I
interiorū qͣꝫ exteriorū. ergo poteſt deſiſtere ut nihil actu male uelit. ¶ Item uideturꝙ uolūtas prima ſuꝑbiendi in eo deſierit.qͥa ceſſante cauſa ceſſat effectus. Sed ratioque mouit diabolum ad appetendum diuinam celſitudinem fuit pulchritudo et ſtrenuitas naturaliū. et preexcellentia reſpectuomniū. ideo ſperauit poſſe optinere et appetiit. ſꝫ modo non habet in ſe iſtam celſitudineꝫ. ergo ut uidetur nec illā uoluntatē.ergo uidetur in eo uariata affectō. ¶ Itemdiffert dilectō et appetitus. quia dilectō eſtboni. ſed appetitus eſt boni ut unibilis. qͥahomo appetit bonū ſibi. et bonū ſibi non ēniſi utile ſibi. ſꝫ diabolus uidet bene ꝙ nōpoteſt ad dei celſitudinem peruenire. quiareuelata ē ei ſua damnatō. ⁊ vt dicit Aug.de mirabilibus ſacre ſcripture. ad ſue damnatōnis cumulū deſperauit. ¶ Reſponſiood̓ ꝙ loqui ꝯtingit de mala uoluntate tripliciter .ſ. qͣntum ad deformitatem. qͣntuꝫad pronitate. et qͣntū ad actualitatē. Quātū ad deformitate eſt in mala uoluntate diabolus ꝯtinue. ita ꝙ nulla interuenit uariatio per deformitatis deſitōnem ſiue minoratōnem. qͥa ita adheſit macula peccati uoluntati diaboli. ut nullo modo poſſit ab illaſeꝑari. Quantū ad pronitatē ē continuatōeiuſdē. ita tam̄ ꝙ interuenit uariatō qͣntuꝫad modū inclinandi. diabolus enī ad idip̄mqd̓ primo appetiit etiam nūc pronitateꝫ hꝫſꝫ differenti mō qͣꝫ priꝰ. prius enī appetiitcum ꝓpoſito optinendi. vnd̓ dixit ponamſedem meam ab aquilone ⁊c. nunc appetitqͣntū in ſe. ſicut ambitōſus qui ſperat optinere epiſcopatum. et ſi non optineat non recedit ambitō. ſꝫ modus ambitiendi uariat̉.ſic et in diabolo eſt. Quantū uero ad actualitatem ē ꝯtinuatō in actu peccandi. ſꝫ tn̄interuenit uariatō quantū ad genus. qͥa nōpeccat continue peccato vnius generis cūnon moueatur ſimul motibus diuerſis. mōenim peccat ſuperbia. mō inuidia. mō alijsmoīs. tam uoluntas eius nunqͣꝫ requieſcit.qͥa nunqͣꝫ laſſatur cum ſit incorruptibilis. ⁊cum in eo regnet peruerſitas. ſemper oēmactum quem elicit d̓format et deprauat. etita continue peccat. Et concedende ſūt ro-
nes ad hoc inducte. ¶ Ad illud qd̓ obiciturꝙ credunt et ꝯtremiſcunt. dd̓ ꝙ actus iudicatur bonus dupliciter. aut ex ſe vtputaquando eſt actus uirtutis elicientis ip̄m. viabſtinere a uoluptatibus ⁊ ꝯſimiles. aut exadiuncto. ſicut ire ad ſanctum iacobuꝫ. Sicactus dicitur malus dupliciter. aut qͥa directe elicitur a uitio. ut uelle preeſſe. aut quiavitiū deforme ꝯcomitatur. vt dare elemoſynam propter uanam gloriam. uel cū mulrnure et īpacientia ⁊ diſplicentia. et hoc mōdeformat diabolus actum credendi. qͥa cūmurmure et īpacientia ⁊ diſplicentia illiusqd̓ credit inouetur in actum illū. et ita credendo peccat. non quia credit ſꝫ qͥa eo mōcredere non debet quo credit. Similiter iudicandū eſt ſi diabolus deo obediat. ¶ Adilld̓ qd̓ obicitur d̓ timore. dico ꝙ ueruꝫ eſtꝙ timent ſꝫ tamē timor ita exilis eſt. ⁊ uoluntas peccandi ado eſt improba ꝙ ꝓpterhoc non ceſſat. ſicut in latrone qui licꝫ timeat furcam. tamen propter appetitum furandi non ceſſat a furto. et ipſo timore peccatquia diſplicet ei dei iuſticia quam formidat¶ Ad illud quod obicitur. ꝙ a iuditio preſumptōnis deſiſtunt. dicendum ꝙ ſicut dictum eſt quāuis non audeant appetere qd̓primo auſi ſunt. tamen improba uoluntatenon deſiſtunt appetere. et ſi uiam poſſentinuenire per quaꝫ crederent attīgere abſqꝫdubio idem preſumerent. vnde quamuis iuditium ſit uariatum propter penarum intuitū. tamen appetitus non eſt auulſus necmalum deſiderium. immo regnat actu.¶ Ad illud quod obicitur de motu naturali. Reſpondent quidam ꝙ natura etſi nonſit extincta. eſt tamen adeo conſopita et liberum arbitriū malitia ſuperata. ꝙ in actūſuum non poteſt exire. Aliter tamē poteſtdici. ꝙ ſicut libera uoluntas deformabatactum credendi. ita etiam deformat actumnaturalem cum ei adiungit̉. Exempluꝫ hiius eſt hoc. Licet auarus naturaliter appetat beatitudinem. tanta eſt peruerſitas iuditii in eo ⁊ uoluntatis. ut non dicat eſſe beatitudinem niſi in diuitiis. et ita nunqͣꝫ exitin appetitum beatitudinis niſi ut eſt in diuitiis. et ita appetendo illam beatitudinem