Druckschrift 
2 (1488)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Compendiū theologie

hominis languida deiectio. Aliter ſic deſcribitur. Acedia eſt diffidentia de proprijs viribus dei auxilio quo ad arduabona implenda. Scd̓m alios ſit Acediaeſt torpor mētis bona inchoare aūt ꝑficere negligent̓. Notandū aūt Iſidorꝰacediā a triſticia diſtinguit dicēs triſticiāeſſe inquātū homo recedit a bono ad qd̓tenet̉ tanqͣꝫ a graui laborioſo. Acediaꝫvero dicit eſſe inqͣntum homo ab illo bo diuino ſeu ſpūali/ ſe cōuertit ad quie indebitā Grego. vero acediā triſticiamnoīat. vt videt̉ cōueniētius. qꝛ triſticiade ſe; ẜm quā aliqͥs a graui laborioſo oꝑerecedit vel ẜm quā aliquibꝰ alijs cauẜ triſtatur eſt viciū ſpeciale ab alijs diſtinctū. Sed tunc ſolū ſpeciale viciū dicit̉ inqͣntū homo cōtriſtat̉ de bono diuino ſeuſpūali. tūc clarū eſt ad rōem acedie ꝑtinere ſe ex eo ad qͥetem indebitā cōuertitinqͣntum ſcꝫ bonū diuinū ſeu ſpūale aſꝑnatur Et ẜm hec duo noīa habetur ꝓprieratio acedie. qꝛ inqͣntum eſt auerſio a bono diuino ex eo graue eſtimat̉ tūc dicit̉triſticia. ſed inqͣntum eſt ſpreto ip̄o bonodiuino cōuerſio ad creaturā ſcꝫ ad quietēindebitā. ex eo qꝛ leuis eſtimat̉ placensrōne huiꝰ dicit̉ acedia Ex quibꝰ patet f.viciū inqͣntū eſt vel dicit̉ triſticia/ opponit̉ leticie ſpūali. Sed ꝓut eſt vocat̉ acedia. opponit̉ virtuti fortitudinis. cōſiſtit in arduis aggrediēdis in ſuſtinendis aduerſis. Et denoīatur acedia ab acedine. qꝛ eam aīa quandā habꝫ acedinēquandaqꝫ guſtus ſpūalis indiſpoſitōemde bono diuino ſeu ſpūali difficili. Sꝫẜm beatū Greg. xxxi. li. moral̓. ſex aſſignātur acedie filie. ſcꝫ malicia. rācor. puſillanimitas. deſperatio. torpor circa p̄cepta.euagatio mētis circa illicita. Quarū numerꝰ ſeu ſufficiētia ſic accipi poteſt. Cumenī iuxta ph̓m in Ethi. nullus diu abſqꝫdelectatōe poſſit triſticia manere. vttactū eſt; acedia ſit triſticia de bono diui tāqͣꝫ de graui laborioſo. euenit acedioſus tendit laborat ad hoc a ſua triſticia ſe eximat liberet ſeu recedat. Duplici autē via pōt aliquis a triſticia recedere. Uno modo vt a cōtriſtātibꝰ recedatScd̓o modo vt ad alia in quibꝰ delectaripoſſit trāſeat. Sicut ẜm eundē ph̓m cōiter videt̉ illi homīes qui pn̄t in delectatōnibus ſpūalibus gaudere. ſe tranſſe

runt ad delectatōes corꝑales. Reſpectumi membri. in receſſu ſeu fuga a cōtriſtātibus. talis ꝓceſſus attēdit̉. Nam primohomo ipſa cōtriſtantia fugit. Scd̓o int̓dum vltra progredit̉ ita vt ipſa que triſticiā ingerūt impugnet. Reſpectu iteꝝ primi iſtoꝝ duoꝝ ſcꝫ fuge ꝯtriſtantiū bonaſpūalia de quibꝰ acedia triſtat̉; ſunt vel ipſe finis ſcꝫ deus. vel ea bona ordināturad ip̄m finem. Fuga autē ipſius finis fit deſperatōem. Eorū autē bonoꝝ ſuntad ip̄m finē; ſiquidē ſint ardua. vtputa eaque ſubſunt ꝯſilijs euāgelicis. fuga fitpuſillanimitatē Si vero ſint ardua ſꝫſolum ꝑtinēt ad cōmunē iuſticiā. fugafit torporē circa precepta. Reſpectu ſecūdi iſtoꝝ duoꝝ duplicit̓ fit ipſoꝝ bonorum ſpūaliū impugnatio Qn̄qꝫ enī fit indirecte. ꝯtra ſcꝫ homīes qui ad ip̄a bonaſpūalia inducūt tunc eſt rancor. Qn̄qꝫvero vlteriꝰ ſe extendit directe ſcꝫ ad ipſaetiā ſpūalia bona que ꝯtriſtāt In quorūdeteſtatōem aliqͥs ex ipſa triſticia adducitur. tūc eſt ꝓprie malicia. Reſpectu ſecundi mēbri principalis inqͣntū ſcilꝫ aliquis ꝓpter triſticiā bonorū ſpūaliū ſe abipſis bonis ſpūalibus ad delectabilia exteriora tranſfert/ ponitur filia acedie/ euagatio mētis circa illicita. Eſt tamē hicaduertendū vt clarius p̄dicta intelligant̉ malicia capitur in ſua generali acceptōne ẜm quā eſt quoddā genꝰ omniūvicioꝝ. ſed capit̉ pro quadā ꝑticulari malicia quis vt tactū eſt bona ſpūalia impugnat inqͣntū ex ipſis ꝯtriſtat̉ Sil̓rcor accipit̉ hic vt ꝯmunit̓ accipit̉ ſcilꝫpro odio ſꝫ pro qͣdam animi radicata indignatōe/ qua qͥs ꝯtra hoīes ip̄m ad bona ſpiritualia inducētes mouet̉/ inquantum ſcilꝫ illa bona ſpiritualia ipſumtriſtant Eſt etiam notādum Iſidorus aliam differētiam quam vt ſupra tactum eſt ponit ſeu aſſignat inter triſticiam acediam. Alias etiā ipſius triſticie. acedie filias aſſignat. Nam triſticie ponit quatuor eſſe filias/ que ſunt rācor. puſillanimitas. amaritudo. deſperatio. Acedie ꝟo ſeptē ponit eſſe filias ſunt. ocioſitas. ſomnolentia. importunitas mētis.curioſitas. verboſitas. inquietudo. corporis inſtabilitas. Sed iſte filie ſic Iſidoꝝ aſſignate reducunt̉ in effectu idemſunt cum illis quas greg. aſſignat. Nam