Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Sapien̄.

plēne mittēt̉ grādines et cādeſcet ī illos aqͣ mariſ: ⁊ flumina ꝯcurrent duriter. Cōtra̓ illos ſtabit ſpūs virtut̉⁊ tāqͣꝫ turbo veti diuidet illoſ: et ad eremū ꝑduce̓t oēꝫterrā iniꝗtatis illoꝝ: et malignitas euertet ſedes potetiū. Capl̓m. VI. Eliōr eſt ſapia qͣꝫ vires: ⁊ vir prudēs qͣꝫ fortis.Au̓dite ergo reges: et intelligite: diſcitē iudices finiuꝫterre. Prebete aures vosꝗ ꝯtinetis multitudines ētplacetis vobis ī turbis nationū: qm̄ dāta ē a dn̄o poteſtas vobis: ⁊ virtus ab altiſſimo: ꝗ interrogabit oꝑavr̄a: ⁊ cogitatiōes ſcrutabitur: quōniā cū eſſetiſ mīſtrir̄gni illiꝰ non r̄cte iudicaſtiſnec cuſtodiſtis lege iuſticieneqꝫ ẜm volūtate dei ābulaſtiſ. Hoͣrrēde ⁊ cito apparebit vobis: qm̄ iu̓diciumduriſſimū in his qui p̄ſūt fi

et. Exiguo̓ eī ꝯce̓dit̉ miſericordia: pōtētes aūt potenttormēta patient̉. Nō ēī ſubtrahet ꝑſonā cuiuſqͣꝫ dn̄ſ ꝗeſt oīuꝫ dn̄ator: nec verebit̉magnitudineꝫ cuiuſqͣꝫ: qm̄puſillū ⁊ magnū ipſe fec̄: etequalit̓ ē illi cura d̓ omnibꝰFortioribus aūt fortior inſtat cruciatio. Ad vos gͦ reges ſt̓ hi ſermōes mei: vt diſcatis ſapīaꝫ ēt ne excidatꝭ.Qui eī cuſtodierit iuſticiā:iuſte iudicabūt̉: et ꝗ didicerit iuſta: īueniēt ꝗd rn̄deāt.Cōcupiſcite gͦ ſermōes meoſ: ⁊ diligite illoſ ⁊ hēbitꝭ diſciplinā. Clāra ē ⁊ q̄ nūqͣꝫmarceſcit ſapīa: et facile videt̉ ab his ꝗ diligūt eā: ⁊ inue̓nit̉ ab his ꝗ qͣrunt illamPreoccupat ꝗ ſe concupiſcunt: vt illis ſe prior oſtendant. Qui de luce vigilauerit ad illam non laborabitaſſiſtentē eī illā foribꝰ ſuis īuēiet. Cogitare ergo d̓ illa

mittit lapides grādinis: iō ſubdit: x Plene mittent̉grādines. plene .i. ꝑfecte. y Et cādeſcet ī illos aqͣ maris. que cadēs apparet qn̄ mare ē turbatū. z Cōtraillos ſtabit ſpūs v̓tutis .i. vētꝰ vehemēs. a Et ad erenū .i. inhabitabilē locū. b Perducet omnē terrā iniquitatis illorum.Nam igne conflagrationis purgabuntur elementaꝓpter iiquitatesfactas in illis. c Et malignitaseuertet ſedeſ potētiū. ꝓpter ſuꝑbiāipſoꝝ. Ca. VI.Elior ē ſapīa. Poſtꝙ auctorin primo ca. induxit ad amoreꝫ ſapiētie: ⁊ poſtea remouit erroreſ circa hoc contingentes: ⁊ aliqua ocāſua declarauit:hic ꝯſequēt̓ r̄uertitur ad ꝓpoſituꝫ⁊ ad appetituꝫ ſapientie inducēdo⁊ prīo ad hoc īducit: ſcd̓o qualiteracquiratur oſtendit: ibi Quid ē ſapientia. Prima īduas: naꝫ primoinducit ad ſapientiam propter euaſioneꝫ mali: ſcd̓oꝓpter conſecutionem boni: ibi Advos ergo reges.Circa primū īducit prīcipaliter reges ⁊ prīcipes ad ſapīam ⁊ alios ꝯſecutiue: qꝛ ſicut dictū ē ſupra ī principio libri: ſicut ſapiētianeceſſaria ē ī ſuperioribꝰ vt bn̄ regāt: ita ſuo mō corrn̄det in inferioribus vt bn̄ obediāt. Dicit gͦ: b Auditeergo reges. aure corporis. c Et ītelligite. aure mētisd Diſcite iudices finiū terre. qꝛ n̄ poteſtis bn̄ dice̓ niſipriꝰ diſcatis. e Prebete aures. ad volūtarie audiēdūf Uos qͥ ꝯtinetis multitudines. eas regēdo. g Etplacetis vobis ī turbis natōnū .i. delectamini ī regimīeeaꝝ. h Qm̄ ē data ptās a dn̄o vobis. cuiꝰ ī hoc eſtꝭvicarij. i Qui interrogabit oꝑa vr̄a .i. illa diſcutietvſqꝫ ad minima: approbādo bn̄ acta ⁊ puniēdo mala:iō ſeqͥtur: k Qm̄ cū eſſetis miniſtri r̄gni illiuſ. aſtricti d̓ iure ad ſequēdū leges eiꝰ: l Nō recte iudicaſtiſ.ſed leges eiꝰ reliquiſtis male iudicādo ⁊ viuēdo: iō ſb̓dit̉m Horrēde ⁊ cito apparebit vobis. ī morte q̄ nō tardat. n Qm̄ iudiciū duriſſimū .i. pena grauiſſima.o In his qͥ p̄ſt̓ fiet. qꝛ quāto ſtatꝰ altior tāto caſus grauior: ⁊ ꝑ ꝯn̄s maiori pēa dignior. p Exiguo eī .i. hōiꝑui ſtatus ⁊ ꝑue ſcīe. q Cōcedit̉ mīa. qꝛ talis vt cōit̓peccat ex ignorātia. r¶ Potentes aūt. ſtatꝰ dignitate⁊ ſciētie magnitudīe. s Potēter tormēta patiēt̉ .i. ſuſtinebūt grauiſſima tormenta rōne iā dicta. t Noneī ſubtrahꝫ ꝑſonā cuiuſꝙͣ. quātūcūqꝫ ſit pauꝑ. v Do

minus. a bono ſibi debito. x Nec verebitur .i. timebit. Magnitudinem cuiuſquā .i. quin debite puniat eum.a Qm̄ puſillū ⁊ magnū ip̄e fec̄. ſicut eī ex diuerſiſ gradibus creaturaꝝ reſultat pulchritudo vniuerſi: ⁊ ſic ex diuerſis gradibꝰ hoīum reſultat pulchritudo reipublice. b Etequalit̓ eſt illi cura deoībus. iſta cura idemē qd̓ eiꝰ ꝓuidētia. Sivero accipiat̉ actꝰ diuine ꝓuidētie ꝓut ē īmente diuina: ſic n̄ ēibi aliqua diſtinctionā vnico actu ꝓuidetoībus creaturis. ſi autē accipiat̉ effectꝰ exterior ſic ē ibi diſtīctiotn̄ ē ibi equalis ꝓpͥortiōis: nā vnicuiqꝫ reiꝓuidet ẜm ꝯueniētiāſue nature. Creaturisaūt ītelligibilibꝰ quemereri poſſit ⁊ demereri ꝓuidet ſuꝑ hocpena ⁊ gloriā ẜꝫ meritoꝝ ⁊ demeritoꝝ exigētiā: iō ſb̓dit̉: c Iortioribus aūt fortior īſtat cruciatꝰ. nā caſuseoꝝ grauior ē: ⁊ ꝑ cōſequēſ grauior tormēto dignꝰ. c Ad voſgͦ. Hic ꝯn̄t̉ īduc̄ ad ſapiētiā ꝓpt̓ ꝯſecutionēboni: ⁊ prīo pōit ſuāīductionē: ſcd̓o remouet quādā obiectiōeꝫibi clara ē. tertio īfertitētā ꝯcluſiōꝫ: ibi Cogitare gͦ. Circa pͥᵐ dr̄:d Ad vos gͦ regeſ ſūthi ſermōes mei .ſ. pͥncipalit̓: ⁊ ꝯſecutiue adſubditos vt dictū ē ī prīcipio hꝰ capituli. e Et ne excedatis. curioſe perſcrutādo diuina circa q̄ ē ꝓpͥe ſapīa: ꝓpt̓ qd̓dr̄: ro. xij. Nō plus ſapere ꝙͣ oportet: ſꝫ ſapere ad ſobrietatēUel aliter: e Et ne excidatis. durius debito pauꝑes tractando ꝓpter qd̓ ſubdit̉: f Qui eī cuſtodierint iuſticiaꝫ.tenēdo debitā menſurā. g Iuſte iudicabūt̉. a dn̄o qͥ iudex ē omniū. h Et qͥ dedicerit iuſta. ẜm leges diuinaſ ⁊humanas. i Inueniēt quid reſpōdeāt. cū īterrogant̉ d̓iuſticia. hoīes enī recurrūt ad iudicē ſicut ad ius animatuꝫvt dr̄. v. ethic. Cetera patēt. k Clara eſt. Hic ꝯſequenterremouet quādā obiectionē ſeu excuſationeꝫ qua poſſet aliquis dicere ꝙ acquiſitio ſapīe ē nimis difficilis ꝓpter qd̓ facit hoīes ſeſe retrahere: ꝓpter hoc iſtud remouet dicēs: Clara ē ⁊ q̄ nūꝙͣ marceſcit ſapīa. ꝓpter qd̓ viſibilis ē oculiſ mētalibus ſicut ſol oculis corporalibus: ⁊ hoc eſt verū quātūad prima principia omnibus per ſe nota: ſicut dicit ph̓s. ij.meta. ꝙ veritatis cognitio partim eſt facilis: ideo ſubditurl Et facile videtur ab his qui diligunt eam. nam affectꝰtrahit intellectum ad interiora ſapientie. m Et inuenitur ab his qui querunt illam. per exercitium lectionis ⁊ ſtudiū oratiōis. n Preoccupat qui ſe cōcupiſcunt ⁊cͣ. pehoc ītelligitur ꝙ querentes dicto modo ſapientiā in illa ꝓficiūt ī breui plus ꝙ credebant. a Logitare ergo d̓ illa.Hic cōſequēter īfert ītentā cōcluſionē .ſ. ꝙ querere diligēter