Itē deus fecit̉ aīaꝫ ade perfectā ſcientia.ergo pari rōne feciſſet aīam filioꝝ ſi ip̄e ſtetiſſet. ¶ ℟. dd̓ ad hoc ꝙ hec ē probabiliorpoſitio ꝙ aliquo mō per interualla tp̄oꝝ inſenſu ⁊ cognitōe ꝓfeciſſent. aīa enim dū eſtin corpore ꝯplexionē corꝑis imitatur. ⁊ qm̄infantia ē mollis ⁊ fluida ꝯplexio cerebri. iōnō pōt ibi eē fortis impreſſio ſpēꝝ nec fortis ꝯuerſio ſuper illas vnde facies non relucet in aqua mota ſic paruuli non eēt idoneiſtatim ad uſum cognitōis. ¶ Qd̓ ergo obr̄ꝙ aīa non alteratur in tꝑe. ueꝝ eſt quātumeſt de ſe ſꝫ rōne corporis cui ꝯiūgitur quodcreſcit ⁊ in tp̄e fortificatur. ¶ Ad illud v̓oquod obijcit ꝙ haberꝫ habitu. dd̓ ꝙ ſi puerhr̄et ſcīam quantū ad habitu. nō tn̄ haberetquantū ad actualē ꝯſiderationē ꝓpter organi ineptitudinē. ſicut etiā nō hn̄t dormiētes.vnde ſicut paruuli baptizati dicūtur haberev̓tutes in munere non in uſu uel actu. ſic intelligēdū eſt paruulos illos ſcīam habuiſſe ⁊poſtmodū ꝯplexione facta habili ad ꝯſiderandū ſtatim eēnt in actu ꝯſiderationis ſinepenuria ⁊ labore. ⁊ potiſſime ueꝝ eēt in eisillud v̓bū phī qd̓ dicit. in ſedendo ⁊ in quieſcendo fit aīa prudens ⁊ ſciens cū ſeſſio etquies dicatur) motū ⁊ fluxibilitatē ꝯplexionis. ¶ Itē queritur de hoc qd̓ dicit. Preceptū addidit obedientie. Quare dn̄s addiditp̄ceptum ſuꝑ preceptū? ⁊ quare tot fuerūtprecepta que homini dedit. Et iteꝝ quarepreceptū obediētie ſiue diſcipline potiꝰ fuitnegatiuū qͣꝫ affirmatiuū? ¶ Rn̄dendū ē adhoc breuiter ꝙ tria dn̄s fecit eis precepta inprincipio. vnū .ſ. quod fuit. creſcite ⁊ multiplicamini. aliud fuit. de ligno paradiſi comedite. tertiū fuit. de ligno ſciētie boni ⁊ malinolite comedere. Numerus aūt ⁊ ſufficiētiaiſtoꝝ preceptoꝝ poteſt ſumi duplr̄. vno mōſic. Quoddā .n. eſt preceptū quod ordinatad deum. et iſtud fuit preceptū obedientie.Quoddā quod ordinat ad ꝓximū. et iſtudfuit de multitu. gne. Quoddā quod ad ſeip̄m. ⁊ hoc fuit preceptū de comeſtione.Secundo modo ſic. ut quoddā preceptū reſpiciat corpus. ⁊ hoc eſt preceptū de comedendo. Quoddā reſpiciat animā. ⁊ hoc eſtpreceptu d̓ abſtinēdo. Preceptū aūt diſcipline fuit negatiuū ut facilior eēt eius obſeruan
tia. ⁊ homo non poſſet de tranſgreſſiōe uelomiſſione habere excuſationem. Et in hocterminatur totalis illa pars huius libri que ēde hominis ꝯſtitutione.¶ Diſtinctio. xxj.Idens autē diabolus hoīeꝫ ⁊cͣ.Terminata prima parte principali hꝰ totalis libri in qͣ agitmagr̄ de hoīs ꝯditōe ſequiturſecūda ꝑs principalis in qua agit de lapſuEt qm̄ lapſus hoīs eſt per pccm̄. ⁊ pccm̄ hominis ē triplex. Quoddā in quo ꝑſona corrūpit naturā. et hoc fuit peccatū primi hoīe.Quoddā in quo natura corrūpit ꝑſonā. ethoc eſt originale. Quoddā in quo perſonacorrūpit ſeipſaꝫ. et hoc eſt actuale. Ideo priſta habꝫ tres partes. In prima determinatmagr̄ de pccō primoꝝ parētū. In ſcd̓a uerodeterminat de pccō originali qd̓ ab illo fuitcauſatū. infra di. xxx. In ſuꝑioribꝰ in ſinuatūē ⁊c̄. In tertia uero de pccō actuali. infra di.xxxiiij. Poſt predicta de peccato actuali ⁊c̄.Prima pars in qua determinat de peccatoprimoꝝ parentū hꝫ duas. In prima determinat modū trāſgrediēdi. In ſecūda v̓o on̄dihoīs culpa. on̄dit ꝙ hō habuit potentiā reſiſtendi. ſiue in prima determinat de culpa ꝑquā cecidit. In ſecūda d̓ potētia ꝑ quā ſtarepotuit. infra di. xxiiij. Nūc diligenter inueſtigari oportet. ⁊cͣ. Et quoniā culpa ſiue pecatū ade ꝯparationē habet ad diabolū tentantē ⁊ ad homine cadentē ⁊ ad deū permittentē. Ideo prima pars habet tres partes.In prima determinat̉ de diaboli tentatione.In ſecūda uero determinat de hominis trāgreſſione. infra di. xxij. Hic uidetur diligeter inueſtigādū ⁊cͣ. In tertia uero determiatde dei permiſſione infra di. xxiij. Preteretſolet queri ⁊c. Prima pars ꝯtinet pn̄tem diſtinctionē ⁊ poteſt diuidi in tres partes. Iprima magiſter determīat qualit̓ primi parentes fuerunt tentati. In ſecūda v̓o determinat generaliter modos tētādi. ibi Porroſciēdū ē duas eē ſpēs tētatōis. In tertia v̓oꝯcludit ꝓpt̓ tētatōeꝫ pambulā remiſcibilittē hūani pccī ibi Hō igit̉ qͥ ſola ext̓iori tētatōe ⁊c. Quabꝰ ultimis ꝑtibꝰ remanētibꝰ īdiuiſis. prima ꝑs hꝫ tres ꝑtes. In prima det̓minat d̓ tētatōe hoīs qͣꝫtū ad motū .ſ. primo. c.