Dn̄ica decima pꝰ trinita.

dicit. ingreſſus in templum cepit eijcere ementes ⁊ vendentes. Circa quod nota dicit Ariſ.j. ethi. Sermones inquirendi ſunt ẜm materiāde qua ſunt. Sed quia hec eſt materia de vēditoribus et emptoribus. ideo dicendum eſt deip̄is. Et primo de venditoribus. ⁊ hi ſunt multiplices. Primi ſunt qui ſemper mentiendo invenditione ſolent decipere. ⁊ hi ſunt peioresꝙͣ fures. Iuxta illud Ecc̄i. xx. Potior eſt fur.id eſt. minus malus. ẜm glo. ꝙ aſſiduitas virimendacis. Talis enim frequenter dicit mēdacium pernicioſum quod ē aliquando grauiusꝙͣ furtuꝫ. vt quando per mendacium alteriusdenigratur fama. quāto melius eſt nomen bonum ꝙ res poſſeſſa que tollitur per furtum. vtdicit Nicolaus de lyra. Sed queritur de talibus qui nec emere nec vendere nouerunt niſicum mendacijs aut iuramentis aut periurijsReſpondit Raymundus. Quotiens cauſa decipiendi periurant vel mentiūtur ſcienter peccant mortaliter ⁊ tenentur ad reſtitutionē. Siautem aliquis ignoranter dicit falſum credēsdicere verum. vel ſi ſcienter non intendit ꝓximo nocere ſed ſe indemnē ſeruare. nec ꝓpterhoc rem amplius debito ſuperuendit. tale mēdacium poteſt dici veniale. Sed cum iurat velperiurat eſt peccatum mortale. Quia vt dicitThomas. ij. ij. q. xcviij. Periurium ex ſuo genere peccatum mortale eſt. Ideo tales ſic iurantes eijcientur de templo celeſti. Secundiſunt qui in ponderibus ſtateris et menſurisper fraudem conſueuerunt delinquere. Et hocſit tripliciter. Uno modo cum quis habet diuerſa pondera ⁊ diuerſas menſuras ⁊ venditad minorem alienigenis et ignotis. et ad maiorem amicis ⁊ notis. Contra quem dicit̉ Numeri. xxv. Non habebis in ſacculo tuo diuerſa pondera maius aut minus. nō erit in domotua modius maior aut minor. pōdus habebisiuſtum. et modius equalis et verus erit tibi vtmulto viuas tempore ſuꝑ terram quā dominꝰdeus tuus dedit tibi. quaſi diceret a ſenſu contrario. Si non habebis iuſtum pondus ⁊ modium breuiabitur tibi vita tua. Et hoc damnum eſt vnum temꝑale. Aliud damnū temꝑale eſt ꝙ tales nō ditabūt̉. Iuxͣ illud Michee.vj. ꝙ dicit dominus. Nunquid iuſtificabo ſtateram impiaꝫ. aut ſaccelli pondera doloſa? qͣſi diceret. non. Et ſequit̉ pena. Tu ſeminabiset non mētes et calcabis oliuam et non vngeris oleo. Tertium damnum eſt ſpūale ⁊ eſt iradei. de hoc Michee. vj. Adhuc ignis eſt in medio impij et theſaurus iniquitatis et menſuraminor plena ira. vbi dicit glo. Quantum menſure ſubtrahitur tantum ire et offenſionis di-

uine acquiritur. Et cum ſcribitur Sap̄. xj. perque quis peccat per hoc ⁊ torquetur. Et quiatales peccant in ſtatera iuſtuꝫ eſt vt in ſtateraMichaelis puniantur vt mala eorū in ea ſintmagni ponderis. bona vero nullius. Secūdocum quis babet iuſtam menſuram et iuſtū pondus et male inde ponderat vel mēſurat. ſicutfaciunt caupones qui menſuram implent ſpuma. vel qui digitum libere ſupponunt. vel pannicide qui cum pollice vlnam retrahunt. et ſicde alijs. Tertio cuꝫ quis procurat vt res quāad pondus debet vēdere ponderoſior fit vt qͥlanam madefaciunt videlicet in cellario madido ponēdo vl̓ in pluuia ſtare permittēdo. autqui piper vel alias ſpecies ad cellarium portāt. ⁊ de vno latere in aliud vt ponderoſior fiat voluūt. vel qui vinū quod vēdere debet cūaqua limphat. omnes tales de regno et de tēplo dei eijciuntur. Quia dicitur Prouerb̓. xj.Statera doloſa abominatio eſt apud deum.vbi innuitur magnitudo huius fraudis. Ter­ Ttij ſunt qui propter dilationem temporis conſueta ſolent ſua charius vendere. verbi gratiaSi quis vellet equum vendere ꝓ octo florenispro prompta pecunia ⁊ venderet alter petensdilationem ſolutionis ad quartale anni vl̓ dimidiū annum ⁊ huic daret propter dilationeꝫpro nouem vel decem florenis. Tales vendentes charius ad terminuꝫ tenētur reſtituere qͥdvltra acceperint eo ꝙ vſuraꝫ cōmiſerūt. Seddiceret aliquis. Non poſſum vndere mercesmeas cum dilatione vel ſine? Reſpondetur ꝙcum dilatione poteſt quis vendere. Sed propter dilationem nō debet precium augmentare. quia qui vendunt res ſuas longe chariꝰ ꝓpter dilationem ꝙͣ eis incontinenti ſoluerentvſuram cōmittunt. vt extra de vſura. Cōſuluit. hi ſimiliter a templo dei vſqꝫ in profunduminferni eijcientur. Quia cum psͣ. quereret. Domine quis habitabit in tabernaculo? Reſpondit qui pecuniam ſuam non dedit ad vſuram.Quarti ſunt qui ſolent vnum oſtendere et aliud poſtea vendere. vt ſunt illi qui de vno vaſein quo eſt vinum bonum aut ceruiſia bona dātad guſtandum. et cum emptio facta eſt vas minus bonum deputant emptori ad deportāduꝫvel qui occuītant malum ſub bono. ⁊ ſuperiusponunt illud quod bonum eſt in aſpectu hominum. Sed in medio aut in fundo id quod deterius eſt et dicunt ꝙ totum ſit bonum. et hocetiam eijcit dominus de templo ſuo celeſti. qꝛde talibus dicit Eſa. v. Ue qui dicitis malumbonum ⁊ bonum malum. Quinti ſunt qui vitioſum et defectuoſum pro bono vendunt. vbinota. Sanctus Thomas. ij. ij. q. lxxvij. dicit D