Epiſtola pauli
ſub maledicto ſūt. Scpͥtūeſt em̄:ᵇ Maledictꝰ oīs q̇ nōꝑmāſerit ī oībꝰ que ſcriptaſūt ī libro legiſ: vt faciat eaQm̄ autē in lege nemo iuſtificatur apud deū: manifeſtū ē qꝛᶜ iuſtus ex fide viuit.Lex autē non eſt ex fide: ſꝫqui fecerit ea:ᶠ viuet ī illisᵍ Chriſtus nos redemit demaledicto legis:ʰ factus ꝓnob̓ maledictū:ᵗ qꝛ ſcriptueſt:ᵏ maledictꝰ oīs q̄ pendetin ligno.ⁱ vt in gentibꝰ bn̄dictio abraeᵐ fieret ī xp̄o ieſuvt pollicitatōeꝫº ſpitꝰ accipiamus ꝑ fidēᵖ Fr̄es ẜmhoīem dico:q tamē hoīs cōfirmatū teſtm̄ʳ nemo ſꝑnit
aut ſuꝑordinat.ᵍ Abrae dicte ſūt ꝓmiſſiones:ᵗ et ſemīeius. Non dicit ⁊ ſeminibꝰqͣi in multis: ſꝫ qͣi in vno: etſemī tuo qͥ ē xp̄s. Hoc autēdico teſtm̄ ꝯfirmatuꝫ a deoq̄ poſt quadringētos ⁊ triginta ānosʸ facta ē lex:ᶻ nōirritū facit ad euacuandaꝫꝓmiſſionē.ª Nam ſi ex legehe̓ditas:ᵇ iā non ex ꝓmiſſioneᵉ Abrae autem per repromiſſionem donauit deus.Quid igit̉ lex. Propt̓ tͣnſgreſſiōeꝫᵍ poſita ē: donec veniret ſeme cui ꝓmiſerat: ⁱ ordinata ꝑ angelosᵏ in manumediatoris. Mediator ātvniꝰ nō ē. deꝰ aūt vnus eſt3.
Submaledicto ſūt. qꝛ nō pn̄t illa implere: ꝓpter qd̓ dic̄ petrꝰ act. xv. Hoc ē onus qd̓ neqꝫ nos neqꝫ pr̄es nr̄i porta repotuimꝰ. Sed cōtra videt̉ eē hierony. in expōne fidei .ſ. illos maledicēdo qͥ dicūt p̄cepiſſe deū aliqͥd impoſſibile. Dicendū ꝙ aliquid ē impoſſibile dupl̓r: vno mō ſimpl̓r ⁊ abſolute: ⁊ ſic loquit̉hiero. alio mō qꝛ n̄ē bn̄ poſſibile: ſicutde lyra dr̄ ꝙ nō pōtſonare qn̄ male ſonat: vt dr̄. v. methaphy. ⁊ ſic dicit̉ ꝙ iudei nō poterāt ſeruare ꝓpter difficultatē ſeruandi: qꝛ n̄poterāt defacili ſeruare ⁊ iō ml̓ti erāttranſgreſſores. Ꝙaūt tales ſint maledicti ꝓbat̉ ꝑ ſcpͥturā Deut .xxvij.b Maledictꝰ oīs⁊cͣ. vt faciat ea .i. opere impleat qd̓ tn̄p̄dicti nō faciebātEt vlterius ad ꝓbandū ꝙ lex nō iuſtificet infert ſcpͥturā abachuc. ij. ca. d̓Iuſtus ex fidecviuit. vita gratie.d Lex aūt nō ē exfide. li ex: tenet̉ hicmaterialit̓: ſicut cūdicit̉: Ex ere fit ſtatua: ⁊ ꝓ tanto dr̄ lex nō eē ex fide: qꝛ in lege veteri nō fuerūt data p̄cepta de credēdis: hoc em̄ ꝑtinet ad legē nouaꝫin qua facta ē explicatio credendoꝝ: ꝓpter qd̓ Ro. iij. lexvetus dr̄ lex factoꝝ: lex aūt noua dicit̉ lex fidei. Nec eſt ꝑhoc intelligendū ꝙ patres veteris teſta. fuerūt ſine fide ſine qua impoſſibile ē placere deo: Heb̓. xj. Multi em̄ ip̄oꝝfuerūt ſancti ⁊ deo placētes: ⁊ nō habuerūt fidē explicitā:ſicut patres noui teſta. in qͦ veritas aperta ē ꝑ xp̄m reuelata. e Sed qui fecerit ea .ſ. legis p̄cepta: f Uiuetin eis. qꝛ nō incurret penā mortis q̄ trāſgreſſoribꝰ inferebat̉. ⁊ iō nō dicit abſolute viuet: ſed Uiuet in eis. vita corporali: vita ꝟo ſpūalis dat̉ ꝑ fidē charitate formatam:g Chriſtꝰ nos redemit de maledicto legis .i. de pena tͣnſgreſſoribus legis debita nos abſoluendo a debito ſeruandi eā: ⁊ qꝛ fecit hoc ꝑ ſuā paſſionē ꝑ quā legalia ſūt euacuata: iō ſubdit: h Factꝰ ꝓ nobis maledictū .i. ſuſtinēsꝓ nobis penā mortis ſꝫ nō culpā: q̄ mors inferebat̉ maledictis in lege .ſ. ꝑ ſuſpēſionē in ligno. i Quia ſcriptū ēDeūt. xxj. k Maledictus oīs qͥ pendet in ligno. ⁊ qꝛꝑ ſuā paſſionē meruit ꝓmiſſionū factaꝝ pr̄ibꝰ impletione:io ſubdit̉. l Ut in gētibꝰ benedictio abra .ſ. ꝓmiſſa.m Fieret in ieſu xp̄o. ꝓmiſſū em̄ erat abrae ꝙ in ſemīeeius bn̄dicerent̉ oēs gētes: Gen̄. xxij. qd̓ impletū ē in xp̄odeſcendente ab abraā ẜm carnē. n Vt pollicitationeꝫ.i. ꝓmiſſionē. o Spūs accipiamꝰ ꝑ fide. q̄ dat̉ credentibus in ip̄m. o Fratres. Hic declarat̉ tercia ꝑs mīoris ſuprapoſite .ſ. ꝙ hereditas eterna nō dat̉ ꝑ legē ſꝫ ꝑ xp̄ifidē: qꝛ ꝓmiſſio huiꝰ bereditatis facta fuit abrae ꝑ lōgumtempꝰ ante legis dationē: vt declaraui pleniꝰ Gen̄. xv. Siigit̉ daret̉ ex lege q̄ poſtea data ē. ſequeret̉ ꝙ ꝓmiſſio illaꝑ legē fuiſſet irritata: ex quo nō daret̉ ex ꝓmiſſione: ſed exalia cā: hoc aūt ē incōueniens dicere de diuina ꝓmiſſionediuino iuramēto firmata: qͣlis fuit iſta: ſicut ptꝫ Gen. xxij.vbi reꝑit̉ hec ꝓmiſſio: ⁊ addit̉: Per memetipꝫ iuraui dicitdn̄s ⁊c̄. hāc aūt rōnē deducit apl̓s diffuſe ⁊ aliquātulū intricate. d. p Fratres ẜm hoīem dico .i. ꝑ factū hūanūoſtendo propoſitum. q Tamen hominis. q. d. licet homo nihil ſit reſpectu dei: Tamen hoīs cōfirmatū teſtamē
tum. in quo ordinat de hereditate ꝓ filijs. r Nemoſpernit .i. īmobilit̓ tenet: autiquitus em̄ hoīes in ſuis teſtamentis ordinabant de ſucceſſione hereditatis: ⁊ adhūc fit in aliquibus terris. r Abra dicte ſūt ꝓmiſſiones .ſ. diuine ꝑ modū teſtamenti firmate vt poſteapatebit: ideo ſūtfirme.t Et ſemini eiꝰſ. chriſto in quoimplete ſūt ⁊ nōin alio. ideo dicitur ſemini in ſingulari.v Hoc aūt dico teſtm̄ .i. ꝓmiſſiones ille ꝑ modū teſtamenti ſt̓confirmate: qͥaiuramēto diuio.Que poſt qͣdringentos ⁊ triginta annos. cōſtruenda ē ſic litera. Lex que pꝰquadringentos⁊ triginta ānos.a tꝑe ꝓmiſſiōisfacte abrae.Facta eſt .i.data in mōte ſynai. z Nonirritum facit adeuacuandam ꝓmiſſioneꝫ .i. noneuacuat ꝓmiſſionem abrae factam. q. irritam quod tamen faceret ſidaretur ex lege: ideo ſubdit̉. a Nam ſi ex lege hereditas. ſupple datur: b Iam non ex ꝓmiſſione. quiadatur ex alia cauſa. c Abrae āt per repromiſſionēfirmam. d Donauit deus. ergo nō ex lege.e Quid igitur. Hic conſequēter apoſtolꝰ reſpondettacite queſtioni. Ex hoc em̄ ꝙ apoſtolus dixit ꝙ ex lege non eſt iuſticia: nec benedictio: nec hereditatis conſecutio: ſed per fidem que fuit etiā in patribus antelegem: Ideo poſſet aliquis querere: ad quid lex moſaica fuit data: quia videtur hoc fuiſſe fruſtra: ⁊ hoc ē qd̓dicitur. e Quid igitur lex .i. ad quid fuit vtilis.Propter tranſgreſſionē. Hic reſpondet ad queſtionem oſtendens triplicem legis vtilitatem. Prima eſtpunitio peccatorum: quia in lege determinatur certe ⁊graues pene ꝓ determinatis peccatis. quarum terrore cohibebantur homines a peccatis vſqꝫ ad tempuslegis euangelice que eſt lex amoris ⁊ hoc eſt quod dicitur. f Propter tranſgreſſionem. ſcilicet puniendā⁊ reprimendam. g Poſita eſt lex donec veniret ſemen. ideſt chriſtus de ſemine abrae. h Cui promiſerat. id eſt in quo complende erant promiſſiones diuine: conſequenter redit apoſtolus ad oſtendendum q̄liter ſit lex data dicens. i Ordinata per angelos.non enim fuit data immediate a deo: ſed per angeluꝫ:vt habetur Actuuꝫ. vij. de moyſe: Hic eſt qui fuit in eccleſia in ſolitudine cū angelo qui loquebatur ei in mōte ſynai. quia tamen ille angelus in perſona dei loquebatur: frequenter nominatur deus in exodo.k In manu mediatoris. id eſt in poteſtate chriſti adimitanduꝫ eam pro voluntate ſua tanqͣꝫ dominus eꝰ:vnde dicitur Math. xij. Dominus eſt filius hominisetiam ſabbati. lMediator autem vnius non eſtſed duorū extremorum que coniungit. Eſt enim chriſtus mediator dei ⁊ hominum reconcilians hominesdeo pr̄i: ſed quia vnum extremum eſt ſimplicit̓ indiuiſibile .ſ. deꝰ: iō ſubditur: m Deus aūt eſt vnus. hoīesautē multi. faciunt tamē vnū extremū ꝑ vnitatē fidei.