Druckschrift 
Commentarius in secundum librum Sententiarum Petri Lombardi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

rōnali. Aliud aūt ē appetibile a brutali. ethoc modo bene contīgit naturalē potētiam deliberatiuā eſſe diuerſas potētias. Aliomodo poteſt diuidi appetitus ſiue potentiain naturalē deliberatiuā. ita tamē ſitdifferētia in obiectis. ſed in modo appetēdi.ut cuꝫ appellamus ſyndereſiꝫ eſſe uolūtatēnaturalē. que quidē naturaliter inclinat inſtigat ad bonuꝫ honeſtū murmurat cōtramalū. uolūtatē deliberatiuā appetitū. quopoſt deliberationē aliquādo adheremus bono. aliquādo malo. Et ſic diuiſio potētienaturalē deliberatiuā uariat ẜm eſſentiam potentie. ſed ẜm modū mouendi.Et hoc diuidit Damaſ. quia naturalis deliberatiua ſint diuerſe potētie. ſedquia una eſt potētia diuerſimode tamē mouens. hoc ſufficit ad diuiſionē potētiaruꝫ.Unde notādum eſt multis modis cōſueuerunt auctores diuiſionē potētiarū animeaccipe. Aliquando ẜm naturā ip̄arū potentiarū. ut diuidūtur potētie aīe ī uegetabilem ſenſualeꝫ rōnalē. uel ipſa rōnalis inintellectiuā affectiuā. Aliquādo uero ẜmofficia. ut diuiditur in ſuꝑiore īferiorem. Aliquādo ẜm ſtatus. ut cum diuiditurintellectus in ſpeculatiuū practicū. Intellectus enim ſpeculatiuus ẜm aliū ſtatu efficitur practicus. uidelicꝫ cōiungitur uolūtati oꝑi in dictando regēdo. Aliquādo uerofit diuiſio potentiaꝝ ẜm aſpectus. ſicut diuiditur potētia cognitīa in rōem intellectuꝫintelligētiam ẜm aſpicit ad inferiꝰ ad par ad ſuꝑius. Aliquādo uero ẜm actus. ſic̄fit diuiſio in īuentiuā iudicatiuā. Inuenireeniꝫ iudicare ſunt actus potētie cognitiueadīuiceꝫ ordinati. Aliquādo uero fit dīſiopotētiaꝝ anime ẜm modos mouēdi. ſic eſtilla que ē naturalē. deliberatiuā. Hisbus modis diuerſitatis utūtur auctores in diuiſione potētiaꝝ anime. ī ſolo primodiuidēdi attēditur ꝓprie potētiaꝝ diuerſificatio. Concedendum eſt ergo naturalisuolūtas deliberatiua poteſt eſſe eadē potentia. que quidē ẜm aliū aliū modū mouēdi ſic ſic appellatur. Eadē eīm ē potētiaqua appeto beatudineꝫ qua appeto uirtutem. ſiue facere hoc bonū uel illud ad beatitudinē ordīatū. que ut appetit beatitudīem

dicitur naturalis. quia īmutabiliter appetit̉ꝰeius ad beatitudinē inclinatur. ut uero appetit hoc uel illud bonuꝫ facere. deliberatīadicitur. ẜm iudiciū rōnis poteſt ad ꝯtrariūinclinari. Ad illud ergo quod primo obicitur de diuiſione potentiarum facta a Damaſceno. iam patet reſpoſio. Ipſe eīm uiibideꝫ patet in ſua exēplificatiōe potius inhac diuiſione diuerſitatē modorū mouendiattendit qͣꝫ diuerſitatē potentiaruꝫ mouentium. Ad illud quod obicitur uolūtasnaturalis eſt irrōnalis. quia non ē ad oppoſita. Dicenduꝫ cuꝫ dicitur poteſtates naturales non ſunt ad oppoſita. hocintelligitur de omnibus oppoſitis. ſed aliquibus. Rōnalis eniꝫ uoluntas ita ordinatur ad aliquid nullo modo appetit ſuumoppoſitu. ut patet in ordine uoluntatis nr̄ead beatitudinē felicitateꝫ. licet autē determinate inclinetur ad beatitudine. Ad ml̓tatamen genera appetibiliū illa eadē uoluntatis potentia eſt indeterminata. ita nataeſt moueri in oppoſita. propterea ſic eſtnaturalis. ut tamen non deſinat rōnalis deliberatiua. Si autē ſic eſſet determīataad unū nullo modo poſſet in oppoſita. ſicut eſt potentia calefaciendi illuminandi inigne. tunc eſſet pene naturalis. non eēt deliberatiua ſiue rōnalis. Ad illd̓ qd̓ obiotur de incorruptibilitate. Dicendumnon eſt ſimile de īcorruptibilitate ſubſtātie īmutabilitate potentie. Incorruptibilitaseniꝫ in ſubſtātia dicitur abſolute. ideo eſſecorruptibile incorruptibile directe opponuntur ſunt incōpoſſibilia circa idē. mutabile uero īmutabile in potētia accipi poſſunt reſpectu diuerſorū obiectoꝝ. ut pꝫ cuꝫaliqua uolūtas eſt īmutabilis reſpectu finis. mutabilis reſpectu eius quod ē ad fineꝫ. ideo non oportet potentias hec mebraeſſentialiter diuerſificari. Ad illud quodobicitur de naturali appetitu in brutis. iampatet reſponſio. quia cum dicitur nos cōicare cum brutis in potentia naturali appetitu. ita diſtinguitur naturalis potentia a rationali. non ſolum qͣꝫtum ad modum appetendi. ſed etiam ꝙͣꝫtum ad appetibile. panes hoc contingit diuerſas differentias potentiarū accipe.