Druckschrift 
4 (1485)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Epiſtola Pauli

Incipit argumentuꝫ inepiſtolam ad Tytum.Ytum ꝯmonefacitMꝛ inſtruit de cōſtitutione p̄ſb̓ri ⁊ de ſpirituali ꝯuerſatiōe ⁊ hereticis vitandis: qͥ traditiōibꝰiudaicis credūt: ſcribēs eia nicopoli.Explicit argumentū.Incipit epiſtola Pauliad Tytū. Capl̓m. j.Aulusᵇ ſe ruusdei apl̓s aūt ieſuxp̄i ẜꝫ fidē electorum dei ⁊ agnition veritatꝭ: ᵉ q̄ ẜm pietateꝫ

eſtᶠ in ſpeꝫ vite eterne: ᵍ quāꝓmiſit qͥ nō mētit̉ deꝰʰ antetꝑa ſecl̓aria:ᵗ manifeſtauitaūt tꝑibꝰ ſuisᵏ v̓bum ſuū inp̄dicatiōe:ᵐ q̄ credita ē mihiⁿ ẜm p̄ceptum ſaluatorisnr̄i deiº tyto dilecto filio ẜꝫcōem fidēᵖ gr̄aq et pax a deopr̄e ⁊ xp̄o ieſu ſaluatore noſtro. Huiꝰ rei gr̄a reliqͥ tecrete:ˣ vt ea q̄ deſuntʸ corrigasᶻ et ꝯſtituas ꝑ ciuitatesp̄ſbyteroſ:ª ſicut ⁊ ego diſpoſui tibi:ᵇ ſiquis ſine crimīeeſtᶜ vnius vxoris vir:ᵈ filioshabens fidelesᵉ nō in accuſatiōe luxurieᶠ aut nō ſubditos. ᵍ Oportet .n. epiſcopūſine crimine eē: ᵖ ſicut dei diſpenſatorem:ⁱ nō ſuꝑbūᵏ nōiracundū:ⁱ non vinolentuꝫ

Paulus iuxta q̄ſdam vocat penulaꝫ: Nec obſtat huic expoſitioni qd̓ ſubdit̉: Etlibros. nam ꝓbabile eſt ꝙ haberꝫalios libros: et tn̄ ſeorſuꝫ faciebat mētionē de volumīe legis ꝓpter eius auctoritatē ſeu dignitatē. ſicut ſi aliqͥs habens pl̓es libros ⁊ bibliā diceret alicui porta mihi bibliāet libros meos.eplica.N ca. vltīoſcd̓e ad Timnorbe vbidr̄. Penulā quamreliqͥ troade ⁊cͣ. poſtil. ſicut ⁊ magiſt̓in glo. exponit d̓ veſte cōſulari. burg.obijcit dicēs: ꝙ hierony. penulā dicitvolumē hebreū. ſꝫbtūs hiero. hoc nōfacit ẜm ꝓpriā ſedalioꝝ expoſitōꝫ. dicit nanqꝫ volumēhebreū replico: qd̓paulus ẜm qͦſdaꝫpenulā vocat̉. necꝑtinet vt dicit burgen̄. ad inanē gloriā: ꝑ veſtē hic dictā penulā apoſtolū ſe oſtendere fore ciuem romanū:nā nō magꝭ ad vanitatē ꝑtinet hͦ facere ꝑ veſtē ꝙͣ ꝑ vocalē ꝓteſtationeꝫ:qd̓ tn̄ apoſtolꝰ ſepelegit̉ feciſſe ſpecialiter qn̄ ceſareꝫ appellauit. Nec valet ratio burg. qm̄ ſuꝑflue exprimeret̉ liber vnꝰ qn̄ indiffiniteⁱ dicit̉ de libris: nec dignitas alicuiuslibri hmoī ſuꝑfluitatē tollit: vt ſiqͥs depoſuiſſet bibliā cuꝫmultꝭ alijs libris ſuꝑflue diceret. Remittite mihi libros ⁊bibliā: nā cū qͥs dicit de libris vtiqꝫ principaliter de principalioribꝰ loquit̉ ⁊ ſcd̓ario de minus principalibus: ſed ſiquid inter libros eſſet qd̓ nomen libri nō digne reciperet:merito ſpecificaret̉: iō apl̓s addidit ſpecificādo membra.nas: vide in litera non eſt magne ſpeculatiōis.Poſtilla fratris Nicolai de lyra ſuꝑ epiſtolam Pauliad Tytum Incipit.Aulus ſeruus dei. Hic incipit epl̓a pau. adtytū: que diuidit̉ in tres ꝑtes .ſ. in ſalutationē ⁊ ꝓſecutionē: ibi. Huius rei gr̄a ⁊ concluſionē: ibi. Salutāt te in fine epl̓e. In pͥma ꝑte pͥmo ponit̉ ꝑſona ſalutas qͣꝫtuꝫ adnomen cum dicit̉: Paulus. et rō huius nominis dicta fuit in principio epl̓e ad romanos: ⁊ qͣꝫtuꝫ adreligionem: cū dicit̉: b Seruus dei .i. fidelis xp̄ianus:⁊ qͣꝫtum ad officij dignitatē: cū dicit̉: c Apl̓s aūt ieſuxp̄i ẜm fidem .i. ad p̄dicandū fidem. d Et agnitioneꝫveritatis dei. hoc dicit ad excludendū ſcīam humanitꝰ inuentā: in qͥbus ſunt aliq̄ falſitates admixte: vtꝫ ꝑ ariſto.qͥ lꝫ verius alijs ſcripſerit: aliqͣ tn̄ falſa admiſcuit: vt d̓ et̄nitate mundi: e de numero intelligentiarū ⁊ hmōi. eQue ẜm pietatē .i. ad verū dei cultuꝫ ordinata. f Inſpem vite eterne. ꝑ hec ꝯſequēde. g Quā ꝓmiſit mihi nō mentit̉ deus. cū ſit ip̄a veritas. h Ante tꝑa ſecularia .i. ab eterno. Et accipit̉ ꝓmiſſio hic ꝓ p̄deſtinationedei: q̄ ab eternodare electꝭ ordinauit gr̄aꝫ ⁊ gloriā. Sꝫ qꝛeffectus huiꝰ p̄deſtinationis ē in tꝑe: iō ſubdit. i Manifeſtauit aūt tꝑibus ſuis .i. ab eo diſpoſitis et ordinatis.Uerbū ſuum .i. filiū incarnatū. l In predicatiōe.ideſt ꝑ p̄dicationē .ſ. chriſti ⁊ diſcipuloꝝ ſuoꝝ: iō ſubditur

m Que credita eſt mihi. tanqͣꝫ fidei p̄dicatori. nScd̓m p̄ce. ſal. no. dei. vtꝫ act. xiiij. Separate mihi barnabā et ſaulum. ſcd̓o ponit̉ ꝑſona ſalutata: cū dicitur.o Tyto dilecto filio ẜm cōem fidē .i. catholicā. catholicon .n. grece latine ſignat cōe vl̓ vl̓e. ⁊ dicit apl̓s filioẜm cōem fidemad on̄dendū ꝙtytus nō erat filius eius carnalis ſꝫ ſpūalis. tercio ponūt̉ optata bona: cū dicitur: h Gratia. in pn̄ti. qEt pax. in futuro. nam beatitudo quietat totaliter hoīs appetitum. r Adeo patre. qͥ eſtgratie ⁊ beatitudinis cā principalis effectiua:tn̄ cū filio ⁊ ſpūſancto: nā opera trinitatis ſūtindiuiſa. sEt chriſto ieſu.qꝛ eius humanitas eſt cā inſtrumentalis cōiuncta. t Huiꝰrei. Hic incipitepl̓e ꝓſecutio q̄diuidit̉ in duaspartes: in prima parte tytuꝫinſtruit de ordinatiōe eccleſie: ſecundo de informatiōeⁱ plebis ſibi cōmiſſe ſequenti capitulo. prima in duas: quia primo ponit ſuam inſtructionē: ſcd̓o cuiuſdā dicti rationem: ibiSunt enim multi. Circa primū inſtruit cū de ordination eccleſie qͣꝫtū ad epiſcopos ⁊ p̄ſb̓ros. inſtituerat .n.eum paulus cretenſem archiepiſcopum: ⁊ ſic ad eumꝑtinebat ordinatio totius ꝓuincie. Sciendum etiamꝙ ſub nomine preſbyterorum intelligit etiam epiſcopos: et ecōuerſo ſub nomine preſbyterorum intelligitpreſbyteros: ſicut dictum fuit plenius sͣ .j. Timothe.iij. dicit igitur: t Huius rei gratia. id eſt propter p̄dicationem fidei catholice: v Reliqui te crete. inſtituens te ibi archiepiſcopum. x Ut ca que deſūt.de bona diſpoſitione eccleſie. y Corrigas. in meliꝰreformando. z Et conſtituas ꝑ ciuitates preſbyteros. ẜm exigentiam populorum. a Sicut et egodiſpoſui tibi. in forma que ſequetur: b Siquis ſine crimine eſt. Ille enim qui conſtituitur preſbyter vl̓epiſcopus debet eſſe integre fame et fidei. Iſta autemconditio et alieſequentes debent eſſe excellentiꝰ in epiſcopo: ꝙͣ in ſacerdote curato. c Unius vxoris vir.ſcꝫ poſt baptiſmū. vt dictum eſt ſupra. j. Timo. iij.d Filios habēs fideles. licet nō oporteat ip̄m habere filios: quia poterat continere: tamen ſi habet oportet ꝙ ſint fideles. ideſt ſane fidei: e Non in accuſatione luxurie. id eſt accuſabiles de luxuria: ſicut filij heli. j. Reg. ij. f Aut non ſubditos. id eſt in rebelles.g Oportet enim ⁊cͣ. iam expoſitū eſt. h Sicutdei diſpenſatorem. in bonis ſpiritualibus vbi requirit̉maior fidelitas: et diligentia qͣꝫ in diſpenſatione bonorū temꝑalium: i Nō ſuꝑbum. alios ſuppeditando: k Non iracundum. in animo: ſuperbi enimdefacili iraſcūtur: lNon vinolētum. id eſt in potuvini exceſſiuum: quia per hoc impeditur diſcretio: quo