Hugonis. uerūtam̄ nec ſic intelligendum ēꝙ homo in ſtatu īnocētie uideret deū in ſuaeentia ſiue facie ad faciem. hinc eīm obuiātrōnes ⁊ auctoritates prius inducte. Et ideoeſt quartus modus dicendi ad hoc. ꝙ reueracognitio ſtatus īnocētie media ē inter cogninitionē ſtatus gl̓ie ⁊ ſtatus miſerie. ſicut ⁊locꝰ paradiſi medius eſt īter hāc uallē miſerie ⁊ patriā celeſtē. ⁊ quēadmodꝫ paradiſusterreſtris plus ſe tenec cū terra qͣꝫ cū celo.ſic Ade cognitio ſiue ſtatus īnocētie plus cōformis ē cognitiōi ſtatus p̄ſentis qͣꝫ futuri.Unde ī ſolo ſtatu glorie uidebitur deꝰ īmediate ⁊ in ſua ſubſtātia. ita ꝙ nulla erit ibiobſcuritas. In ſtatu uero īnocētie ⁊ naturelapſe uidetur deus mediāte ſpeculo. ſed differenter. quia ī ſtatu inc cētie uidebatur deꝰꝑ ſpeculū claꝝ. nulla eīm erat in aīa peccatinebula. In ſtatu uero miſerie p ſpeculū obſcuratu ꝑ peccatu primi hoīs. ⁊ ideo nuncuidetur pͦ ſpeculū ī enigmate. Enigma eiꝫſicut dicit Aug. ī xiiij. de tri. eſt ſilitudo obſcura. Unde nota ꝙ quadruplex ē moduscognoſcēdi deū. uidelicꝫ ꝑ fidē. ꝑ ꝯtēplationem. ꝑ apparitiōeꝫ. ⁊ ꝑ aptā uiſionē. Et primuꝫ ē gr̄e cōis. ſcd̓m ē gr̄e excellētis. tertium ē gr̄e ſpālis. ⁊ quartū glorie cōſūmantis. Et ſufficiētia iſtoꝝ modoꝝ ita colligit̉.Omne eīm qd̓ cognoſcitur. cognoſcitur ꝑaliquid p̄ſens. ſi ergo deus cognoſcitur neceſſe ē ꝙ ꝑ aliquid p̄ſens ītellectui cognoſcatur. Preſens aut uoco hoc. ẜm ꝙ Aug. uocat. ꝙ p̄ſens ē ītellectui ad uidendū. aut exgo cognoſco deū ꝑ hoc ꝙ e p̄ſens mihi. autp hoc ꝙ e p̄ſens alijs. ſi ꝑ hoc ꝙ e preſensalijs. ſic ē cognitio fidei. ꝙ eīm deꝰ ſit tri⁊ unꝰ. hoc ego credo dei filio qͥ hoc enarrauit ⁊ p̄dicauit ⁊ ſpūiſancto qͥ hec īſpirauit.qd̓ eīm credimꝰ debemꝰ auctoritati. ſicut dicit Aug. de utilitate credēdi. Si autē cognoſco deū ꝑ hoc ꝙ e p̄ſens mihi. hoc pōt eētripliciter. Aut ꝑ hoc ꝙ ē p̄ſens mihi in effectu ꝓprio. ⁊ tūc ē contēplatio que tanto ēeminētior qͣꝫto effectū diuine gratie magisſentit ī ſe hō. uel qͣꝫto etiā meliꝰ ſcit cōſiderare deū in exterioribus creaturis. Aut ēpreſens mihi ī ſigno ꝓprio. ⁊ ſic ē apparitio. ſicut apparuit deus Abrahe in ſubiectacreatura que ip̄ꝫ deū figurabat. ⁊ ſicus ſpūs
ſanctꝰ apparuit ī colūba. Aut ē p̄ſens deꝰin lumine ſuo ⁊⁊ in ſeipſo. ⁊ ſic ē cognitio inqua uidetur deus in vultū ſuo ſiue ſacie adfaciē. ⁊ ſic ē apta uiſio que tota dicit̉ mercesomniū meritorū. Primū igitur ⁊ ultimumgenus cognitiōis ſtatui īnocentie nō cōpetebat̉. primū ꝓpter cognitiōem enigmaticā.⁊ ꝓpter hoc ꝙ cognitio fidei ut plurimū eſtex auditu. ẜm ꝙ īnuit Apoſtolus. Ultimouero ibi eē non poterat ꝓpter ſūmaꝫ ꝑfectione. ⁊ ideo homini non exhibebatur. ſedpotius in pͥmium ꝓmittebatur. Media v̓oduo ſcilꝫ contēplationis ⁊ apparitiōis utriqꝫſtatui cōia eſſe potuerunt. maxime cognitiocontēplationis que in utroqꝫ ſtatu ē. ibi tampotiſſime uigēbat. tum ꝓpter anime puritatem. ſum etiam ꝓpter carnis ⁊ inferiorūuiriū ſubiectionem. quibus duobus quia utplurimuꝫ anima caret in ſtatu nature lapſe.ideo non poteſt ad illum gradum contēplationis attingere ¶ Rōnes ergo monſtrātesAdam deum non cornouiſſe eo genere cognitionis quā expectamus ī gͦͦ oria ſunt concedende. Ad eas autem que ad oppoſituꝫadducuntur ſatis facile ē reſpondere ¶ Ad illas enim tres auctoritates iuductas patꝫ reponſio. Omnes enim intelligūtur de contemplationis cognitione. non ꝑ remotionecuiuſcunqꝫ medii. ſed ꝑ remotionem uelaminis ⁊ obſcuritatis. qualis eſt n̄ his qui aliquomodo uitio peccati infecti ſunt. ¶ Adillud autem quod obicitur. ꝙ immediate deum amabat. Dicendum ꝙ non eſt ſimile.Amor enim ſicut uult Ber. multo plus ſeextendit qͣꝫ uiſio. Ex ſola enim extimatione ſequitur aliquando dilectio. Et ip̄e etiādicit in libro de amore dei. ꝙ ubi deficit intellectus ibi perficit affectus. Et ratio huieſt. quia uiſio eſt ſolūmodo rei p̄ſentis. ſꝫolectatio n̄ ē ſolūmō pſētis. ſꝫ etiā abſētie.¶ Preterea. Uiſio non dicit qualem curqꝫmodum cognoſcendi. ſed modum cognoſcendi completum. Dilectio uero ⁊ perfecta poteſt eſſe ⁊ imperfecta. ideo quāuis immediata dei d lectio ſit inuiſa. non tamenoportet ꝙ uiſio ſiue cognitio immediata.¶ Ad illud quod obicitur ꝙ adam deſiderabat d eum uidere. Dicēdū ꝙ ueꝝ ē. ſꝫ ſicdeſderabat uidere ꝙ aliquaꝫ cognitionem