Liber
ne ſapientie ſe extollentes qͥdam ph̓i loquunt̉ aduerſuschriſtū: ſꝫ iudei in abuſione .ſ. ſcripturis abutendo. Cōſequent̓ dicit octauo: Quā magna ml̓titudo dulcedistue. vbi ꝓphetice chriſtus declarat ꝙ oīa p̄dicta aduerſa cedent in bonū inuiſibile iuſtoꝝ: qͦꝝ ineffabilis ſuauitas eſt: ⁊ iō dicit: Quā magna multudo ⁊cͣ. qd̓ qͥdembonū inuiſibile ⁊ abſconditum eſt: vnde dicit: Quā abſcondiſti timentibus te. ſil̓r ⁊ bonū ꝑfectum eſt: vn̄ dic̄Perfeciſti eis. quod quidē bonū lꝫ modo ſit occultum:ſperat̉ tn̄ in futuro iudicio maxime publicari: vn̄ dicit:Perfeciſti eis qui ſperant in te in cōſpectu filioꝝ hominum. in quo ſtatu .ſ. cum erunt iuſti intra abſconditurfaciei diuine eū .ſ. videntes per ſpeciem: tunc erūt omninō abſconditi .i. ſeparati a conturbatōe hoīum: ⁊ ſimiliter ꝓtecti a cōtradictōne linguarū. ⁊ hoc eſt qd̓ dicit:Aſcondes eos in abſcondito faciei tue ⁊ ſic ꝓteges eos⁊cͣ. Conſequent̓ nono: quia eccleſia lꝫ in hoc ſeculo nōdū in abſcondito faciei diuine tranquilla exiſtens: ſꝫ incontradictione hominū ⁊ in ꝯtradictōne linguarū adhuc fluctuans: cū hoc tn̄ mirifice miſericordia diuinaꝓtegitur: iccirco ī ꝑſona ipſius eccleſie dicit: Benedictꝰdn̄s qm̄ miſericordiā ſuaꝫ mirificauit mihi in ciuitatemunita .i. ī hoc mundo que ciuitas munita dr̄ ẜm glo.eo ꝙ ſapientia carnis ⁊ philoſophica traditōe cōtra deum armata eſt: que quidem ꝓtectio ſic eſt mirificata ꝙrōnem humanam excedit: ideo ſequitur: Ego autē dixiin exceſſu mentis mee .i. in pauore meo: cuꝫ contra mehorribiliter inſurgerent gentes. ¶ Proiectus ſum a facieoculorum tuorū. hoc eſt quia per viam humanam nōpoſſem euadere: ſed ſolum diuina miſeratione fideliuꝫp̄ces acceptante: vnde ſequitur: Ideo exaudiſti vocemorationis mee. Conſequenter decimo eccleſia ſeu populus fidelis predictas cōtradictiones atqꝫ anguſtias huiuſmodi expertus: et ex his mirifica miſericordia liberatus iam alios hortatur dicens: Diligite dominū omnes ſancti eius. hoc eſt dicere: ex his tribulatōibus nondebetis deſiſtere a via veritatiſ: ſed viriliter age: quia qͥabundanter ſuperbiunt punientur: ⁊ iuſti ſperātes premiabuntur: vude dicitur: Diligite dominum ⁊cͣ. ⁊ viriliter agite ⁊cͣ. Et nota ꝙ in hac vltima concluſione exhortatoria tangit p̄ſlamiſta tres virtutes quibus viriliter eſt agendum ad vltimi finis conſecutioneꝫ: quas nōtangit ordine nature: ſed dignitatis: vnde primo tangitcharitatem tanꝙͣ ceteris digniorem: ⁊ hoc cum dicit:Diligite dominum omnes ſancti eius. ſecundo tangitfidem: que virtutum eſt fundamentum: ⁊ hoc cum dicit: Quoniam veritatem requiret dominꝰ. tertio ſpemcum dicit: Qui ſperatis in domino.¶ Replica.N te domine ſperaui. Hunc pſalmū exopnit¶ poſtillator ad litteraꝫ de dauid ẜm hiſtoriam¶ Burgen̄. autem putat illam expoſitionem irrationabilem maxime quia quedam ſunt verba q̄ chriſtus in cruce ꝓtulit: que non poſſunt ꝓprie de alio exponi: puta: In manus tuas comendo ſpiritum meum.ſed clarum eſt argumentū illud modicū valere: qꝛ ſāctidoctores dicunt illum verſum ⁊ nōnulla alia v̓ba chriſti fore doctrinalia plus ꝙͣ formalia: ⁊ ꝙ chriſtꝰ ea dixerit plus gr̄a exēpli ꝙ ꝑſonalis ſubſidij. Et qꝛ ẜm ſactosdoctores dauid ſepe ⁊ multuꝫ figurat chriſtum: ⁊ geriteius typū ſpecialiter in perſecutione: nō mirū ꝙ multipſalmi de dauid ꝑ hiſtoriā exponēdi chriſtū dn̄m pͥncipalit̓ ⁊ eſ paſſionē deſcribūt: ſic ꝙ ꝙͣuis ſint d̓ dauid adlr̄am fcī: ſunt tn̄ ꝑ ſpm̄ſanctū de chriſto pͥncipalit̓ intenti. Et ꝑ illū modū dicēdi tollunt̉ multe diuerſitates inpoſtillatorē ⁊ Burgen̄. circa pſalterium.
letantur: ideo ſequit̉: Odiſti obſeruantes vanitates ſuꝑuacue. Ego aūt in dn̄o ſperaui exultabo ⁊ letabor in miſericordia tua. vbi on̄ditur redēptio huiuſmodi miſericordiediuine attribuenda potius ꝙ meritꝭ: vnde ⁊ vlterius dicit:Qm̄ reſpexiſti humilitatē meā .i. infirmitatē .ſ. ꝙ nō poterā ꝓprijs actibus ſeu meritis redimi: ⁊ ideo: Saluaſti d̓ neceſſitatibus aīam meā. hoc ē de neceſſitate mortis ſpūalisin qua multe miſericordie includunt̉: ⁊ iō pluraliter de neceſſitatibus dicit: Conſequent̓ chriſtus 4º ẜm naturā aſſūptam dicit: Neqꝫ ꝯcluſiſti me in manu inimici. qꝛ in ſepulchro poſitus: ⁊ ab inimicis cuſtoditus nō fuit in manibuseoꝝ ꝯcluſus: ſed potius de illa clauſura exiuit in ſpacioſuꝫlocū .ſ. in ſtatu glorioſe libertatis: vnde: Statuiſti in locoſpacioſo pedes meos. ⁊ poſſunt hec v̓ba ſpāliter referri adhoc ꝙ chriſtus poſt reſurrectōem iuit in galileā in monteꝫquē diſcipul̓ ſuiſ ſtatuerat: vbi ⁊ pedes ei glorioſos tenuerūt: Matth̓. xxviij. c. ⁊ qꝛ ſtatim poſt reſurrectionē glorioſam chriſti eius corpꝰ myſticū fuit in maximis tribulatōibus ⁊ ꝑſecutōibus tam iudeoꝝ ꝙ romanoꝝ. vt pꝫ in actibꝰ apoſtoloꝝ: et in alijs geſtis diſcipuloꝝ chriſti: Iccircoꝯn̄ter chriſtus 5º in ꝑſona corporis ſui myſtici dicit orādo:Miſerere mei dn̄e qm̄ tribulor ⁊cͣ. que omnia faciliter applicantur eccleſie pͥmitiue in his tribulatōibus conſtitutevſqꝫ ibi: Super omnes inimicos meos ⁊cͣ. Circa quod ſciēdum ꝙ eccleſia poſt chriſti reſurrectionem non ſolum fuitafflicta ſeu tribulata ab inimicis .ſ. iudeis ⁊ paganis: qͥ dedirecto eā perſequebant̉: ſed etiā a falſis chriſtianis: ⁊ p̄ſeudo apoſtolis: de quibꝰ. ij. Corꝭ. xj. Periculis ex genere: periculis ex gentibus: periculis in falſis fratribus. Falſi .n. chriſtiani male viuētes: ſimilit̓ ⁊ pſeudo apoſtoli falſa dogmaticantes opprobrium ⁊ etiam timorem ſubuerſioniſ in religione chriſtiana ꝙͣtum in ſe erat cauſabant: pro quibus oībus chriſtus in perſona eccleſie dicebat: Super omneſ inimicos meos factus ſum opprobrium vicinis meis valde ⁊timor notis meis. vt per inimicos intelligantur iudei ſeupagani: per vicinos pſeudo apoſtoli: qui magis videbant̉appropinquare ad ſequelam chriſti: licet falſe. per notoſ vero falſi chriſtiani vulgares: ⁊ ſic cum dicitur: Uicinis meiſ⁊ notis meis. intelligendū eſt ſub ſenſu ablatiui caſus nondatiui: ex quorum peruerſitate ſequebatur tanta diffamatio in vita ⁊ doctrina eccleſie ꝙ ſimplices infideles viam ſalutis inquirere ab ipſa doctrina eccleſie diſcebant: ideo ſectur: Qui videbant me foras fugiebant a me ⁊cͣ mors chriſti ſalutifera tradita erat fere obliuioni. Un̄ ſequitur ſexin perſona chriſti: Obliuioni factus ſum tanꝙͣ mortuus acorde ⁊ factus ſum quaſi vas perditum. quia per talē falſam doctrinam ⁊ infamiaꝫ quodāmodo crux chriſti videbatur euacuari. j. Corinth̓. j. Cetera autem que ſequunturfaciliter ſunt applicabilia ad diuerſas ⁊ varias tribulationes: perſecutiones: opprobria: ⁊ cōminationes eccleſie primitiue poſt reſurrectionem chriſti vſqꝫ ibi: In manibuſ tuis ſortes mee. vbi in hebraico habetur: In manibus tuistempora mea. cuius ſenſus eſt: quia eccleſia in hoc ſeculoconſtituta tanꝙͣ nauis in medio maris quandoqꝫ fluctibꝰſeculi agitat̉: quandoqꝫ vero ꝓcellis in auram cōuerſis aliqͣli letat̉ tranquillitate: vt hr̄ infra pſal. cvj. ⁊ in euangelio:⁊ hec ſūt tēpora q̄ in manibꝰ dei ꝓfitet̉ eē eccleſia. d. In manibus tuis tēpora mea. q. d. tam ī tꝑe fluctuatōis ꝙͣ in tꝑeſerenitatis in te ſperaui: qꝛ deꝰ meꝰ es tu: iuxta illud ad Roxiiij. Siue viuimꝰ ſiue morimur dei ſumꝰ. Cōſequent̓ chriſtus in ꝑſona corporis ſui myſtici .ſ. eccleſie orat ꝙ p̄dc̄e tribulatōes nō cedant ī ꝯfuſionē eccleſie finalē. d. Nō ꝯfūdarqm̄ īuocaui te. ſꝫ potius in ꝯfuſionē veniāt aduerſarioruꝫſpālit̓ eoꝝ qͥ nomē chriſti blaſphemāt: vn̄ dicit: Erubeſcatipij ⁊cͣ. muta fiāt labia doloſa q̄ loquunt̉ aduerſus iuſtū .i.chriſtū. Iniqͥratē in ſuꝑbia ⁊ in abuſiōe. In ſuꝑbia .n. hūa