Tractatus. Primus.

illud quod impedit et turbat obſcurat veloppilat ipſum. Alio modo. ſi poſitiue iuuetur vt clarus ſit ſerenus ⁊ tranquillus¶ Diſcipulus. Iam conceſſi quottidianum ſuper hoc eſſe teſtimonium experientie. cuius hoc vnicum ſufficeret exempluꝫAriſtotilis/ poſitum de vini actōne. quodexceſſiue ſumptum turbat ad īſaniam. moderate vero bibitum/ confert ad cognitionem. ¶ Magiſter. Collige protinus exhis quo medio poteſt angelus iuuare fantaſiam. vt ſpiritui ſua preſentet fantaſmata clara et ſerena. Adiuuat̉ ſimul induſtriadiligens/ moraliū ⁊ virtuoſorum. De carbone. Et dicamus ꝙ ſi ſit in eodem cerebro/ pars vna fantaſtice virtutis ſimiliter⁊ imaginatiue ac eſtimatiue/ que ſit actuata ſpiritu animali lucido ⁊ ſereno ⁊ claro.habeatqꝫ ſimilia fantaſmata que nata ſūtducere in cognitionem diuinorum/ per abſtractionem intellectus agentis. tunc ſpiritus intellectualis ſeu mentalis/ poterit erigere ſe ad contemplationem diuinoꝝ. preſertim ſi fuerit habituatus diu frequēterqꝫper fortem talium meditationē. preſuppoſito ſemꝑ auxilio patris luminum. a quo ēomnis ſapiētia ⁊ omne donuꝫ perfectum.Si vero fuerit altera pars obſcurior ſpiritus animalis ſicut apparet poſſibile. tuncillic apparebunt turbulentiora fantaſmataac proinde videbitur ſibi rationalis ſpiritus velut in monte cuius apex lucidus eſt⁊ radix obſcura. Dilatatur exempluꝫ ex diuerſiſſima (que reperitur quottidie circanubes interpoſitas) ſolis radicatiōe reſpectu ſenſualis oculi/ Habes hic modo ſimilitudinem diuiſionis anime et ſpiritus. q̄dicitur fieri/ dum illud quod lucidiſſimuꝫeſt/ totum apparet ſuperius. quemadmodum non ſatis eſt explicabile. nec intelligibile ſine proprio interius experimēto. Illud vero quod eſt deorſum apparet turbulentum ⁊ obſcurum Sic in intranſfiguratione domiui dicitur ꝙ nubes lucida/ obumbrauit apoſtolos/ cuius poſtmodumaperietur intellectus. Hanc inſuper diuerſitatem. de ignis obſcuritate in accenſo fumo. ⁊ de ſua ſerenitate in carbone viuo. faseſt ſpeculari ad ſcintillas exilientes que clarius ſed breuius emicant. Adde choruſcationes in nubibus ſeu fulgētias. Et ita devarietatibus quod exemplum ſecutꝰ Boetius cecinit. Tūc me diſcuſſa. liquerūt no-

cte tenebre. Luminiſqꝫ prior redijt vigor⁊c̄. Et iteꝝ. Nubibꝰ atris. ꝯdita nullū. fundere pn̄t. ſydera lumen. Et rurſus. Heu qͣꝫp̨̄cipiti merſa ꝓfundo. mens hebet ⁊c̄.¶ Diſcipulus. ētio me. nō ſine cā ꝯtuliſſeẜmonē ſuꝑ hac diuiſione ſpūs ⁊ aīe. Quaꝫqͥ nō repperit/ pōt nihilominꝰ eam crederereperibilē in deuotis hoībꝰ. Sit hͦ ꝑ illapſum dei miraculoſū ⁊ īmediatū. ſit angelico mīſterio. ſit ꝓprie ꝟtutis exercitio. Conſonare video ſil̓itudines. ⁊ ſil̓itudinibꝰ verba ſcripture. Dn̄e qͥs hītabit in tab̓naculotuo. Aut qͥs reqͥeſcet in mōte ſcō tuo. Ecceꝓ mōtis exēplo. Et pro altero. In meditatione mea exardeſcet ignis. ¶ Magiſter.Quid ſi tertiū exemplū iūxerimꝰ de aqͣ vaſis vel fontis vel maris. qͣle poſuit vnꝰ patrū. Et alludit fabula de narciſſo. Uirgilius quoqꝫ non ſiluit poſtqͣꝫ dixerat Animūcelerē hūc nunc diuidit illuc. Sicut aquetremulum labris vbi lumē abenis. Solerepercuſſum aut radiantis imagine lune.Omīa ꝑuolitat late loca iamqꝫ ſub auras.Erigit̉ ſummiqꝫ ferit laq̄aria tecti ¶ Diſcipulus. Narrabat vnꝰ expertoꝝ paſſorūqꝫdiuina. Ego inqͥt nōnunqͣꝫ ſenſibilem talem mihi viſus ſum in cerebro diuiſioneꝫ.qͣſi ꝑs inferior eſſet aqua ſubobſcura commotaqꝫ. Suꝑior vero velut aer nitidiſſimus. ſerenꝰ ⁊ trāquillus emineret. ⁊ hͦ pulcherrimis oīm fere p̄teritaꝝ cognitionummeaꝝ/ meditationūqꝫ ſalubriū ſimulacrisNōne erat iſta diuiſio ſpūs ⁊ aīe? ¶ Magiſter. Nō exiſtimo. ſed ad illā erat diſpoſitio. Actuabat̉ qͥppeſpiritus mentalis/ perſpecies intelligibiles elicitas vt intelligerꝫſpūalia. iā auerſus a fantaſmatibꝰ. Sicuthabes duodecimā īduſtriā ꝓ miſtica theologia. animuꝫ a fantaſmatibꝰ auertere.¶ Diſcipulus. Quō fiet iſtud. cuꝫ neceſſe ſitomnē intelligentē fantaſmata ſpeculari?¶ Magiſter. Neceſſe eſt primitus. ſed fortenon aſſidue. nec ita qͥn adiutrice memoriaſpirituali/ cuꝫ habitibus per intelligentiecontinuationem adquiſitis. ipſe ſpiritusimmaterialis. valeat de habitu ⁊ memoriaſe in actu contimuare ſine miniſterio ſpiritus animaliſ. Hinc eſtimo Remigium deſcripſiſſe contemplationem ꝙ eſt operatōſine motu? ⁊ hoc ſiue ſonet contemplatiocognitionem ſiue amorem. ſiue delectationem exvtriſqꝫ conſequentem in ſubicto bene diſpoſito ⁊ habituato. Nam quid ē de-

P

.Q.