L iber
et ſi compreſſerit labia ſuaintelligēs. ¶ Cap. XVIII.Ccāſiones querit quivult recedere ab amico: omni tꝑe erit exprobrabilis. Non recipit ſtultꝰ verba prudētie: niſi ea dixerisq̄ v̓ſant̉ in corde eiꝰ. Impius cū ī ꝓfundū venerit peccatoꝝ contēnit: ſed ſeꝗt̉ eūignominia ⁊ opprobrium.Aqu̓a ꝓfūda v̓ba ex ore viri: et torrēs redūdans ſōnsſapīe. Accipere ꝑſonaꝫ impij in iudicio non ē bonuꝫ:vt declines a vitate iudicijLābia ſtulti miſcēt ſe rixis⁊ oͣs eiꝰ iurgia ꝓuocat. Osſtu̓lti ꝯtritio ei: ⁊ lābia ip̄iꝰruina aīe eius. Verba biliguis quaſi ſimplicia: et ipſaꝑueniūt vſqꝫ ad int̓iora vetris. Pigruꝫ deijcit timor:a̓īe aūt effeminatoꝝ eſuriētQui mollis ⁊ diſſolutꝰ eſt īoꝑe ſuo: frat̓ eſt ſua oꝑa diſſipantis. Turris fortiſſima
nomē dn̄i: ad ipſam curritiuſtus ⁊ exaltabit̉. Sūbſtātia diuitis urbs roboris ei⁊ qͣſi murus validus circūdās eū. Antēqͣꝫ ꝯterat̉ exaltat̉ cor hoīs: et anteqͣꝫ gl̓ificet̉ humiliat̉. Qui pͥus rn̄det qͣꝫ audiat: ſtultuꝫ ſe eſſedemōſtrat ⁊ ꝯfuſiōe dignūSpiritus viri ſūſtentat ībecillitatem ſuam: ſpirituꝫ v̓oad iraſcēdū facile: ꝗs poterit ſuſtinere: Cor prudētispoſſidebit ſcīaꝫ: et auris ſapiētiū querit doctrinā. Donū hoīs dilatat viā eius: ⁊an̄ pͥncipes ſpatiū ei facit.Iuſtus pͥor ē accuſator ſui:uenit amicꝰ eꝰ ēt īueſtigabiteū. Contradictōes cōpͥmitſors: ⁊ int̓ potentes quoqꝫdiiudicat. Frater ꝗ adiunatur a fratre quaſi ciuitas firma: ē. iudicia quaſi veciēsvrbium. De̓ fructu oris viri replebitur venter eius: etgenimina labiorum ipſius
ad loquēdū. v ¶ Et ſi cōpreſſerit labia ſua. ab inclinatōeloquēdi. x ¶ Intelligens .ſ. ꝓpriū defectū ex quo cōprimitlabia ſua: ne ꝓrumpat in aliquod ſtultū. ¶ Cap. XVIII.Ccaſiones q̄rit. Hic ꝯn̄ter reprobat effectū ire 2ᵐ:qui ē recedere ab amico fideli: qd̓ frequēter fac̄ iraDicit igit̉:a ¶ Occaſiōes q̄rit.allegando nō cām ꝓca̓. b ¶ Qui uult recedre ab amico. ſinerōnabili cā. c ¶ Oitꝑre erit exprobrabil̓.qꝛ corrumpit ⁊ falſatamicitiā: qd̓ ē peiꝰ ꝗͣfalſare pecuniā ꝙͣtop̄cioſior res eſt amicitia ꝙͣ pecunia: ẜm ꝙdicit ph̓s. viij. ethico.d ¶ Nō recipit ſtult̓v̓ba prudētie. qꝛ ſibideſipiūt ꝓpt̓ hītū cōtrariū. e ¶ Impiuscū in ꝓfū. ve. pec. perobſtinatōem mentis.f ¶ Cōtēnit. oēm correctōem ⁊ pene cōminatōem. g ¶ Sꝫ ſequit̉ eū ignomīa ⁊ opprobriū. ſempit̓nū ingehēna. h ¶ Aqͣ ꝓfūda v̓ba ex ore viri.vt dicit ra. ſa. hic accipit̉ vir ꝑfectꝰ in ſcīa⁊ v̓tute cuiꝰ v̓ba continēt ꝓfundā ſnīaꝫ: adquā quilibet non pōtde facili attinge̓ ſicutnec ad ꝓfundū aqueꝓfunde. i ¶ Et torrens redūdans. in alios ꝑ bonā doctrinaꝫ.k ¶ Fons ſapīe. ī mete ſapientis a quo fonte ad alios deriuat̉ aqͣ ſapīe. l ¶ Accipere ꝑſonā impij in iudicio. ſiue diues ſit ſiue pauper.m ¶ Nō eſt bonū. minus dicit ⁊ plus ſignificat: qꝛ hoc eſtmalū cum ſit ꝯͣ iuſticie v̓itatē. n ¶ Labia ſtulti miſcent ſerixis .ſ. alioꝝ adīuicē rixātiū. o ¶ Et oſ eiꝰ iurgia ꝓuocat.qꝛ rixātes ad maiora iurgia īcitat: ſicut ille qͥ canes incitatad mordendū ſe inuicē. p ¶ Os ſtulti ꝯtritio eius. qꝛ ꝓpt̓v̓ba ſua frequēter punit̉ in corpore: ⁊ cū hoc peccat ī menteiō ſeqͥtur: q ¶ Labia ipſius ⁊cͣ. verbabilinguiſ. qui ī pn̄tiaadulat̉ ⁊ in abſentia detrahit. r ¶ Quaſi ſimplicia .i. ſin̄plica doloſitatis vr̄ qn̄ in pn̄tia loquit̉. s ¶ Et ipſa ꝑueniunt vſqꝫ ad interiora ventris .i. vſqꝫ ad cor: qd̓ ē ī medio vētris. hoc ē dictu: ſūt valde nociua. t ¶ Pigrū ⁊cͣ. ille v̓ſusnō eſt in hebreo: pōt tn̄ ſic exponi. t ¶ Pigrū deijcit. ab aggreſſu boni oꝑis. v ¶ Timor. laboris. v ¶ Aīe aūt effemi .i. hoīes vt femine molles ad bn̄ operādū. x ¶ Eſurient. quia nō laborāt ad neceſſaria acqͥrēda. y ¶ Qui mollis ⁊ diſſolutus ē. a v̓tute operādi. z ¶ Frater ē ſua oꝑa diſſipantis .i. ſil̓is eſt illi nō tn̄ in toto: qꝛ peior eſt diſſipas oꝑaſua ꝙͣ mollis ⁊ remiſſuſ in ſuis oꝑbus īchoatis. a ¶ Turris fortiſſima .i. ꝓtectio firma. b ¶ Nomē dn̄i .i. eiꝰ potentia. c ¶ Ad ip̄aꝫ currit iuſtus. inuocādo diuinā potētiaꝫin ſuis neceſſitatibus. d ¶ Subſtātia diuitis .i. eiꝰ diuitie.e ¶ Urbs roboris eiꝰ. qꝛ in ipſis cōfidit ſicut ī murata vrbe
lꝫ frequēter in hoc decipiat̉. f ¶ An̄qͣ ꝯterat̉ exal. eo.hōiſ. ſicut dcm̄ ē ſupra de abſalō ⁊ de antiocho illuſtrg ¶ Et an̄qͣ gl̓ificet̉ humiliat̉. ſicut Ioſeph humiliatfuit in carcere an̄ꝙͣ p̄ficeret̉ egypti ꝓuincie: dauid in ꝑſecutōe ſaulis anteꝙͣ ſb̓limaret̉ in regnū. h ¶ Qui pusreſpōdet ꝙͣ audiat ⁊cͣ. hoc dupl̓rexponit̉. vno mōde illo qͥ ad qōeꝫrn̄det anꝙͣ ꝑfecteaudiat eius ꝓpoſitōem: ⁊ ille frequenter on̄dit ſeſtultū ⁊ ꝯfuſibilēqꝛ nō rn̄det ad intellectū q̄rentis.Alio modo de illo qͥ tanꝙͣ doctorrn̄det diſcipulis:qͥ tn̄ non audiuitdiſcēdo ab alijs.⁊ iſte ē ſtultꝰ ⁊ cōfuſione dignꝰ: qꝛaccipit formā doctoris cū nonduꝫfuerit diſcipulusi ¶ Spūs aūt viri .i. bonitas cordis. k ¶ Suſtētat ſuā ībecillitatē. ex parte corporis: qꝛ plus aliqn̄facit ꝙͣ hēns corpus forte ⁊ cor debile. vn̄ dic̄ Gregoriꝰ homel̓. xij.Uires quas īperitia denegat: charitas ſubminiſtratl ¶ Spūꝫ v̓o adira. faci. qͥs po. ſuſti. q. d. nullus niſi valde patiēs ⁊ māſuetꝰ. m ¶ Cor prudē. poſ. ſci. tāqͣrē chariſſimā: ⁊ qꝛ n̄ pōt auferri ab eo violēter ſic̄ p̄n̄tbona exteriora. n ¶ Et auris ſa. q̄rit doc. ab alijs libēter audiēdo ꝓpter qd̓ dr̄. sͣ. c. j. Audiēs ſapiēs ſapiētiorerit ⁊cͣ. o ¶ Donū hoīs dila. viā eiꝰ. hoc pꝫ in curijspͥncipū ⁊ p̄latoꝝ: qꝛ qui dat oſtiarijs ⁊ mediatoribusꝓcedit vltra vſqꝫ ad pn̄tiā eoꝝ. p ¶ Iuſtus pͥor acculator ē ſui. reuelado delictū ſuū amico an̄qͣ ab alijs accuſet̉. q ¶ Uenit amicꝰ eius. ei cōpatiēdo. r ¶ Et īueſtigabit eū. querēs viā liberatōis ſue. s ¶ Lōtradictōnes cōprimit ſors ⁊c̄. cū .n. in diuiſione alicuꝰ rei non inuenit̉ alius modus ꝙͣ ſors: tūc vſus ſortiū deſcindit int̓eos litigiū: qꝛ qͥlibet eſt ꝯtentꝰ portōe ſibi ꝑ ſortē obueniente. t ¶ Frater qui adiuuat̉ a fratre .i. ꝯgregatō hominū ⁊ potiſſime religioſoꝝ adinuicē ꝯcordātiū ⁊ ſupportātiū. v ¶ Quaſi ciuitas firma. qꝛ ſi ab alijs inuadatur bn̄ defendit̉. x ¶ Et iudicia. a talibus data.Quaſi vectes vrbiū. qꝛ ſunt firma ⁊ īmobilia.z ¶ De fructu oris viri .i. de doctrina v̓tuoſi. ⁊ ¶ Replebitur vent̓ eius .i. augmētabit̉ ſcīa eius eo mō loquēdi quo dr̄ de paꝝ ſciēte aut ignorāte ꝙ parū aut nihilhabet ī ventre: ex actu .n. docēdi augmentabit̉ ſcīa doctoris. a ¶ Et genimina .i. germina vel gnaͣtōes: ⁊ dicunt̉ a gigno. h ¶ Labioꝝ eiꝰ .i. doctrīa ipſiꝰ: ⁊ ē repe