D
nomībus dicit ꝙ ſicut a calido non egredit̉niſi calidum. ita nec a ſummo bono niſibonum. ¶ Item omne quod deus indiditunicuiqꝫ rei a condictione eſt ei naturale. ergo ſi deus feciſſet angelum malum eſſet eimalitia naturalis. ſed ꝓ naturalibus nemoeſt uituperādus. nemo puniēdus. ergo necuituꝑandus nec puniendꝰ eſſet diabolus.¶ Item ſi aliquod factum uitium facit aliquem dignum pena. magis facit auctoremdignum qͣꝫ alium. ſi ergo diabolus ob ſuaꝫmalitiam dignus eſt pena. ſi deus euꝫ feciſſet malum. magis eſſet deus dignus penaqͣꝫ diaboluis. ¶ Reſponſio. Ponere ꝙ diabolus a deo habuit originaliter ſibi īnataꝫmalitiam uoluntatis. non tantum falſum eīmo hereticum. et eſt falſum ꝙ in ſe habeteuidentiam ſue falſitatis ſi quis auertat.Nam opus dei eo ipſo ꝙ opus dei eſt. Ineceſſe eſt ipſum eſſe laudabile. eſſe ordinabile. eſſe acceptabile. ꝑfectum uel ꝑfectibile.Nihil enim facit deus qd̓ non deceat ſuammaieſtatem. ſi ergo magnus dominus ⁊ laudabilis nimis. et intantum laudabilis ꝙ nōtantum in ſe ſed etiam in nullo opere pōtuituperari iuſte. īmo in omnibus digne laudari. impoſſibile eſt ꝙ faciat opus uitupabile qͣꝫtam eſt de ipſo auctote. ſed malum eoipſo ꝙ malum culpe. dignuꝫ eſt uituperio.ergo impoſſibile eſt ꝙ a iqua creatura abipſo habeat iſtā condictionem ¶ Et rurſusnon tantum malum dignum eſt uitupio. immo etiam quoddāmodo redundat in dei uituperium. ſi ergo deus faceret creaturammalam ipſe faceret ſibi uituperium et contumeliam ¶ Neceſſe eſt etiam eſſe ordinabile. quia nihil facit niſi qd̓ deceat ſuam ſapientiam. ſed nihil quod deus facit eſt ordīabile in penam. quia tunc deus deſtrueretopera ſua et ita ſe priuaricatorem conſtitueret. Deus enim illius eſt ultor cuius noneſt actor. ergo ſi deus facit creaturam malam malitia culpe. erit ergo ordinabilisᶠ ⁊ n̄in pena. ergo malum culpe maneret īultuꝫſiue inpunitum ſaluo ordine uniuerſi. ſedhoc eſt impoſſibile ꝑ ſe. quia tunc malum eſet bonum ꝑ ſe ſi aliter eſſe ordinatum. ergo ſi deus faceret creaturam malam. creatura non eſſet mala ¶ Neceſſe eſt etiaꝫ ꝙ ſit
acceptabile. Nihil enim facit deus niſi qꝛuult. ſed omne qd̓ deus uult iuſta et bonauoluntate uult. ergo cum omne qd̓ iuſta etequa uoluntas approbat ſit omnibus acceptabile. ſi deus faceret malum malum eſſetomnibus acceptabile. ergo acceptare malueſſet bonum. pari ratione et facere. ergomalum eſſet bonum ¶ Neceſie eſt etiamꝙ omne qd̓ deus facit ſit perfectum uel ꝑfectibile. cum dei ꝑfecta ſint opera. ergo omne quod eſt in opere dei a deo. uel eſt de pfectione uel inclinat ad ꝑfectionem. ſi ergomalitia eſt a deo in creatura rationali. ergouel eſt de ꝑfectione angeli uel diſponit ad ꝑfectionem. ſed nihil tale deordinat. ergo malum non deordinaret. et ſi non deordīaretnon noceret. ergo malum eſſet aliquid ⁊ nōnoceret̉. Cum ergo hic ſint quattuor incōpoſſibilia manifeſta. manifeſtum eſt ꝙ ſalſum eſt et impoſſibile deum feciſſe angelūoriginaliter malum. et uenit iſta impoſſibilitas ex ſumma perfectiōe et nobilitate operantis et uilitate mali culpe. Priuat enimillas quattuor conditiones nobiles quas neceſſe eſt eſſe ī omni diuīo opere. nō qͥa deteneatur operi illas dare. ſed quia non decꝫeius uoluntatem aliter operari uel facere.¶ Ad illud ergo quod obicitur. ꝙ facit addecorem. Dico ꝙ eſt mali ꝓductio ⁊ producti ordina: io. productio mali fedat ⁊ turpat qͣꝫtum eſt de ſe. ſed ordinatio detorat.et quoniam deus non poteſt fedare ſed decorare. ideo non potuit producere ſed ordinare ẜm antitheſim. et ẜm hoc intelligitEccl̓. contra bonū malum. non quia deusfecerit. ſed quia in ſuis operibus qd̓ factaꝫinuenit ordinauit. ¶ Ad illud qd̓ obiciturde natura que nata eſt habere iuſticiam ⁊.Dicendum ꝙ cum dico naturam priuatamiuſticia duo dico .ſ. ꝙ natura eſt ⁊ ꝙ priuata. inquantum natura tenet medium ⁊ ſequitur arbi. inquantum uero priuata nontenet medium. immo locum infimum. īmoipſa priuatio nullum habet medium ꝙͣꝫtumeſt de ſe. quia nihil eſt. et ideo non ualet ꝙeam priuatam fecerit ¶ Et ſi tu obicias. ꝙmaior priuatio eſt non habere nec actu recaptitudinem qͣꝫ habere aptitudinem ⁊ nonactum. Dicendum ꝙ maior priuatio ſi