II

in hijs caſibꝰ in quibꝰ de eccleſijs decimis et rebus ſpiritualibus tm̄ agitur iuramentū calūnie nec dare nec reciꝑe ꝯlueuit eo ꝙ tales cauſe nō ex legūdiſtrictōne ſꝫ ex canonumequitate finē debitu ſortiūtur.canones aut iuramentuꝫ calūnie in hmōi cāis nulli ꝓrſus indicūt. vnde cōtentione de iuramento calumnie p̄ſtādo dimiſſa ad ulterioradiſcrecō veſtra ꝓcedat. Egemius pͣp.N pertractandis cauſis ſacramentū calūme nō paſſim p̄cipimus exhiberi. ſed cauſe principaliuꝫ ꝑſonarū qualitate inſpecta qn̄qꝫ ꝑ ip̄as principales ꝑſonas qn̄qꝫ ꝑ iconomosqui cauſam om̄mo nō neſciāt.in animā iurantis illud p̄cipimus p̄ſtari. Fdem magal̓. etI neumaſen̄. ep̄is.Mperatorū. et jͣ. accepimus ꝙ ab abbate et fratribꝰclareuall̓. ſicut ab alijs exigitcalūme iuramētuꝫ ad qd̓ faciendum eos cogere non debemus. ſed ne aliena iura videātur hmōi occaſione illicite detinere et ip̄i a cauſa ſua decidāt.ſi ex parte ip̄oꝝ p̄dictum iuramentū cum res poſtulaueritnō fuerit p̄ſtitū eiſdem p̄cipi-

mus ut ī ſuo monaſtei̓o iconomū ſtatuāt qui ꝓ eis petere etaccipe atqꝫ iuramentū de calūnia cuncce fuerit valeat exhibere. et. jͣ. Tu vero frater neumazen̄. ep̄e ycononū idon euꝫſtatuas qui in tali officō ꝯueniens ip̄i monaſterio videat̉.cius. iij. elien̄. ep̄o et archidia. noruicen̄.¶ Eterum qꝛ nouis morbiſnoua dueint antidota ꝑꝑ arari. A. q. in cauſa q̄ inter. R. clericū de ſancto albāno et. jͣ. et. fcan̄. london. vertitur. ad veritatē eliciendaꝫ app̄. ceſ. p̄ſtari faciatis ab utraqꝫ parte calūmeiuramentū ꝯſuetudinē que legi eſt ꝯtraria non obſtante:Inoc̄. iij. ep̄o placen̄.Vm cauſam que inter rauenatn. archiep̄m ⁊ ꝯūe fauētinū ſuꝑ villa luci ac quibuſdāalijs vertitur delegatis iudicibus duxei̓mꝰ ꝯmittēdā et hijdem in negocio minime ꝓceſſiſſent. nos partibꝰ dedimꝰ inmandatis ut ꝓ ip̄a cauſa noſtro ſe cōſpectui p̄ſentarent.quoꝝ ꝓcuratoribꝰ cū inſtrumtis de rato in noſtra pn̄tia ꝯſtitutis peticōnē ip̄ius archiepiſcopi ꝑ ꝓcuratorem eius fecimus exhiberi et ad eā parteꝫ

quod dicit hic ad cauſas ecc̄iarū. et hoc ſatis patꝫ ꝑ literaꝫ que ſequitur. ubi dicit. ſi ecc̄ie ſue nouerit expedire et ſic nō habꝫ locumqd̓ obicitur. et etiā clericus et p̄latus ecc̄ie ſi in ꝓpria ꝑſona volue̓itlitigare in cā eccleſie p̄ſtat hͦ iuramētū. jjͣ. e. c. ulti. tn̄ ſi in cā ecc̄ie voluerit deferre alij hoc iuramētū nō ꝯpellitur ſubire hoc iuramentuꝫut hic dicit. et. jͣ. e. imꝑatoruꝫ. actoribꝰ a̓ ꝓcuratoribꝰ lꝫ noīa ſinta ¶Defenſoribꝰ .i. ſindicis vel diuerſa officiū tn̄ ē idē. vn̄ ſufficitſiue dicatur ꝯſtituimꝰ talē ſindicū ꝓcuratorē ſiueactoreꝫ ad cam talē. s. deꝓ cur̓. peticō. et iſte ꝑſone in cais vniuerſitatis ſiue collegij de calūnia iurant. jͣ. e. in ꝑtractandis.et. c. imꝑatoꝝ. et. c. ulti.ut hic patet.b ¶ Incōſulto ro. pō. iſtd̓difficile videtur ut ep̄usꝓpter hoc debeat requirere ro. pō. ſed hͦ nō ẜuatur. vn̄ ſi ep̄us litigat inꝓpria ꝑſona ip̄emet preſtat iuramentū de calūnianec ē neceſſe require̓ pͣp arjͣ. e. c. ul. clericus faciliusp̄t require̓ ip̄m vn̄ tenetur pͥmo require̓ ip̄m. cōtrariū tn̄ ſepe ꝯtingit. ſediudiciū ꝓpterea nō viciatur. et ē ar. hic ex eo ꝙ clericus iurare nō p̄t ſme cōſenſu ſui ep̄i ꝙ non p̄t iniudicē nō ſuū ꝯſentire. dehͦ traditur. s. de fo. ꝯpe. ſꝫdiligēti. et. c. ſignificaſti.et. xi. q. i. molita. et. c. placuit.Itteras. ſpūalibusquedā cauſe dicūtur ſpirituales. ut hͦ pꝫ vel ſpiritualibꝰ annexe. ut ca iuipr̄onatus. ut. s. de iud̓. qͣnto. et in iſtis cāis nō iuratde caluni a. ut h̓ pꝫ. ſed deveritate dicēda. s. de elc.dudū. ij. et. jͣ. de iur̓iur̓. exlitteris. qꝛ alias iudex veritatē inquire̓ de facili nōpoſſet quā tenetur inquirere. xxx. q. v. iudicantē..xxiij. q. viij. occidit. C. deedē. l. ij. et. C. de ꝓcu. l. ul.ſed certe fortius vide̓turiurandū de calūnia in huiuſmodi ſpūalibꝰ cāis ꝙͣin ciuilibꝰ qꝛ gͣuius ē ꝑiculū ſi calūnio ſe in ſpūalibꝰquis litigēt. et ideo deberent iurare ꝙ calūnioſe nichil facerēt qꝛ circa maiora maius ꝑiculū vertitur rideo cautius ē agēdū. vij. q. ij. c. ul. et. xlij. di. quieſcamꝰ.et. ff. ad carbo. l. i. §. ij. lꝫ ſeruetur qd̓ d̓r hic. honeſtius eſſꝫ ut de calūnia iuraretur rōe p̄miſſa. quedā ve̓o cāe ſūt mere ciuileſ ut puta cūagitur rei vendicacōe vel pecuniaria cā. s. d̓ libel. ob. c. p. et ul. aliaecrimīalis ubi agitur directe decrimīe. et dꝫ ſe obligare ad talionē. jͣ. de accu. veniēs. et. c. ſuꝑ hijs. et in iſtis iuratur de calūma. s. e..c. i. multo fortius iuraredebe̓t in ſpūalibꝰ ꝙͣ in crimīalibꝰ. alie ſūtmixte ut cū agitur de crimīe ciuiliter. s. de ꝓcur̓. tue. h̓ ꝓbatur. xiiij..q. ij. ſuꝑ prudētia. xi. q. iij. placuit. xvi. q. i. frater nr̄. et nota ꝙ licꝫin cāis ſpūalibꝰ de calūnia nō iuretur. tn̄ ſi agatur poſſeſſorio ꝓ reſpūali iuratur de calūnia. ar. jͣ. de reſti. ſpō. lr̄as. itē licꝫ nō in actōibꝰtn̄ in excepcōibꝰ poſitis in re ſpūali iuratur de calūnia. s. de elc. cūdilectus. jͣ. de teſti. pn̄tiū. et. jͣ. de excep. paſtoralis. ar. ad hͦ jͣ. de calū.cū diſcūs. ectione. s. de iudi. dilecti. et. jjͣ. de do. et ꝯtu. c. i. et. xxvij. q.d ¶ Diſtri. .ij. ſūt qͥ dicūt. paſſim. qꝛ nō in ſpūalibꝰ. s. c. ꝓxN pertractandis. nō­ .i. et qͣ. e. ceterū. b. um qd̓ face̓ nō dꝫ.e¶ pͥnͥcipaleſ. s. e. c. Acceps ſb̓ierēt ꝑiuri­ ff. d̓ in lit. iurā. vi.f Acōnomos. s. e. c. i. deamus. et. ff. rerum. amo. marcellus. eth¶ Iurantis. et ita ſindicus collegij ſiue. priā aīam fic ⁊tutores ⁊Neſciant. aliter enī an­ .§. qui rerū. vniiuerſitatis iurat in ꝓcuratores cū habeāt legitimā adminiſtracōnē. C. e. l. ij. §. ſinaūt. ul̓dignitas. ſecus ē in ꝓcuratore qͥ nō iurat. ſꝫ dn̄s pnͥcipalis. C. e. ti.

l. ij§. ſm aūt affuerit alterutra pars. et aut ibi poſita. pnͥcipales.Mꝑatorū. debemus. ſed videtur ꝙ abbas potius eſſꝫ ꝯpellēdus vel etiā alij quibꝰ cura monaſterij ꝯmiſſa ē. ar. jͣ. d̓ teſti. p̄ſentiū. ar. ff. ad municip̄. municeps. qꝛ hmōi ꝑſone intelligūtur ſcire veritatem. ut ibi d̓r. ff. de ꝯdi. et demō. municipibꝰ. et. C. e. ti. l. ij..§. h̓ etiā. m. fi. et ideo tales inſtituēdi ſūt qui veritateꝫ ſciāt. s. e. c.ꝓpx. ſic etiā ꝯtīgiti ꝓcu̓toribꝰ. C. d̓ procur̓. l. ul. ſꝫ aliud ē in cōllegijſillis ſecuſaribꝰ ubi ſecūlares ſunt ſindici. uel eſtſpeciale pͥuilegiū cl̓icoꝝ¶ ¶ Decidāt. qui enī de calūma iurare nō vult ſi eſtactor cadit a cā ⁊ reus habetur ꝓ ꝯfeſſo. ut h̓. et. jͣ..c. ulti. §. pena. et. C. e. t. l..ij. §. ꝙͣ ſi actor. et. §. ſe.l Iconomū. iconomusē cui res ecc̄iaſticā gub̓nanda mādatur. C. de ſacroſanc. ecc̄. l. iubemus..§. ſ̓ nichilomīus. lxxxix. di. qꝛ in quibuſdaꝫ. et.c. volumus. et idē ē icōnomꝰ qd̓ ſindicus uel ꝓcurator vel actor ī cāa vniuerſitatis ſiue collegij. dequo hēs. ix. q. iij. cū ſimꝰet. v. q. iij. qꝛ ep̄i. et. s. deſindi. c. vno. et iſte ycōnomus auctoritate epiſcopi ordīari dꝫ. C. d̓ ep̄.om̄es. C. nͥlominus. et h̓ī fine. et iſte iurabit de calumma ſiue ſit reus ſiueactor. et ſi monachi h̓ nōfaciant tūc ep̄us hͦ facere dꝫ ut hic dic̄. et ſi ep̄sin rebꝰ ſui ep̄atus hoc neglexerit tūc archiep̄s ſibi iconomuꝫ ꝯſtituet. ix..q. iij. cum ſimus.m ¶ Idoneū ſtatuas. idoneu̓s ē dūmodo cām oīnō nō ignoret. s. t. ꝓx. etſi ſit bone famē al̓s infamis ⁊ ſuſpectus eſſe nondꝫ. v. q. iij. qꝛ ep̄i. et. iij..q. vij. c. i. et. c. infames.ꝯtrariū tn̄ dicit lex ꝙ ꝓcurator ꝓpter infamiamnō reꝑellitur. inſti. de excepc̄. C.ul. h̓ hēs ꝙ de auctoritate ep̄i ſindicus cōſtitui dꝫ in ecc̄ijs ſibi ſubditis. et dic ſtatuas .i. auctoritatē p̄ſtes. b̓.Eterū. h̓ ē ꝑs illiꝰ. jͣ.de fideiuſſ. ꝑuenit.n ¶ Morbis. nā exꝑimēta morboꝝ cogunt nos inuenire multasmedicinas. l. di. ut ꝯſtitue̓tur. et que medicamēta morbis exhibenth̓ iura negocijs. in aut̓. h̓ ꝯſti. q̄ innouat. cō. in pnͥ. coll̓. viij. et q̄ denouo emergunt nouo auxilio indigēt. ff. de inter. ac. de etate. §. excā. et. ff. ut in poſ. leg̓. plane. et nouis rebꝰ nouū remediū ē ad hibēdū. ff. de ven. inſpi. l. i. in pnͥ. cauſa qͣre iuram̄tū illd̓ p̄ſtatur ut verio ¶ Ad veritatē. h̓ ē p̄cipua/ tas eliciatur. jͣ. de iur̓iur̓. ex lr̄is. ſecūdaut timore iuram̄ti ꝯtētioſa litigātiū inſtātia ꝯpeſcatur. C. e. t. l. i.p ¶ Ab utraqꝫ ꝑte. utraqꝫ ꝑs pnͥcipalis dn̄s ſcꝫ iſtud iuramētū p̄ſtare dꝫ. s. e. in ꝑtractādis. ſꝫ pone ꝙ aliquis litigat ꝑ ꝓcuratorē et dominus qui ꝯſtituit ꝓcuratorē eſt longe remotus puta ultra mare.vel in alia perigrinacōne quid erit in hoc caſu cum iſte ꝓ curatorde calūnia iurare non poſſit. in caſu illo dꝫ dari curator bonis ⁊ illeiurabit de calumnia. ff. de cur̓. bo. dan. l. i. et. ij. ꝯͣ videtur. s. e. c. i. ubid̓r ꝙ clerici hoc iuramentuꝫ debent alijs delegare. et h̓ d̓r ꝙ iurent.nō ē ꝯtra. qꝛ ibi loquitur de cauſis collegij ſiue vniuerfitatis. h̓ de cāꝓpria ſingularis clerici. ſuetudo q̄ ꝯtra legē eſt non ē ẜuanda. etq ¶ Cōtraria. nota ꝙ cō hec ꝯſuetudo ē ꝯtra legem quā hēs. C..e. ti. l. i. et. ij. et ꝯtra canones qui iuramētū admittūt. ij. q. v. c. i. et. ij.et ꝯtraria decretalibꝰ de titulo iſto. b. legiū ſiue vniu̓ſitas p̄t ꝯſtiVnicām. ꝑ ꝓcu̓torē. h̓ pꝫ ꝙ col. tue̓ ꝓcuratorē. et ē exp̄ſſuꝫ.Vs. de ꝓcu. qꝛ in cauſis. et. c. peticō. et canon etiā om̄es adminiſtratores generali verbo ꝓcuratores appellat .i. q. iij. ſaluator. et lex