Druckschrift 
Commentarius in secundum librum Sententiarum Petri Lombardi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ī ſimiliter de eo qd̓ dicit̉ in. xj. cōfirmatōe.Dicendum ꝙ Aug. loquitur de prioritatenature non de prioritate duratōnis. ẜm .n.ordinem nature prius eſt materia omīmod̓in potentia qͣꝫ ſit ſub aliqua forma. ⁊ ita oīmode informis qͣꝫ aliquo modo formata.quia formatōnem habet aliunde. ſed informitatem ⁊ poſſibilitatem habet ex proprianatura non tamen poteſt eſſe prior duratōne. nunqͣꝫ enim informitas eſt niſi per aliquam formam. nec poſſibilitas niſi ꝑ aliquēactum. Ad illud quod obicitur ꝙ priuspoteſt eſſe ſine poſteriori. Dicendum ꝙ illud non habet ueritatem quando prius a poſteriori dependet. uel quando ad ip̄m neceſſariam habet ordinatōnem. vel etiam quando illud quod ē prius in una conſiderationepoſterius ē in altera. Omnibus his de cauẜfallit predicta ratō in propoſito. materia enim a forma dependet ⁊ ad ip̄am habet neceſſariam ordinatōnem. ⁊ quāuis ſit priorproductōne ſiue generatōne. poſterior tn̄ ēcompletōne. Ad illud quod obicitur depotentia agentis ⁊ materie. Oicendū ꝙ nōeſt ſimile. quia potentia agentis non ſic dependet ⁊ completur per effectum ſicut potentia materie dependet ⁊ completur per actum. Ad illud quod obicitur ꝙ eſt reꝑire formam per ſe. ergo ⁊ materiam. Dicēdum ꝙ propoſitō illa non habet neceſſitatem ſed ſolum congruitatem. Peccatum ētiam ē in aſſumptōne. quia illa forma qͣ cuꝫmateria facit compoſitōnem nūqͣꝫ ſine materia reperitur. Cum enim dicitur Deus ēpure forma. equiuocat̉ nomen forme qͥa nōdicitur ibi forma prout eſt perfectō materieſed forma nominat ibi eſſentiam que habꝫeſſe in omīmoda actualitate ⁊ completione⁊ nullo modo poteſt peruenire ad alteriuscompoſitōnem. Ad illud quod obiciturde ordine in producendo. Dicendum ꝙ adhoc ut ſeruetur ordo in productōne non oportet ꝙ quecūqꝫ habent ordinem naturehabeant ordinem duratōnis ſucceſſiue. contra hoc enim innumerabiles ſunt inſtantie.Et ideo qͣꝫuis ens in potentia ſimpliciter inter non ens ⁊ ens actu ſit medium. non oportet ꝙ duratōne ſequatur unum ⁊ pre-

Ecundo queritur Utrum materia illa producta ſit in perfecta actualite Et ꝙ ſic uideturprimo per textum Geneẜ. ij.Iſte ſunt generatōnes celi ⁊ terre īdie quacreauit deus celum ⁊ terram ⁊ omne virgultum agri ze. ergo in eodē die producta ſūtque prius dixit per ſex dierum numerumfuiſſe diſtincta. Item eccle. xviij. Quiuiuit ineternum creauit omīa ſimul. Si omnia ſimul ſunt creata. ergo corporalia ⁊ ſpiritualia ⁊ omīs corporalium differentia.Item Iob. xl. Ecce vehemoth quem feci tecum. ſed vehemoth eſt angelus primo feus⁊ ultimo die homo factus. ergo ſimul omīfacta ſunt. His auctoritatibus arguit Augpro ſua opinione in hac parte. Item hocipſum oſtenditur ratōne Ab agente perfcepotentie debet exire effectus ẜm ꝙ magiseſt manifeſtatiuꝰ ſūme potentie. ſed maioris potentie eſt poſſe ſimul omnia producere qͣꝫ ſucceſſiue. ergo magis eſt declaratiuadiuine potentie productō materie cum perfecta actualitate forme ſimul ⁊ ſemel ſibicollate qͣꝫ poſtmodum ex illa ſucceſſiue ēducte. Si ergo deus operatur ẜm qd̓ eiꝰ potentiam magis decet. uidetur ⁊. Item ꝑfecte ſapientis eſt operari ordinate. ergo ſiconfuſio repugnat ordini. uidetur ꝙ deꝰ nihil produxerit cum confuſione cum ſit perfecte ſapiens. produxit igitur ſub ordine.ſed ordo preſupponit diſtinctōneꝫ. ergo&c. Iteꝫ perfectio effectus atteſtatur perfecte bonitati in efficiente. ſi ergo deus eſtbonitatis perfectiſſime. videtur ꝙ ſtatimcum produxit materiam debuit ipſam formis plene perficere. cum ipſe hoc poſſit etmateria etiam hoc exigerit. Si tu dicat̉ꝙ hoc nō cōcludit ꝙ ſtatim debuit perficer̄.ſed ꝙ ex ratōnali cauſa ⁊ potuit ⁊ debuitdifferre. Obicitur contra hoc. qͥa natura⁊ ars oꝑatur qͣꝫcitius pōt. ⁊ de excellentiauirtutis et bonitatis eſt ꝙ effectum ſuumcompleat uelociter. ergo ſi tam natura qͣꝫars ē imitatrix diuīe artis ⁊ v̓tutis. vr̄ ꝙ deus cū ſtatī ꝯpler̄ potuerit ꝙ nulla mora tꝑis