(I
¶ Ad illud tamē quod obicitur de imione.Dicendū ꝙ gratia nō unit quaatū ad eē primum quantū ad hoc. ꝙ deus ē cuilibꝫ creature intimus eſſentialiter potentialiter ⁊ p̄ſentialiter. ſed gratia eſt mediū uniendi quantūad cognitioneꝫ ⁊ amorē. quantū ad que modum multū diſtat deus a peccatoribus.Ertio queritur Utrū gratia ſitin genere ſubſtantie uel in genere accidentis. ¶ Et ꝙ ſit ingenere accidentis bidet̉. Omnepqd̓ aduenit ſubſtantie iam complete ē accn̄s.ſed gratia aduenit ſubſtantie iam completeſcilꝫ anime rōnali. ergo gratia eſt accidens.¶ Item qd̓ adeſt ⁊ abeſt preter ſubiecti corruptionē eſt accidens. ſed gratia ē huiꝰ modiſicut patet. quia multi iuſti efficiūtur peccatores ⁊ ecōuerſo. ergo ⁊cͣ. ¶ Item omne qd̓recipit magis ⁊ minus ē accidens. ſed gratiarecipit magis ⁊ minus. quia maior ē in unoqͣꝫ in altero. ⁊ in eodem ipſa ẜm diuerſa tēpora magis ītēditur. ergo ⁊c. ¶ Preterea.Aut gratia eſt ſubſtantia. aut accidens. Siē accides habeo ꝓpoſitū. Si ſubſtātia. autſubſtantia materia. aut ſubſtantia forma. autſubſtantia compoſitum. Subſtātia materianō. hoc cōſtat. Subſtātia etiā compoſita n̄.quia tūc non eēt anime unibilis. Subſtātiaforma non. quia tūc ex gratia ⁊ anima fieretunū ꝑ eēntiam. ergo ſi nō ē ſubſtantia. rſtatꝙ ē accidēs. ¶ Item ſi ē ſubſtātia. aut corporalis. aat ſpūalis. non corporalis. hoc cōſtat̉. Si ſpūalis. aut deus. aut angelus. autrōnalis anima. ſed cōſtans ē ꝙ gratia creatanec e deus nec angelus nec anima rōnalis.ergo reſtat ꝙ gr̄a creata ſit in genere accidentis. ¶ Item nulla ſubſtantia ē habitus.ſed gratia ē quidam habitus animā decorās⁊ ornas. ſicut dicitur ſuꝑ illud p̄s. Ut exilaret facie̓ ī oleo ⁊ gloria. gratia ē quidā nitoranimi ⁊c. ergo gratia non ē ſubſtantia. ⁊ eſtſubſtantia uel accidens. ergo ⁊c ¶ Sed ꝯͣ.Nullū accidens ē nobilius ſubſtātia. ſed gr̄aē nobilior anima quā ꝑficit ⁊ complet. ſicutꝑfectio ē nobilior ꝑfectibili. ergo gratia noneſt accidens. ⁊ ē accidens uel ſubſtantia. ergo⁊cͣ. Iteꝫ nullum accidens ē ſubſtantie ſimilius qͣꝫ ſubſtantia. ſed gratia īter ceterascreaturas ē deo ſimilior ⁊ deus ē ſubſtantia.
exgio qtia c in genere ſubſſantie. ¶ Iernullum accidens ē ſtabiliꝰ qͣꝫ ſubſtantia. ꝓ eoꝙ ſubſtātia prebet fulcimentū accidenti. nōecōuerſo. ſed gratia ſtabilit ipſam animam⁊ confirmat in bono. nec poteſt ipſa gratiaaliquo modo incuruari in malo. ſi ergo aīa ēſubſtantia. gratia ē ſubſtantia. ¶ Itē omnisforma que ē principium uite ē in genere ſubſtantie. ſed gratia ē principium uite ⁊ nobiliſſime uite. ergo gratia ē in genere ſubſtantie. ¶ Iterū tria ſunt genera bonorum ſcilicꝫbona media. bona minima ⁊ bona maxīa. ſicut uult Aug. in libro de libero arbitrio. ſecbona minima ⁊ bona media ſunt in genereſubſtantie. ergo multo fortius ⁊ bona maxīaſed gratia ē de bonis maximis. ergo ⁊c IItem omne accidens quod ineſt alicui ut accidens. aut ineſt ꝑ ſe aut ꝑ accidēs. ſi ergo gr̄aineſt anime ut accidens. aut ergo ineſt ꝑ ſeaut ꝑ accidens. ſi ꝑ ſe. ergo habet ortuꝫ exꝓpriis principiis ſubiecti. ergo iam non eritgratia. ſed naturalis ꝓprietas. Si ꝑ accidēſſed omne ꝑ accidēs reducibile ē ad ꝑ ſe. ergo ſi gratia ineſt anime ꝑ accidens. erit aliudſubiectuꝫ cui inerit ꝑ ſe. Quero ergo quioſit id? ſi auteꝫ non ē aliquod tale dare. rſtatꝙ gr̄a nō ē accn̄s. ⁊ ē accn̄s uel ſubſtantia.ergo ⁊c ¶ Rn̄o. Dicendū ꝙ ponētes gr̄aeē donū creatu. neceſſe habet ponere gr̄ameē in genere accn̄tis ¶ Ad cuiꝰ ītelligentiaꝫnotandū ꝙ ē aliqd̓ accidēs qd̓ ꝯꝑatur ad aliqͥd ſicut ad ſubiectū ⁊ cauſā. Aliqd̓ qd̓ ꝯꝑatſolū ad aliqͥd ſicut ad ſubiectu ⁊ ad aliud ſicad cauſaꝫ. v̓bigr̄a nigredo in coruo ꝯꝑat̉ adip̄ꝫ coruū ſicut ad ſubiectu ⁊ cam. lumen inaere uel ſpēs ī ſpeculo ꝯꝑat̉ ſolū ſicut ad ſubiectum. nō ſicut ad cām. qͥa ⁊ ſi ibi r̄cipiaturaliūde tamē habꝫ ortū. Tale aūt accidēs qd̓ꝯꝑat̉ ad aliqͥd ſicut ad ſubiectu. ⁊ ad aliud ſic̄ad cām pōt eē ſub triplici dr̄a. Quoddā .n.ē qd̓ hꝫ ortū ab īferiori. quoddā qd̓ hꝫ ortū a pari. qd̓dā qd̓ hꝫ ortū a ſuꝑiori. ſi ē abīferiori ut ſpēs lapidis ī oculo ul̓ etiā in ītellectu nr̄o. ſi a pari ut ſil̓itudo ſpeculi in ſpeculo. Si ē a ſuꝑiori ut lumē in aere illūiatoTale aūt accn̄s qd̓ hꝫ ortū a ſuꝑiori īqͣꝫtū accidēs ē. ꝯplemētū ē. non qͣꝫtū ad eē primumſed qͣꝫtum ad eſſe ſcd̓m. quia uero a ſuꝑiorieſt. habet nobilitare ſubiectum in hoc ꝙ