Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Iob

Unquid C XXXIX.noſti tēpus partꝰ ibi in petris: uel ꝑturientesceruas obſeruaſti? Dinumeraſti mēſes ꝯceptus ea: ſciuiſti tēpꝰ pariꝰ earū:Incuruātur ad fetū pariunt: et rugitꝰ emittunt. Separātur filij earū: et pergūtad paſtuꝫ: egrediūturreuertentur ad eas. Quisdimiſit onagrū liberū: et vicula eius ꝗs ſoluit? Cui dedi ī ſolitudine domū: et tabernacula eiꝰ in terra ſalſuginis. Contēnit multitudinem ciuitatis: clamorē exactoris non audit. Circunſpicit montes paſcue ſue:virētia queqꝫ ꝑquirit.quid volet rhinoceros ẜui

re tibi: aūt morabitur adſepe tuum? Nunquid alligabis rhinocerota ad arādum loro tuo: aūt confringet glebas valliuꝫ poſt te?Nunꝗd fiduciā habebis īmagna fortitudine eius: etderelinques ei labores tuos? Nu̓nꝗd credeſ illi quoniam ſemetem reddat tibi:et aream tuaꝫ congreget̉:Penna ſtrutōnis ſimilis ēpennis herodij accipitriſque derelinquit oua ſua int̓ra: tu forſita in pulue̓ calefacies ea? Obliuiſcit̉ pelcōculcet ea: aut beſtia agriꝯtēat. Durat̉ ad filios ſuoſqͣſi ſint ſui: fruſtra laborauit nullo tīore cogēte. Priu̓auit enī eaꝫ deꝰ ſapīa: nec

hoc eſt qd̓ dr̄: a Nunquid noſti tempꝰ partus ibitum. que ſunt capre ſ. lueſtres. b In petris .i. in rupibus petroſis cauernoſis: vbi lupi poſſunt accederec Uel ꝑturiētes ceruas obſeruaſti. loquitur de eis admodū mulieris: que ī partu indiget obſeruatōne obſtetricuꝫ: ſed diuinaꝓuidentia in animalibꝰ maxīe ſilueſtribus ſuppletiſtud officiuꝫ: vn̄ſb̓ditur: d Dinumeraſti mēſes⁊cͣ. q. d.: obſtetrices eniꝫ inqͥrūtde tp̄e ꝯceptꝰ mulieꝝ numerandomenſes: vt meliꝰꝓnoſticent depore partus eaꝝe Incuruanturad fetū pariūt.qꝛ deo ꝓuidentefaciliꝰ pariūt aīalia ꝙͣ muliereſ:tn̄ ſine aliqua diſficultate: io ſubditur: f Et rugitus emittūt. in ſignū afflictōnis.g Seꝑantur filij earū. ſatis citoa ꝯſortio matris.h Et ꝑgunt adpaſtū. ad qͣrendūſibi victū: ſb̓ditur: i Egrediūtur reuertūtur ad eas. quaſi abſoluti emacipati a cura parētum: ſic aūt eſt in hōi3: ſed multo tēpore oportet pueros parētibuſi veſtitu habendo doctrina: non poſſūt hr̄e ais. k Quis dimiſit. Hic cōſequēter on̄dit̉ diuīaidentia potētia in ꝯditōibus aliquoꝝ aīaliū in ſpeEt primo in onagro: qui eſt aſinꝰ ſilueſtris: in eſtmirabile: qd̓ eſt bn̄ domeſticabile aīal: cum tn̄us domeſticꝰ non videt̉ poſſe diu viuere abſqꝫ curais: tn̄ videatur eiuſdē ſpeciei: hoc eſt qd̓ dicitur:Quis dimiſit onagrū liberuꝫ. a ſeruitute hoīm. Et vincula eiꝰ quis ſoluit. q. d. aſinus domeſticuscapiſtro ligat̉: onager talibꝰ tenetur. m Cui dedi in ſolitudine domū. qꝛ magis eligit habitare in deſerto ꝙͣ in optima ciuitate. n Et tabernacula eiꝰ. i habitatio eiꝰ. o In terra ſalſuginis .i. in terra ſolis ardoribꝰ exuſta: ꝓpt̓ quā aduſtionē vr̄ cōuerti in ſal̓ amaritudinē. ſal enī ex aduſtione terre cauſat̉: vt hr̄ in libromētheoroꝝ. p Cōtēnit multitudinem ciuitatis. magis appetēs ī deſerto habitare. q Clamorē exactoriſ audit .i. illiꝰ vellet ab eo exigere laborē in portādisoneribꝰ qd̓ oīno reſpuit. Circūſpicit mōtes paſcue..i. magis eligit de herbis capoꝝ viuere: ꝙͣ de annona ſibi ab hōibꝰ miniſtrata. s Nūquid ⁊c̄. Hic ꝯn̄ter ponit exemplū de rhinocerote: qd̓ ē aīal hn̄s vnū cornu infrōte: alio noīe vocat̉ vnicornꝰ: ē aīal valde forte necpōt domeſticari ad laboreꝫ hōibꝰ applicari: īmo ſialiqn̄ capiat̉ ex īdignatōe cito morit̉: ita pōt hōibꝰdeſeruire: hoc ē qd̓ dr̄: s Nūquid volet rhinoceros ſeruire tibi. ſicut aīalia domeſtica. t Aut morabitur ad p̄ſepe tuū. ad habēdum ibi pabulū bonū. q. d

: qꝛ magis eligit viuere in ſolitudine. v Nūquid alligabis rhinocerota .i. aīal qd̓ ī noīatīo dr̄ rhinoceros vl̓ rhinocerō: ꝓut dr̄ rhinoceron fac̄ rhinocerōtē ī accuſatio: rhinoceros fac̄ rhinocerota. x. Ad aran. loro tuo .i. cathena tua ſicut ligāt̉ boues in aratro. y Aut ꝯfrīgꝫ glebasvalliuꝫ. vomere aratri. z Poſt te. i.ſequēs te ſicut ductorem ſuū. Alio exponitur hoc vltimuꝫde qͦdā inſtrumēto ligneo rotūdo quodtrahit̉ ſupra t̓raꝫ ara ad ꝯminuendū glebas nimis groſſaſ: vtſic terra meliꝰ fructificet. Nūquid fidu. ha. ī ma. forti. eiꝰ.vt cuſtodias poſſeſſiones tuas: ſubdit̉: a Et derelinques ei labores tuos.i. fructus a te elaboratos ad cuſtodiēdū: ſic̄aliqn̄ dimittūtur canes cum aliqͦ famuload cuſtodiam taliuꝫ.b Nūquid credeſei qm̄ red. ſe. tibi. exfrugibꝰ ſic ꝯſeruatis:c Et are. tu. ꝯgre. ſic̄ boue vel aſino fruges cōgregātur ī area oīa iſta ſunt negatiue dicta. d Penna ſtrucionis. Hic ponitur exemplum in ſtrucione que eſtauis in pluribus mirabilis: in corpore quantum ad grauitatem aſſimilatur animalibus: quia alas ſuas non erigitur in altum: ſed ſolum iuuatur ad fortius currendumſuꝑ duos pedes ſuos: hoc ē qd̓ dr̄: d Pēna ſtrucionisſimil̓ eſt pēnis herodij: alio noīe dr̄ gelfodiꝰ. e Et accipitriſ. gallice oſtour: vtraqꝫ auis optime celeriter volat mirabile ē pēne ſtrucionis ſūt ſil̓es deſeruiūt eiad volatū. Aliud aūt mirabile in ſtrucione eſt: oua ſuaabſcōdit ī ſabulo vt ibi virtutem ſolis calefiāt pullificent: tamen alie aues naturalit̓ ſint ſolicite fouere oua:pulloſ nutrire: hoc eſt qd̓ dicitur: f Que derelinquitin t̓ra .ſ. cabuloſa Oua ſua. vt dcm̄ ē. g Tu forſitan inpuluere calefacies ea. q. d. non: ſed v̓tute ſolis hoc fit ex diuina ꝓuidentia. h Obliuiſcit̉ pes .ſ. hominis tranſeuntis i C nculcet ea. qꝛ videt̉ ſe habere ad moduꝫ obliuiſcētiſ: eo non reuertitur ad fouendū oua ſua. k Duratur ad filios. qꝛ ſicut vr̄ negligēs in fouēdo oua: ita in nutriēdo pullos natos. Alij vero dicūt: quādo fracta teſtaoui vel ouorum apparent pulli: tunc eos recognoſcit nutrit: ſed pro tanto dicitur dura ad filios: quia non fouetoua: vt inde enaſcantur: ſed prima expoſitio magis cōcordat littere ſequenti: cum dicitur: Fruſtra laborauit. inſpiciendo: eo non curat de natiuitate pullorum nutritione: ſed dimittit. m Nullo timore cogente. Alie enīaues diligenter cuſtodiunt oua pullos: ſi aliquandodimittant: hoc eſt ex timore alicuius ſuperuenientis: quivult matrem cum ouis vel pullis capere: ſed ſtrucio dimittit abſque tali timore. n Priuauit enim deus ſaīpiētia .i. naturali īduſtria ad fotū ouoꝝ pulloꝝ: que eſt.omnibus alijs auibus. o Nec dedit illi intelligentiam