¶ Eſaie

Domus iacob vēite ⁊ ambulemus ī lumīe dei nr̄i.Prōieciſti .n. populū tuuꝫdomuꝫ iacob: quiā repletiſūt vt olim: et augures hābuerūt vt philiſtijm: et pueris alienis adheſerūt. ¶ Rēpleta eſt terra argēto ⁊ auro: ⁊ nō eſt finis theſauroꝝeiꝰ. Et rēpleta eſt terra eiusequis: ⁊ īnumerabiles quadrige eiꝰ. Et rēpleta eſt t̓raeius idolis. Opᵗ manuuꝫ

ſuaꝝ adorauerūt: qd̓ fecerūt digiti eoꝝ. Ei incuruauit ſe hō: ⁊ huiliatuſ eſt virNe̓ ergo dimittas eis. Ingrēde̓ ī petrā: ⁊ abſcondēin foſſa humo a facie timoris dn̄i: et a gloria maieſtatis eiꝰ. Ocu̓li ſublimis hominis hūmiliati ſūt: et īcuriuabit̉ altitudo viroꝝ. Exāſtabit̉ āt dn̄s ſolꝰ ī die illa: Iꝗa̓ dies dn̄i exēcituū ſūꝑoēꝫ ſuꝑbū et excelſū ēt ſuꝑ

n Domus iacob ⁊cͣ j. i. in lumine fidei chriſtianeo ¶ Proieciſti. Aliqui doctores noſtri hanc litteraꝫ ⁊ſequēteꝫ vſqꝫ ad ſextū capitulū exponunt ꝯn̄t̉ ad precedentē: referendo ea ad tempus chriſti: dicentes ꝙ in iſtiſcapitulis deſcribitur pena iudeoꝝ propter mortē chriſti: ſꝫ hͦ nō videt̉mihi: qꝛ hic premittit̉ culpa peneque deſcribit̉ ī ſequentibꝰ. Culpaautē iſta eſt principaliter ml̓tiplicatioª idolatrie:vn̄ ſubdit̉: Et repleta ē terra eiusidolis ⁊cͣ. A tēpore aūt chriſti ⁊ ante ꝑ longuꝫ tēpusvſqꝫ ad deſtruction ciuitatis hieruſalē ꝑ romāosque fuit inductapropter mortemchriſti: vt pꝫ Lu..xix. Nō fuit idolatria apud iudeos: īmo etiā mīrabiliter horruerūt: intantuꝫ ꝙ cū herodes ſub quo natus fuit chriſtus ſupraporta tēpli poſuiſſet aquilā aureā: quod ē ſignū romani dominij: eo ꝙ regnū iude receperat a romanis: nonad hoc ꝙ illa aquila adoraret̉: ſꝫ ſolū ad porte decoreꝫ⁊ īperatoris honorē: ⁊ tn̄ iudei celo legis accenſi dicētesnō eē licitū aliꝙͣ imaginē quacūqꝫ de cauſa eē in tēplovel circa tēplū illā ad terra deiecerunt: ſcientes tn̄ ꝙ exhoc īminebat eis mortis periculū ſicut ⁊ ꝯtigit: qꝛ plures ratione huius facti fuerunt ab herode occiſi. Itemtempore tyberij ſub quo paſſus ē chriſtus: pilatꝰ iudeep̄fectus imaginē ceſaris portari fecit in hieruſalem: qd̓cū cognitū fuiſſet a iudeis: in magna multitudine venerūt ad pilatū rogātes vt illaꝫ auferret: aſſerentes nō eēeis licitū aliquā imagineꝫ eē intra ciuitatē: ⁊ pilatus videns multos eē paratos magis mori ꝙͣ ꝑmittere imagines in ciuitate: fecit illas in ceſariā deportari ad precauendū diſſenſioneꝫ ppl̓i. Et ſil̓e factū legit̉ tēpore gaij: qͥſucceſſit tyberio: eo ꝙ petronius iudee prefectꝰ volebatimaginē ceſaris ad hieruſalē portare: vt refert ioſephlibro de iudaico bello: ⁊ iō ſaluo meliori iudicio mihividet̉: ꝙ hec lr̄a ⁊ ſequens vſqꝫ ad ſeptimū capitulū referenda ē ad tp̄s precedens captiuitatē babylonicā: q̄ fuit inducta ſuꝑ iudeos maxime ꝓpter idolatriā: q̄ tunc īeis multuꝫ viguit: vt patet ex 4º Regꝭ. ⁊ 2º ꝑal̓. Igit̉ ẜmhanc ſententia lr̄a iſta in qua eſaias reuertit̉ ad deſcribēdā pūitionē regni iude: quā deſcribere ſupra inceperat: vt ſupradictū ē: primo in duas partes diuidit̉: qꝛprimo exprimit̉ culpa: ⁊º ſubditur pena debita: ibi Nonergo dimittas. Circa primū dicit propheta: o ¶ Proieciſti .n. ppl̓m tuū domū iacob. i. ꝓijcies. Loquit̉ .n. defuturo ꝑ modū p̄teriti propter certitudinē prophetiefuit īpleta qn̄ nabuch̓. iudeos d̓ hieruſalē ⁊ de iudea eicit: ⁊ captiuos in babylonē duxit. Conſequēter on̄diturratio dicte captiuitatis: cū dr̄: p ¶ Quia repleti ſuntvt oliꝫ. In hebreo hr̄: Repleti ſunt ab oriente .i. magicaarte q̄ reperta fuit in parte orientali reſpectu iudee: vn̄⁊ balaā ariolus ⁊ magus habitabat ī partibus oriētisvt hr̄ numeri. xxiiij. ⁊ eadē ſentētia ē in trāſlatione cōi:cū dr̄: p ¶ Repleti ſt̓ vt oliꝫ. qꝛ a tēpore iudicū: iudeiceperūt magicis vti. q ¶ Et augures .i. diuinos diui-

natione ſuperſticioſa: tn̄ auguriū proprie eſt diuinatio pergarritū ⁊ volatū auiū. r ¶ Habuer̄t vt phyliſtijꝫ. qͥ talibꝰintēdebāt. Sciendū tn̄ ꝙ aliqua diuinatio ꝑ garritū ⁊ motū auiuꝫ ē licita: videlicet inquātū ſe extēdit cognitio naturalis. Aues .n. ⁊ bruta aīalia citius ſentiunt īmutationē acris: eo ꝙ non habentintellectū diſtrahēteꝫvim ſenſitiuā: ⁊ ẜꝫ talē immutationē incipiūt garrire: vel moueri de loco ad locuꝫaliter ꝙͣ ate: ad qd̓ ſēquit̉ pluuia vel ſiccitas vel vētus: vel huiuſmodi: ẜm diuerſitatē nature auiuꝫ velbrutoꝝ: ⁊ ex tali exꝑientia cognoſcunt homines ꝙ talis garrit̉ſeu volatus eſt ſignūeffectus naturalis ſequētis. Et hoc modoetiā naute prenoſticātde futura tempeſtateꝑ motū delphinoꝝ īſuꝑficie maris: ſꝫ ſi diuinatio talis extēdatur ad actus humanos qͥ dependent ex libero arbitrio: ſuꝑſticioſa eſt talisdiuinatio qua vtebant̉ iudei ſicut ⁊ phyliſtei. s ¶ Et pueris ⁊cͣ. Iexercentes in eis viciū ſodomiticū: vt dicunt cōīterexpoſitores noſtri. Ra. ſa. vero exponit aliter dicens: ꝙ iudei accipiebāt vxoreſ alienigenas idolorū cultrices: ſicut dr̄de ſalomone. iij. Regꝭ. xj. Et filij qui naſcebant̉ ex eis ſequebant̉ idolatriā matrū: ⁊ ſic iudei faciebant filios alienos acultū dei. t ¶ Repleta ē terra argento ⁊ auro ⁊cͣ. ī hoc tāgit̉ peccatū auaricie: ad quod iudei ſemper fuerunt ꝓni.v ¶ Et repleta ē terra eius equis ⁊cͣ. in hoc tangit̉ peccatūdiffidentie: qꝛ in defenſione ꝑ talia ꝯͣ aduerſarioſ magis cōfidebāt ꝙͣ de diuino auxilio. x ¶ Et repleta ē terra eiꝰ idolis ⁊cͣ. Hic tāgit̉ peccatū eoꝝ multiplicis idolatrie: ⁊ quantū ad idoloꝝ fabricatione ⁊ quantū ad venerationem: iōſubdit̉: Opꝰ manuū ſuaꝝ adorauerūt. ⁊ ſubdit̉: y ¶ Et incuruauit ſe hō. idolis inclinādo. Oīa .n. iſta peccata multiplicata fuerūt īter iudeos an̄ captiuitatē babylonica: vt p̄ꝰ4º Regꝭ. ⁊ maxīe tēpore manaſſe. 4º Regꝭ. xxj. z ¶ Ne gͦ dimitttas eis. Premiſſa culpa: hic ꝯͣn̄t deſcribit̉ pena: et primo ī generali: 2º magꝭ ī ſpeciali caͦ ſequēti. Prīa ī duas: qꝛ pͥmo deſcribit penā: ⁊ on̄dit medelā: ibi Quieſcite. Circa primū dicit ꝓph̓a: z ¶ Ne gͦ dimittas. quaſi diceret exqͦ faciunt iſta turpia: vt p̄miſſū ē: nō ē dimittēdū tm̄ dedecꝰ culpe ſine decore iuſticie. Cōſequēt̓ ꝯuertit ẜmonē ſuū ad ppl̓ꝫdicēs: a ¶ Ingredere in petrā ⁊ abſcōde̓ ⁊cͣ. qꝛ multi d̓ populo timore regis nabuch. ⁊ exercitꝰ eius abſcoder̄t ſe ī cauernis petraꝝ ⁊ ī foſſis t̓re. b ¶ A facie timoris dn̄i .i. ip̄ius nabuch̓. a deo miſſi ad punienduꝫ predicta peccata: quifuit in hoc flagellū dn̄i. c ¶ Et a gloria maieſtatis eius .i.a maieſtate eius glorioſa: quia fecit nabuch̓. venire cū valde magna ⁊ excellenti poteſtate: cui nullus de regno iudepotuit reſiſtere: ideo ſubditur: d ¶ Oculi ſublimis hominis .i. ſedechie regis qui eleuatus in ſuperbiam rebellauerat chaldeis. e ¶ Humiliati ſūt. quia fuit captus ⁊ exoculatus: vt habetur. iiij. Regꝭ. xxv. f ¶ Et īcuruabitur altitudo viroꝝ. qꝛ viri bellatores fuerūt occiſi ⁊ captiuati.g ¶ Exaltabitur autem ⁊cͣꝭ. i. tunc apparebit eius potentia in puniendo peccatores: ideo ſubdit̉: h ¶ Quia diesdn̄i .i. tempus vindicte eius. i ¶ Super oēm ſuperbuꝫ .i.corde elatū. k ¶ Et excelſuꝫ .ſ. ex ambitione. l ¶ Et ſuꝑ