Druckschrift 
3 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Ezechielis

ibidē. Ex qͦ pꝫ ꝙ cōminatio ſb̓uerſionis niniue que ꝓlata fuerat abſolute: intelligenda erat ſub conditione .ſ.ſi niniuite in malis ſuis perſiſterent obdurati: aliter nōItem de promiſſionibus et cōminationibus ſimul patet hieremie. xviij. vbi dr̄ ex perſona domini: Repenteloquar aduerſum gentem ⁊ aduerſum regnum: vt erradicem ⁊ deſtruam ⁊ diſperdam illud: ſi penitentiaꝫ egerit gens illa a malo ſuo qd̓ locutus ſum aduerſus eam:agam ⁊ ego penitentiam ſuper malo qd̓ cogitaui vt facerem ei. Ex quo patet manifeſte ꝙ in cōminatione fcāabſolute intelligitur conditio: ſi illi quibus fit perſeuerent in malo: ⁊ ſtatim ibidem ſubditur d̓ promiſſionibꝰ: Et ſubito loquar de gente ⁊ de regno vt edificem etplantem iſtud: ſi fecerit malum in oculis meis: vt n̄ audiat vocem meam penitentiam agam ſuper bono qd̓locutus ſum vt facerem ei. Ex quo patet ꝙ in promiſſion de bono conferendo intelligitur hec conditio: ſcilicet ſi illi quibus fit ſteterint in bono. Ad hoc eſt etiā ratio naturalis: quia ſi aliquis rex vel princeps promitte̓talicui militi equum ⁊ arma ⁊ antſe completionem promiſſionis miles auerteret ſe a rege vel principe ad eiusinimicoſ ſe conuertendo: nunquid teneretur adimplerepromiſſum: certe non: quia non fuit intētio eius: nec debet eſſe: ꝙ ei daret equum ⁊ arma ad impugnanduꝫ ſe:ſed magis ad ſeruiendum ſibi. In omni vero pctō mortali homo a deo auertitur: ⁊ ad demonem conuertit̉: gͦ⁊cͣ. Item ad hoc poteſt induci exēplū de filijs iſrl̓ qͥbusmulte terre ⁊ alia multa bona promiſſa fuerūt que nūꝙͣ obtinuerunt: eo ꝙ erga deum ſuum debitum non fecerunt: ſicut patet in libro ioſue ꝙ filij iſrl̓ in ſuis ſortibus cupiditate ducti dimiſerūt gentes idolatras hītarecum eis ſub tributo contra precepta domini: propt̓ qd̓filij earum ſuccedentes non ſolum partem terre tenuerunt: ſed etiam populum iſrael multipliciter afflixerūtSimiliter in propoſito poteſt dici rationabiliter ꝙ perviſionem imaginariam ezechieli: ſignata fuit edificatiociuitatis ⁊ templi materialiter poſt reditum captiuitatis babylonice futura ſecundum formam ſuperius deſcriptam: ⁊ ſic in re factum fuiſſet ſi populus iſrael ſuum debitum feciſſet: nam hec conditio intelligebatur īpromiſſo: ſed non fecit: propter quod templum ⁊ ciuitas non fuerunt tunc edificate ſecundum modum ezechieli oſtenſum: tamen propter aliquos bonos de filijsiſrael fuit ciuitas reedificata ⁊ templum: minoris tam̄capacitatis ⁊ nobilitatis quaſi incomparabiliter ꝙͣ fuerat promiſſum propter quod ezechiel in fine dicte viſionis videtur dixiſſe ſupra. xlviij. Amen. quaſi dice̓t vtinam ſic fiat ⁊ non impediatur ꝑ peccata noſtra. Ꝙ autem filij iſrael non fecerint debitum ſuum ad obtinēdūintegre dictum promiſſum patet: quia data generali licentia per cyrum ꝙ omnes iudei de regno ſuo poſſent īiudeam libere reuerti: ⁊ ibi deo ſeruire: multi tamē capti amore vxorum quas ibi acceperant: ⁊ filioruꝫ quosibi genuerant: ⁊ poſſeſſionum quas ibi acquiſierāt noluerunt inde reuerti: ſed magis elegerunt īter idolatrascōmorari. Similiter illi qui de captiuitate redierunt īiudeam vxores ſuas hebreas legitimas contēpſerunt: ⁊alienigenas contra dei preceptum duxerunt: ⁊ nō ſoluꝫvulgares de populo hoc fecerunt: ſed etiam maiores .ſ.principes ⁊ ſacerdotes: vt habetur primo eſdre nono.Item poſtea tempore machabeoꝝ multi de populo iſrl̓⁊ de ſacerdotibus ad vitium contra naturam ⁊ idolat̉am ſe conuerterunt: edificantes in hieruſalem ephebiāideſt proſtibulum iuuenum: ⁊ paleſtram ideſt ſcholamad docendum ritus ⁊ leges gentilium: vt dictum fuit ſecundo machabeorum. Similiter poſtea verum chriſtū

eis promiſſum ex inuidia ⁊ malignitate contēpſerūt: ⁊ ip̄mcoraꝫ pilato negantes per manus militum eius occiderūt:propter quod eorum ciuitas et templum que reedificata fuerant: per romanos deſtructa fuerunt: ſicut predixerat chriſtus luce. xix. Uidens ieſus ciuitatem ſanctam hieruſalē fleuit ſuper eam ⁊cͣ. Sic igitur patet vna expoſitio ꝙͣtum adſignificatum viſionis imaginarie ſuperius deſcripte: ſed cōtra dictam expoſitionē poſſet argui: pͥmo de aquis egrediētibus de templo ſanantibus mare mortuum a ſua ſalſedīe⁊ amaritudine: ſcd̓o de lignis ſuper ripam fluminis facientibus nouos fructus ſingulis menſibus: hec enim videnturaliquibus impoſſibilia: ⁊ per conſequens ſi iudei redeunteſde babylone feciſſent erga deum debitum ſuum: non tamen iſta fuiſſent eiſ facta: cum fuiſſent impoſſibilia: vt aliqͥbus videtur: ⁊ ſecūdum hoc expoſitio dicta nō videtur vera. Ad iſta dicendū ꝙ aliqua ſunt poſſibilia nature: ſcilicetilla que naturali curſu peraguntur: ⁊ aliqua ſūt impoſſibilia nature: poſſibilia tamen deo. Et iſta ſunt in duplici gradu: nam aliqua ſunt ſupra naturā ꝙͣtum ad ſuum pͥncipiūnon tamen ꝙͣtum ad ſequens exercitiuꝫ: ſicut ꝙ cecus videat: nam eius illuminatio eſt ſupra naturam: ſed exercitiumoculi dati per miraculum eſt naturale: ſicut oculi dati pergenerationem naturalem. Aliqua vero ſunt ſupra naturāvtroqꝫ modo: ſicut conuerſio panis in corpus chriſti: ⁊ permanentia eiuſdem corporis ſb̓ ſpecie panis. Poſſet igit̉ dici vt videtur ꝙ dulcoratio maris mortui ſit poſſibilis ſecūdum naturam: nam aque maris collate per venas terre fiunt potabiles: ⁊ hoc modo de aquis procedentibus a marioriuntur alibi fontes dulces: et ideo non videtur inconueniens ꝙ aque egredientes de templo haberent virtutem naturalem dulcorandi aquas maris predicti: nam in diuerſiſpartibus mundi oriuntur fōtes: diuerſas virtuteſ ⁊ mirabiles habentes. Hoc etiaꝫ confirmatur per ſcripturam: dr̄ .n.Exo. xv. ꝙ aque marath in dulcedinem verſe ſunt per īmiſioneꝫ ligni qd̓ videtur habuiſſe ad hoc v̓tutem naturalemvt dictum fuit ibidē. Similiter dicendum de ligniſ quolibꝫmenſe fructificantibus: videmus enim ꝙ aliqua ligna ⁊ terrenaſcentia fructificant bis in anno: ⁊ forte pluribus vicibꝰin aliquibus terris: ⁊ ſic forſitan poſſet hic dici d̓ fructificatione quolibet menſe: ⁊ dato ꝙ nō ſit aliqua talis arbor nōeſt tamen negandū quin deus poſſet facere: ita ꝙ productōarboris eſſet ſuꝑnaͣlis: tn̄ fructificatio ſeq̄ns naͣlis eſſet: ⁊ ſihoc ab aliqͦ negetur: nō tn̄ negari pōt qͥn deus poſſet etiamde qualibet arbore fructū ꝓducere quolibet meſe miraculoſe: ⁊ ideo ſi predicte vie non ſufficiunt poteſt dici: ꝙ hoc bn̄ficium diuinum fuiſſet iudeis continuatum: ſi erga deū debitum ſuum feciſſent: ſicut ꝑ. xl. ānos pauit eos manna indeſerto: ⁊ chriſtianis per orbē qualibet die dat corpus ſuū⁊ ſuum ſaguinem in ſacramēto euchariſtie. Poſt capitulū vltimum in myſticatione: vbi dicit̉ in poſtilla: Propter quod ezechiel in fine viſionis dicte. Additio. In hebreo neqꝫ in trāſlatōe chaldaica: non habetur inhoc loco Amen. vnde non debꝫ ex hoc ſumi aliquod argumentum. Alia expoſitio poſtillatoris.Lia vero expoſitio poteſt accipi vt per viſionemimaginariā ſupra dcām n̄ ītelligat̉ aliqͣ edificatiomaterialis: ſed ſolū edificatio ſpūalis eccleſie ī moribus fide ⁊ ſacramentis. In eccl̓ia v̓o que ē ꝯgregatio fideliū duplex eſt regnū: vnū ꝙͣtū ad ſpūalia: ⁊ hoc deſignat̉ ꝑedificiū tēpli: aliud aūt ꝙͣtū ad tꝑalia: ⁊ hoc deſignat̉ ꝑ diuiſionē terre ⁊ edificium ciuitatis circa finē libri: vtrūqꝫ tn̄regnū eſt a deo. Igit̉ dico cū beato gregorio ꝙͣtū ad hoc qd̓ꝑ mōtē ī qͦ ꝓpheta dr̄ dimiſſus vel poſitus ſupra. xl. c. ītelligit̉ chriſtꝰ d̓ qͦ ſcribit̉ dāiel̓. ij. Lapis qͥ percuſſerit ſtatuā fc̄seſt mons magnꝰ: ⁊ īpleuit vniuerſā terrā. qd̓ exponitur dechriſto a doctoribꝰ hebraicis ⁊ latīs. Suꝑ iſtū aūt monteꝫ4