilicita ſunt q̄ deſui natura fieri ſine peccato nō poſſunt. vt vſura. ſimonia. furta. adulteria. fornicatio. et ſūtomnibus prohibita. diſ. lxxxiij. ca. fornicari.Fornicari homini non ſemꝑ licet. id eſt. nunꝙͣLegociari aliquando licet aliquando nō licetAnteꝙͣ enī eccleſiaſticus ſit quis licꝫ negociari facto iam non licet per Aug. xiiij. q. iiij. nechoc. Quedam vero non ſunt licita ex ſui natura. vt tutela. cura. ⁊ omne exercitium artiū mechanicarum. vt textorie. ſutorie. ⁊ cōſimiliumque ſunt neceſſaria humano vſui. Dicit tamenRaymūdus ꝙ poſſunt fieri illicita multipliciter. Primo ex cauſa vt qn̄ fierēt ꝓpter auariciam .ſ. ꝓpter improbā cupiditatē diuitiaꝝ nonad neceſſitatē ſꝫ aliū finem malū. Et ẜm hoc ꝓhibita ſunt omnibꝰ. xlvij. diſ. omnes. ⁊. c. ſicuthi. Secundo ex parte vt ſi fiant in diebus dn̄icis ſeu feſtis in quibus ab hmōi operibꝰ eſt ceſſandū. de cōſe. diſ. iij. Rogationes. v̓. q. iiij. c.j. et. iij. Sed di. nunquid peccat mortaliter qͥvadit ad mercata q̄ fiunt die dn̄ica vel alijs feſtis precipuis? Reſpondet Guil. Si aliquis facit hoc ꝓ ſua neceſſitate aliquādo nō ꝯſuetudinarie nō credo ꝙ mortaliter peccat. Si auteꝫhoc ducat ī ꝯſuetudinē aut hoc facit ex improba cupiditate lucrādi ſicut faciūt mercatoresqͥ ꝓpter frequentanda mercata raro vel nunꝙͣeccleſias ſuas intrant. credo ꝙ peccent mortaliter. quia inhibituꝫ ē extra de ferijs. oēs dies. Itē ex tēpore ſicut pn̄t fieri iudicia illicitaq̄ fierent de nocte aut non clara die. exͣ de offi. delega. conſuluit. Tertio ex perſona. qꝛ clericꝭ ⁊ religioſis talia ꝓhibita ſūt. ij. ad Timo.ij. Nemo militās deo implicat ſe ſecularibꝰ negocijs. Quarto ex loco. quia in loco inhoneſto ⁊ ſuſpecto nō debet quis negociari aut cōuerſari. lxxxj. diſ. in omnibus .xxvij. q. j. ſi qͥsſacro. Item quandoqꝫ ſunt illicita ex loco propter loci excellentiā. puto qn̄ in eccleſia hmōifierent q̄ nō ē locus negociatiōis ſꝫ orōnis. qꝛ⁊ dn̄s inde vendentes ⁊ ementes eiecit. Mat.