Tractatus. primus.
Un̄ qͣꝫuis eēt ſine peccato originali cōcepta. nō tn̄ hēbat īnocētie ſtatu pͥmoꝝ parentū. ſic̄ nec alij ꝑ baptiſmū mūdati. qn̄ d̓let̉ culpa manet pena .i. ncc̄itas patiendi.Tertia dr̄a ſumit̉. qꝛ btītudo xp̄i q̄ fundabat̉ ī ſpū nō redūdabat nec effluebat ī aīaꝫnec paſſiones aīe ꝯturbabāt ſpm̄ vt ſpūserat. Aliter ꝟo fiebat vtraqꝫ redundātia d̓virtutibꝰ ſpūs marie in aīam ſcꝫ. ⁊ econtrade paſſionibꝰ aīe in ſpm̄. Hinc minꝰ doluit in filij paſſione. nec ita clamauit ꝓ ſenſualitate/ deus meꝰ qͣre dereliqͥſti me/ ſic̄ filiusQuarta dat̉ dr̄a. qꝛ ſpūs xp̄i (qͥ dici p̄t corip̄ius) ſꝑ vigilabat. ēt aīa dormiente. iuxtaillud. Ego dormio ⁊ cor meū vigilat. Nonſic in maria. ¶ Diſcipulꝰ. De btō Pauloqͥd dicimus cū vidit arcana dei. ¶ Mgr̄Probabile ē. ꝙ maria aliqn̄ ſic rapta fuerit ⁊ ſic inſpexerit. atqꝫ multo diuiniꝰ fuit īmaria diuiſio ſpūs ⁊ aīe qͣꝫ in paulo vel Iohe. vel ceterꝭ viatoribꝰ. Quia nulli motusaīe rōnalis/ qͥ nati ſunt obedire rōni/ p̄ueniebāt ī maria iudiciū rōnis vel ſpūs. Secus in alijs/ qͥ ꝓpterea peccare poterāt vēialiter. ¶ Diſcipulus. Cur appoſuiſti d̓ mōtibꝰ qͥ nati ſūt obedire rōni. ¶ Mgr̄. Sane ꝓpt̓ motꝰ nutritiue potētie vel natural̓.qͥ nō ſequūt̉ cognitōꝫ aliquā. iō mouēt̉ n̄ eximꝑio vel motu rōnis. ſꝫ nature qͦdā īpulſu trahūt̉. ¶ Diſcipulꝰ. Utꝝ ſic fuiſſet inadā nō peccate. ¶ Mgr̄. Nō videt̉ ſatꝭ determinatū. qm̄ potuit deꝰ ſubijcere lib̓tatipͥmi hoīs ſuas oēs potētias. quēadmodūdicūt aliqͥ nō īproball̓it̓ ꝙ in btīs oēs potētie ſūt in ſuis oꝑatiōibꝰ ꝯiuncte lib̓tati velſubdite. ⁊ in xp̄o ſil̓r. Diſcipulꝰ. ¶ Uelleꝫdares exēplū ſenſibile de hmōi diuiſioneſpūs ⁊ aīe. Deinde varietatē aperires. Pꝰmodū ſubdēs diuiſionis hꝰ cās. ¶ Mgr̄Tria petis difficilia. nec ſatis intelligibilia ꝑ ſolā doctrinā. niſi comes fuerit exꝑientia. Dat Auguſtinus. exemplum de monte ſublimi. in cuiꝰ vtice fit illuſtratio ſolisqͥeta ⁊ ſerena ſine nubibꝰ. In pede ꝟo mōtis/ fit obſcuritas nubiloſa. cuꝫ agitationeventoꝝ. Dat aliud exemplū hugo ſuꝑ eccleſiaſten de igne. qͥ fumat cū flāma. ⁊ de illo qͥ ſerenus lucet in carbone viuo. ¶ Diſcipulus. Nūc varios modos huiꝰ diuiſionis ſpūs ⁊ aīe nob̓ aperi. ¶ Mgr̄. Differētia triplex ē. ¶ Quia ſpūs aliqn̄ manet īactu ſuo. nihil agēte aīa ſenſitiua. Hoc pͥmū ꝑſpicuū eſt/ in ſpiritu ſeparato. qui vi-
ribꝰ ſenſitiuis nō vtit̉. ẜm ꝓbabiliora dictadoctoꝝ. qͣꝫuis auctor de ſpiritu ⁊ anima ⁊Caſſiodorus/ ſonent in oppoſitū/ ꝙ anīaſeꝑata ſentit. videt. audit. ⁊ tangit. Sꝫ tūcfruſtra facta fuiſſet cōiunctio anime ad corpus. ſi nō egeret organo corporeo dū operatiōes ſenſitiuas exercet. Forte volebantiſti dicere ꝙ vires iſte manent radicaliter īſpū ſeꝑato. ſicut viſiua vis eſt in pede viuētis hoīs. licet ibi videre nō poſſit. Sꝫ magis ad rem noſtrā dat̉ exemplū de paulo dͥraptꝰ fuit in ſpū adeo ſine ſenſu corporeoqd̓ dicebat. Siue in corꝑe ſiue extra corpꝰneſcio. deꝰ ſcit. ¶ Fit p̄terea aliqn̄ viceuerſa ꝙ dū aīa ẜm portionē īferiorē eſt in actibus ſuis. ſpūs ſuꝑior nihil intelligit. Hocvero freq̄ntiſſimū eſt in nō hn̄tibꝰ expeditū rōnis iudiciū. qͣles ſunt pueri vel fatuivel dormiētes. vel attenti vehemēter ad ſēſibilia. ⁊ beſtiales hinc effecti. ¶ Diſcipulus. Nunqͥd appellāda eſt hec diuiſio aīe ⁊ſpūs/ aut raptꝰ vel extaſis. Magiſter. Nequaqͣꝫ ſi ꝓprie iudicauerimus. ſed magis ēhec abſorptio ſpiritus ⁊ depreſſio vel alligatio. qͣꝫ ab anima per extaſim ⁊ raptuꝫ ſeparatio ¶ Diſcipulus. Sic videtur. quoniam raptus dicit impulſum quendaꝫ adſuperiora vel actionem vel ductionē. quēadmodum ductus eſt ieſus a ſpiritu. ductꝰimpulſus ⁊ actus in deſertum. proptereadic alteros modos. ¶ Magiſter. Unus ēdum ſpiritus efficitur in actu ſuo ad ſimilitudinem fulguris choruſcātis aut emicantis ſcintille ſolum in quodam tranſitu repentino. non in tali valens conſiſtere claritate. Sic plato (quem ſequitur Auguſti.dixiſſe fertur de cognitione noſtra circa deum vel diuiua/ per homines a ſenſibilibꝰſe conantes abſtrahere. Sonat ad hoc ſimilitudo animalium ezechielis. de quibꝰdicitur ꝙ ibant ⁊ non reuertebātur. Subditur tamen ꝙ ibant ⁊ reuertebantur. nonquidem abſolute loquēdo ne videatur cōtradictio. ſed additur in ſimilitudinem fulguris choruſcātis. que choruſcatio ad matricem ſuam regredi videt̉. qͣꝫuis perſiſtatin ſeipſa. Trahitur inſuper ad hoc verbūIob de deo. ꝙ abſcondit lumen in manibus. oſtendens illud quando vult. Loqͥtur ad hoc propoſitum frequenter Auguꝰſatagens exurgere ad cognitionem diuinorum. Sed ſubito reſorbeor inquit duꝫ qͥcqͣꝫ emicare cernit̉ in intelligētia vel affectu
M.