Druckschrift 
Commentarius in secundum librum Sententiarum Petri Lombardi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ſolum addit actum ſed ſignū etiam mediūhec eſt. quia in anima alius eſt actus cōuerſiōis ſupra ſe alius actus conuerſionis adalteꝝ. et in conuerſione prima ꝯuertitur aīaſupra id quod habet in ſe. in locutione uerooffert alteri. et ita oportet actus alius ſitcogitare et loqui. et ita addit actum locutioſupra cogitationē in homine. addit etiaꝫ fignuꝫ. quia anima qͣꝫ diu eſt cum corpore eſt nata ſuſcipere niſi mediante ui ſenſitiua. vnde qui ꝯmittunt unū ſenſū ncc̄e hn̄tamittere unā ſcīaꝫ. ad hoc aīa ꝯceptūſuū alteri exprimat oꝑtꝫ ip̄m uoce ſenſibili organa formare ut mediāte vi imagīariaconiingat. et ſic ſimilitudo ītelligibilis ſiueſignum intelligibile per illud ſuū ſignū ſenſibile mediantibus uirtutibus ſenſitiuis adintellectum alterius anime aſcendat. hocconueniens eſt ut ſicut homo cōpoſitus eſtex anima et corpore. ita eius locutio aliqͥdhabet ſpirituale aliquid corporale. In ſpūalibus aūt ſubſtantiis medio modo eſt. namlocutio ſupra cogitatōem addit effectū ſiuereſpectum ſed addit ſenſibile ſignum. reſpectum quidem et effectum addit propterhoc cogitatio qͣꝫtum eſt de ſui natura eſtſecreta. et ideo nunqͣꝫ fit manifeſta niſi ip̄ecogitans aliquid tanqͣꝫ audienti offerat. etaperiendo ſe quodam quaſi nutu mediantequod in ſe habet ad intellectum alteriª qͣſiad aurem pertingere faciat. Neceſſarius ēetiam actus nouus. quia eadem cōuerſione ſe ſupra ſe conuertit et ſuper alterā uelad alteꝝ. ſed tamen eſt neceſſarium ſenſibile ſignū nec deferens medium. quia cuꝫipſe intellectus angelicus ſine potentiis ſenſitiuis natus ſit ſuſcipere. angelus loquensſine ſenſibili medio natus ē ſimiliter offerre. et ad loquendū ſufficit ip̄i angelo ipſaſpecies intelligibilis que ex uirtute intellectiua ip̄ius angeli ad imperiū uolūtatis pōtad alteꝝ protendi. et ſicut illa ſpēs dumſibi et in ſe continet intellectus dicitur uerbum interius. ſic dum protendit eam ad alteꝝ efficitur quaſi nutus et uerbū exteriuset quia tam illa ſpecies qͣꝫ uirtus protendēsillam ad alteꝝ. et ipſa protenſio ſpiritualiseſt. ideo non indiget corporali medico deſerēte. ſed quia virtus illa finita eſt. neceſſe ē

ad hoc unus angelus intellectū alteriꝰ mngeli loquēdo. hoc eſt illam ſpeciem ꝓtendēdo excitet finita diſtantia adinuicem diſtent. Ex his igitur patet ſi tantuꝫdiffert in angelo locutio cogitatio quantum differt in homine. differt tamen aliquomolo. ideo rationes inducte ad hanc ꝑtemꝯcedende ſunt. Ad illud quod obiciturde Greg. Dicendū Greg. loquit̉ de locutione angeli in ꝯꝑatione ad deum apud quēloqui cogitare ē. quia aurem eius nihil latet Ad illud quod obicitur de damaſ. Dicedum quāuis locutio angeli non differat acogitatione ꝓpter hoc ultra cogitationēdicat uocem ſe. iſibilem. nihilominª tamernon eſt omnīo indifferens. quia ſi non addat ultra cogitationem exterius ſignuꝫ. addit tamē ulterioreꝫ actu atqꝫ reſpectū ration cuius ꝯcernit finitam diſtātiam quam.uis cogitatio intellectꝰ ab omni diſtantiaabſtrahat. Ad illud quod obicit̉ manifeſtatōe lucis ſpeculi. dd̓ ē ſile. quialucis uel ſpeculi manifeſtatio eſt naturalis.vnde nec lux pōt lucere nec ſpeculū ſuſciꝑequi etiā ſe maīfeſtēt. ſed ſic eſt ī angelica cogitatōe cuius māifeſtatio ē uolūtaria.ſicut dicit Aug. ſuꝑ Gen̄. ad lrāꝫ. dum ipſicogitatiōes ſuas ad nutu uoluntatis occultant̉ ꝯmuicāt aliquibus ſpiritualibꝰobſtaculis poſitis uel remotis ſicut ſenſibiliter videmus circa corꝑa. Ad illud qd̓obicitur nihil alio eſt loquiqͣꝫ dicere. Dicenduꝫ ſicut loqui ē dupliciter in ſe adalterū. ſic etiaꝫ ē dicere. qͣꝫuis dicere ī ſeidē ſit cogitare uel cogitādo ītelligere. tn̄dicere ad alterū ulteriorē habꝫ actū. Adillud quod obicit̉ ſi locutio addit aliquidſupra cogitatiōeꝫ. tūc poterit angelutinferioris ordinis loqui ad āgeluꝫ ſuꝑioris.od̓ verū ē ſi loqͥ adderet influētiā uerā inalterū. ſed actus locutiōis ſuꝑadditus actuicogitatiōis dicit niſi quādā ſpē ꝓtēſiōeꝫad alterū. quidē ꝓtēſio ē illius ſpēi ip̄ſiua ſed potiᵐ excilatīa ītellectus audiētis.ut ꝓpria uirtute ſuſcipiat. ſe ipſo faciat.vnde locutio ex ꝑte loq̄ntis pōit niſi excitatiōeꝫ actiuā. ex ꝑte audiētis niſi excitatiōeꝫ paſſiuā. Et ex hoc pꝫ qͥd ſit auditꝰāgeli. quomodo differāt audire et uidere.