Coram cōmiſſariis fidei
l
inueſtigando principaliter doctrinaliter ⁊radicaliter quid proprie ſit fides/ et vndequis denominatur fidelis catholicus? Etex oppoſito quid ſit error in fide vel hereſis. Et quis denominatur errans in fide vl̓hereticus. Et primo reiectis pro nūc acceptionibꝰ alijs de fide/ quia fides aliquādo dicitur ſponſio. i. Thim̄. v. quia pͥmaꝫfidem irritam fecerunt. Et quandoqꝫ fidelitas. ꝓuer. Et virū fidelem quis inuenit.Quandoqꝫ cōſcientia Ro. ix. omne quodnon eſt ex fide eſt peccatum. Quandoqꝫ ſacramentū fidei auguſ. ad bonifaciū. Quideſt paruulos habere fidem niſi fidei ſacramentum. Accipiamus deſcriptioneꝫ fideide qua locuturi ſumus ex verbis apoſtoliad Ro. i. vbi dicit ꝙ fides eſt ex auditu/ auditus autem per verbum dei. Unde ſicutAreſto. deſcribit ſcientiam ꝙ eſt habitusfirmus per demonſtrationem acquiſitusſic poteſt deſcribi quid ſit fides ꝙ eſt habitus firmus ⁊ verus per auditum verbi deiacquiſitus. Et vocatur hic verbuꝫ dei ſcriptura ſacra/ vel inſpirata/ vel predicata velſcripta ſeu lecta. Pro cuius deſcriptionis declaratione ſciendum ꝙ ſicut ſcientiamultipliciter accipitur ſic ⁊ fides quantuꝫſpectat ad propoſitum. Accipitur quādoqꝫ enim ſcientia pro habitu vt deſcriptum eſt/ quandoqꝫ pro aſſenſu ex tali habitu procedente/ quandoqꝫ pro obiecto illius habitus vel actus ⁊ hoc dupliciter ſicut eſt duplex obiectum qd̓ ſcimus. Unuꝫeſt cōcluſio demonſtrata mentalis vocalisvel ſcripta. Aliud eſt res ſignificata per cōcluſionem. Unum vocatur obiectum materiale. aliud formale ẜm thomam. Amplius ſcientia quocūqꝫ predictoruꝫ modorum accipiatur ſolet ſumi duplicit̓. Unomodo pro vnico vel ſimplici tali habitu vl̓actu vel obiecto. Alio modo pro collectione multorum huiuſmodi habituū vel actuum vel obiectorum. Quēadmodum dicimus ph̓icam eſſe vnam ſcientiam / ſic methaphiſicam / ſic medicinam / ⁊ ſic de alijs.Conformiter ad predictas diſtinctiones dicimus/ ꝙ accipitur fides quandoqꝫpro habitu/ ⁊ ſic data eſt deſcriptio. Quandoqꝫ pro actu ex tali habitu procedente/ etproprie pro interiori aſſenſu fidei/ improprie pro actu exteriori qui ex hoc interioriprocedit. Quēadmodum dicimus iſte fideliter agit. Rurſus accipitur fides pro ob
iecto fidei ſcilicet ꝓpoſitione credita ſicut ēiſte articulus Deus eſt trinus ⁊ vnus/ autetiam res per hanc ꝓpoſitionem ſignificata ſicut dicitur deus eſt fides mea. Et hic d̓complexe ſignificabilibꝰ haberi ſermo poſſit quem obmittimus. Poſtremo fidesaccipitur quolibet modorum predictoruꝫquādoqꝫ pro vnico habitu vel actu vel obiecto. quandoqꝫ pro collectione plurimorum vel omniū. quēadmoduꝫ in ſymboloapoſtolorum/ vel athanaſij vel concilij niceni/ vel ſacre ſcripture dicimus fidem catholicaꝫ contineri. Unde ⁊ ſic loquit̉ athanaſius dicens. Quicunqꝫ vult ſaluus eſſeante omnia opus eſt vt teneat catholicamfidem. Et de particulari fide ſubiungit fides autem catholica hec eſt vt vnum deuꝫin trinitate ⁊c̄. Conſequenter notanduꝫeſt ꝙ fides pro habitu dupliciter accipiturpro infuſo ſcꝫ ⁊ pro acquiſito ſicut eſt etiāvna ſcientia habitualis infuſa/ patet hoc īxp̄o ⁊ ſalomone/ alia acquiſita qualiter deſcripta eſt qd̓ eſt habitus firmus per demōſtrationem acquiſitus. Dicamus conſequenter pro declaratione deſcriptionis p̄miſſe de fide habituali acquiſita que infuſam p̄ſupponit/ vel eideꝫ innititur ⁊ ab eaformatur ſi perfecta eſt ꝙ fides dicitur habitus firmus ad differentiā opinionis velſuſpitionis incerte ſicut ponebat Petrusabelardi ꝑ beatuꝫ Bernardū in hoc redargutus. Hec aūt firmitas vel certitudo aliaeſt a certitudine ſpei qm̄ vna reſpicit intellectuꝫ/ affectū altera. Thomas dicit ꝙ certitudo eſt ex voluntate figente intellectum.Addit̉ in deſcriptione/ verus ad dr̄amhabitus hereticalis fixi/ qualē habent heretici. Subiūgitur tāqͣꝫ ꝓ dr̄a ſpecificaad alios omnes habitus intellectuales perauditū verbi dei acquiſitus. Pro quo notandū eſt qd̓ ratio ſpecifica fidei eſt ꝙ accipiat certitudinē ſuam/ ⁊ veritatē illuſtratiuam intellectus humani ab auctoritate diuina/ quia ſcꝫ deus ita iuſſit vel reuelauitmediate vel īmediate ꝑ verbū ſuū inſpiratum interius vel exterius p̄dicatū auditūvel lectū. Et ſic loquit̉ Thomas ⁊ antiquiꝙ formalis ratio oīm credibiliū vna eſt ſcꝫveritas prima ita ꝙ aſſentire aliter non eſtꝑtinens ad fidem. Et hic requirit̉ fides infuſa ad aſſentiendū catholice ⁊ hoc fieri nōpoteſt ſiquis errat in vna tali veritate pertinaciter/ quia iaꝫ deeſt ſibi ratio formalis
G