I
¶ Reſpōſio. Dicēdū ꝙ ſicut duplex ē malūſcilꝫ culpe ⁊ pene. ſic etiā duplex ē nocumētuꝫ. cum ergo dicitur ꝙ nō pōt nocere. nōintelligitur qͣꝫtuꝫ ad nocumētū qd̓ facit malum pene. ſꝫ quod facit malum culpe.T quia nō ualet ¶ Supra egitMagiſter de cōdictione reru aꝑte prīcipii. hic agit a ꝑte finis; ⁊ quoniā res a fine ⁊ ẜmillū reſpectū accipiūt diſtīctionē formarum.Ideo p̄s iſta habꝫ tres ꝑticulas. In primaex cōꝑatione reꝝ ad finē oſtēdit reꝝ diſtinctioneꝫ. I ſcd̓a uero ẜm illā diſtīctionē aſſignat diuerſaꝫ cōꝑationē ad finē. Ideoqꝫſi q̄ratur quare creatꝰ ſit hō ⁊c? Tertio v̓obreuiter epilogat determinata ex ipſis faciens ſibi uiā ad cetera ſequētia dęterminanda. ibi Ex p̄miſſis apparet ¶ Prīa ⁊ ultīaꝑte remanētibꝰ īdiuiſis. mediadiuidit̉ ī tres.In prima determinat finē intellectualis ſubſtantie. In ſcd̓a finē ſubſtātie pure corporalis. ibi Et ſicut factꝰ ē homo ꝓpter deū⁊cͣ. In tertia uero determinat finem compoſite ex utroqꝫ inqͣꝫtū eſt tale. ibi De homine quoqꝫ in ſcriptura ⁊cͣ. Et ibi primodeterminat ueritatē. Scd̓o diſſoluit dubitationē. ibi Solꝫ etiā q̄ri cū maioris ⁊cͣ.D intelligētiā huiꝰ ꝑtis in quaagit de rebus ꝓductis in ꝯꝑation ad finē ẜm ordine ⁊ diſtinctionem querūtur principalitertria? Primū ē de reru diſtinctione Scd̓ꝫeſt de ordīe? Tertiū eſt de differētia āgeli⁊ aīe. ¶ Circa primū duo qͦrūtur? Primūeſt de multiplicatiōe reꝝ qͣꝫtū ad prīcipiuꝫ:Scd̓m qͣꝫtū ad dr̄as ẜm quas diſtiguntur;Ueritur ergo primo Utrum aprīo efficiēte debuerit uel potuerit eſſe reru multitudo. ¶ Etꝙ nō uidetur prīo ſic ꝑ philo.Idem uniformiter ſe habēs ē natu efficereidem. ſed efficiēs primū unū eſt oīno uniformiter ſe habes. ergo uidetur ꝙ nūqͣꝫ multafacere potuerit. ergo unu ſolū. ¶ Itē a ſūmebono nūqͣꝫ poſſunt eē mala. a ſūme uero nōpoſſunt eē falſa. ergo a ſūme uno nō poſſūt
dē multa ¶ Itē mādus ſenſibilis dicitur aſſimilari mūdo archetypo qd̓ ē in mēte diuīa.ad illiꝰ eīm exp̄ſſionē factꝰ ē. ſed in illo oīaſunt unū. ergo ⁊ in hoc mūdo. ergo uideturꝙ ab illo nō potuerit eē multitudo. ¶ Itēexitus a deo ē ꝑ generationē. ꝑ ſpirationē.ꝑ creationē. ſꝫ ꝑ generatione nō emanat niſi una ſola ꝑſona. ⁊ ſil̓r ꝑ reſpirationē. erg.ꝑ creationē n̄ egredit̉ niſi una ſola creatura.¶ Cōtra. Quāto ſubſtātia ꝓducēs ē meliortāto magis ſui diffuſiua. ⁊ qͣꝫto magis ſuidiffuſiua tāto ptibꝰ ſe nata ē ꝯīcare. ſꝫ primefficiēs ē optimū īter oīa. ergo ⁊c ¶ Itē qͣꝫtoſubſtātia ſpūalior tāto pluriū ē ꝯgnitia. ſꝫſupͥma ſubſtātia ē ſpeā iſſia. ergo ml̓toꝝ ēꝯgnitīa. ſꝫ n̄ ē ꝯgnitiua multoꝝ p̄cederiū ſeul̓ ꝯcomitātiū. ergo ml̓toꝝ ab ip̄a exeūtiū.¶ Itē qͣꝫto ſubſtātia ſiplitior tāto potētior. qͥav̓tq qͣꝫto magis unita tāto magis īfinita. ſꝫqͣꝫto potētior tāto ī plura pōt. ergo ſi ſubſtātia primi prīcipii ē ſipliciſſima. ergo pōt⁊ debꝫ ad ſui māifęſtatione ꝓducere multacū ip̄a ſit unica. ¶ Itē qͣꝫto cā prior tāto untuerſalior. unde prīa ē uliſſima. ⁊ qͣꝫto uliortāto pluriū prīcipiū. ergo cū prīcipiū ꝓductiuuꝫ uniuerſi ſit ſimpl̓r primū. debuit ergo⁊ potuit exire ab ip̄o multitudo reꝝ ¶ Rno.Ad p̄dictoꝝ ītelligētiā notandū ē. ꝙ ſi d̓ prīcipio ītrīſecō q̄rat̉ vnde uēiat ml̓titudo maxie ẜm ſpeꝫ pꝫ ꝙ a forma. ſed unde ueniatmultitudo formaꝝ tāqͣꝫ a prīcipio effectiuoextrīſeco. pꝫ ꝙ ab efficiēte uno. ſꝫ qualiterpōt uēire multitudo a prīcipio ſūme ⁊ ꝑfectiſſime uno difficile ē intelligere. ⁊ aliqͥ circa hoc errauerūt ¶ Quidā .n. dixerūt ꝙ qͣꝫuis unª eēt reꝝ ꝯditor. tn̄ multa ⁊ uaria facit ꝓpt̓ multitudinē formaꝝ idealiū. ſꝫ illd̓ī ꝓbatu ē ī prīo libro ubi oſtendit̉ ꝙ oēs illeunū ſunt. nec ē ī d̓o ẜm rē aliꝰ nūer qͣꝫ ꝑſōaruꝫ ¶ Aliqͥ v̓o dicere uoluerūt ꝙ hoc erat ꝓpter multitudine medioꝝ. Deꝰ .n. cum ſitunº ⁊ ſūme ſiplex ītellexit ſe. ⁊ ſe ītelligēdo⁊ nihil aliud produxit primā ītelligētia. ⁊ illa ītelligētia ītellexit ſe ⁊ deū. ⁊ id̓o produxit duo .ſ. aliā ītelligētiā ⁊ orbē ſuū. ⁊ ſic deſcēdēdo ⁊ multiplicādo iſta. et iſta opinio īlectione precedenti eſt improbata ubi oſtenditur ꝙ deus īmediate producit omnia. ITertii dixerunt ꝙ multitudo rerum erat a