XIIII
vbi non fuerunt: ſicut fides: ⁊ cetera hmōi: etſi aduenticia vident̉ cū docrina inferunt̉ nōtn̄ foris poſita vel foris peracta ſunt ſicut illaq̄ credunt̉: ſed intus oīno in ip̄o animo eē ceperūt. Fides em̄ non eſt qd̓ credit̉. ſed qͣ creditur. ⁊ illud credit̉ illa ꝯſpicitur. Tn̄ qꝛ eſſecepit in animo qui iam erat animus an̄qͣꝫ iſtaeſſe cepiſſet: aduenticiū quidā videt̉ ⁊ in p̄teritis habebit̉: qn̄ ſuccedente ſpecie iā eſſe deſtiterit: aliamqꝫ nūc trinitatē facit ꝑ ſuam pn̄tiam retēta: ꝯſpecta: dilecta: aliamqꝫ tūc faciet ꝑ quoddā ſui veſtigiū qd̓ in memoria p̄teriens dereliq̄rit: ſicut iam ſupradictum eſt.An virtutes quibus ad eternitatem tēdit̉deſināt cū ad eterna ꝑduxerint. Ca. IX.Trum aūt tunc etiam ꝟtutes qͥbusv in hac mortalitatebene viuit̉. quia ⁊ip̄e incipiūt eſſe in animo: qͥ cū ſineillis pͥus eſſꝫ tn̄ animus erat: deſinant eſſe cūad eterna ꝑduxerint: nōnulla queſtio ē. Quibuſdā em̄ viſum eſt deſituras: ⁊ de tribꝰ qͥdeprudētia fortitudine: temperātia cn hoc dicit̉nō nihil dici videt̉. Iuſticia vero īmortalis ē.⁊ magis tūc ꝑficiet̉ in nob̓: qͣꝫ eſſe ceſſabit. Deomnibus tn̄ qͣttuor magnus auctor eloquentie tullius in hortenſio dialogo diſputās. Sinobis inqͥt cū ex hac vita migrauerimus ī beatoꝝ inſulis īmortale euum: vt fabule feruntdegere liceret: qͥd opus eſſet eloquētia: cū iudicia nulla fierent: aut ip̄is etiā virtutibꝰ necem̄ fortitudinis egeremus nullo ꝓpoſito autlabore aut ꝑiculo: nec iuſticia: cū eſſꝫ nihil qd̓appeteret̉ alicui: nec tꝑantia q̄ regerat eas q̄nulle eēt libidines: nec prudētia quidē egeremus nullo delecto ꝓpoſito bonoꝝ ⁊ malorū. Una igitur eſſemus beati cognitiōe naͣe⁊ ſcīa qua ſola etiā deoꝝ eſt vita laudāda. Exqͦ intelligi pōt cetera neceſſitatis eſſe vnuꝫ hͦvolūtatis. Ita ille tantus orator cū ph̓iam p̄dicaret recolēs ea q̄ a philoſophis acceperat⁊ p̄clare ac ſuauiter explicās in hac tantū vitaquā videmus erūnis et erroribus plenā: oēsquattuor neceſſarias dixit eſſe ꝟtutes: nullavero earū cū ex hac vita emigrauerimus ſi liceat ibi viuere vbi viuit̉ beate. Sed bonos animos ſola beatos eſſe cognitiōe ⁊ ſcīa: hoc ēcōtemplatione nature: qua nihil eſt melius ⁊amabilius: ea eſt natura q̄ creauit oēs ceteras inſtituitqꝫ naturas. Cui regenti eſſe ſb̓ditū ſi iuſticie ē īmortal̓ ē oīno iuſticia nec in illaeē beatitudine deſinet ſed talis ⁊ tanta erit vtꝑfectior ⁊ maior eſſe non poſſit. Fortaſſis ⁊ alie tres virtutes prudentia ſine vllo iam periculo erroris: fortitudo ſine moleſtia toleran-
dorum maloꝝ: temꝑantia ſine repugnationelibidinū: erunt in illa felicitate: vt prudentieſit nullū bonū deo p̄ponere vl̓ equare fortitudinis: ei firmiſſime coherere: temꝑantie nullo defectu noxio delectari. Nunc auteꝫ quodagit iuſticia in ſubueniendo miſeris qd̓ prudentia in precauendis inſidijs qd̓ fortitudo īꝑferendis moleſtijs: qd̓ temꝑantia in coercēdis delectationbus prauis non ibi erit vbi nihil omnino mali erit: ac ꝑ hoc iſta virtutum opera que huic mortali vite ſunt neceſſaria: ſic̄fides ad quaꝫ referenda ſunt: in preteritꝭ habebuntur. Et aliam nūc faciunt trinitatē: cuꝫea p̄ſentia tenemus: aſpicimus: amamus: aliam tunc factura ſunt: cum ea nō eſſe: ſed fuiſſe ꝑ quedam eoꝝ veſtigia que p̄tereundo inmemoria derelinquent reperiemus. qꝛ ⁊ tūctrinitas erit cum illud qualecūqꝫ veſtigium ⁊memoriter retinebitur: ⁊ agnoſcet̉ veraciter⁊ hoc vtrūqꝫ tertia voluntate iungetur.De cognoſcibilibus temporalibus: quorūalia cognitiōem noſtram preueniunt: alio nōprecedunt.Capitulum. X.Romniū iſtarum quas ꝯmemorauiimus temꝑalium reꝝ ſcientia: quedaꝫcognoſcibilia ⁊ cognitiōem interpoſitione tꝑis antecedūt ſicut ſunt ea ſenſibiliaque iam erant in rebus anteqͣꝫ cognoſcerent̉vel ea omnia que ꝑhiſtoriam cognoſcuntur.Quedam vero ſimul eſſe incipiūt: velut ſi aliquid viſibile qd̓ oīno nō erat: ante nr̄os oculos oriatur: cognitiōem nrām vtiqꝫ non p̄cedit. aut ſi aliqͥd ſonet vbi adeſt auditor. ſimulꝓfecto incipiūt eſſe ſimulqꝫ deſinūt ⁊ ſonus ⁊eiꝰ auditꝰ. Uerūtn̄ ſiue tꝑe p̄cedētia: ſiue ſiml̓eſſe incipiētia cognoſcibilia cognitionem gignūt: nō cognitione gignūtur. Lognitiōe ꝟofacta cū ea que cognoſcimus poſita in mēoria recordatiōe reuiuiſcunt̉: qͥs nō videat pͥorem eſſe tꝑe in memoria retentionē qͣꝫ ī recordatione viſionē: ⁊ huiꝰ vtriuſqꝫ tertia volūtate iūctiōem. Porro aūt in mente nō ſic ē. Neqꝫ em̄ aduēticia ſibi ip̄a eſt qͣſi ad ſeip̄am q̄ iaꝫerat venerit aliūde: eadē ip̄a q̄ nō erat: aut naliūde eadem ip̄a q̄ nō erat: aut nō aliūde venerit: ſed in ſe ip̄a q̄ iam erat nata ſit ea ipſa q̄nō erat: ſicut in ip̄o hoīe q̄ nō erāt oriunt̉: autalijs docētibus: aut cogitatiōibus ꝓprijs: ſic̄fides: ſicut virtutes: ſicut in mēte q̄ iā erat oritur fides q̄ nō erat. Aut poſt cognitionē ſui recordando ſeip̄am velut in memoria ſua cōſtitutam videt: ſi qͣ nō ibi fuerit anteqͣꝫ ſeip̄aꝫ cognoſceret: cum ꝓfecto ex quo eſſe cepit nūqͣꝫſui meminiſſe: nunqͣꝫ ſe intelligere: nunqͣꝫ ſe